Download to read offline
Konpetentziak didaktika-ebaluazioa-autorregulazioa
- 1. KONPETENTZIETAN OINARRITUTAKO HEZKUNTZA “ buru ondo eginak, egituratuak hezi, eta ez buru ondo beteak” Montaigne 1
- 2. GAIAK • Abagunea • Hitzaren esanahia • Erabiltzearen arrazoiak • Ezaugarriak • Curriculum ereduak • Nola irakatsi • Nola ebaluatu • Ebaluazio diagnosia 2
- 3. ABAGUNEA • Europako Parlamentuarengomendioa (2006): zortzi oinarrizko konpetentzia. • DeSeCo (PISA) proiektua eta TUNING proposamena • Derrigorrezko Eskolaldirako Euskal Curriculuma. • Frantziako eta Espainiako lege-arauek: Konpetentzien araberako hezkuntza. 3
- 4. HITZAREN ERABILERA • Eskumen,eskubide, beteb eharra • Gaitasuna, ahalmena, treb ezia • Lehia, norgehiagoka 4
- 5. HITZAREN ERABILERA HEZKUNTZAN •Ikuspegi konduktista/kognitiboa: ezagutza ezin da eraiki, aurretik existitzen delako; izatekotan ere, komunikatu eta irakatsi daiteke. • Ikuspegi sozio-eraikitzailea eta interaktiboa: ezagutza subjektuak bere ingurunean egiten duen jardueraren eta esperientzien emaitza da. 5
- 6. Ezagutzaren iturri asko Eskolak ezin baitu baitaude esparru ezagutza guztiak eman formaletan eta ez- formaletan ZERGATIK KONPETENTZIAK ESKOLAN? Bizitza osoan zehar Ikasleak ohiko ikasteko beharra bizitzarako eta lan baitugu mundurako prestatu behar baititu Jaume Sarramona, 2007 6
- 7. HITZA ERABILTZEAREN ARRAZOIAK “… hezkuntza formala oso akademikoa izan da eta, oraindik ere, horrelakoa da; gainera, ez ditu gazteak behar bezala prestatzen subjektu gisa, herritar gisa, bizitza osoago bat bizi dezaten, ezta lan munduan sartzeko edo bizitza osoan zehar ikasten jarraitzeko ere…” 7
- 8. HITZA ERABILTZEAREN ARRAZOIAK •“Jakite”aren logikatik “egiten eta erabiltzen jakite”aren logikara • Oinarrizko Hezkuntzaren funtzioak zabaldu egiten dira • Ezagutzearen etengabeko aldaketa eta ugaltzea • Bizitza osorako hezkuntza ikuspegia • Zuzentasun eta berdintasunaren irizpideetan oinarrituko den eskola inklusiboa 8
- 9. ZERTARAKO KONPETENTZIAK • Garapenpertsonala lortzeko • Hiritartasuna garatzeko • Giza eta enplegu integrazioa lortzeko • Bizitza osorako aprendizaia garatzeko gaitasuna lortzeko 9
- 10. DEFINIZIOA • Baliabideen multzoa •Subjektuak mobiliza dezake, modu bateratu eta integratuan • Egoera bati irtenbidea eraginkortasunez emateko 10
- 11. EZAUGARRIAK • Izaera integratzailea. •Eskualdagarriak eta funtzio anitzekoak. • Izaera dinamikoa eta mugagabea. • Ebaluagarriak. 11
- 12. TIPOLOGIA KONPETENTZIAK OINARRIZKOAK EZ OINARRIZKOAK OROKORRAK ESPEZIFIKOAK METADIZIPLINARRAK DIZIPLINA DIZIPLINA ARTEKOAK BAITAKOAK 12
- 13. KONPETENTZIETAN OINARRITUTAKO CURRICULUM EREDUAK • Konpetentzia orokorretan oinarritzen direnak : DeSeCo, Tuning, Euskal Curriculuma • Oinarrizko konpetentziak erreferentzi gisa hartzen dituztenak: Europako Parlamentua, LOE • Oinarrizko konpetentziak eta diziplina arloak bereizten ez dituztenak: Italia, Finlandia 13
- 14. GURE ERREFERENTEAK EAEkoak EUSKAL CURRICULUMA •Zientzia, teknologia eta •Pentsatzen eta ikasten osasun-kulturarakoa ikasi •Ikasten ikastekoa •Komunikatzen ikasi •Matematikarakoa •Elkarrekin bizitzen ikasi •Hizkuntza komunikaziorakoa •Norbera izaten •Informazioa tratatzeko eta ikasi teknologia digitala •Egiten eta erabiltzekoa ekiten ikasi •Gizarterako eta herritartasunerakoa •Giza eta arte-kulturarakoa •Norberaren autonomiarako eta ekimenerakoa 14
- 15. HEZKUNTZAREN XEDEA Pertsona osoa (gizabanako, gizartekide eta izadi-kide izaerak uztartuz) hiru dimentsio horietan era orekatuan garatzeko oinarri sendoak jartzea eta, bide batez, helduarorako prestatzea. Konpetentzietan oinarritutako hezkuntzak lagunduko du xedeari aurre egiten? 15
- 16. KONPETENTZIAK LORTZEKO … Arloetakolanez gain … • Ikastetxearen funtzionamendua • Ikasleen parte hartzea • Barne funtzionamenduko arauak • Proposatutako metodologiak • Baliabide didaktikoak • Tutoretza plana • … 16
- 17. NOLA IRAKATSI Ez dagometodologia propiorik konpetentziak irakasteko bai ordea estrategi metodologikoak bideratzeko baldintza orokor batzuk 17
- 18. METODOLOGIA ESTRATEGIAK • Gelan,aldeko giroa sortu • Aprendizai aktiboa eta autonomoa bultzatu, motibatu • Teknologi berrien eta informazio iturri desberdinen erabilera bultzatu • Ikasitakoaren ahozko eta idatzizko adierazpena • Ebaluazio formatiboa bultzatu • Denbora eta espazio antolaketa desberdinak • Ikasitakoaren funtzionaltasuna eskolaz kanpoko testuinguruan 18
- 19. NOLA IRAKATSI? • Aprendizaiesanguratsuaren garrantzia • Egoera konplexuak, multidimentsionalak eta erantzun anitzekoak • Testuinguru hurbilekoak • Problemen ebazpena oinarrian • Adibide eta egoera anitzak, aprendizaien transferentzia ahalbidetzeko • Edukien antolaketa globala, arloak gaindituz 19
- 20. Todo el procesocomporta una enseñanza diversa y compleja con una metodología variada, cuyas dimensiones o variables las podemos agrupar según: Las secuencias de actividades (clase expositiva, por descubrimiento, por proyectos,…). Las relaciones y situaciones comunicativas (directivos, participativos, cooperativos,…). Las formas de agrupamiento u organización social de la clase (gran grupo, equipos fijos, grupos móviles,…). La manera de distribuir el espacio y el tiempo (rincones, talleres, aulas de área,…). El sistema de organización de los contenidos (disciplinar, interdisciplinar, globalizador,…). El uso de los materiales curriculares (libro de texto, enseñanza por ordenador, fichas autocorregibles,…). El procedimiento para la evaluación (inicial, de resultados, formativa, s,…). 20
- 21. KONPETENTZIEN GARAPENA AHALBIDETZENDUTEN LAN EGITEKO MODUAK Proyectos de trabajo, Evaluación autorreguladora Investigaciones y problemas del aprendizaje abiertos Refuerzo educativo Proyectos interdisciplinares preventivo Salidas didácticas: Programas que desarrollen naturales, históricas, artística las HHSS y el crecimiento en valores MA s, museos... Tertulias literarias Uso integrado de las T.I.C: TE Actividades diversificadas WQ, blogs, pizarra digital... Actividades colectivas y RIAS Trabajo cooperativo solidarias: exposiciones, Tutoría entre iguales dramatizaciones, jornadas temáticas... Juego cooperativo Grupos interactivos de Actividades que trabajen las aprendizaje dialógico inteligencias múltiples Participación de la familia: Temas que integren lo comisiones del centro, cotidiano y lo social contratos, en el aula... 21
- 22.
- 23. DIDAKTIKA MAILAKO OINARRIAK •Aprendizaiaren kontestualizazioa • Besteekin ikasten da • Ikasteko eta ekiteko beharrezkoa da komunikatzea • Autorregulazioa beharrezkoa da ikasteko 23
- 24. AUKERAK: PROIEKTUAK • Gaizehatza lantzen da diziplina bakarrean edo inter moduan • Helburu zehatzak eta argiak daude • Sekuentzi didaktiko moduan antolatzen dira • Ekintza guztiak baliagarriak dira azken produkturako bidea baitira • Testuinguru hurbiletik abiatuz konplexutasunerantz • Baliabide anitzak erabiltzen dira • Ikasleak BETI daki zer, nola eta zertarako ari den lanean • Ikasleak badaki noiz eta nola izango den ebaluatua 24
- 25. AUKERAK: APRENDIZAI KOOPERATIBOA •Zer da: “Irakaskuntza prozedura da non -talde hetereogeneaok antolatzen dira -eskola jarduerak gauzatzeko -kooperatiboki lan eginez -ikasle eta irakaslearen rolak aktiboak dira “ Ezaugarriak Inklusiboa da, aniztasuna onartu eta aprobetxatzen du Eskola arrakasta denen artean banatzen du eta ikasleen autoestimua hobetzen du Ikasleari protagonismoa ematen dio 25
- 26. EBALUAZIOA Lagundu behar du hezkuntzapraktika osatzen duten Elementuak hobetzen 26
- 27. ZERTARAKO EBALUATU? Edukien barneratzea EBALUAZIO egiaztatzeko SUMATIBOA Ikaskuntza-prozesua erregulatzeko EBALUAZIO FORMATIBOA 27
- 28. ZERGATIK EBALUATU? • Ikasteakbere baitan trabak eta akatsak gainditzea daramalako • Ebaluazioak ez duelako bakarrik emaitzak neurtzen. Baldintzatzen dituelako: zer, nola irakatsi eta zer eta nola ikasi • Ondorioz, aprendizaiaren motorea delako eta ikas- irakats prozesuaren partea 28
- 29. NOIZ EBALUATU? • Hasieran:funtzio formatiboa. Ikaslearen hasierako egoeraren informazioa • Amaieran: funtzio kalifikadora eta selektiboa. Lortutako aprendizaia egiaztatzen du. • Prozesukoa: Funtzio formatiboa eta erregulatzailea. Zailtasunak eta aurrerapenak identifikatzen ditu prozesua egokitzeko. Garrantzizkoena da 29
- 30.
- 31. ZER EBALUATU? KONPETENTZIAK Hauekhelburuetan islatuta daude. Ebaluazio irizpideen bitartez ebaluatzen dira. Ebaluazio adierazleen bitartez behagarriak dira. Hauek arloetako programazioetan zehaztu beharra dago. Bidea litzateke EGOERA-ARAZOen ebazpenerako erabiltzen dituzten prozesuak ebaluatzea. 31
- 32. NOLA EBALUATU Ebaluazio ekintzekahalbidetuko dute ikasleek eduki desberdinak, era integratuan eta koherentean erabiltzeko duten gaitasuna neurtzea TRESNAK IKAS-IRAKATS PROZESURAKO APRENDIZAIRAKO • Ebaluazio galdetegiak • Ahozko eta idatzizko frogak • Gelako behaketa •Galdetegiak • Lanen multzoen behaketa •Ikasleen ekoizpenak : lan • Autoebaluazio eta praktikoak eta mapa koebaluazio galdetegiak kontzeptualak •Orientazio oinarriak •Gelako behaketa •Gelako kontratuak •Behaketarako txantiloiak •Porfolio 32
- 33. ETA ORAIN ZER… • Konpetentziak arloetako curriculumean identifikatu • Arloen arteko erlazioa ikusi • Unitate didaktikoetan txertatu • Ekintzak aukeratzerakoan bermatu : – Testuinguru anitzak – Testuinguruaren funtzionalitatea – Konpetentzia bat baino gehiago batera 33
- 34.
- 35. EZAUGARRIAK • Urtero pasatukoda • LH 4ko eta DBH 2ko ikasle guztiek pasatuko dute • Ikastetxearentzat: helburu formatiboa eta orientatzailea • Familientzat: helburu informatiboa • Azken xedea: hobekuntza prozesuak bultzatzea 35
- 36. EZAUGARRIAK GAI MOTAK: • Ezdira curriculum gaiak • Arazo egoeretan oinarritzen dira • Ikaslearen eguneroko testuinguruari lotutakoak • Esanguratsuak eta gaurkotasuna dutenak • Informazioaren trataera eskatzen dutenak • Gogoeta eta kritika ikuspuntuak eskatzen dituztenak FROGAK: • Aukera anitzeko item-ak • Bi aukeretako item-ak: egia&gezurra • Erantzun ireki eta motzeko item-ak • Erantzun ireki eta luzeko item-ak 36
- 37. DIAGNOSTIKO EBALUAZIOA EUSKALAUTONOMIA ERKIDEGOAN Gure eredua Ebaluazioaren eredua: Hizkuntza komunikazioa DIMENTSIOAK ULERMENA MINTZAMENA INTERAKZIOA IRAKURMENA IDAZMENA • Ahozko-idatzizko testuetako • Komunikazio egoeraren • Hartu-emanetan era AZPI-KONPETENTZIAK zentzu orokorra identifikatzea. ezaugarriak kontuan aktiboz eta egokiz parte • Ahozko-idatzizko testuetako izatea. hartzea. xedea igartzea. • Ekoizpen prozesua • Arau sozio- • Ahozko-idatzizko testuetan planifikatzea. komunikatiboak informazio egokiak aukeratzea • Egoki eta zuzen errespetatzea. proposatutako helburuentzat. adieraztea. • Estrategiak erabiltzea • Estrategiak erabiltzea ahozko- • Kontrol eta egokitzapen komunikazioa izateko eta idatzizko testu mota batzuen estrategiez baliatzea. bere eraginkortasuna ulermena errazteko. gehitzeko. Hainbat 3 zailtasun LHko 4. mailarakoak adierazle mailak ADIERAZLEAK Hainbat 3 zailtasun DBHko 2. mailarakoak adierazle mailak 37
- 38. ULERMENA IRAKURMENA MINTZAMENA IDAZMENA INTERAKZIOA Azpi-konpetentzia Azpi-konpetentzia Azpi-konpetentzia Azpi-konpetentzia Zentzu orokorra Testuetako xedea Informazioa Ulertzeko estrategiak identifikatzea antzematea aukeratzea erabiltzea Adierazleak - Zentzu orokorra identifikatzen du. - Ideia nagusiak eta bigarren Asturias mailakoak bereizten ditu. eredua - Ideien arteko lotura ezagutzen du. - ... Graduazioa: 3 mailetan 38
- 39. DIAGNOSTIKO EBALUAZIOA EUSKALAUTONOMIA ERKIDEGOAN Gure eredua Konpetentzia matematikoa ESPAZIOA ALDAKETAK, HARREMANAK PROBLEMAK KANTITATEA ETA FORMA eta ZIURGABETASUNA EBAZTEA Azpi-konpetentzia Azpi-konpetentzia Oinarrizko nozio geometrikoak eta Forma eta harreman geometrikoen espazio-adierazpeneko sistemak erabiltzea ezagutza erabiltzea Adierazleak - Orientazioarekin eta espazioaren Asturias adierazpenarekin lotutako funtsezko nozio eredua geometrikoak ulertzen ditu. - Posizioak eta mugimenduak identifikatu, aztertu eta azaltzen ditu. - Distantzia errealak zenbatu eta neurtzen ditu plano eta mapa errazetan... - ... Graduazioa: 3 mailetan 39
- 40. EZAGUTZA IKERKETA EZAGUTZA ZIENTIKOAREN NATURAREN ZIENTIFIKOAREN ZIENTIFIKOEZ ULERMENA AZALPENA OINARRIZKO GAKOEN BALIATZEA EZAGUPENA ERABAKIAK HARTZEKO Azpi-konpetentzia Azpi-konpetentzia Garapen eta aplikazio teknologiko nabarmenenak Ingurumeneko arazo larrienak aztertzea eta kritikoki baloratzea azaltzea, kausak eta eraginak kontuan hartuz Adierazleak - Objektu eta baliabide teknologikoak identifikatzen ditu. Asturias - Inguruko makinei eta beren funtzionamenduari eredua buruzko jakinmina erakusten du. - Garapen teknologikoak bizitza kalitatean duen eragina baloratzen du. - ... Graduazioa: 3 mailetan 40
- 41. GAUR EGUNGO EGOERA • Taldea eratu da • Ikasleen zerrendak sartu • Hizkuntzen hautua egin • Item-ak askatuko dituzte • Ikasleak ohitu : entrenatu • DATAK: – LH: martxoaren 2. hamabostaldian – DBH: apirilaren amaieran eta maiatzaren hasieran 41
- 42. HELBIDE INTERESGARRIAK • www.isei-ivei.net •www.ediagnostikoa.net • www.g04.berritzeguneak.net • UZIKS: ebaluazio prozesuan eta formazio prozesuan 42
- 43. LABURPEN GISA… • Jakitetikegiten eta erabiltzen jakitera JAUZIA: – Jakin, egiten jakin, izaten jakin eta elkarbizitzen jakin • Ezagutzaren interdiziplinitatea: arloak gainditu • Metodologia aktiboa: talde lana, gogoeta, autonomia… • Aldaketarako giltza: ebaluazioa? 43