HISTORY

1. Οι μεταρρυθμιςτικέσ
προςπάθειεσ ςτη Ρώμη

2. Οι μεταρρυθμιςτικέσ προςπάθειεσ Ι
 Οι μεγϊλεσ κατακτόςεισ των Ρωμαύων
ϋφεραν:
 κοινωνικϋσ αλλαγϋσ
 αλλούωςη των ηθών
 απομϊκρυνςη από προγονικϋσ αρετϋσ

3. Οι μεταρρυθμιςτικέσ προςπάθειεσ ΙΙ
Πρωταγωνιςτόσ ςτην αντιμετώπιςη τησ
κοινωνικόσ και πολιτικόσ διαφθορϊσ όταν
ο Κάτων οΤιμητήσ. Μετϊ την εκλογό του ςτο
αξύωμα τουΣιμητό (184 π.Χ.) επιχεύρηςε:
 την κϊθαρςη τησ τάξησ των ςυγκλητικών
 την κϊθαρςη τησ τϊξησ των ιππϋων
Ο Κάτων προςπϊθηςε επύςησ:
 να περιορύςει την πλεονεξία των
ςυγκλητικών
 και να ελϋγξει την ςυμπεριφορϊ τουσ

4. Οι μεταρρυθμιςτικέσ προςπάθειεσ ΙΙΙ
 Παρόλο που εύχε ελληνική παιδεία,
αποςτρεφόταν ςτο τϋλοσ καθετύ το
ελληνικό, γιατύ πύςτευε πωσ τα ρωμαώκϊ
όθη αλλοιώθηκαν από τισ ελληνικέσ
ςυνήθειεσ και τον ελληνικό πολιτιςμό.
Οι προςπϊθειεσ του Κϊτωνα δεν είχαν
κανένα αποτέλεςμα μια και οι ελληνικϋσ
ςυνόθειεσ εύχαν ριζώςει ςτην ρωμαώκό
κοινωνύα.

5. ΟΣιβϋριοσ Γρϊκχοσ Ι
 Ο Τιβέριοσ Γράκχοσ εκλϋχθηκε
δόμαρχοσ το 133 π.Χ.
 Πρότεινε τον αγροτικό νόμο,
ςύμφωνα με τον οπούο δεν μπορούςε
κανεύσ να κατϋχει πϊνω από 500
πλϋθρα (1 πλϋθρο = ± 900 m²) με
ανώτατο όριο τα 1000 πλϋθρα αν εύχε
τουλϊχιςτον 2 παιδιϊ. (250 πλϋθρα για
κϊθε παιδύ).

6. ΟΣιβϋριοσ Γρϊκχοσ ΙΙ
 Πρότεινε επύςησ να μοιραςτεύ ο
θηςαυρόσ του βαςιλιά τησ Περγάμου
Αττάλου Γ΄, ο οπούοσ κληροδότηςε το
βαςύλειό του ςτον ρωμαώκό λαό, για
να μπορέςουν οι ακτήμονεσ να
αγοράςουν εργαλεία για την
καλλιέργεια τησ γησ.
 Οι ςυγκλητικού αντϋδραςαν
εξαγορϊζοντασ τισ ςυνειδόςεισ του
λαού με αποτϋλεςμα να αποτύχουν τα
ςχϋδια τουΣιβϋριου Γρϊκχου, ο
οπούοσ δολοφονήθηκε. Οι νόμοι του
δεν εφαρμόςτηκαν ποτϋ.
 https://www.ime.gr/chronos/07/gr/s
ociety/index12.html
https://el.wikipedia.o
rg/

7. Ο Γάιος Γράκχος ΙΙ
 Οι ςυγκλητικού εφϊρμοςαν
εναντίον του Γάιου Γράκχου
την ίδια τακτική, όπωσ
εναντύον του αδερφού του
Σιβϋριου: εξαγόραςαν ϋνα
μϋροσ του πλόθουσ και το
ϋςτρεψαν εναντύον του.
 Ο Γϊιοσ κινόθηκε ανοιχτϊ
εναντύον τησ ςυγκλότου,
όμωσ η εξϋγερςη απϋτυχε, οι
οπαδού του εξοντώθηκαν και
ο ύδιοσ διϋταξε ϋναν δούλο
του να τον ςκοτώςει το
καλοκαύρι του 121 π.Χ.
 .

8. Ο Γάιος Γράκχος Ι
 Ο αδερφόσ τουΣιβϋριου, Γάιοσ Γράκχοσ εκλϋχθηκε το 123 π.Χ.
δόμαρχοσ, 10 χρόνια μετά την εκλογή του αδερφού του, και
ςυνϋχιςε το μεταρρυθμιςτικό του ϋργο:
 εφϊρμοςε τον αγροτικό νόμο
 προςπϊθηςε να περιορύςει τουσ ςυγκλητικούσ και την δρϊςη τουσ
 ίδρυςε αποικίεσ και εγκατέςτηςε ακτήμονεσ
 καθιϋρωςε την διανομή ςιταριού για τουσ φτωχούσ ςτη Ρώμη
 μείωςε τα χρόνια τησ ςτράτευςησ
 αύξηςε τον ςτρατιωτικό μιςθό
 ςυγκρότηςε δικαςτήρια από ιππείσ που δύκαζαν υποθϋςεισ
αυθαιρεςιών των ςυγκλητικών
 εμπόδιςε με νόμο την επιλογή των επαρχιών από τουσ
ςυγκλητικούσ

9. Αποτύμηςη του ϋργου των
Γρϊκχων
 Οι μεταρρυθμύςεισ των
Γρϊκχων ςτόχευαν:
 ςτον ϋλεγχο τησ
κοινωνικόσ ανιςότητασ
 ςτην αποκατϊςταςη
πολλών ακτημόνων
 ςτην αποδυνϊμωςη
των ςυγκλητικών
 Σο ϋργο των
Γρϊκχων απέτυχε διότι
η κατϊςταςη που
δημιουργόθηκε μετϊ
τισ κατακτόςεισ δεν
ευνοούςε τισ αλλαγϋσ.

10. Eρωτόςεισ
 Ποιοι λόγοι επϋβαλαν την αλλαγό τησ
κατϊςταςησ ςτη Ρώμη;
 Σι προςπϊθηςε να κϊνει ο Κϊτων και ποιο όταν
το αποτϋλεςμα τησ
 προςπϊθεια του;
 Ποια όταν τα μϋτρα τουΣιβϋριου Γρϊκχου και
ποια όταν η αντύδραςη των ςυγκλητικών;
 Ποιεσ όταν οι μεταρρυθμιςτικϋσ προςπϊθειεσ
του Γϊιου Γρϊκχου και ποιο το αποτϋλεςμα
τουσ;
 Που ςτόχευαν οι μεταρρυθμιςτικϋσ
προςπϊθειεσ των Γρϊκχων;

11. Παραθϋματα Ι
 Τα ςπίτια των πληβείων
 Η ζωό των πληβεύων κυλούςε κυρύωσ ςτουσ δρόμουσ και
ςτισ ςυνοικύεσ. Οι πληβεύοι ζούςαν ςε χτύςματα με πολλούσ
ορόφουσ, τισ insulae (πολυκατοικύεσ, πολλϋσ φορϋσ
εξαόροφεσ) που κοιτούςαν ςε ςτενούσ δρόμουσ.Σο φωσ
όταν ελϊχιςτο και ϋτςι ο κόςμοσ ϋμενε εκεύ τον απαραύτητο
χρόνο τησ ξεκούραςησ και των κυρύων γευμϊτων.Δεν
υπόρχαν μπϊνια και ϋπρεπε κανεύσ να προμηθεύεται νερό
από τισ πηγϋσ.΢τουσ πϊνω ορόφουσ, που όταν φτιαγμϋνοι
από τούβλα και ξύλο, ϋβριςκαν κατϊλυμμα οι πιο φτωχϋσ
οικογϋνειεσ΢τον πρώτο όροφο, όπου τα δωμϊτια όταν
καλύτερα, βρύςκονταν οι τεχνύτεσ και οι ϋμποροι.΢το
ιςόγειο υπόρχαν το διαμϋριςμα του ιδιοκτότη, τα μαγαζιϊ
και τα καπηλιϊ.Ένα χαςϊπικο και ϋνασ ϋμποροσ
υφαςμϊτων.

12. Παραθϋματα ΙΙ
 Τα ςπίτια των Πατρικίων
 Οι Πατρύκιοι κατοικούςαν ςε ευρύχωρεσ και ϊνετεσ κατοικύεσ
που ονομϊζονταν domus (ςπύτια).Σα domus εύχαν ϋνα κεντρικό
αύθριο πολύ φαρδύ με το ιμπλούβιο (impluvio), μια δεξαμενό με
νερό τησ βροχόσ.Ta cubicoli (κουμπύκολι), δηλαδό τα
υπνοδωμϊτια βρύςκονταν ςτισ πλευρϋσ του αύθριου. Οι τούχοι
όταν βαμμϋνοι με ζωντανϊ χρώματα και τα πατώματα όταν
διακοςμημϋνα με μωςαώκϊ.Σο τρύκλινον όταν η ςϊλα με τουσ
πϊγκουσ, όπου δούλευαν ςαν υπηρϋτεσ πολυϊριθμοι ςκλϊβοι.Ο
κόποσ όταν ςτολιςμϋνοσ με ςτοϋσ που εύχαν καμϊρεσ και
κρόνεσ.Οι βύλεσ ςτην εξοχό Οι Πατρύκιοι ςυχνϊ εύχαν και μια
δεύτερη κατοικύα ςτην εξοχό, που ονομαζόταν villa (βύλα), που
πϋρα από το κατοικόςιμο κομμϊτι περιελϊμβανε και τισ
καλλιεργόςιμεσ εκτϊςεισ και το ςπύτι του διαχειριςτό τησ
αγροτικόσ ϋκταςησ.Η βύλα λειτουργούςε ςαν μια κανονικό
αγροτικό επιχεύρηςη. Πολυϊριθμοι ςκλϊβοι εργϊζονταν ςτα
χωρϊφια, εξϋτρεφαν ζώα και ϋφτιαχναν βιοτεχνικϊ προώόντα.

13. Παραθϋματα ΙΙΙ
 Τὸ ἀγροτικὸ ζήτημα.
 Οἱ Ρωμαῖοι, ὅςη γῆ τῶν γειτονικῶν τουσ λαῶν κυρίεψαν, ἕνα μέροσ τησ
τὸ πουλοῦςαν καὶ τὴν ὑπόλοιπη τὴν ἔκαναν δημόςια καὶ τὴν ἔδιναν
ςτοὺσ ἀκτήμονεσ καὶ ςτοὺσ ἄπορουσ, νὰ τὴν ἐκμεταλλεύωνται,
πληρώνοντασ ἕνα μικρὸ ποςὸ ςτὸ Δημόςιο. ἖πειδὴ ὅμωσ οἱ πλούςιοι
ἄρχιςαν νὰ μεγαλώνουν τὰ ποςὰ αὐτὰ καὶ ἔτςι ἔδιωχναν τοὺσ φτωχούσ,
ψηφίςτηκε νόμοσ νὰ μὴν ἐπιτρέπεται νὰ ἔχη κανένασ γῆ περιςςότερη
ἀπὸ πεντακόςια πλέθρα. Γιὰ λίγο καιρὸ ἡ διάταξη αὐτὴ ςταμάτηςε τὴν
πλεονεξία καὶ βοήθηςε τοὺσ φτωχοὺσ· κατοικοῦςαν ςτὰ κτήματα ποὺ
εἶχαν νοικιάςει καὶ καλλιεργοῦςαν τὸ μερίδιο ποὺ ἔτυχε ἐξ ἀρχῆσ ςτὸν
καθένα. Ὕςτερα ὅμωσ ἐπειδὴ ἄρχιςαν, οἱ πλούςιοι ποὺ γειτόνευαν μαζί
τουσ, νὰ παίρνουν ἀπάνω τουσ τὰ νοικιαςμένα κτήματά τουσ μὲ βαλτοὺσ
ἀνθρώπουσ καὶ ςτὸ τέλοσ πιὰ τοὺσ παίρνανε φανερὰ γιὰ λογαριαςμό
τουσ τὰ περιςςότερα. Οἱ φτωχοὶ ἀφοῦ διώχτηκαν ἀπὸ τὴ γῆ τουσ οὔτε
προθυμία πιὰ ἔδειχναν νὰ ὑπηρετοῦν ςτὸ ςτρατὸ καὶ παραμελοῦςαν
τὴν ἀνατροφὴ τῶν παιδιῶν τουσ. Ἔτςι γρήγορα ὁλόκληρη ἡ Ἰταλία
ἔνιωςε πὼσ τῆσ ἔλειπαν ἐλεύθεροι ἐνῶ εἶχε πλημμυρίςει ἀπὸ
ςτρατόπεδα βαρβάρων ἀναγκαςτικῆσ ἐργαςίασ, γιατὶ μ’ αὐτοὺσ οἱ
πλούςιοι καλλιεργοῦςαν τὴ γῆ ἀφοῦ ἀπομακρύνανε τοὺσ πολίτεσ.
 Πλούταρχοσ [Σιβ. Γράκχοσ 8, 1 - 3 Μετάφραςη]