SlideShare a Scribd company logo
Aralin 3
Pagsukat ng Pambansang Kita
Panimula:
• Sinusuri ng makroekonomiks ang
pambansang ekonomiya. Pangunahing
layunin ng pag-aaral ng pambansang
ekonomiya ay malaman kung may paglago
sa ekonomiya (economic growth) ng bansa.
• Ginagamit ang mga economic models sa
pagsusuri ng pambansang ekonomiya.
Economic Performance
• Tumutukoy sa
pangkalahatang
kalagayan ng mga
gawaing pang-
ekonomiya ng bansa.
• Pangunahing layunin
ng ekonomiya ang
pagtugon sa mga
pangangailangan ng
mga tao sa bansa. https://www.philstar.com/opinion/2020/08/08/2033664/
editorial-recession
Pambansang Kita
(National Income)
• Ang pambansang kita
ay ang kabuuang
halaga ng mga
tinatanggap na kita ng
pambansang
ekonomiya.
• Nasusukat ang
pambansang kita sa
pamamagitan ng
National Income
Accounts na binubuo
ng GNP at GDP.
https://depositphotos.com/113847204/stock-photo-national-
income-word-cloud-concept.html
ANG KAHALAGAHAN NG
PAGSUKAT NG PAMBANSANG KITA
CampbellR.McConnel & StanleyBrue,EconomicsPrinciples,Problems,andPolicies(1999)
• Ang sistema ng pagsukat sa pambansang kita ay
nakapagbibigay ng ideya tungkol sa antas ng
produksyon ng ekonomiya sa isang partikular na
taon at maipaliwanag kung bakit ganito kalaki o
kababa ang produksyon ng bansa.
• Sa paghahambing ng pambansang kita sa loob ng
ilang taon, masusubaybayan natin ang direksyon
na tinatahak ng ating ekonomiya at malalaman
kung may nagaganap na pag-unlad o pagbaba sa
kabuuang produksiyon ng bansa.
ANG KAHALAGAHAN NG
PAGSUKAT NG PAMBANSANG KITA
CampbellR.McConnel & StanleyBrue,EconomicsPrinciples,Problems,andPolicies(1999)
• Ang nakalap na impormasyon mula sa
pambansang kita ang magiging gabay ng mga
nagpaplano sa ekonomiya upang bumuo ng mga
patakaran at polisiya na makapagpapabuti sa
pamumuhay ng mga mamamayan at
makapagpapataas sa economic performance ng
bansa.
• Kung walang sistematikong paraan sa pagsukat
ng pambansang kita, haka-haka lamang ang
magiging basehan na walang matibay na batayan.
Kung gayon, ang datos ay hindi kapani-paniwala.
ANG KAHALAGAHAN NG
PAGSUKAT NG PAMBANSANG KITA
CampbellR.McConnel & StanleyBrue,EconomicsPrinciples,Problems,andPolicies(1999)
• Sa pamamagitan ng
National Income
Accounting,
maaaring masukat
ang kalusugan ng
ekonomiya.
https://en.wikipedia.org/wiki/Philippine
_Statistics_Authority
Anong sangay ng pamahalaan ang
nagsusuri ng pambansang kita?
• Ang National Economic
Development Authority (NEDA)
ang opisyal na tagalabas ng tala ng
pambansang kita.
• Ang NEDA rin ang gumagawa ng
mga programang pangkaunlaran.
• Isang sangay ng NEDA ang
Philippine Statistics Authority
(PSA) ang may tungkulin na magtala
ng National Income Accounts
(GNP at GDP). Ang lahat ng datos
ay tinitipon ng PSA sa Philippine
Statistical Yearbook.
https://en.wikipedia.org/wiki/National_Econo
mic_and_Development_Authority
• Tumutukoy sa kabuuang halaga ng mga
produkto at serbisyo na nagawa ng buong
ekonomiya (loob at labas) sa loob ng isang
taon.
• Kabuuang kita ng isang bansa.
• Tinatawag din itong Gross National Income
(GNI)
Gross National Product (GNP)
• Tumutukoy sa halaga ng kabuuang produkto
at serbisyo kasama ang partisipasyon ng
mga dayuhang negosyante sa produksyon sa
bansa sa loob ng isang taon.
• Tinatawag din ito bilang Gross Domestic
Income (GDI)
Gross Domestic Product (GDP)
Ano ang pagkakaiba ng
GNP sa GDP?
GNP
• Halaga ng lahat ng
mga produkto at
serbisyo na ginawa
ng mga PILIPINO
sa loob at labas ng
bansa.
GDP
• Halaga ng lahat ng
mga produkto at
serbisyo na ginawa
sa PILIPINAS
kasama na ang
gawa ng mga
dayuhan.
Ang GNP ay Gawa Ng mga
Pilipino samantalang ang
GDP ay Gawa Dito sa
Pilipinas.
In other words....
•Income Approach – batay sa kita
ng mga Pilipino na mula sa
pagbebenta ng produkto at
serbisyo.
•Expenditure Approach – batay
sa halagang ginastos sa paglikha
ng produkto o serbisyo.
Paraan ng Pagsukat ng GNP
• Industrial Origin Approach – batay
sa pinagmulang industriya sa ating
bansa.
• Ang tinutukoy na sektor ng ekonomiya
ay agrikultura industriya (industriya) at
paglilingkod (service).
Paraan ng Pagsukat ng GNP
Expenditure Approach
FORMULA:
GDP = [C + I + G + (X – M)]
GNP = GDP + NFIA
Where:
C = Personal Consumption Expenditure
G = Government Consumption
I = Capital Formation
X = Export Revenues
M = Import Spending
NFIA = Net factor income from abroad
Ano ang NFIA?
• Kita ng pambasang ekonomiya mula sa salik
ng produksyon na nasa ibang bansa (e.g.
mga OFW)
• Pambayad sa dayuhang ekonomiya para sa
angkat na mga salik ng produksyon (e.g.
imported raw materials).
Particulars Amount
Personal Consumption Expenditure (C) 3,346,716
Government Consumption (G) 492,110
Capital Formation (I)
• Fixed Capital
• Changes in stocks
815,981
784,066
31,915
Exports (X)
• Merchandize Exports
• Non-factor Services
2,480,966
2,186,749
294,217
Imports (M)
• Merchandise Imports
• Non-Factor Services
2,659,009
2,507,035
151,974
Gross Domestic Product (GDP) 4,476,764
Net Factor Income from Abroad (NFIA) 376,509
Gross National Product (GNP) for 2004 4,853,273
Particulars Amount
Personal Consumption Expenditure (C) 3,346,716
Government Consumption (G) 492,110
Capital Formation (I)
• Fixed Capital
• Changes in stocks
___________
784,066
31,915
Exports (X)
• Merchandize Exports
• Non-factor Services
__________
2,186,749
294,217
Imports (M)
• Merchandise Imports
• Non-Factor Services
__________
2,507,035
151,974
Gross Domestic Product (GDP) __________
Net Factor Income from Abroad (NFIA) 376,509
Gross National Product (GNP) for 2004 __________
Income Approach
GNP = consumption capital allowance
+ indirect business tax +
compensation of employees +
rents + interests + proprietor’s
income + corporate income taxes
+ dividends + undisturbed
corporate profits
Kahulugan:
Consumption capital
allowance
Halaga ng nagamit na kapital
Indirect business tax Buwis na ipinapataw sa pamahalaan
Rent Kita mula sa lupa
interest Kita mula sa kapital
Proprietor’s income Kita ng entreprenyur sa kanyang
negosyo
Corporate income tax Buwis na galing sa kita ng mga bahay
kalakal
Dividends Kita ng mga may-ari ng bahay kalakal
Undisturbed corporate profits Natira sa kinita ng bahay-kalakal
matapos mabawasan ng dividends
Industrial Origin Approach
Mga sektor ng ekonomiya
• Agrikultura – paglikha ng pagkain at mga hilaw na
materyales.
• Industriya – pagpoproseso sa mga hilaw na
materyales, konstruksyon, pagmimina, at paggawa
ng mga kalakal.
• Paglilingkod – umaalalay sa buong yugto ng
produksyon, distribusyon, kalakalan at pagkonsumo
ng kalakal sa loob o labas ng bansa. Kabilang dito
ang transportasyon, komunikasyon, pananalapi,
kalakalan at turismo.
Industrial Origin Approach
Agrikultura 60,000,000.00
Industriya 80,000,000.00
Paglilingkod 53,000,000.00
GDP 193,000,000.00
NFIA 10,000,000.00
GNP 203,000,000.00
Pagsukat sa pag-unlad ng bansa
• Inilalarawan ng GNP at GDP ang
produksyon ng bansa. Magandang makita
na papataas ang GNP at GDP.
• Ibig sabihin nito, tumataas ang produksyon
ng bansa. Dumarami ang kumikita sa
ekonomiya. Umaangat ang kabuhayan ng
mga kasapi ng ekonomiya.
Antas ng Paglago
(Growth Rate)
• Malalaman kung may natamong pag-unlad
sa ekonomiya sa pamamagitan ng Growth
Rate.
• Ang Growth Rate ay ang sumusukat kung
ilang bahagdan (percent) ang naging pag-
angat ng ekonomiya kompara sa nagdaang
taon.
Antas ng Paglago
(Growth Rate)
• Ang paglago ng GNP ay nasusukat gamit ang
formula sa ibaba:
Growth Rate =
𝐺𝑁𝑃2−𝐺𝑁𝑃1
𝐺𝑁𝑃1
x 100
Whereas:
GNP2 = bagong GNP
GNP1 = lumang GNP
Halimbawa:
• GNP ng 2001 = 3,876,603
• GNP ng 2002 = 4,218,883
Growth Rate =
𝐺𝑁𝑃2−𝐺𝑁𝑃1
𝐺𝑁𝑃1
x 100
=
4,218,883−3,876,603
3,876,603
x 100
=
342,280
3,876,603
x 100 = 8.83%
Halimbawa:
• GNP ng 2001 = 3,876,603
• GNP ng 2002 = 4,218,883
Growth Rate =
𝐺𝑁𝑃2−𝐺𝑁𝑃1
𝐺𝑁𝑃1
x 100
=
=
Per Capita GNP
• Panukat na ginagamit upang matantiya
(estimate) ang halaga ng produksyon ng
bawat Pilipino sa loob ng isang panahon.
• Ang halaga ng gastos ng bawat Pilipino.
Per Capita GNP =
𝐺𝑁𝑃
𝑃𝑜𝑝𝑢𝑙𝑎𝑠𝑦𝑜𝑛
Halimbawa:
GNP ng 2001 = 1,502,814,000
Populasyon ng 2001 = 76,900,000
Per Capita GNP =
𝐺𝑁𝑃
𝑃𝑜𝑝𝑢𝑙𝑎𝑠𝑦𝑜𝑛
1,502,814,000
=
76,900,000
= 19,542.44
Halimbawa:
GNP ng 2001 = 1,502,814,000
Populasyon ng 2001 = 76,900,000
Per Capita GNP =
𝐺𝑁𝑃
𝑃𝑜𝑝𝑢𝑙𝑎𝑠𝑦𝑜𝑛
1,502,814,000
=
76,900,000
= ________
LIMITASYON SA PAGSUKAT NG
PAMBANSANG KITA
• Ang GNP at GDP ay hindi sapat na batayan ng
pag-unlad ng ekonomiya ng bansa. Sa
pagtataya ng GNP, hindi naisasamang lahat ang
kabuuang halaga ng produkto at serbisyo sa
bansa.
• May mga produkto o serbisyo na nalilikha na
hindi nakukwenta dahil ang mga ito ay hindi
ipinagbabayad ng buwis , mga negosyo na
walang record sa ating pamahalaan o sa ibang
ahensya nito.
• Kabilang dito ay ang mga sumusunod:
LIMITASYON SA PAGSUKAT NG
PAMBANSANG KITA
• Hindi Pampamilihang Gawain
• Hal: pag-aalaga ng anak, paghuhugas ng
pinggan, at pagtatanim sa bakanteng lupa sa loob
ng bakuran
• Impormal na Sektor
• Hal: transaksyon sa black market, ilegal na droga,
nakaw na sasakyan at kagamitan, ilegal na
pasugalan, ata iba pa.
• Externalities o hindi sinasadyang epekto
• Hal: gastos ng isang planta ng koryente upang
mabawasan ang perwisyo ng polusyon
• Kalidad ng buhay
LIMITASYON SA PAGSUKAT NG
PAMBANSANG KITA
• Ang lahat ng limitasyong ito ay masasabing
hindi mainam na sukatan ng kagalingan ng
pagkatao ang pambansang kita.
• Gayunpaman, kahit may limitasyon ang
pagsukat ng pambansang kita, ipinapakita
naman nito ang antas ng pagsulong ng
ekonomiya.
Isaisip:
• Ang Economic Performance ay tumutukoy
sa pangkalahatang kalagayan ng mga
gawaing pang-ekonomiya ng bansa. Sa
ganitong paraan malalaman kung
natutugunan ba ng mga mamamayan ang
kanilang mga pangangailangan at
kagustuhan.
• Ang Pambansang Kita ay tumutukoy sa
kabuuang halaga ng mga kalakal at
serbisyo na nalilikha ng ating ekonomiya.
• Bakit mahalaga sa pangkaraniwang
Pilipino na maintindihan ang pagsukat ng
pambansang kita?
PAGPAPAHALAGA
TAKDA:
Isulat ang sagot sa ½ crosswisena papel. COPYAND
ANSWER. Isulat ang pangalan,lagda at ValidID number
ng magulango guardian.

More Related Content

Similar to AralingPanlipunan9-Ang Pambansang Kita.pptx

Pambansang-kita- ng nga konsyumer 12.pptx
Pambansang-kita- ng nga konsyumer 12.pptxPambansang-kita- ng nga konsyumer 12.pptx
Pambansang-kita- ng nga konsyumer 12.pptx
keithaldrinsiccuan
 
Araling Panlipunan Group 2.pptx- isang pag-uulat sa asignaturang Ekonomiks
Araling Panlipunan Group 2.pptx- isang pag-uulat sa asignaturang EkonomiksAraling Panlipunan Group 2.pptx- isang pag-uulat sa asignaturang Ekonomiks
Araling Panlipunan Group 2.pptx- isang pag-uulat sa asignaturang Ekonomiks
ElsaNicolas4
 
AP9-Q3LC2WK3-PPT-Copy.pptx
AP9-Q3LC2WK3-PPT-Copy.pptxAP9-Q3LC2WK3-PPT-Copy.pptx
AP9-Q3LC2WK3-PPT-Copy.pptx
G06BuenoSamanthaS8A
 
Aralin 2-pambansang-kita.pptx
Aralin 2-pambansang-kita.pptxAralin 2-pambansang-kita.pptx
Aralin 2-pambansang-kita.pptx
JenniferApollo
 
Kabuuang Pambansang Produkto (Gross National Product)
Kabuuang Pambansang Produkto (Gross National Product)Kabuuang Pambansang Produkto (Gross National Product)
Kabuuang Pambansang Produkto (Gross National Product)benchhood
 
GROSS NATIONAL PRODUCT ECONOMICS 4
GROSS NATIONAL PRODUCT ECONOMICS 4GROSS NATIONAL PRODUCT ECONOMICS 4
GROSS NATIONAL PRODUCT ECONOMICS 4benchhood
 
509106166-pagsusuri Pambansang-Kita.pptx
509106166-pagsusuri Pambansang-Kita.pptx509106166-pagsusuri Pambansang-Kita.pptx
509106166-pagsusuri Pambansang-Kita.pptx
AkemiAkane
 
Pambansang kita By Group 1 (10-OHSP)
Pambansang kita By Group 1 (10-OHSP)Pambansang kita By Group 1 (10-OHSP)
Pambansang kita By Group 1 (10-OHSP)
Farah Mae Cristobal
 
Pambansang Kita
Pambansang Kita Pambansang Kita
Pambansang Kita
KokoStevan
 
Aralin 1 pagkompyut ng gnp
Aralin 1 pagkompyut ng gnpAralin 1 pagkompyut ng gnp
Aralin 1 pagkompyut ng gnp
Thelma Singson
 
melcaralin15-patakarangpiskal-210421012120.docx
melcaralin15-patakarangpiskal-210421012120.docxmelcaralin15-patakarangpiskal-210421012120.docx
melcaralin15-patakarangpiskal-210421012120.docx
rizacadulong1
 
pambansangkita-171130105151_2.ppt
pambansangkita-171130105151_2.pptpambansangkita-171130105151_2.ppt
pambansangkita-171130105151_2.ppt
MariaRuffaDulayIrinc
 
Pambansang kita
Pambansang kitaPambansang kita
Pambansang kita
Crystal Lynn Gonzaga
 
Pambansang Kita
Pambansang KitaPambansang Kita
Pambansang Kita
PaulineSebastian2
 
MELC_Aralin 15-Patakarang Piskal
MELC_Aralin 15-Patakarang PiskalMELC_Aralin 15-Patakarang Piskal
MELC_Aralin 15-Patakarang Piskal
Rivera Arnel
 
ARALIN 18 (Ekonomiks) Produksiyon at Kita ng Pambansang Ekonomiya
ARALIN 18 (Ekonomiks) Produksiyon at Kita ng Pambansang EkonomiyaARALIN 18 (Ekonomiks) Produksiyon at Kita ng Pambansang Ekonomiya
ARALIN 18 (Ekonomiks) Produksiyon at Kita ng Pambansang EkonomiyaSalgie Masculino
 
W6_PATAKARANG-PISKAL.pptx
W6_PATAKARANG-PISKAL.pptxW6_PATAKARANG-PISKAL.pptx
W6_PATAKARANG-PISKAL.pptx
ZyrenRossLeachon2
 
Pagkilala sa Gross National Product (GNP)
Pagkilala sa Gross National Product (GNP)Pagkilala sa Gross National Product (GNP)
Pagkilala sa Gross National Product (GNP)
ohjonginxxi
 
Aralin 18 patakarang piskal
Aralin 18 patakarang piskalAralin 18 patakarang piskal
Aralin 18 patakarang piskal
Rivera Arnel
 

Similar to AralingPanlipunan9-Ang Pambansang Kita.pptx (20)

Pambansang-kita- ng nga konsyumer 12.pptx
Pambansang-kita- ng nga konsyumer 12.pptxPambansang-kita- ng nga konsyumer 12.pptx
Pambansang-kita- ng nga konsyumer 12.pptx
 
PAMBANSANG KITA.pptx
 PAMBANSANG KITA.pptx PAMBANSANG KITA.pptx
PAMBANSANG KITA.pptx
 
Araling Panlipunan Group 2.pptx- isang pag-uulat sa asignaturang Ekonomiks
Araling Panlipunan Group 2.pptx- isang pag-uulat sa asignaturang EkonomiksAraling Panlipunan Group 2.pptx- isang pag-uulat sa asignaturang Ekonomiks
Araling Panlipunan Group 2.pptx- isang pag-uulat sa asignaturang Ekonomiks
 
AP9-Q3LC2WK3-PPT-Copy.pptx
AP9-Q3LC2WK3-PPT-Copy.pptxAP9-Q3LC2WK3-PPT-Copy.pptx
AP9-Q3LC2WK3-PPT-Copy.pptx
 
Aralin 2-pambansang-kita.pptx
Aralin 2-pambansang-kita.pptxAralin 2-pambansang-kita.pptx
Aralin 2-pambansang-kita.pptx
 
Kabuuang Pambansang Produkto (Gross National Product)
Kabuuang Pambansang Produkto (Gross National Product)Kabuuang Pambansang Produkto (Gross National Product)
Kabuuang Pambansang Produkto (Gross National Product)
 
GROSS NATIONAL PRODUCT ECONOMICS 4
GROSS NATIONAL PRODUCT ECONOMICS 4GROSS NATIONAL PRODUCT ECONOMICS 4
GROSS NATIONAL PRODUCT ECONOMICS 4
 
509106166-pagsusuri Pambansang-Kita.pptx
509106166-pagsusuri Pambansang-Kita.pptx509106166-pagsusuri Pambansang-Kita.pptx
509106166-pagsusuri Pambansang-Kita.pptx
 
Pambansang kita By Group 1 (10-OHSP)
Pambansang kita By Group 1 (10-OHSP)Pambansang kita By Group 1 (10-OHSP)
Pambansang kita By Group 1 (10-OHSP)
 
Pambansang Kita
Pambansang Kita Pambansang Kita
Pambansang Kita
 
Aralin 1 pagkompyut ng gnp
Aralin 1 pagkompyut ng gnpAralin 1 pagkompyut ng gnp
Aralin 1 pagkompyut ng gnp
 
melcaralin15-patakarangpiskal-210421012120.docx
melcaralin15-patakarangpiskal-210421012120.docxmelcaralin15-patakarangpiskal-210421012120.docx
melcaralin15-patakarangpiskal-210421012120.docx
 
pambansangkita-171130105151_2.ppt
pambansangkita-171130105151_2.pptpambansangkita-171130105151_2.ppt
pambansangkita-171130105151_2.ppt
 
Pambansang kita
Pambansang kitaPambansang kita
Pambansang kita
 
Pambansang Kita
Pambansang KitaPambansang Kita
Pambansang Kita
 
MELC_Aralin 15-Patakarang Piskal
MELC_Aralin 15-Patakarang PiskalMELC_Aralin 15-Patakarang Piskal
MELC_Aralin 15-Patakarang Piskal
 
ARALIN 18 (Ekonomiks) Produksiyon at Kita ng Pambansang Ekonomiya
ARALIN 18 (Ekonomiks) Produksiyon at Kita ng Pambansang EkonomiyaARALIN 18 (Ekonomiks) Produksiyon at Kita ng Pambansang Ekonomiya
ARALIN 18 (Ekonomiks) Produksiyon at Kita ng Pambansang Ekonomiya
 
W6_PATAKARANG-PISKAL.pptx
W6_PATAKARANG-PISKAL.pptxW6_PATAKARANG-PISKAL.pptx
W6_PATAKARANG-PISKAL.pptx
 
Pagkilala sa Gross National Product (GNP)
Pagkilala sa Gross National Product (GNP)Pagkilala sa Gross National Product (GNP)
Pagkilala sa Gross National Product (GNP)
 
Aralin 18 patakarang piskal
Aralin 18 patakarang piskalAralin 18 patakarang piskal
Aralin 18 patakarang piskal
 

More from PaulineHipolito

ESP9-Q4-M13-QUIZ 1-Mga Pansariling Salik Sa Pagpili ng Track o Kurso.pptx
ESP9-Q4-M13-QUIZ 1-Mga Pansariling Salik Sa Pagpili ng Track o Kurso.pptxESP9-Q4-M13-QUIZ 1-Mga Pansariling Salik Sa Pagpili ng Track o Kurso.pptx
ESP9-Q4-M13-QUIZ 1-Mga Pansariling Salik Sa Pagpili ng Track o Kurso.pptx
PaulineHipolito
 
EsP9-M13-Mga Pansariling Salik Sa Pagpili ng Track o Kurso.pptx
EsP9-M13-Mga Pansariling Salik Sa Pagpili ng Track o Kurso.pptxEsP9-M13-Mga Pansariling Salik Sa Pagpili ng Track o Kurso.pptx
EsP9-M13-Mga Pansariling Salik Sa Pagpili ng Track o Kurso.pptx
PaulineHipolito
 
Q3-EsP-9-Ang Kagalingan sa Paggawa_1.pptx
Q3-EsP-9-Ang Kagalingan sa Paggawa_1.pptxQ3-EsP-9-Ang Kagalingan sa Paggawa_1.pptx
Q3-EsP-9-Ang Kagalingan sa Paggawa_1.pptx
PaulineHipolito
 
Q3-EsP8-Modyul 10- Pagsunod at Paggalang.pptx
Q3-EsP8-Modyul 10- Pagsunod at Paggalang.pptxQ3-EsP8-Modyul 10- Pagsunod at Paggalang.pptx
Q3-EsP8-Modyul 10- Pagsunod at Paggalang.pptx
PaulineHipolito
 
Blood-letting-list of donors-school-activity.docx
Blood-letting-list of donors-school-activity.docxBlood-letting-list of donors-school-activity.docx
Blood-letting-list of donors-school-activity.docx
PaulineHipolito
 
EsP 9 -- modyul12 Q3 -180519002356.pptx
EsP 9 -- modyul12 Q3  -180519002356.pptxEsP 9 -- modyul12 Q3  -180519002356.pptx
EsP 9 -- modyul12 Q3 -180519002356.pptx
PaulineHipolito
 
SHAPE Adolescent Day 3 Naaa - Seminar .pptx
SHAPE Adolescent Day 3 Naaa - Seminar .pptxSHAPE Adolescent Day 3 Naaa - Seminar .pptx
SHAPE Adolescent Day 3 Naaa - Seminar .pptx
PaulineHipolito
 
Q3-EsP9-Wastong Pamamahala ng Oras..pptx
Q3-EsP9-Wastong Pamamahala ng Oras..pptxQ3-EsP9-Wastong Pamamahala ng Oras..pptx
Q3-EsP9-Wastong Pamamahala ng Oras..pptx
PaulineHipolito
 
EsP 9 - Modyul 9- Katarungang Panlipunan
EsP 9 - Modyul 9- Katarungang PanlipunanEsP 9 - Modyul 9- Katarungang Panlipunan
EsP 9 - Modyul 9- Katarungang Panlipunan
PaulineHipolito
 
brain teaser.pptx
brain teaser.pptxbrain teaser.pptx
brain teaser.pptx
PaulineHipolito
 
PAKIKIPAGKAPWA NOTES.pptx
PAKIKIPAGKAPWA NOTES.pptxPAKIKIPAGKAPWA NOTES.pptx
PAKIKIPAGKAPWA NOTES.pptx
PaulineHipolito
 
ESP Accomplishment report.pptx
ESP Accomplishment report.pptxESP Accomplishment report.pptx
ESP Accomplishment report.pptx
PaulineHipolito
 
Modyul 5 NOTES Karapatan at Tungkulin.pptx
Modyul 5 NOTES Karapatan at Tungkulin.pptxModyul 5 NOTES Karapatan at Tungkulin.pptx
Modyul 5 NOTES Karapatan at Tungkulin.pptx
PaulineHipolito
 
pptx_20230910_000941_0000.pptx
pptx_20230910_000941_0000.pptxpptx_20230910_000941_0000.pptx
pptx_20230910_000941_0000.pptx
PaulineHipolito
 
EsP MELCs updated as of June 11 for participants.pptx
EsP MELCs updated as of June 11 for participants.pptxEsP MELCs updated as of June 11 for participants.pptx
EsP MELCs updated as of June 11 for participants.pptx
PaulineHipolito
 
STRATEGIC-INTERVENTION-MATERIAL-IN-ARALING-PANLIPUNAN-9.pptx
STRATEGIC-INTERVENTION-MATERIAL-IN-ARALING-PANLIPUNAN-9.pptxSTRATEGIC-INTERVENTION-MATERIAL-IN-ARALING-PANLIPUNAN-9.pptx
STRATEGIC-INTERVENTION-MATERIAL-IN-ARALING-PANLIPUNAN-9.pptx
PaulineHipolito
 
ESP9-M15-LOKAL AT GLOBAL NA DEMAND.pptx
ESP9-M15-LOKAL AT GLOBAL NA DEMAND.pptxESP9-M15-LOKAL AT GLOBAL NA DEMAND.pptx
ESP9-M15-LOKAL AT GLOBAL NA DEMAND.pptx
PaulineHipolito
 
2ND PTA MEETING-3RD DISTRIBUTION OF REPORT CARDS.pptx
2ND PTA MEETING-3RD DISTRIBUTION OF REPORT CARDS.pptx2ND PTA MEETING-3RD DISTRIBUTION OF REPORT CARDS.pptx
2ND PTA MEETING-3RD DISTRIBUTION OF REPORT CARDS.pptx
PaulineHipolito
 

More from PaulineHipolito (18)

ESP9-Q4-M13-QUIZ 1-Mga Pansariling Salik Sa Pagpili ng Track o Kurso.pptx
ESP9-Q4-M13-QUIZ 1-Mga Pansariling Salik Sa Pagpili ng Track o Kurso.pptxESP9-Q4-M13-QUIZ 1-Mga Pansariling Salik Sa Pagpili ng Track o Kurso.pptx
ESP9-Q4-M13-QUIZ 1-Mga Pansariling Salik Sa Pagpili ng Track o Kurso.pptx
 
EsP9-M13-Mga Pansariling Salik Sa Pagpili ng Track o Kurso.pptx
EsP9-M13-Mga Pansariling Salik Sa Pagpili ng Track o Kurso.pptxEsP9-M13-Mga Pansariling Salik Sa Pagpili ng Track o Kurso.pptx
EsP9-M13-Mga Pansariling Salik Sa Pagpili ng Track o Kurso.pptx
 
Q3-EsP-9-Ang Kagalingan sa Paggawa_1.pptx
Q3-EsP-9-Ang Kagalingan sa Paggawa_1.pptxQ3-EsP-9-Ang Kagalingan sa Paggawa_1.pptx
Q3-EsP-9-Ang Kagalingan sa Paggawa_1.pptx
 
Q3-EsP8-Modyul 10- Pagsunod at Paggalang.pptx
Q3-EsP8-Modyul 10- Pagsunod at Paggalang.pptxQ3-EsP8-Modyul 10- Pagsunod at Paggalang.pptx
Q3-EsP8-Modyul 10- Pagsunod at Paggalang.pptx
 
Blood-letting-list of donors-school-activity.docx
Blood-letting-list of donors-school-activity.docxBlood-letting-list of donors-school-activity.docx
Blood-letting-list of donors-school-activity.docx
 
EsP 9 -- modyul12 Q3 -180519002356.pptx
EsP 9 -- modyul12 Q3  -180519002356.pptxEsP 9 -- modyul12 Q3  -180519002356.pptx
EsP 9 -- modyul12 Q3 -180519002356.pptx
 
SHAPE Adolescent Day 3 Naaa - Seminar .pptx
SHAPE Adolescent Day 3 Naaa - Seminar .pptxSHAPE Adolescent Day 3 Naaa - Seminar .pptx
SHAPE Adolescent Day 3 Naaa - Seminar .pptx
 
Q3-EsP9-Wastong Pamamahala ng Oras..pptx
Q3-EsP9-Wastong Pamamahala ng Oras..pptxQ3-EsP9-Wastong Pamamahala ng Oras..pptx
Q3-EsP9-Wastong Pamamahala ng Oras..pptx
 
EsP 9 - Modyul 9- Katarungang Panlipunan
EsP 9 - Modyul 9- Katarungang PanlipunanEsP 9 - Modyul 9- Katarungang Panlipunan
EsP 9 - Modyul 9- Katarungang Panlipunan
 
brain teaser.pptx
brain teaser.pptxbrain teaser.pptx
brain teaser.pptx
 
PAKIKIPAGKAPWA NOTES.pptx
PAKIKIPAGKAPWA NOTES.pptxPAKIKIPAGKAPWA NOTES.pptx
PAKIKIPAGKAPWA NOTES.pptx
 
ESP Accomplishment report.pptx
ESP Accomplishment report.pptxESP Accomplishment report.pptx
ESP Accomplishment report.pptx
 
Modyul 5 NOTES Karapatan at Tungkulin.pptx
Modyul 5 NOTES Karapatan at Tungkulin.pptxModyul 5 NOTES Karapatan at Tungkulin.pptx
Modyul 5 NOTES Karapatan at Tungkulin.pptx
 
pptx_20230910_000941_0000.pptx
pptx_20230910_000941_0000.pptxpptx_20230910_000941_0000.pptx
pptx_20230910_000941_0000.pptx
 
EsP MELCs updated as of June 11 for participants.pptx
EsP MELCs updated as of June 11 for participants.pptxEsP MELCs updated as of June 11 for participants.pptx
EsP MELCs updated as of June 11 for participants.pptx
 
STRATEGIC-INTERVENTION-MATERIAL-IN-ARALING-PANLIPUNAN-9.pptx
STRATEGIC-INTERVENTION-MATERIAL-IN-ARALING-PANLIPUNAN-9.pptxSTRATEGIC-INTERVENTION-MATERIAL-IN-ARALING-PANLIPUNAN-9.pptx
STRATEGIC-INTERVENTION-MATERIAL-IN-ARALING-PANLIPUNAN-9.pptx
 
ESP9-M15-LOKAL AT GLOBAL NA DEMAND.pptx
ESP9-M15-LOKAL AT GLOBAL NA DEMAND.pptxESP9-M15-LOKAL AT GLOBAL NA DEMAND.pptx
ESP9-M15-LOKAL AT GLOBAL NA DEMAND.pptx
 
2ND PTA MEETING-3RD DISTRIBUTION OF REPORT CARDS.pptx
2ND PTA MEETING-3RD DISTRIBUTION OF REPORT CARDS.pptx2ND PTA MEETING-3RD DISTRIBUTION OF REPORT CARDS.pptx
2ND PTA MEETING-3RD DISTRIBUTION OF REPORT CARDS.pptx
 

AralingPanlipunan9-Ang Pambansang Kita.pptx

  • 1. Aralin 3 Pagsukat ng Pambansang Kita
  • 2. Panimula: • Sinusuri ng makroekonomiks ang pambansang ekonomiya. Pangunahing layunin ng pag-aaral ng pambansang ekonomiya ay malaman kung may paglago sa ekonomiya (economic growth) ng bansa. • Ginagamit ang mga economic models sa pagsusuri ng pambansang ekonomiya.
  • 3. Economic Performance • Tumutukoy sa pangkalahatang kalagayan ng mga gawaing pang- ekonomiya ng bansa. • Pangunahing layunin ng ekonomiya ang pagtugon sa mga pangangailangan ng mga tao sa bansa. https://www.philstar.com/opinion/2020/08/08/2033664/ editorial-recession
  • 4. Pambansang Kita (National Income) • Ang pambansang kita ay ang kabuuang halaga ng mga tinatanggap na kita ng pambansang ekonomiya. • Nasusukat ang pambansang kita sa pamamagitan ng National Income Accounts na binubuo ng GNP at GDP. https://depositphotos.com/113847204/stock-photo-national- income-word-cloud-concept.html
  • 5. ANG KAHALAGAHAN NG PAGSUKAT NG PAMBANSANG KITA CampbellR.McConnel & StanleyBrue,EconomicsPrinciples,Problems,andPolicies(1999) • Ang sistema ng pagsukat sa pambansang kita ay nakapagbibigay ng ideya tungkol sa antas ng produksyon ng ekonomiya sa isang partikular na taon at maipaliwanag kung bakit ganito kalaki o kababa ang produksyon ng bansa. • Sa paghahambing ng pambansang kita sa loob ng ilang taon, masusubaybayan natin ang direksyon na tinatahak ng ating ekonomiya at malalaman kung may nagaganap na pag-unlad o pagbaba sa kabuuang produksiyon ng bansa.
  • 6. ANG KAHALAGAHAN NG PAGSUKAT NG PAMBANSANG KITA CampbellR.McConnel & StanleyBrue,EconomicsPrinciples,Problems,andPolicies(1999) • Ang nakalap na impormasyon mula sa pambansang kita ang magiging gabay ng mga nagpaplano sa ekonomiya upang bumuo ng mga patakaran at polisiya na makapagpapabuti sa pamumuhay ng mga mamamayan at makapagpapataas sa economic performance ng bansa. • Kung walang sistematikong paraan sa pagsukat ng pambansang kita, haka-haka lamang ang magiging basehan na walang matibay na batayan. Kung gayon, ang datos ay hindi kapani-paniwala.
  • 7. ANG KAHALAGAHAN NG PAGSUKAT NG PAMBANSANG KITA CampbellR.McConnel & StanleyBrue,EconomicsPrinciples,Problems,andPolicies(1999) • Sa pamamagitan ng National Income Accounting, maaaring masukat ang kalusugan ng ekonomiya.
  • 8. https://en.wikipedia.org/wiki/Philippine _Statistics_Authority Anong sangay ng pamahalaan ang nagsusuri ng pambansang kita? • Ang National Economic Development Authority (NEDA) ang opisyal na tagalabas ng tala ng pambansang kita. • Ang NEDA rin ang gumagawa ng mga programang pangkaunlaran. • Isang sangay ng NEDA ang Philippine Statistics Authority (PSA) ang may tungkulin na magtala ng National Income Accounts (GNP at GDP). Ang lahat ng datos ay tinitipon ng PSA sa Philippine Statistical Yearbook. https://en.wikipedia.org/wiki/National_Econo mic_and_Development_Authority
  • 9. • Tumutukoy sa kabuuang halaga ng mga produkto at serbisyo na nagawa ng buong ekonomiya (loob at labas) sa loob ng isang taon. • Kabuuang kita ng isang bansa. • Tinatawag din itong Gross National Income (GNI) Gross National Product (GNP)
  • 10. • Tumutukoy sa halaga ng kabuuang produkto at serbisyo kasama ang partisipasyon ng mga dayuhang negosyante sa produksyon sa bansa sa loob ng isang taon. • Tinatawag din ito bilang Gross Domestic Income (GDI) Gross Domestic Product (GDP)
  • 11. Ano ang pagkakaiba ng GNP sa GDP? GNP • Halaga ng lahat ng mga produkto at serbisyo na ginawa ng mga PILIPINO sa loob at labas ng bansa. GDP • Halaga ng lahat ng mga produkto at serbisyo na ginawa sa PILIPINAS kasama na ang gawa ng mga dayuhan.
  • 12. Ang GNP ay Gawa Ng mga Pilipino samantalang ang GDP ay Gawa Dito sa Pilipinas. In other words....
  • 13. •Income Approach – batay sa kita ng mga Pilipino na mula sa pagbebenta ng produkto at serbisyo. •Expenditure Approach – batay sa halagang ginastos sa paglikha ng produkto o serbisyo. Paraan ng Pagsukat ng GNP
  • 14. • Industrial Origin Approach – batay sa pinagmulang industriya sa ating bansa. • Ang tinutukoy na sektor ng ekonomiya ay agrikultura industriya (industriya) at paglilingkod (service). Paraan ng Pagsukat ng GNP
  • 15. Expenditure Approach FORMULA: GDP = [C + I + G + (X – M)] GNP = GDP + NFIA Where: C = Personal Consumption Expenditure G = Government Consumption I = Capital Formation X = Export Revenues M = Import Spending NFIA = Net factor income from abroad
  • 16. Ano ang NFIA? • Kita ng pambasang ekonomiya mula sa salik ng produksyon na nasa ibang bansa (e.g. mga OFW) • Pambayad sa dayuhang ekonomiya para sa angkat na mga salik ng produksyon (e.g. imported raw materials).
  • 17. Particulars Amount Personal Consumption Expenditure (C) 3,346,716 Government Consumption (G) 492,110 Capital Formation (I) • Fixed Capital • Changes in stocks 815,981 784,066 31,915 Exports (X) • Merchandize Exports • Non-factor Services 2,480,966 2,186,749 294,217 Imports (M) • Merchandise Imports • Non-Factor Services 2,659,009 2,507,035 151,974 Gross Domestic Product (GDP) 4,476,764 Net Factor Income from Abroad (NFIA) 376,509 Gross National Product (GNP) for 2004 4,853,273
  • 18. Particulars Amount Personal Consumption Expenditure (C) 3,346,716 Government Consumption (G) 492,110 Capital Formation (I) • Fixed Capital • Changes in stocks ___________ 784,066 31,915 Exports (X) • Merchandize Exports • Non-factor Services __________ 2,186,749 294,217 Imports (M) • Merchandise Imports • Non-Factor Services __________ 2,507,035 151,974 Gross Domestic Product (GDP) __________ Net Factor Income from Abroad (NFIA) 376,509 Gross National Product (GNP) for 2004 __________
  • 19. Income Approach GNP = consumption capital allowance + indirect business tax + compensation of employees + rents + interests + proprietor’s income + corporate income taxes + dividends + undisturbed corporate profits
  • 20. Kahulugan: Consumption capital allowance Halaga ng nagamit na kapital Indirect business tax Buwis na ipinapataw sa pamahalaan Rent Kita mula sa lupa interest Kita mula sa kapital Proprietor’s income Kita ng entreprenyur sa kanyang negosyo Corporate income tax Buwis na galing sa kita ng mga bahay kalakal Dividends Kita ng mga may-ari ng bahay kalakal Undisturbed corporate profits Natira sa kinita ng bahay-kalakal matapos mabawasan ng dividends
  • 21. Industrial Origin Approach Mga sektor ng ekonomiya • Agrikultura – paglikha ng pagkain at mga hilaw na materyales. • Industriya – pagpoproseso sa mga hilaw na materyales, konstruksyon, pagmimina, at paggawa ng mga kalakal. • Paglilingkod – umaalalay sa buong yugto ng produksyon, distribusyon, kalakalan at pagkonsumo ng kalakal sa loob o labas ng bansa. Kabilang dito ang transportasyon, komunikasyon, pananalapi, kalakalan at turismo.
  • 22. Industrial Origin Approach Agrikultura 60,000,000.00 Industriya 80,000,000.00 Paglilingkod 53,000,000.00 GDP 193,000,000.00 NFIA 10,000,000.00 GNP 203,000,000.00
  • 23. Pagsukat sa pag-unlad ng bansa • Inilalarawan ng GNP at GDP ang produksyon ng bansa. Magandang makita na papataas ang GNP at GDP. • Ibig sabihin nito, tumataas ang produksyon ng bansa. Dumarami ang kumikita sa ekonomiya. Umaangat ang kabuhayan ng mga kasapi ng ekonomiya.
  • 24. Antas ng Paglago (Growth Rate) • Malalaman kung may natamong pag-unlad sa ekonomiya sa pamamagitan ng Growth Rate. • Ang Growth Rate ay ang sumusukat kung ilang bahagdan (percent) ang naging pag- angat ng ekonomiya kompara sa nagdaang taon.
  • 25. Antas ng Paglago (Growth Rate) • Ang paglago ng GNP ay nasusukat gamit ang formula sa ibaba: Growth Rate = 𝐺𝑁𝑃2−𝐺𝑁𝑃1 𝐺𝑁𝑃1 x 100 Whereas: GNP2 = bagong GNP GNP1 = lumang GNP
  • 26. Halimbawa: • GNP ng 2001 = 3,876,603 • GNP ng 2002 = 4,218,883 Growth Rate = 𝐺𝑁𝑃2−𝐺𝑁𝑃1 𝐺𝑁𝑃1 x 100 = 4,218,883−3,876,603 3,876,603 x 100 = 342,280 3,876,603 x 100 = 8.83%
  • 27. Halimbawa: • GNP ng 2001 = 3,876,603 • GNP ng 2002 = 4,218,883 Growth Rate = 𝐺𝑁𝑃2−𝐺𝑁𝑃1 𝐺𝑁𝑃1 x 100 = =
  • 28. Per Capita GNP • Panukat na ginagamit upang matantiya (estimate) ang halaga ng produksyon ng bawat Pilipino sa loob ng isang panahon. • Ang halaga ng gastos ng bawat Pilipino. Per Capita GNP = 𝐺𝑁𝑃 𝑃𝑜𝑝𝑢𝑙𝑎𝑠𝑦𝑜𝑛
  • 29. Halimbawa: GNP ng 2001 = 1,502,814,000 Populasyon ng 2001 = 76,900,000 Per Capita GNP = 𝐺𝑁𝑃 𝑃𝑜𝑝𝑢𝑙𝑎𝑠𝑦𝑜𝑛 1,502,814,000 = 76,900,000 = 19,542.44
  • 30. Halimbawa: GNP ng 2001 = 1,502,814,000 Populasyon ng 2001 = 76,900,000 Per Capita GNP = 𝐺𝑁𝑃 𝑃𝑜𝑝𝑢𝑙𝑎𝑠𝑦𝑜𝑛 1,502,814,000 = 76,900,000 = ________
  • 31. LIMITASYON SA PAGSUKAT NG PAMBANSANG KITA • Ang GNP at GDP ay hindi sapat na batayan ng pag-unlad ng ekonomiya ng bansa. Sa pagtataya ng GNP, hindi naisasamang lahat ang kabuuang halaga ng produkto at serbisyo sa bansa. • May mga produkto o serbisyo na nalilikha na hindi nakukwenta dahil ang mga ito ay hindi ipinagbabayad ng buwis , mga negosyo na walang record sa ating pamahalaan o sa ibang ahensya nito. • Kabilang dito ay ang mga sumusunod:
  • 32. LIMITASYON SA PAGSUKAT NG PAMBANSANG KITA • Hindi Pampamilihang Gawain • Hal: pag-aalaga ng anak, paghuhugas ng pinggan, at pagtatanim sa bakanteng lupa sa loob ng bakuran • Impormal na Sektor • Hal: transaksyon sa black market, ilegal na droga, nakaw na sasakyan at kagamitan, ilegal na pasugalan, ata iba pa. • Externalities o hindi sinasadyang epekto • Hal: gastos ng isang planta ng koryente upang mabawasan ang perwisyo ng polusyon • Kalidad ng buhay
  • 33. LIMITASYON SA PAGSUKAT NG PAMBANSANG KITA • Ang lahat ng limitasyong ito ay masasabing hindi mainam na sukatan ng kagalingan ng pagkatao ang pambansang kita. • Gayunpaman, kahit may limitasyon ang pagsukat ng pambansang kita, ipinapakita naman nito ang antas ng pagsulong ng ekonomiya.
  • 34. Isaisip: • Ang Economic Performance ay tumutukoy sa pangkalahatang kalagayan ng mga gawaing pang-ekonomiya ng bansa. Sa ganitong paraan malalaman kung natutugunan ba ng mga mamamayan ang kanilang mga pangangailangan at kagustuhan. • Ang Pambansang Kita ay tumutukoy sa kabuuang halaga ng mga kalakal at serbisyo na nalilikha ng ating ekonomiya.
  • 35. • Bakit mahalaga sa pangkaraniwang Pilipino na maintindihan ang pagsukat ng pambansang kita? PAGPAPAHALAGA TAKDA: Isulat ang sagot sa ½ crosswisena papel. COPYAND ANSWER. Isulat ang pangalan,lagda at ValidID number ng magulango guardian.