L/O/G/O
การประเมินคุณภาพสื่อการเรียนรู้
การนาเสนอชุดนี้เป็นส่วนหนึ่งขอวิชา 241203 INNOVATION AND INFORMATION TECHNOLOGY FOR LEARNING
นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้
Chapter 10
ท่านเป็นศึกษานิเทศก์ซึ่งรับผิดชอบหน้าที่ในการพัฒนาครูเกี่ยวกับการออกแบบและ
ผลิตสื่อวันหนึ่งมีครูสองคนมาปรึกษาว่าจะมีวิธีการที่ทาให้รู้ว่าสื่อที่สร้างขึ้นมานั้นมีคุณภาพได้
อย่างไร ซึ่งมีรายละเอียดดังนี้
• ครูสายใจ เป็นครูสังคมศึกษาได้พัฒนาชุดการสอน
• ครูสมหญิง เป็นครูสอนวิชาวิทยาศาสตร์ได้พัฒนาสิ่งแวดล้อมทางการเรียนรู้
• ครูมาโนช เป็นสอนวิชาภาษาได้พัฒนาชุดสร้างความรู้
• ครูประพาส เป็นครูสอนวิชาคอมพิวเตอร์ได้พัฒนาบทเรียนคอมพิวเตอร์ช่วยสอนเพื่อใช้
ในการเรียนของตนเอง
สถานการณ์ปัญหา
Chapter 10 การประเมินคุณภาพสื่อการเรียนรู้ | 241203 นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้
1. เลือกวิธีการประเมินคุณภาพสื่อให้สอดคล้องกับลักษณะของสื่อ
ของครูแต่ละคนพร้อมทั้งให้เหตุผล
2. อธิบายข้อจากัดของการประเมินสื่อการสอน
3. เปรียบเทียบความแตกต่างของแนวคิดการประเมินสื่อการสอน
สื่อการเรียนรู้และสิ่งแวดล้อมทางการเรียนรู้
ภารกิจ
Chapter 10 การประเมินคุณภาพสื่อการเรียนรู้ | 241203 นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้
ภารกิจที่ 1
เลือกวิธีการประเมินคุณภาพสื่อให้สอดคล้องกับลักษณะของสื่อของครูแต่
ละคนพร้อมทั้งให้เหตุผล
Chapter 10 การประเมินคุณภาพสื่อการเรียนรู้ | 241203 นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้
ครูสายใจ
วิธีการประเมินคุณภาพชุดการสอนที่สอดคล้องกับครูสายใจ
คือ ชุดการสอน
การทดสอบประสิทธิภาพตามเกณฑ์ประสิทธิภาพ E1/E2 เป็นแนวคิดการประเมินที่
เกิดขึ้นเพื่อประเมินประสิทธิภาพของชุดการสอนซึ่งตั้งอยู่บนพื้นฐานของกลุ่มพฤติกรรมนิยมที่
ต้องการประเมินผลพฤติกรรมของผู้เรียนใน2 ประเภท คือ พฤติกรรมต่อเนื่อง (กระบวนการ)
และพฤติกรรมสุดท้าย (ผลลัพธ์) โดยกาหนดค่าประสิทธิภาพเป็น E1 (ประสิทธิภาพของ
กระบวนการ) E2 (ประสิทธิภาพของผลลัพธ์) นิยามประสิทธิภาพ E1/E2
E1 หมายถึง ค่าร้อยละของคะแนนเฉลี่ยที่เกิดจากการทากิจกรรมระหว่างเรียนจากชุด
การสอนหรือสื่ออื่นๆ ของผู้เรียน (ประสิทธิภาพของกระบวนการเรียนรู้)
E2 หมายถึง ค่าร้อยละของคะแนนเฉลี่ยที่เกิดจากการทาแบบทดสอบหลังการเรียนของ
ผู้เรียน (ประสิทธิภาพของผลลัพธ์การเรียนรู้)
Chapter 10 การประเมินคุณภาพสื่อการเรียนรู้ | 241203 นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้
คานวนโดยการใช้สูตร
E1 หมายถึง ค่าประสิทธิภาพของกระบวนการเรียนรู้
ΣX หมายถึง ผลรวมของคะแนนกิจกรรมระหว่างเรียนของผู้เรียนทุกคน (N คน)
N หมายถึง จานวนผู้เรียนที่ใช้ในการประเมินประสิทธิภาพสื่อการสอนครั้งนี้
A หมายถึง คะแนนเต็มของกิจกรรมระหว่างเรียน
Chapter 10 การประเมินคุณภาพสื่อการเรียนรู้ | 241203 นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้
คานวนโดยการใช้สูตร
E2 หมายถึง ค่าประสิทธิภาพของผลลัพธ์การเรียนรู้
ΣF หมายถึง ผลรวมของคะแนนกิจกรรมระหว่างเรียนของผู้เรียนทุกคน (N คน)
N หมายถึง จานวนผู้เรียนที่ใช้ในการประเมินประสิทธิภาพสื่อการสอนครั้งนี้
B หมายถึง คะแนนเต็มของแบบทดสอบหลังเรียน
Chapter 10 การประเมินคุณภาพสื่อการเรียนรู้ | 241203 นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้
ครูสมหญิง
วิธีการประเมินคุณภาพสิ่งแวดล้อมทางการเรียนรู้ที่สอดคล้องกับครู
สมหญิง คือ การออกแบบสิ่งแวดล้อมทางการเรียนรู้
ในการออกแบบตามแนวคอนสตรัคติวิสต์ ผู้เชี่ยวชาญด้านการออกแบบ
จะทาการตรวจสอบการออกแบบการสอนที่อาศัยพื้นฐานทฤษฎีคอนสตรัคติวิสต์ ซึ่ง
นาหลักการสาคัญของCognitive constructivism ของ Piajet และ Social
constructivism ของ Vygotsky มาเป็นพื้นฐานในการออกแบบ หรือเรียกว่า การ
นาทฤษฎีสู่การปฏิบัติ ที่อยู่ในลักษณะองค์ประกอบที่สาคัญ ได้แก่ สถานการณ์
ปัญหา ธนาคารความรู้ ฐานการช่วยเหลือ การร่วมมือกันแก้ปัญหา ดังรายละเอียด
ต่อไปนี้
Chapter 10 การประเมินคุณภาพสื่อการเรียนรู้ | 241203 นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้
1.การเปิดโอกาสให้ผู้เรียนได้แสวงหาความรู้โดยการปฏิบัติจริง
2.เปิดโอกาสให้ผู้เรียนควบคุมการเรียนรู้ได้ด้วยตัวเอง (Learner
control)
3.สถานการณ์ปัญหากระตุ้นให้ผู้เรียนเกิดแรงจูงใจในการเสาะแสวงหา
ความรู้ หรือค้นหา ค้นพบคาตอบด้วยตนเอง
4.ระดับภาระกิจการเรียนรู้กระตุ้นให้ผู้เรียนได้พัฒนาความสามารถใน
การคิดขั้นสูงภาระกิจการเรียนรู้กระตุ้นให้ผู้เรียนได้คิดวิเคราะห์ ไตร่ตรองประเด็น
ปัญหาที่ต้องการค้นหาคาตอบ
5.ธนาคารความรู้ (Resource) มีการออกแบบที่สนับสนุนข้อมูลให้
ผู้เรียนสามารถค้นหาสารสนเทศจากแหล่งต่างๆอย่างหลากหลาย เพื่อนามาใช้ใน
การแก้สถานการณ์ปัญหาที่กาหนดให้รวมทั้งช่วยสนับสนุนในการสร้างความรู้ของ
ผู้เรียน
Chapter 10 การประเมินคุณภาพสื่อการเรียนรู้ | 241203 นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้
6. เครื่องมือทางปัญญา (Cognitive tool) ในการเรียน กระตุ้น
กระบวนการคิดของผู้เรียนและเกิดความเข้าใจอย่างลึกซึ้งในการเรียน
7.ฐานการช่วยเหลือ (scaffolding) ส่งเสริมให้ผู้เรียนใช้ความพยายาม
ในการเรียนรู้
8.กรณีใกล้เคียง (Related case) ส่งเสริมให้ผู้เรียนเชื่อมโยง
ประสบการณ์ที่เกี่ยวข้องมาใช้ในการแก้ปัญหาได้
9.ห้องแลกเปลี่ยนเรียนรู้ มีการออกแบบที่สนับสนุนให้ทุกคนมีส่วนร่วม
ในการเรียนรู"แลกเปลี่ยนความคิดเห็น และแก้ปัญหาร่วมกัน
10.การโค้ช (coaching) โดยครูผู้สอนทาการวิเคราะห์ผู้เรียน สามารถ
สื่อสารและสะท้อนผลเกี่ยวกับผู้เรียนในกระบวนการเรียนรู้ และกระตุ้นให้ผู้เรียน
กระทาภารกิจการเรียนรู้อย่างตื่นตัว
Chapter 10 การประเมินคุณภาพสื่อการเรียนรู้ | 241203 นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้
ครูมาโนช
วิธีการประเมินคุณภาพชุดการสร้างความรู้ที่สอดคล้องกับครูมาโนช
คือ ชุดสร้างความรู้
มีหลักการสาคัญที่นามาเป็นพื้นฐานในการพิจารณาคุณลักษณะของสื่อดังนี้
การนาเสนอเนื้อหาที่ดึงดูดความใส่ใจของผู้เรียน ได้แก่ การใช้ตัวหนังสือที่มีการเน้นด้วยสี การ
นาเสนอด้วยภาพนิ่งการออกแบบองค์ประกอบทางศิลปะ มีความเหมาะสม สะดุดตา น่าสนใจ
ภาพประกอบมีความสอดคล้องกับเนื้อหาและส่งเสริมการเรียนรู"ขนาดของตัวอักษรที่ใช้มีความ
สอดคล"องกับเนื้อหาการใช้ขนาดตัวอักษรเหมาะกับผู้เรียน มีจุดดึงดูดความสนใจและอ่านง่าย
ภาพกราฟิกที่ใช้ประกอบ มีความเหมาะสม สอดคล้องกับเนื้อหา และทาให้สามารถเรียนรู้ได้ดี
และง่ายมากยิ่งขึ้นการใช้สีมีความเหมาะสม กลมกลืน ดึงดูดความสนใจ
Chapter 10 การประเมินคุณภาพสื่อการเรียนรู้ | 241203 นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้
ครูประพาส
วิธีการประเมินคุณภาพบทเรียนคอมพิวเตอร์ช่วยสอนที่สอดคล้องกับครูประพาส
คือ บทเรียนคอมพิวเตอร์ช่วยสอน
เกณฑ์มาตรฐาน 90/90 เป็นวิธีการที่ได้รับการพัฒนามาเพื่อประเมินประสิทธิภาพ
ของบทเรียนโปรแกรม มีพื้นฐานมาจากการเรียนรู้แบบรอบรู้ (Mastery learning) นิยามของ
เกณฑ์มาตรฐาน 90/90 นั้นได้อธิบายไว้ว่า 90 ตัวแรกเป็นคะแนนของทั้งกลุ่ม ซึ่งหมายถึง
นักเรียนทุกคน เมื่อสอนครั้งหลังเสร็จให้คะแนนเสร็จ นาคะแนนมาหาค่าร้อยละให้หมดทุก
คะแนน แล้วหาค่าร้อยละเฉลี่ยของทั้งกลุ่ม ถ้าบทเรียนโปรแกรมถึงเกณฑ์ค่าร้อยละเฉลี่ยของ
กลุ่มจะต้องเป็น 90 หรือสูงกว่า 90 ตัวที่สองแทนคุณสมบัติที่ว่า ร้อยละ 90 ของนักเรียนทั้งหมด
ได้รับผลสัมฤทธิ์ตามมุ่งหมายแต่ละข้อ และทุกข้อของบทเรียนโปรแกรม
Chapter 10 การประเมินคุณภาพสื่อการเรียนรู้ | 241203 นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้
วิธีการคานวณค่าประสิทธิภาพสื่อ
1. สร้างตารางบันทึกผลการสอบหลังเรียน โดยนาผลการทดสอบหลัง
เรียนของผู้เรียนมาบันทึกค่าคะแนนไปในแต่ละวัตถุประสงค์การเรียนรู้ที่กาหนดไว้
2. ตรวจผลการสอบของผู้เรียนแต่ละคน ดาเนินการตรวจผลการสอบว่า
ผู้เรียนแต่ละคนได้คะแนนจากการสอบหลังเรียนกี่คะแนน
3. พิจารณาผลการสอบว่าผ่านเกณฑ์ตามที่กาหนดไว้ในวัตถุประสงค์เชิง
พฤติกรรมเท่าใดดาเนินการพิจารณาผู้เรียนเป็นรายบุคคลว่ามีวัตถุประสงค์ใดบ้างที่
ผ่านและไม่ผ่านเกณฑ์
Chapter 10 การประเมินคุณภาพสื่อการเรียนรู้ | 241203 นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้
4. คานวณประสิทธิภาพโดยใช้สูตรคานวณดังนี้
90 ตัวแรก ={(ΣX /N) X 100)}/R
90 ตัวแรก หมายถึง จานวนร้อยละของคะแนนเฉลี่ยของการทดสอบหลังเรียน
ΣX หมายถึง คะแนนรวมของผลการทดสอบที่ผู้เรียนแต่ละคน ทาได้ถูกต้องจากการทดสอบหลังเรียน
N หมายถึง จานวนผู้เรียนทั้งหมดที่ใช้เป็นกลุ่มตัวอย่างในการคา นวณประสิทธิภาพครั้งนี้
R หมายถึง จานวนคะแนนเต็มของแบบทดสอบหลังเรียน
90 ตัวหลัง = (Y x 100)/ N
90 ตัวหลัง หมายถึง จานวนร้อยละของผู้เรียนที่สามารถทาแบบทดสอบผ่านทุกวัตถุประสงค์
Y หมายถึง จานวนผู้เรียนที่สามารถทาแบบทดสอบผ่านทุกวัตถุประสงค์
N หมายถึง จานวนผู้เรียนทั้งหมดที่ใช้เป็นกลุ่มตัวอย่างในการคานวณประสิทธิภาพครั้งนี้
Chapter 10 การประเมินคุณภาพสื่อการเรียนรู้ | 241203 นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้
อธิบายข้อจากัดของการประเมินสื่อการสอน
ภารกิจที่ 2
Chapter 10 การประเมินคุณภาพสื่อการเรียนรู้ | 241203 นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้
ข้อจากัดของการประเมินสื่อการสอน
การประเมินประสิทธิภาพของสื่อการสอนมีขั้นตอนการหา
ประสิทธิภาพเริ่มตั้งแต่ การทดลองแบบกลุ่มต่อหนึ่ง (One to one testing)
แล้วนาสื่อมาทดลองกับกลุ่มเล็ก (Small group testing) และท้ายสุดทาการ
ทดลองภาคสนาม (Field testing) และอาจใช้วิธีการหาค่าประสิทธิภาพ
กระบวนการ (E1)/ผลลัพธ์ (E2) หรืออาจใช่วิธีการหาค่าดัชนีประสิทธิผล
(Effectiveness index หรือ E.I.) ค่าประสิทธิภาพดังกล่าว ล้วนแต่เป็นค่าที่
ได้จากการทาแบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ซึ่งจะได้เป็นเพียงเฉพาะค่าคะแนนที่
เป็นตัวเลขเชิงปริมาณเท่านั้น
Chapter 10 การประเมินคุณภาพสื่อการเรียนรู้ | 241203 นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้
อธิบายข้อจากัดของการประเมินสื่อการสอน
ภารกิจที่ 3
Chapter 10 การประเมินคุณภาพสื่อการเรียนรู้ | 241203 นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้
การประเมินสื่อการสอน
หมายถึง การนาผลจากการวัดผลสื่อการเรียนการสอน มาตีความหมาย
(Interrelation) และตัดสินคุณค่า (Value Judgment) เพื่อที่จะรู้ว่าสื่อนั้นทา
หน้าที่ตามที่วัตถุประสงค์กาหนดไว้ได้แค่ไหน มีคุณภาพดีหรือไม่ดีเพียงใด มี
ลักษณะถูกต้องตรงตามที่ต้องการหรือไม่ ประการใด
จะเห็นว่า การประเมินผลสื่อการเรียนการสอน กระทาได้โดยการ
พิจารณาข้อมูลที่ได้จากการวัดผลสื่อนั้นเทียบกับวัตถุประสงค์ ที่กาหนดไว้ ข้อมูล
ที่ได้จากการวัดผลสื่อจึงมีความสาคัญ การวัดผลจึงต้องกระทาอย่างมีหลักการ
เหตุผลและเป็นระบบเพื่อที่จะได้ข้อมูล ที่เที่ยงตรง สามารถบอกศักยภาพของสื่อ
ได้ถูกต้องตรงตามความเป็นจริงเพื่อประโยชน์ของการ ประเมินผลสื่ออย่าง
เที่ยงตรงต่อไป
Chapter 10 การประเมินคุณภาพสื่อการเรียนรู้ | 241203 นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้
การประเมินสื่อการเรียนรู้และสิ่งแวดล้อมทางการเรียนรู้
เป็นการประเมินที่อาศัยข้อมูลเชิงปริมาณที่เป็นค่าคะแนนหรือตัวเลข ตลอดจน
สัญลักษณ์ของสื่อที่พิจารณาคุณลักษณะของสื่อในลักษณะภาพ เสียง ที่ส่งผลต่อการ
ประมวลสารสนเทศในกระบวนการรู้คิดของผู้เรียนรวมทั้งยังอาศัยข้อมูลเชิงคุณภาพซึ่ง
จะช่วยให้สามารถนามาปรับปรุงสื่อนวัตกรรมการเรียนรู้หรือสิ่งแวดล้อมทางการเรียนรู้
ให้มีคุณภาพหรือมีประสิทธิภาพเพิ่มมากขึ้น
หลักการสาคัญที่ควรพิจารณา
1.การประเมินด้านผลผลิต
2.การประเมินบริบทการใช้
3.การประเมินด้านความคิดเห็น
4.การประเมินด้านความสามารถทางสติปัญญา
5.การประเมินผลสัมฤทธิ์
Chapter 10 การประเมินคุณภาพสื่อการเรียนรู้ | 241203 นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้
สมาชิกภายในกลุ่ม
1. นายธนัตถ์ พาสุข 553050077-6
2. นายศุภกร ศรีธรรมา 553050103-1
3. นายภวนันท์ชัย สวัสดิ์สละ 553050311-4
4. นายสุจินดา รัตนไพโรจน์ 553050323-7
Section 2 MathED
Chapter 10 การประเมินคุณภาพสื่อการเรียนรู้ | 241203 นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้
L/O/G/O
Thank You!

Innovation chapter 10