คัมภีร์ฉันทศาสตร์

2. บทกลอน ฉันทศาสตร
โทโสจงอดใจ สุขุมไวอยูในตัว
คนไขยิ่งครามกลัว มิควรขูใหอดใจ

โมโหอยาหลงเลห ดวยกาเมมิจฉาใน
พยาบาทแกคนไข ทั้งผูอื่นอันกลาวกล

3. ถอดความ และ วิเคราะห บทกลอนฉันทศาสตร
โทโสจงอดใจ สุขุมไวอยูในตัว
คนไขยิ่งครามกลัว มิควรขูใหอดใจ
ถอดความ
ความโกธรฉุนเฉียวจงยั้งใจ มีความออนโยนอยูในตัว
คนไขยิ่งขลาดกลัว ไมควรขูใหยั้งใจไว

4. ถอดความ และ วิเคราะห บทกลอนฉันทศาสตร
โมโหอยาหลงเลห ดวยกาเมมิจฉาใน
พยาบาทแกคนไข ทั้งผูอื่นอันกลาวกล
ถอดความ
ความโกธรอยาหมกมุนหาอุบาย เพราะความตองการ
ทางผิดใน การผูกใจเจ็บและอยากแกแคนกับคนไข รวมทั้ง
ผูอื่นที่พูดหลอกลวง

5. บทวิเคราะห
คุณคาดานเนื้อหา
๑.รูปแบบ
เปนตอนที่แสดงใหเห็นถึงความโกรธ ความโมโห ของ
แพทย และการสอนใหยับยั้งอาการโกรธ
๒.องคประกอบของเรื่อง
๒.๑. สาระ สาระสําคัญของบทกลอนดังกลาว ได
กลาวถึง ความโกรธ และการยับยั้งความโกรธ
๒.๒. โครงเรื่อง การสอนความยับยั้งการโกรธ

6. ๒.๓. กลวิธีการแตง เปนหนังสือที่จัดเปนตํารามีเนื้อหาเฉพาะ
ดาน มีการใชอุปมาโวหารหรือบทเปรียบเทียบ ซึงชวยให
่
ผูอานเขาใจไดงายขึ้น
คุณคาดานวรรณศิลป
๑. การสรรคํา ผูแตงไดเลือกใชคําที่สื่อความคิด ความเขาใจ
๑.๑. การใชถอยคําที่เหมาะสมกับเนื้อเรื่องและบุคคลในเรื่อง
กวีเลือกใชคําที่สามารถถายทอดความรูใหเขาใจได
ตรงไปตรงมา
๒. การใชโวหาร มีการใชถอยคําในการเปรียบเทียบเพื่อให
ผูอานเขาใจความหมายและเห็นภาพไดชัดเจนยิ่งขึ้น

7. คุณคาดานสังคม
๑. สะทอนใหเห็นความเชื่อของสังคมไทย นาจะมีความหมาย
วาตํารา ที่แตงเปนสูตร ตามอยางตําราการแพทย
๒. สะทอนใหเห็นคุณคาเรื่องแพทยแผนไทย แพทยแผนไทย
เปนการรักษาอีกวิธีหนึ่งที่เปนการแพทยทางเลือกที่ยังจําเปน
สําหรับชาวชนบทที่หางไกลความเจริญ

8. ๓. สะทอนขอคิดเพื่อนําไปใชในการดําเนินชีวิต
สามารถปรับใชกับทุกอาชีพไมวาจะเปนเด็กหรือ
ผูใหญ เพราะไมวาจะเปนบุคคลในอาชีพใด ถาไมมี
ความประมาท ความอวดดี ความริษยา ความโลภ
ความเห็นแกตัวยอมไดรับการยกยองจากบุคคล
ตางๆ
๔. ใหความรูเรื่องศัพททางการแพทยแผนโบราณ เชน
คําวา กําเดา หมายถึง อาการไขอยางหนึ่งเกิดจาก
หวัดเรียกวาไขกําเดา อาการของโรคมีเลือดออกทาง
จมูก เรียกวา เลือดกําเดา

9. คําศัพทยาก
มิจฉา หมายถึง ความผิด

10. ขอขอบคุณ อาจารย นิตยา ทองดียิ่ง ที่ใหคําแนะนํา
ขอแสดงความนับถือ
นาย ทยานนท ออนรูที่
นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปที่ 5/3