1. Periodisering Tussen wetenschap en assumptie (Stone 1999). "Fail to plan—plan to fail." Jan Van Winckel

3. Literatuur onderzoek

5. Best practise / Intuïtieve kennis Aerobe training >1cm per maand

6. 1. Onderzoek Leiden medical attention injuries tot time loss injuries? 2. Methode: Opvolging van blessures van professionele Belgische ploeg gedurende 2 opeenvolgende seizoenen. Odds ratio voor statistische analyse. 3. Resultaten: 25% van alle MA blessures resulteert in een TL blessure. Spelers met MA blessure hebben 4,67 keer meer kans op een TL blessure binnen het jaar.

11. Inhoud - presentatie Verschillende fases Literatuur studie - Periodisering Theoretische modellen Fatigue management tactics Take home lessons

14. Definition Periodisation The aim of training is to improve performance. The process of breaking down the training programme into manageable units, each with its own goal is known as periodisation . Periodisation is planned long-term variation of the volume and intensity of training to prevent overtraining and promote optimal performance at the desired time. Periodisering: Opsplitsen van een trainingsprogramma in beheersbare onderdelen om overtraining te voorkomen en prestaties te verbeteren

15. Weekplanning Week 36 Maandag Dinsdag Woensdag Donderdag vrijdag Zaterdag Zondag Training 18.30 – 20.00 Conditie Training 18.30 – 20.00 Technisch /Taktisch Wedstrijd Katelijne - Duffel

16. Verschillende fases in periodisering

17. 1. Het multi-jarenplan of megacyclus Bij atleten is dit vaak vier jaar of een olympische cyclus. In voetbal wordt deze cyclus enkel gebruikt voor jongere spelers, voor doelstellingen op lange termijn. Zoals bijvoorbeeld het LTAD model van Balyi.

18. 2. Het jaarplan 2. Het jaarplan Het jaarplan bestaat volgens de meeste modellen uit drie macrocycli: de voorbereidingsfase, de competitiefase en de transitiefase (Wilks, 1995). Meestal wordt deze voorbereidingsfase nogmaals opgesplitst in een algemene en specifieke voorbereiding, en de competitiefase in een pre-fase en een competitiefase (Verhoshansky, 1992).

19. 3. Macro - cyclus De term ‘macro’ komt van het Griekse woord Makros of ‘groot’. De term cyclus betekent iets dat voortdurend herhaald wordt. Het competitiemodel en het niveau van de atleet bepalen de lengte van de verschillende macrocycli (Verhoshansky, 1992).

20. 4. Meso-cyclus Dit is een periode van twee tot zes weken die over een macrocyclus herhaald wordt (Wilks, 1995). In deze tijdsspanne worden microcycli van overload gevolgd door microcycli van unloading. De unloading periode levert progressie op. (Bompa, 1993; Banister & Calvert, 1981; Charnigra, 1993; Fry et al. 1992; Matveyev, 1992). De volgende mesocyclus wordt het best pas gestart wanneer het herstel volledig is en wanneer de supercompensatie heeft kunnen werken (Harre, 1982; Kukushkin, 1983)

22. Types periodisering 1. Omvang en intensiteit i. Lineaire periodisering & single, double & triple modellen ii. Reverse lineaire iii. Niet lineaire, undulating en daily undulating modellen a. Undulating of golf b. Accumulation/Intensification model c. Multipele periodisatie d. Daily undulating model (DUP) Figuur: Schema van hamerslingeraar Judson Logan. (Poliquin, 1992). Logan gebruikte mesocycli van drie weken. Bovenaan de figuur zie je de eerste negen weken en onderaan de laatste negen weken voor de verbetering van het wereldrecord. In elke mesocycli stijgt de intensiteit, terwijl de omvang daalt.

23. 5. Microcyclus Monday Tuesday Wednesday Thursday Friday Saturday Sunday 10 8.30: Wake –up 9.00: Breakfast 10.00: Departure 10.30: Training 13.00: Sportsmeal 13.15: Meeting 13.30 – 14.30: Siesta 14.30: Departure 16.00: Game Club – ADO (MFC) 19.00: Dinner 22.00: Evening snack 23.00: Sleep 11 8.30: Wake –up 9.00: Breakfast 9.45: Departure 10.00: Strength 11.00: Training 13.15: Lunch 13.30: Siesta 16.30: Snacks 16.45: Departure 17.00: Training 19.30: Dinner 22.00: Evening snack 23.00: Sleep 12 8.30: Wake –up 9.00: Breakfast 9.45: Departure 10.00: Strength 11.00: Training 13.15: Lunch 13.30: Siesta 16.30: Snacks 16.45: Departure 17.00: Training 19.30: Dinner 22.00: Evening snack 23.00: Sleep 13 8.30: Wake –up 9.00: Breakfast 9.45: Departure 10.00: Strength 11.00: Training 13.15: Lunch 13.30: Siesta 16.30: Snacks 16.45: Departure 17.00: Training 19.30: Dinner 22.00: Evening snack 23.00: Sleep 14 8.30: Wake –up 9.00: Breakfast 10.00: Departure 10.30: Training 13.00: Sportsmeal 13.15: Meeting 13.30 – 14.00: Siesta 14.00: Departure 16.00: Game Club – NEC (La Cala) 19.00: Dinner 22.00: Evening snack 23.00: Sleep 15 8.30: Breakfast 9.00: Departure 10.30: Game Club – FC Basel (MFC) 13.30: Lunch 14.00 – 15.00: Siesta 15.30: Departure to airport 18.15: Departure to Brussels 21.25: Arrival in Brussels 22.00: Departure to Brugges 16 Free

24. 6. Dagplanning Opwarming Centraal gedeelte Revalidatie- en progressietraining Cooling down

26. Literatuur studie Geschiedenis – Milo Of Creton

27. Matveyev’s Model of Periodization: Appropriate for Novice Athletes

28. Modifications of Matveyev’s Model of Periodization: for Advanced Athletes

29. Types periodisering Modellen die variëren op basis van intensiteit en omvang Modellen die variëren in het trainen van de basiseigenschappen van de sport (bijvoorbeeld aerobe uithouding, snelheid, … ) Modellen die variëren in de workload Multidisciplinair

30. 1. Intensiteit en omvang

31. Intensiteit en omvang Lineaire modellen Lineaire periodisering / single, double en triple (atletiek) Reverse lineaire (duursporten)

32. Kritiek: Lineaire (Zatsiorski 1995): transitiefase nadelig was voor elite-atleten (Baker, 1993; Bompa, 1993): Lange periodes van hoge intensiteit snel leiden tot (neurale) vermoeidheid (Zatsiorski 1995): het lichaam niet langer dan drie weken kan trainen met belastingen groter dan 90% (Balyi, 1995; Bompa, 1993): bi- en tri-cycli modellen een grotere impact Poliquin (1997): multi-piek grotere progressie Tschiene (1977): profylactische intervallen

33. Intensiteit en omvang Niet lineaire Golf (undulating) Accumulation – Intensification Multiple Daily undulating

34. Intensiteit & omvang LOADING Lineair Undulating D1 D2 D3 D4 D5

35. 2. Motorische vaardigheden

36. Sequentiële Parallele Conjugate Elke motorische vaardigheid wordt apart getraind Alle motorische vaardigheden worden samen getraind Dit systeem traint in de macrocyclus de verschillende fysieke vaardigheden, in een microcyclus een primaire of secundaire doelstelling Zorgt voor LDTE (Bompa 1993; Stone 1981) Overbelasting goed te monitoren Parameters verdwijnen snel als ze niet getraind worden (Poliquin 1988) Atleten van gemiddeld niveau ( Verkhoshansky (1977) Bij topatleten zal deze aanpak weinig effect hebben (Siff 2003) Dit model heeft de voordelen heeft van de cumulatieve resultaten van training, met daarnaast de accentuatie van de specifieke trainingseffecten van het ‘loaden’ van een specifieke kwaliteit. Siff (2000) en Verkhoskansky (1986) Zorgt voor een grotere prestatieverbetering (Siff, 2000).

37. Motorische vaardigheden

38. 3. Workload Overloading Step type Reverse step loading Flat step loading Pyramid Reverse Pyramid Crash of shock (superload) Pendulum Wave

39. 4. Multidisciplinair Mourinho’s bible 36 drills which can be used at either high or low intensity depending on the stage of the weekly microcycle. The tactical periodization format Coaching points needed to place the focus on one of four different periods in the game Fitness programs and progressions for the drilll The overall season plan

40. Mesocyclus Competitie Fase EDF IF SF ARF Conditioneel Primaire doelstelling EDT EIT/IIT ST ART Secundaire doelstelling IDT LT IIT ST Kracht Fase UK EK SK ARK Technisch Thema Passing Shooting Actie Long passing Taktisch Aandacht Defensieve automatismen Offensieve automatismen Stilstaande fases Veldbezetting Mentaal Aandacht Teambuilding Winnaarsmentaliteit Groepsgevoel Spelplezier

41. Conjugate, undulating, flat step loading & multidisciplinair Conjugate model waarbij nadruk gelegd worden op een conditionele factor maar de andere factoren toch onderhouden worden. Undulating door elke mesocyclus de intensiteit en omvang te variëren. Flat loading waarbij de intensiteit en omvang wel variëren maar de trainingload (omvang x intensiteit) steeds dezelfde blijft. Enkel de active recovery fase zal de omvang, intensiteit en dus ook de trainingload dalen. Multidisciplinair door alle disciplines op elkaar af te stemmen.

42. Fysieke evolutie OXYGEN TRANSPORT CONDITIE POWER STRENGTH HEALTH REST / FATIGUE NUTRITION ENERGY SYSTEMS ABSOLUTE RELATIVE SPECIFIC AEROBIC ANAEROBIC LACTIC ANAEROBIC ALACTIC CENTRAL PERIPHERAL PULMONARY SPEED EXPLOSIVE INJURY DISEASE OVER TRAINING RECOVERY SLEEP REPAIR FUELS HYDRATION NUTRIENTS

43. 1990 -2009 Athletic Factors Increased distances covered in ALL positions. Increased distances covered at high speed. Increased speed and power - ( higher intensity.) Game is played at quicker pace – (ball & player speeds.) Number of sprints per game in Premiership has doubled since 2002. Average number of high intensity activities has almost doubled since 2002. Change in player body-type to muscular mesomorph . Higher levels of body strength are now required. Increased resistance to injury now more apparent. Diet, nutritional understanding has improved significantly. Pre – hab sessions now incorporated. Recovery & regeneration strategies greatly enhanced. Larger player pools and nationalities / ethnicities. Increased number and use of substitutes.

45. Trainingsmodellen HEALTH PERFORMANCE OPEN SKILL PSYCHOLOGY PHYSIOLOGY STRATEGIES EMOTION CHARACTER ENVIRONMENT ALTITUDE FACILITIES TEMP NUTRITION FOCUS C ONFIDENCE C OMMITTMENT CLOSED COMPLEX FIXED PLAYS PASSION SELF CONTROL ENERGIZE INTEGRITY RESPECT LEADERSHIP FITNESS OFFENSIVE DEFENSIVE

47. 1. GAS

48. 2. Supercompensatie (a) Weinig rust (overuse) (b) Op tijd (supercompensatie) (c) Te lang (detraining) Zomervakantie?

49. Opeenvolging van trainingen Trainingen volgen elkaar te snel op Onvoldoende recuperatie => Prestatiedaling - Overbelasting Schematische weergave van te snelle opeenvolgende trainingsprikkels met als resultaat een situatie van overtraining (Weineck, 1980) Training 1 Training 2 Training 3

50. 3. Fitness-Fatigue model Or Two factor model

51. Fitness-Fatigue model Training leidt tot twee antwoorden van het lichaam Fitness component Fatigue component Fitness component Duurt lang Vrij klein Fatigue component Duurt kort Vrij groot

52. Fitness-Fatigue model Of Two factor model

53. Fitness – Fatigue model Zo Wo Di Do Vr Za Zo Ma

54. Specific effects

55. Fatigue Management Tactics

57. Vermoeidheid meten RPMF & RPFi (subjectief) Objectief Fatigue inschatten en managen Slow responder / Early responders High responders / Low responders Logaritme op basis van verschillende parameters zoals trainingsleeftijd / conditie / VO2

58. Fatigue objectief meten

60. Workload meten?

64. Fatigue subjectief meten

65. iPad App Powered by Topsportlab

69. Hamstrings - R Fatigue Fit Very fit No muscle pain Light muscle pain Muscle pain 12/20 14/20 8/20

70. Fatigue management tactics Long-term (macrocycle) : Tapering voor belangrijke competitieperiodes. Actieve rust / transitie na competitie. Intermediate-term (mesocycle) : Rustperiodes na overreaching microcycles of concentrated blocks van stressful competitions Short-term (microcycle) : A/R verhoudingen respecteren, rustdagen strategische inplannen. Biochemische reacties

71. Na de wedstrijd Biochemische reacties POST GAME (30MIN) Biochemische piek in Witte bloedcellen (Spelen een vorm in het afweersysteem) Cytokines (Een cytokine is een proteïne die een rol speelt in de immuunafweer) Cortisol (Cortisol wordt soms het stresshormoon genoemd omdat het vrijkomt bij elke vorm van stress, zowel fysiek als psychologisch) Glycogeen gehalte in de spier

72. Post wedstrijd – biochemische reacties 24 H (1 DAG) Spiervermoeidheid (DOMS) Explosieve kracht (VJ) Biochemische piek in CRP (Na het ontstaan van een ontsteking neemt de hoeveelheid CRP in het lichaam binnen een paar uur toe) TBARS (Oxidatieve stress in organismen kan resulteren in de peroxidatie van alle belangrijke biomoleculen, waaronder lipiden. Deze stress kan gemeten worden aan de hand van TBARS) DOMS (Delayed onset muscle soreness : Spierpijn) Spierkracht (1RM) Sprintsnelheid Glycogeen gehalte in de spier

73. Post wedstrijd – biochemische reacties 48 H (2 DAGEN) Spiervermoeidheid (DOMS) Sprintsnelheid Spierkracht (1RM) Biochemische piek in CK (bijproduct van energielevering) LDH (Enzyme verantwoordelijk voor de omzetting van lactaat) PC (Protein Carbonyl: gebruikt om oxidatieve stress te meten) – SH (sulfhydryl) Explosieve kracht (VJ) 72 H (3 DAGEN) Spiervermoeidheid (DOMS) Explosieve kracht (VJ) Sprintsnelheid 1RM Spierkracht (1RM) Biochemische piek in Uric Acid (Urinezuur is een product van de stofwisseling, een afbraakproduct van DNA en eiwitten, dat normaal met de urine wordt uitgescheiden)

74. Take home lessons Macrocyclus Zomervakantie is geen vakantie Voorbereiding in blokvorm (unidirectioneel) Voorbereiding is een absolute voorwaarde (6 weken) Afstemming tussen verschillende disciplines! Conditie is conditio sine qua non Influence V4mmol on Hamstrings

75. Take home lessons Mesocyclus Bouw profylactische periodes in (3 – 6 weken) Conjugate model (motorische vaardigheid die je niet traint verdwijnt) Aerobe conditie – behouden (VO2 trainingen)

77. Take home lessons Microcyclus Opwarming is opwarming (pas- en trapvorm) Aandacht voor Medical Attention Injuries Bouw prehab sessies in A/R verhoudingen respecteren Varieer in intensiteit en omvang “ The definition of insanity is doing the same thing over and over again and expecting different results.” Einstein Meet workload en manage fatigue Individualiseer (Hoff)

78. Einde Bedankt!!!