Ang dokumento ay tumatalakay sa proseso ng pananaliksik na kinakailangan upang makalikha ng bagong kaalaman at sagutin ang mga suliranin. Binibigyang-diin nito ang kahalagahan ng pagpili ng paksa, paggamit ng iba't ibang sanggunian, at pagsunod sa mga gabay sa pagbuo at pagdidisenyo ng pananaliksik. Itinatampok din ang mga kinakailangan upang maayos na maipresenta ang mga datos at impormasyon na nakalap.

1. PANANALIKSIK

2. Pananaliksik
 gawaing pang-akademiya na nangangailangan ng
mahabang panahon sa pagbuo upang makatuklas ng
panibagong kaalaman.
 Binubuo ito upang tugunan ang isang suliranin o isyu.
 Ang malinaw na tunguhin o layunin sa pagsasagawa ng
isang pananaliksik ay ang makakalap ng mga impormasyon
at datos na tiyak makasasagot sa isang paksa na pinag-
aaralan.

3. Pananaliksik
 Napakaraming sanggunian ang maaaring gamitin upang
matugunan ang mga katnaungan sa ginagawang
pananaliksik.
 Kabilang ditto ang paggamit ng internet at mga
mapagkatiwalaang websites, pahayagan at libro,
pagsasagawa ng obserbasyon at panayam, at marami pang
iba.

4. Simulain sa pagsasagawa ng Pananaliksik
at Pag-aayos ng Datos
 Napakalaking hamon sa lahat ng mga manunulat,
mananaliksik, at iskolar ng akademya ang pagsasagawa ng
pananaliksik particular sa larangan ng wikang pambansa,
ang Wikang Filipino.
MGA DAHILAN: kakulangan sa mga sanggunian na magamit
upang mapatotohan ang gagawung pag-aaral.
 Pero hindi ito naging hadlang sa pagpasok ng mga
mananaliksik sa mundo ng pananaliksik sa larangan ng wika.

5.  Nagpapadali sa pananaliksik ang makabagong teknolohiya
kung saan mabilis ng nakakalap ng iba’t ibang impormasyon.

6. Mga Gabay sa Paglikha ng Pananaliksik
1. Pumili ng kawili-wili at napapanahong paksa, at bumuo ng
pamagat na angkop dito. Sa pamamagitan nito, magiging
interesado ang mga mambabasa na basahin ang kabuuan
ng pananaliksik.
2. Gumamit ng iba’t iabng sanggunian upang makakuha ng
sapat na mga impormasyon na magpapatibay ng
ginagawang pananaliksik.
3. Lagyan ng konklusyon, pagpapasiya, at rekomendasyon
ang ginagawang pananaliksik upang ito’y maging kapaki-
pakinabang.

7. 4. Iwasan na masasagot lamang ng oo o hindi ang gagawing
pananaliksik. Nararapat na walang limitasyon ang kasagutan
upang makakalap ng marami pang datos.

8. Mga Gabay sa Pagdidisenyo ng
Pananaliksik
1. Magsimulang bumuo ng kawili-wiling paksa.
2. Ilapat ang nabuong paksa sa akmang teorya.
3. Magsagawa ng iba’t ibang pagsusuring pampanitikan
tungkol sa nabuong paksa.
4. Itala ang mga posibleng makatutulong na impormasyon.
5. Umpisahan sa tamang oras at panahon ang pagsusuri ng
mga datos na nakalap.

9. 6. Maging kritikal sa pagpapalawak ng mga nakalap na datos.
7. Humanap ng adviser na may malawak na kaalaman tungkol sa
paksang nabuo upang maging gabay sa pagbuo ng pananaliksik
simula umpisa hanggang sa pagtatapos.
8. Gumawa o gumamit ng iba pang paraan sa paghango ng mga
impormasyon kabila na ang masusing obserbasyon at
pakikipanayam.

10. 9. Lumikha ng talaarawan upang maging organisado ang daloy
ng pananaliksik.
10. Magoahinga at ikondisyon ang pag-iisip bago magsimula sa
mga Gawain.
11. Magkaroon ng interaksyon tungkol sa paksa upang mas
mapalalim pa ang makukuhang datos.
12. Isaalang-alang lagi na walang perpektong modelo sa
padisenyo ng pananaliksik.

11. Pahayag sa Pag-aayos ng Datos
 Mahalagang malaman ng mananaliksik ang angkop na mga
salita o pahayag na ginagamit sa paglalahad ng mga datos.
 Sa pag-iisa-isa ng mga datos, nariyan ang mga salitang
ginagamit sa pagsusunod-sunod ng mga datos na nakalap
gaya ng una, ikalawa, ikatlo, at iba pa.
 Ang mga pag-ugnay na tumutulong naman sa pag-uugnay-
ugany ng mga ideya ay ang at, bago, pagkatapos, at iba pa.