Three webquests for environmental education

Σχεδιάζοντας ιστοεξερευνήσεις για τη διδασκαλία
θεμάτων από τις Περιβαλλοντικές Επιστήμες.
Τρία παραδείγματα
Άνθιμος Χαλκίδης, Αχιλλέας Μανδρίκας,
Ζωή Τζήκου, Βαλεντίνα Ευθυβούλου, Χριστίνα Νομικού

Εργαστήριο Διδακτικής & Επιστημολογίας Φυσικών Επιστημών και
Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας,
Τομέας Φυσικών Επιστημών, Τεχνολογίας & Περιβάλλοντος,

Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης, Πανεπιστήμιο Αθηνών
Athens Science Education Laboratory (ASEL)
http://asel.primedu.uoa.gr

1ο Εκπαιδευτικό Συνέδριο Ένταξη και χρήση των ΤΠΕ στην Εκπαιδευτική Διαδικασία Βόλος 24-26/4/2009

Διαδίκτυο και εκπαίδευση
 μια τεράστια συλλογή υπερμεσικού υλικού – ένα τεράστιο
επικοινωνιακό δίκτυο
 άντληση πληροφοριών – ενημέρωση – συμμετοχή –
δραστηριοποίηση από κοινού με άτομα ή ομάδες – ανεξαρτησία
από την απόσταση – μέσο διάχυσης και προβολής θέσεων και
απόψεων
… μια ευκαιρία να ασκήσουν οι μαθητές την κριτική τους ικανότητα
ως χρήστες, καταναλωτές και συμμέτοχοι σε αυτό το μέσο
 περιττή πληροφορία – διαφήμιση – προπαγάνδα
 υπερπροσφορά πληροφορίας – πιθανός αποπροσανατολισμός
από τον επιδιωκόμενο μαθησιακό στόχο
… αναδεικνύεται η ανάγκη για κάποιους περιορισμούς, καθοδήγηση
και έλεγχο εκ μέρους του εκπαιδευτικού

Α. Χαλκίδης κ.ά., Σχεδιάζοντας ιστοεξερευνήσεις για τη διδασκαλία θεμάτων από τις Περιβαλλοντικές Επιστήμες. Τρία παραδείγματα

Εργαστήριο Διδακτικής & Επιστημολογίας Φυσικών Επιστημών και Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας, Αthens Science Education Laboratory (ASEL)


Ιστοεξερευνήσεις (web quests)

 1995
 σενάριο κατευθυνόμενης διερεύνησης
 χρησιμοποιεί πηγές από το διαδίκτυο, στο πλαίσιο της
εικονικής εκτέλεσης μιας αυθεντικής αποστολής από τους
μαθητές
 στοχεύει να κινητοποιήσει τους μαθητές να διερευνήσουν
ανοιχτά ερωτήματα, να επεκτείνουν την προσωπική τους
εμπειρία, να συμμετέχουν σε ομαδικές εργασίες
 επιδιώκονται παράλληλα στόχοι μαθησιακοί αλλά και
καλλιέργεια δεξιοτήτων πληροφορικού γραμματισμού




Περιβαλλοντική Εκπαίδευση
Διδασκαλία Περιβαλλοντικών Επιστημών
 Στο πλαίσιο της ΠΕ αναδεικνύονται
– η διεπιστημονική προσέγγισης στα περιβαλλοντικά ζητήματα
– ο προσανατολισμός στη λύση προβλημάτων
– η σταθερή υποστήριξη προς την κατεύθυνση της ενσωμάτωσης της
εκπαίδευσης στην κοινωνία και του ανοίγματος του σχολείου στη ζωή

 Οι στόχοι που επιδιώκονται από ένα πρόγραμμα ΠΕ είναι
– γνωστικοί (κατανόηση εννοιών και διαδικασιών)
– ψυχοκινητικοί (απόκτηση και καλλιέργεια δεξιοτήτων)
– αξιακοί - συναισθηματικοί (διαμόρφωση στάσεων, αποδοχή αξιών,
τάση συμμετοχής)

 H Εκπαίδευση στις ΦΕ (και τις Περιβαλλοντικές Επιστήμες), δεν
μπορεί παρά να λαμβάνει υπόψη κοινωνικές, πολιτικές και ηθικές
στάσεις και αξίες
 O κριτικός επιστημονικός γραμματισμός μπορεί να συμβάλλει
προς την κατεύθυνση της λύσης των περιβαλλοντικών
προβλημάτων




Ιστοεξερευνήσεις – ΠΕ – Διδακτική ΦΕ : Εκλεκτικές συγγένειες

 εργασία σε ομάδες
 προσέγγιση επίλυσης προβλήματος
 χρήση στοιχείων από τη μέθοδο project
 ομοιότητες στον τρόπο αξιολόγησης
μια πρόταση διαμόρφωσης ιστοεξερευνήσεων




Μια πρόταση διαμόρφωσης ιστοεξερευνήσεων
 Ακαδημαϊκό πλαίσιο
μερική απαίτηση για την επιτυχή παρακολούθηση του μαθήματος
«Περιβαλλοντική Επιστήμη και Οικολογία» του ΠΜΣ «Φυσικές
Επιστήμες στην Εκπαίδευση» του ΠΤΔΕ του ΕΚΠΑ
(οι προτεινόμενες ιστοεξερευνήσεις δεν έχουν εφαρμοστεί σε σχολικό
περιβάλλον)

 Σημαντικά σημεία στη σχεδίαση
η σημασία των προβλημάτων που θα επιλεγούν,
η ηλικία των μαθητών (11-12 ετών)
η αξιοποίηση ιστοσελίδων σε ελληνική (σχεδόν αποκλειστικά) γλώσσα
 Μορφή συγκρότησης
απλή υπερμεσική εφαρμογή αναπτυγμένη με κορμό το power point




Τυπική δομή μιας ιστοεξερεύνησης

 Χώρος μαθητή
– εισαγωγή (introduction)
– εργασία ή αποστολή (task)
– διαδικασία (process)
– αξιολόγηση (evaluation)
– συμπέρασμα (conclusion)

 Χώρος εκπαιδευτικού




Πρόταση δημιουργίας ομάδων

 ομάδα Επιστήμης (προσέγγιση επιστημονικών θεμάτων)
 ομάδα Τεχνολογίας (τεχνολογικά επιτεύγματα)
 ομάδα Κοινωνικών επιπτώσεων (οικονομικά στοιχεία,
επιπτώσεις στην καθημερινή ζωή, σχέσεις ανθρώπων)
 ομάδα Ιστορικής εξέλιξης (διαχρονική μελέτη
προβλημάτων και λύσεων)
 ομάδα Επικοινωνίας και μέσων (μελέτη της
αντιμετώπισης των θεμάτων σε επικοινωνιακό επίπεδο)

STS HC




Θεματολογία παραδειγμάτων

 Ηλιακή ενέργεια
 Λειψυδρία
 Ανακύκλωση μπαταριών
 σπατάλη φυσικών πόρων
 ανανεώσιμες μορφές ενέργειας
 υπερκατανάλωση - παραγωγή και διαχείριση
απορριμμάτων




Επιλογή ιστοσελίδων
 ενημερωτικές – πληροφοριακές
 παιχνίδια
 δραστηριότητες
 φύλλα εργασίας
 ειδήσεις επικαιρότητας (ενημερωτικός τύπος)
 συλλογές από βίντεο
 αφίσες
 εικόνες, παιδικές ζωγραφιές
 σελίδες δημιουργίας ηχητικών καρτών
…




Στόχοι

 Γνωστικοί
 Ψυχοκινητικοί
 Συναισθηματικοί




Δραστηριότητες
εντελώς ενδεικτικά



















δημιουργία χάρτη εννοιών
ερμηνεία στατιστικών στοιχείων για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας
διατύπωση προτάσεων
δομημένη συζήτηση - παιχνίδι ρόλων
εντοπισμός, μελέτη, κριτική αξιολόγηση και παρουσίαση άρθρων και τηλεοπτικών
διαφημίσεων
καταγραφή της μυθολογικής – ιστορικής διάστασης
αντιστοίχηση εννοιών – εικόνων
συμπλήρωση πίνακα
δημιουργία δεκάλογου
δημιουργία αφίσας
συμπλήρωση ημιδομημένων ιστοριογραμμών
ζωγραφική στον υπολογιστή,
δημιουργία κόμικ
συγγραφή ενημερωτικού φυλλαδίου και άρθρου για την τοπική εφημερίδα
κατασκευή ηλεκτρονικής κάρτας
σύνταξη ενός ημερολόγιου με οικο-συμβουλές
εξοικείωση με την «trash art» (δημιουργίες με άχρηστα υλικά)
γράψιμο επιστολής στις τοπικές αρχές




Χαρακτηριστικά

 δίμηνη διάρκεια
 πλαίσιο εφαρμογής – ευέλικτη ζώνη
 οργάνωση τάξης
 εναλλακτική αξιοποίηση δραστηριοτήτων




Αξιολόγηση
 Προτείνεται η αυτοαξιολόγηση από τη σχολική ομάδα, στους
άξονες της πραγμάτωσης των γνωστικών στόχων, του τρόπου
εργασίας και της αξιολόγηση των προϊόντων της δράσης των
μαθητών
 συμμετοχή και εργασία στην ομάδα καθώς και οι συνεργατικές
δεξιότητες των μαθητών
 ικανότητα για επικοινωνία και ανταλλαγή ιδεών, σκέψεων και
απόψεων μεταξύ των μελών της κάθε μιας από τις πέντε
προτεινόμενες ομάδες αλλά και μεταξύ των ομάδων
 οργανωτικές δεξιότητες και ικανότητες που αφορούν τόσο στη
διεκπεραίωση των δραστηριοτήτων όσο και στη σωστή κατανομή
και χρήση του χρόνου
 Παράλληλα η αξιολόγηση των προϊόντων της δράσης των
μαθητών σε σχέση με το περιεχόμενο, τη μορφή και το βαθμό
εξυπηρέτησης των αρχικών στόχων




Τα τρία παραδείγματα
O ήλιος ο ηλιάτορας !!!
Προσεγγίζοντας τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας

Και φτωχοί και σπάταλοι !!!
Ας μιλήσουμε για τη λειψυδρία

Άχρηστος... Είσαι και φαίνεσαι !!
Ανακύκλωση μπαταριών
Στην δια ζώσης παρουσίαση γίνεται

Στην δια ζώσης παρουσίαση γίνεται
σύνδεση με τις τρεις ιστοεξερευνήσεις,
για παρουσίαση και σχολιασμό
στοιχείων του περιεχομένου τους.




Θεωρούμε ότι τα παραπάνω παραδείγματα ιστοεξερευνήσεων,

αν αξιοποιηθούν είτε ως αυτόνομες διδακτικές
προτάσεις είτε ως πηγή δραστηριοτήτων για την
υποστήριξη ενός προγράμματος ΠΕ,
μπορούν να συνεισφέρουν στην εκπαίδευση των
μαθητών, διευρύνοντας τους μαθησιακούς τους ορίζοντες,
συντελώντας στην καλλιέργεια των επικοινωνιακών και
συνεργατικών τους δεξιοτήτων και συμβάλλοντας στην
ενημέρωση και ευαισθητοποίησή τους σε περιβαλλοντικά
θέματα.



Three webquests for environmental education

More Related Content

What's hot

Viewers also liked

Similar to Three webquests for environmental education

Three webquests for environmental education