Aspeto ng
Pandiwa
Inihanda ni:
Bb. Jeri Mayah Asuncion
Ano ang Pandiwa?
Ito ay ang mga
salitang nagsasaad
ng kilos o galaw.
Halimbawa:
takbo sumasayaw
lakad umiinom
hugas umaawit
lipad natutulog
talon lumalangoy
hawak nagtatanim
nuod lumalangoy
“Ang Mabuting Samaritano” (Lukas 10: 25-37)
May isang taong nanlalakbay buhat
sa Jerusalem patungong Jericho. Hinarang siya ng mga
tulisan, kinuha pati damit sa katawan, binugbog at halos
patay na nang iwan. Nagkataong dumaan doon ang isang
saserdote at pagkakita sa taong nakahandusay, siya'y lumihs
at nagpatuloy sa kanyang lakad. Dumaan din ang isang
Levita, ngunit tiningnan lamang niya ito at nagpatuloy ng
kanyamg lakad. Ngunit may isang Samaritanong naglalakbay
na napadaan doo. Nakita niya ang hinarang at siya
nahabag. Lumapit siya, binuhusan ng langis at alak ang mga
sugat nito at tinalian. Saka isinakay ang tao sa kanyang
sinasakyang hayop, dinala sa bahay-panuluyan, at inalagaan
doon. Kinabukasan, dumukot siya ng dalawang denaryo,
ibinigay sa may-ari ng bahay-panuluyan at sinabi, "Alagaan
mo siya, at kung magkano man ang kakulangan niyan,
babayaran ko sa aking pagbabalik."
Set A Set B Set C
Lumakad Sinasabi Pagatatawanan
Dumating Nag-aaral Mangungulit
Sinabi Sasabihin
Aspeto
ng
Pandiwa
Tinatawag na nasa panahunang pangnagdaan ng
pandiwa (perpektibo) ang salitang kilos na naganap na o
nangyari na. Nakikilala rin ito sa tulong ng mga salitang
tumutukoy sa panahon tulad ng kahapon, kagabi, kanina.
Halimbawa:
Tumulong ako kagabi sa nanay ko sa mga gawaing bahay.
Nagdasal ako bago ako kumain.
Ang pangulo ay umalis noong isang linggo.
Ang salitang kilos na nagaganap pa lang ay tinatawag na
nasa panahunang pangkasalukuyan ng pandiwa
(imperpektibo).
Halimbawa:
Nanunuod ako ng tv ngayon.
Iginagalang ko ang aking guro.
Tumatawa ang bata sa atin.
Ang paru-paro ay lumilipad.
Ang salitang kilos na magaganap pa lamang ay
tinatawag na nasa panahunang magaganap ng pandiwa
(kontemplatibo). Nakikilala ito sa tulong ng mga salitang
tumutukoy sa panahon tulad ng: bukas, mamaya, sa
isang linggo, sa isang taon at iba pa.
Halimbawa:
Maglilinis kami ng bahay sa linggo.
Magluluto kami ng adobo bukas.
Si Juan ay aalis mamayang gabi.
Pagsasanay
Salungguhitan ang mga salitang nagpapakita ng kilos sa mga
pangungusap. Tukuyin kung ano ang aspeto ng pandiwa ang mga salitang
kilois na sinalungguhitan.
1. Papasok ako sa trabaho mamaya.
2. Hindi siya gumawa ng kanyang takdang aralin kaya siya napagalitan.
3. Marami ang nanonood ng Ina,Kapatid,Anak tuwing gabi.
4. Ako ang nagtanim sa mga halamang iyon.
5. Mapapakain ang nanalong mayor bukas.
6. Palaging pumupunta si Alissa ditto sa bahay.
7. Nagpahayag ng saloobin si Ana tungkol sa mga kumakalat na balita
tungkol sa kanya.
8. Naglalaro ang mga bata ng patintero.
9. Nagalit si Mang Tomas sa anak dahil gabi na nang ito ay umuwi.
10. Magtuturo ako balang araw.
Pangnagdaan Pangkasalukuyan Panghinaharap
Panuto: Bilugan ang mga pandiwa sa mga sumusunod na mga pangungusap.
Isulat sa tamang hanay.
1. Nag-eehersisyo ang mga lalaki at babae.
2. Ang mga gamit ay inilipat ni Ador sa kabilang kuwarto.
3. Tatawagan kita mamayang gabi.
4. Sasamahan kita sa pagsimba sa Baclaran.
5. Mahusay na sumayaw ang pangkat sa harap ng mga panauhin.
6. Si Ron ay tinutulungan ng kanyang mga kaibigan.
7. Nakauwi nang ligtas si Lisa sa kanilang bayan.
8. Ang sanggol ay pinaliguan ng nanay.
9. Nagpapahinga sa ilalim ng puno si Edgar.
10. Aalis ka nga ba sa isang buwan ?
TAKDANG-ARALIN
Bilugan ang pandiwang angkop sa aspektong ipinahihiwatig sa
pangungusap.
1. ( Nakakita, Nakakakita, Makakakita ) ng bagong trabaho si tatay
noong isang araw.
2. ( Isinulat, Isinusulat, Isusulat) ko sa iyo ang ano mang balitang
aking makakalap tungkol sa nawawala mong kapatid.
3. ( Naglinis, Naglilinis, Maglilinis) kami mamaya bago dumating
ang mga bisita ni nanay.
4. ( Binayaran, Binabayaran, Babayaran) ko na ang damit na iyan
kanina kay Fely.
5. Araw-araw, (tinawagan, tinatawagan, tatawagan) ako ng aking
kaibigan.

Pandiwa

  • 1.
  • 3.
    Ano ang Pandiwa? Itoay ang mga salitang nagsasaad ng kilos o galaw.
  • 4.
    Halimbawa: takbo sumasayaw lakad umiinom hugasumaawit lipad natutulog talon lumalangoy hawak nagtatanim nuod lumalangoy
  • 5.
    “Ang Mabuting Samaritano”(Lukas 10: 25-37) May isang taong nanlalakbay buhat sa Jerusalem patungong Jericho. Hinarang siya ng mga tulisan, kinuha pati damit sa katawan, binugbog at halos patay na nang iwan. Nagkataong dumaan doon ang isang saserdote at pagkakita sa taong nakahandusay, siya'y lumihs at nagpatuloy sa kanyang lakad. Dumaan din ang isang Levita, ngunit tiningnan lamang niya ito at nagpatuloy ng kanyamg lakad. Ngunit may isang Samaritanong naglalakbay na napadaan doo. Nakita niya ang hinarang at siya nahabag. Lumapit siya, binuhusan ng langis at alak ang mga sugat nito at tinalian. Saka isinakay ang tao sa kanyang sinasakyang hayop, dinala sa bahay-panuluyan, at inalagaan doon. Kinabukasan, dumukot siya ng dalawang denaryo, ibinigay sa may-ari ng bahay-panuluyan at sinabi, "Alagaan mo siya, at kung magkano man ang kakulangan niyan, babayaran ko sa aking pagbabalik."
  • 6.
    Set A SetB Set C Lumakad Sinasabi Pagatatawanan Dumating Nag-aaral Mangungulit Sinabi Sasabihin
  • 7.
  • 8.
    Tinatawag na nasapanahunang pangnagdaan ng pandiwa (perpektibo) ang salitang kilos na naganap na o nangyari na. Nakikilala rin ito sa tulong ng mga salitang tumutukoy sa panahon tulad ng kahapon, kagabi, kanina. Halimbawa: Tumulong ako kagabi sa nanay ko sa mga gawaing bahay. Nagdasal ako bago ako kumain. Ang pangulo ay umalis noong isang linggo.
  • 9.
    Ang salitang kilosna nagaganap pa lang ay tinatawag na nasa panahunang pangkasalukuyan ng pandiwa (imperpektibo). Halimbawa: Nanunuod ako ng tv ngayon. Iginagalang ko ang aking guro. Tumatawa ang bata sa atin. Ang paru-paro ay lumilipad.
  • 10.
    Ang salitang kilosna magaganap pa lamang ay tinatawag na nasa panahunang magaganap ng pandiwa (kontemplatibo). Nakikilala ito sa tulong ng mga salitang tumutukoy sa panahon tulad ng: bukas, mamaya, sa isang linggo, sa isang taon at iba pa. Halimbawa: Maglilinis kami ng bahay sa linggo. Magluluto kami ng adobo bukas. Si Juan ay aalis mamayang gabi.
  • 11.
    Pagsasanay Salungguhitan ang mgasalitang nagpapakita ng kilos sa mga pangungusap. Tukuyin kung ano ang aspeto ng pandiwa ang mga salitang kilois na sinalungguhitan. 1. Papasok ako sa trabaho mamaya. 2. Hindi siya gumawa ng kanyang takdang aralin kaya siya napagalitan. 3. Marami ang nanonood ng Ina,Kapatid,Anak tuwing gabi. 4. Ako ang nagtanim sa mga halamang iyon. 5. Mapapakain ang nanalong mayor bukas. 6. Palaging pumupunta si Alissa ditto sa bahay. 7. Nagpahayag ng saloobin si Ana tungkol sa mga kumakalat na balita tungkol sa kanya. 8. Naglalaro ang mga bata ng patintero. 9. Nagalit si Mang Tomas sa anak dahil gabi na nang ito ay umuwi. 10. Magtuturo ako balang araw.
  • 12.
    Pangnagdaan Pangkasalukuyan Panghinaharap Panuto:Bilugan ang mga pandiwa sa mga sumusunod na mga pangungusap. Isulat sa tamang hanay. 1. Nag-eehersisyo ang mga lalaki at babae. 2. Ang mga gamit ay inilipat ni Ador sa kabilang kuwarto. 3. Tatawagan kita mamayang gabi. 4. Sasamahan kita sa pagsimba sa Baclaran. 5. Mahusay na sumayaw ang pangkat sa harap ng mga panauhin. 6. Si Ron ay tinutulungan ng kanyang mga kaibigan. 7. Nakauwi nang ligtas si Lisa sa kanilang bayan. 8. Ang sanggol ay pinaliguan ng nanay. 9. Nagpapahinga sa ilalim ng puno si Edgar. 10. Aalis ka nga ba sa isang buwan ?
  • 13.
    TAKDANG-ARALIN Bilugan ang pandiwangangkop sa aspektong ipinahihiwatig sa pangungusap. 1. ( Nakakita, Nakakakita, Makakakita ) ng bagong trabaho si tatay noong isang araw. 2. ( Isinulat, Isinusulat, Isusulat) ko sa iyo ang ano mang balitang aking makakalap tungkol sa nawawala mong kapatid. 3. ( Naglinis, Naglilinis, Maglilinis) kami mamaya bago dumating ang mga bisita ni nanay. 4. ( Binayaran, Binabayaran, Babayaran) ko na ang damit na iyan kanina kay Fely. 5. Araw-araw, (tinawagan, tinatawagan, tatawagan) ako ng aking kaibigan.