Pojęcie ochrony pracy
Ochronapracy to całokształt norm prawnych oraz
środków organizacyjnych i technicznych,
mających na celu ochronę praw pracownika oraz
ochronę jego życia i zdrowia przed czynnikami
niebezpiecznymi i szkodliwymi w środowisku
pracy, a także stworzenie mu optymalnych
warunków pracy z punktu widzenia ergonomii,
fizjologii i psychologii pracy.
3.
Rys.1 . Wzajemnarelacja obszarów objętych ochroną pracy oraz bezpieczeństwem i higieną
pracy [1]
4.
Państwowy nadzór nadwarunkami pracy sprawują
Państwowa Inspekcja Pracy, Państwowa Inspekcja
Sanitarna, Urząd Dozoru Technicznego, urzędy górnicze
oraz inne państwowe organy nadzoru.
System ochrony pracy w Polsce uwzględnia również
społeczny nadzór nad warunkami bezpieczeństwa
i higieny pracy.
Kodeks pracy reguluje odpowiedzialność
za naruszenie przepisów
o ochronie pracy przez pracodawcę
i pracownika.
5.
Bezpieczeństwo i higienapracy (BHP) to jeden z najlepiej
rozpoznawalnych skrótów w języku polskim. Nie zawsze
jednak jest on dobrze interpretowany.
W zakres regulacji BHP wchodzą:
6.
bezpieczne i higieniczneukształtowanie środowiska pracy
(unieszkodliwienie mechanicznych, chemicznych
i biologicznych czynników zagrażających życiu
i zdrowiu pracowników),
PAMIĘTAJ !!
Przepisy bhpto zbiór nakazów i zakazów
określających organizacyjne i techniczne warunki
zapewniających bezpieczeństwo pracy podczas
realizacji działań statutowych.
Znajomość obowiązujących przepisów i zasad bhp, oraz
uzupełnianie tej wiedzy jest podstawowym i niezbędnym
warunkiem zapewnienia bezpieczeństwa własnego,
współpracowników i otoczenia.
20.
Zakres odpowiedzialności zaBHP
Stosowanie zasad BHP w przedsiębiorstwie jest
dziedziną, której potencjalne sankcje odnoszą się
do kar finansowych aż do ograniczenia
i pozbawienia wolności.
Odpowiedzialnością obciążeni są przede wszystkim
pracodawcy (właściciele,a w przypadku osób
prawnych osoby działające w imieniu
organizacji), dalej kierownicy jednostek
organizacyjnych, a na koniec sami pracownicy .
21.
Pracodawca jest odpowiedzialnyza stan BHP w
swojej firmie.
Jest on zobowiązany chronić zdrowie i życie pracowników
poprzez zapewnienie bezpiecznych i higienicznych
warunków pracy przy odpowiednim wykorzystaniu
osiągnięć nauki i techniki, a w szczególności poprzez:
22.
Organizowanie pracy wsposób zapewniający bezpieczne
i higieniczne warunki pracy,
Zapewnienie przestrzegania w zakładzie pracy przepisów
oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy,
Wydawanie polecenia usunięcia uchybień w tym zakresie,
Zgodnie z Kodeksempracy, osoba kierująca pracownikami
jest obowiązana:
a) organizować stanowiska pracy zgodnie z przepisami
i zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy,
b) dbać o sprawność środków ochrony indywidualnej oraz
ich stosowanie zgodnie z przeznaczeniem,
c) organizować, przygotowywać i prowadzić prace,
uwzględniając zabezpieczenie pracowników przed
wypadkami przy pracy, chorobami zawodowymi i innymi
chorobami związanymi z warunkami środowiska pracy,
26.
d) dbać o bezpiecznyi higieniczny stan pomieszczeń pracy
i wyposażenia technicznego, a także o sprawność środków
ochrony zbiorowej i ich stosowanie zgodnie
z przeznaczeniem,
e) egzekwować przestrzeganie przez pracowników przepisów
i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy,
f) zapewniać wykonanie zaleceń lekarza sprawującego opiekę
zdrowotną nad pracownikami.
27.
W razie, gdybywarunki pracy nie odpowiadały przepisom
bezpieczeństwa i higieny pracy i stwarzały zagrożenie dla
zdrowia lub życia pracownika, albo gdyby wykonywana
przez niego praca groziła takim niebezpieczeństwem
innym osobom, pracownik ma prawo powstrzymać się
od wykonywania pracy, zawiadamiając o tym niezwłocznie
przełożonego.
28.
Kodeksu pracy określarównież obowiązki pracownika
jest on zobowiązany, by:
a) znać przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy,
brać udział w szkoleniu i instruktażu z tego zakresu oraz
poddawać się wymaganym egzaminom sprawdzającym,
b) wykonywać pracę w sposób zgodny z przepisami
i zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stosować
się do wydawanych w tym zakresie poleceń
i wskazówek przełożonych,
29.
c) dbać oprawidłowy stan maszyn, urządzeń, narzędzi
i sprzętu oraz o porządek i ład w miejscu pracy,
d) stosować środki ochrony zbiorowej, a także używać
środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia
roboczego, zgodnie z ich przeznaczeniem,
30.
e) poddawać sięwstępnym, okresowym i kontrolnym oraz
innym zaleconym badaniom lekarskim,
f) niezwłocznie zawiadomić przełożonego o zauważonym
w zakładzie pracy wypadku albo zagrożeniu życia lub
zdrowia ludzkiego oraz ostrzec współpracowników,
a także inne osoby znajdujące się w rejonie zagrożenia,
o grożącym im niebezpieczeństwie,
g) współdziałać z pracodawcą i przełożonymi w wypełnianiu
obowiązków dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy.
31.
Organizacja służb BHP
Zachowywaniezasad BHP jest tak istotną kwestią, iż
ustawodawcy określili w Kodeksie pracy szczegółowo, kto
ma nadzorować ich przestrzeganie.
W zależności od liczby zatrudnionych pracowników, kwestię
nadzoru nad stosowaniem BHP rozwiązuje się w trojaki
sposób:
a) powierzając zadania już zatrudnionym osobom,
b) powołując odrębną służbę BHP,
c) tworząc komisję BHP.
32.
Pracodawca zatrudniający do100 pracowników powierza
wykonywanie zadań służby bhp pracownikowi
zatrudnionemu przy innej pracy.
Pracodawca w przypadku braku kompetentnych
pracowników może powierzyć wykonywanie zadań służby
bhp specjalistom spoza zakładu pracy.
33.
Pracownik służby bhporaz pracownik zatrudniony przy innej
pracy, któremu powierzono wykonywanie zadań służby
bhp, a także specjalista spoza zakładu pracy powinni
spełniać wymagania kwalifikacyjne niezbędne do
wykonywania zadań służby bhp oraz ukończyć szkolenie
w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy dla
pracowników tej służby.
34.
Możliwe jest również,by pracodawca posiadający ukończone
szkolenie niezbędne do wykonywania zadań służby bhp
sam wykonywał zadania tej służby.
Może tak uczynić, gdy:
a) zatrudnia do 10 pracowników, zatrudnia do 20
pracowników i jest zakwalifikowany do grupy działalności,
dla której ustalono nie wyższą niż trzecia kategorię ryzyka
w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym
z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych.
35.
Pracodawca zatrudniający więcejniż 100 pracowników
tworzy służbę bezpieczeństwa i higieny pracy, zwaną dalej
"służbą bhp", pełniącą funkcje doradcze i kontrolne
w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy
36.
Pracodawca zatrudniający więcejniż 250 pracowników musi
powołać komisję BHP jako swój organ doradczy .
W jej skład wchodzą w równej liczbie przedstawiciele
pracodawcy, w tym pracownicy służby bhp i lekarz
sprawujący profilaktyczną opiekę zdrowotną nad
pracownikami, oraz przedstawiciele pracowników, w tym
społeczny inspektor pracy. Przewodniczącym komisji bhp
jest pracodawca lub osoba przez niego upoważniona, a
wiceprzewodniczącym - społeczny inspektor pracy lub
przedstawiciel pracowników