Strategische Workforce Planning; Nu anticiperen op de uitdagingen van morgen
Presentatie: Strategische Workforce Planning; Nu anticiperen op de uitdagingen van morgen van Raymond Brood en Marcel van de Pol. De presentatie is gegeven op 6 september 2011 tijdens de 5e editie van het Mercer Werkgeversseminar.
Strategische Workforce Planning; Nu anticiperen op de uitdagingen van morgen
1.
Strategische Workforce Planning
Nuanticiperen op de uitdagingen van morgen
6 SEPTEMBER 2011
Raymond Brood
Health & Benefits Consulting
Marcel van de Pol
Retirement, Risk and Finance Consulting
Bussum
2.
Iedere morgen opde Serengeti ontwaakt een
gazelle. Zij weet dat ze sneller moet rennen dan de
snelste leeuw anders zal ze sterven.
Iedere morgen op de Serengeti ontwaakt een
leeuw. Zij weet dat ze sneller moet rennen dan de
langzaamste gazelle anders zal ze sterven.
DUS …
Of je nu een gazelle bent of een leeuw, als de zon
op komt kun je maar beter gaan rennen.
MERCER 1
3.
Strategische Workforce Planning
Agenda
•Introductie
• Schaarste aan toekomstige werknemers, wat staat ons te wachten
• Duurzaam personeelsbeleid in 2 stappen
• Wat zijn de problemen waar we tegen aan gaan lopen
• Wat kunt U er aan doen
MERCER 2
4.
Strategische workforce planning
De context
Organisaties van vandaag worden geconfronteerd met een scala van
tegenstellingen ... en moeilijke keuzes
en
Talent overschot in sommige
Tekort aan talent op andere gebieden
gebieden...
en
Profiteren van een enkele,
Waarde en diversiteit zoeken…
samenhangende cultuur
Minder hiërarchie... en Meer de nadruk op leiderschap
Schaarse beloningen... en Noodzaak om toptalent te behouden
en
Benadruk segmentatie in
Houd alle medewerkers betrokken
personeelsbestand...
Hogere arbeidsproductiviteit… en Minder middelen om het aan te sturen
… conclusie: structurele schaarste
MERCER 3
5.
Strategische Workforce Planning
Onze definitie
Strategische Workforce Planning is ....
De mogelijkheid om:
Op basis van de business strategie, de vraag en aanbod van
functies, rollen & competenties te identificeren
- Zowel nu als in de toekomst -
Om te komen tot een optimale oplossing voor de vastgestelde
lacunes in kwantiteit, kwaliteit, timing en locatie van uw
personeelsbestand.
MERCER 4
6.
Strategische Workforce Planning
Agenda
•Introductie
• Schaarste aan toekomstige werknemers, wat staat ons te wachten
• Duurzaam personeelsbeleid in 2 stappen
• Wat zijn de problemen waar we tegen aan gaan lopen
• Wat kunt U er aan doen
MERCER 5
7.
Een overzicht vande actualiteit
50.000 chauffeurs
40.000 ICT’ers te kort te kort in 2015 120.000 uitstroom door
in 2015 vanwege prepensioen in
Taskforce E Skills
pensionering technische sector
Policy research Universiteit Maastricht
Sterk oplopend
ASML: “Handen te kort tekort in de zorg tot 7 van de 10 mensen
voor groei” wel 300.000 verdwijnen uit in het
werknemers onderwijs in de
CFO: Peter Wennink oktober 2010 komende 10 jaar
SCP
Biza en SCO
MERCER 6
8.
Wereldwijde demografische ontwikkelingenen de arbeidsmarkt
Tabel A - 2008 Tabel B - 2050
Aantal werkenden (20-65) per gepensioneerde (65+) Terugval in aantal werkenden (20-65) per gepensioneerde (65+)
Turkey
9,9 3,2
8,9 Mexico
2,5
6,8 Chile
2,5
6,3 Korea
1,5
5,6 Ireland 2,2
5,5 Slovak Republic 1,9
5,4 Israel 2,9
5,1 Island 2,0 2050 Difference 2008-2050
4,8 Poland 1,8
4,7 United States 2,6
4,7 New Zeeland 2,4
4,6 Canada 2,1
4,5 Australia 2,3
4,4 Czech Rebublic 1,9
4,4 Luxembourg 2,7
4,2 OECD 2,1
4,2 Netherlands 2,1
4,1 Norway 2,3
4,0 Slovenia 1,7
3,9 Hungary 2,1
3,7 Spain 1,5
3,7 Denmark 2,3
3,7 Switzerland 2,0
3,7 United Kingdom 2,4
3,7 Finland 2,0
3,6 Austria 1,8
3,6 Estonia 2,2
3,5 France 1,9
3,5 Portugal 1,6
3,5 Belgium 2,0
3,4 Greece
1,6
3,3 Sweden 2,2
3,0 Germany
1,6
3,0 Italy 1,5
1,2 Bron: OECD 2011
2,8 Japan
MERCER 7
0 2 4 6 8 10
10 8 6 4 2 0
9.
Demografische ontwikkelingen ende arbeidsmarkt in Nederland
Nederlandse arbeidsmarkt
Vergrijzing per sector
• Industrie/landbouw 23 %
• Bouw 22 %
• Handel 12 %
• Transport 21 %
• Zakelijke dienstverlening 10 %
• Zorg en Welzijn 25 %
• Overige dienstverlening 25 %
• Overheid 42 %
• Onderwijs 45 %
MERCER Bron: Universiteit Utrecht 8
10.
Wat zijn volgensde werkgevers de gevolgen van een oudere populatie
werknemers?
• Hogere kosten van arbeid 73%
• Meer weerstand tegen veranderingen 57%
• Verhoogd ziekteverzuim 56%
• Meer / betere beschikbaarheid van kennis en ervaring 55%
• Slechter imago van de organisatie 15%
• Verhoogde productiviteit 7%
Bron: Universiteit Utrecht
MERCER 9
11.
Behoefte aan hogereproductiviteit en arbeidsparticipatie
Dimensies van productiviteit
Bron: Universiteit Utrecht
MERCER 10
12.
Behoefte aan hogereproductiviteit en arbeidsparticipatie
HR programma’s voor oudere werknemers
• Ergonomische maatregelen 65%
• Extra vrije tijd 62%
• Parttime vervroegde uittreding 51%
• Aangepaste werkschema's 47%
• Maatregelen om lichamelijke / psychische 41%
belasting van de baan te verminderen
• Leeftijdsgrens voor onregelmatig werkpatronen 35%
• Geen overwerk voor oudere werknemers 34%
• Ontwikkelen van oudere werknemers 21%
• Demotie (in werk en salaris) 7%
Bron: Universiteit Utrecht
MERCER 11
13.
Arbeidsparticipatie: niet alleenoud versus jong
De 4 generaties op de werkvloer
• De 4 generaties nader gedefinieerd
– Traditionele (geboren voor 1946)
– “Baby Boomers” (geboren tussen 1946 en1964)
– Generatie X (geboren tussen 1965 en1980)
– Generatie Y (geboren na 1980)
• Ondanks de duidelijke verschillen in drijfveren zijn er toch ook duidelijke
overeenkomsten:
– Overtuiging bij iedere generatie dat resultaten verbeteren door inbreng van meerdere
generaties
– Ondanks alle communicatie mogelijkheden hebben “face to face” gesprekken en team
vergaderingen bij alle generaties de voorkeur
MERCER 12
14.
Strategische Workforce Planning
Agenda
•Introductie
• Schaarste aan toekomstige werknemers, wat staat ons te wachten
• Duurzaam personeelsbeleid in 2 stappen
• Wat zijn de problemen waar we tegen aan gaan lopen
• Wat kunt U er aan doen
MERCER 13
15.
Duurzaam personeelsbeleid in2 stappen
Een totaaloverzicht
1 2 OPTIMALISEREN
Hoe de werknemer
IDENTIFICEREN aan te trekken, te
ontwikkelen, te
Hoe ziet het werknemersbestand betrekken, te
er op de lange termijn uit? belonen en gezond,
productief, vitaal en
mobiel te houden?
Economie
Demografie & Industrie
ontwikkelingen
STRATEGISCHE SCENARIO PLANNING HR STRATEGIEEN
Externe Markt
WORFORCE ANALYSE & PROGRAMMA’S
Kwantiteit Kwaliteit Locatie
Kwantiteit Kwaliteit Locatie
Toekomstige vraag naar
Toekomstige vraag naar Potentieel personeelsbestand
werknemers en
werknemers en Uitbreiden
Uitbreiden Huidig personeelsbestand
competenties
competenties (rekruteren, co-& outsourcing,
(rekruteren, co-& outsourcing, Afwezig personeelsbestand
partnering)
partnering) Verlaters
Globalisering Technologie
Analyse van hiaten Ontwikkelen
Ontwikkelen
Ondernemings-
(opleiden, behouden, “insourcing”)
(opleiden, behouden, “insourcing”)
strategie
Aanbod van huidige en
Aanbod van huidige en Herplaatsen
Herplaatsen
toekomstige werknemers
toekomstige werknemers (exit, transfer, reorganiseren)
(exit, transfer, reorganiseren)
en competenties
en competenties
Kwantiteit Kwaliteit Locatie
MERCER 14
1 Duurzaam personeelsbeleid
Strategische Workforce Planning
Het strategische “workforce” plan geeft niet alleen inzicht in hoe het
verschil tussen vraag en aanbod te verkleinen, maar zal in de
toekomst van grote invloed zijn op andere organisatorische en HR
beslissingen.
Demografie Structuur Hot Spots
Leeftijd Vorm van de piramide Ontbreken van
kritische vaardigheden
Geslacht “Spans of control”
Belangrijke ontwikkel
Vast / tijdelijke Kengetallen (bijv.
gebieden
werknemers verhouding
ondersteuning versus Ontslagen
Locaties
productie)
Belangrijke locaties /
markten
Successie planning
MERCER 16
voor leiders
Strategische Workforce Planning
Agenda
•Introductie
• Schaarste aan toekomstige werknemers, wat staat ons te wachten
• Duurzaam personeelsbeleid in 2 stappen
• Wat zijn de problemen waar we tegen aan gaan lopen
• Wat kunt U er aan doen
MERCER 18
20.
Wat zijn deproblemen waar we tegen aan gaan lopen?
Laat je niet afleiden door de waan van
1
de dag en de huidige conjunctuur
Governance, wie is de eigenaar van dit
2
proces en wie is er bij betrokken
Hoe kunnen we het proces, de tools,
3 de data verzameling en het monitoren
simpel en efficiënt maken
Hoe kunnen we duurzaam personeels
4 beleid kwantificeren en financiële
consequenties inzichtelijk maken
Hoe creëren we een omgeving waarin
5 werkgevers en werknemers meer
respect hebben voor elkaars belangen
MERCER 19
21.
Strategische Workforce Planning
Agenda
•Introductie
• Schaarste aan toekomstige werknemers, wat staat ons te wachten
• Duurzaam personeelsbeleid in 2 stappen
• Wat zijn de problemen waar we tegen aan gaan lopen
• Wat kunt U er aan doen
MERCER 20
22.
Wat kunt Uer aan doen?
Begin nu met de analyse, u heeft de data al voorhanden. Via
1
een model kunt u van data naar informatie gaan
MERCER
23.
Case studie
Workforce planninganalyse, schematisch overzicht
Analyse werknemersbestand Zicht op risico‘s m.b.t. :
Analyse and simulatie
• Werknemer gegevens o.a.
- Arbeidsproductiviteit
– Opleiding
– Beloning - Employabiliteit
Input - Verzuim
• CAO afspraken Werknemersbestand
– Vakanties - Effecten CAO afspraken
– Overgang VUT --------------------------------------
• Pensioneringsleeftijd
• Werkvermogen - Invloed op de
Verlies&Winst-rekening en
Balans
Organisatie structuren -----------------------------------
• Organisatie • Toekomstige
• Functie clusters karakteristieken
• Vitale posities werknemersbestand (leeftijd,
functies, etc)
Input
• Ontwikkeling arbeidsproductiviteit
Organisatie
• Ontwikkeling van vraag • Gap-analyse
• Invloed nieuwe technologie
• Strategie • Inzicht in de effecten van
• ... maatregelen die de „gaten“
dichten
MERCER 22
24.
Case studie
Vijf centralethema’s
Thema Centrale vragen
1
Hoe snel en waar vallen er gaten in het personeelsbestand?
Inzetbaarheid
Hoe veel van de huidige werknemers werken er over vijf jaar
nog voor het bedrijf?
2
Hoe ontwikkelt de gemiddelde leeftijd in het bedrijf zich?
Leeftijd ontwikkeling
Hoe ziet de leeftijdsverdeling er over een aantal jaar uit?
3
Hoe ontwikkelt de productie van de huidige werknemers?
Productie Blijft deze productie opwegen tegen het betaalde salaris?
Wat kost het verzuim?
4
Hoe ziet het verzuim er de komende jaren uit?
Verzuim
Zijn er afdelingen aan te wijzen waar het slecht of juist goed gaat?
Heeft het zin om te investeren in het reduceren van verzuim en wat
5 mag dit kosten?
Kennis Blijft het niveau van kennis binnen het bedrijf op peil?
MERCER 23
25.
Case studie
Resultaten: toekomstig# medewerkers per functiegroep
Vo
orb
ee
ld
Aantal medewerkers per functiegroep
Functiegroep 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014
A 165 225 234 247 260 265 672 613 563 509 456 405
B 354 367 360 367 366 353 472 443 412 384 361 332
C 345 363 369 376 388 373 415 398 383 361 346 326
D 327 348 348 347 362 370 405 387 365 350 324 298
E 94 103 104 101 106 110 280 251 232 206 180 158
F 213 210 224 235 244 244 268 255 239 225 210 194
G 141 150 151 153 156 169 226 206 188 170 149 132
H 32 51 54 53 51 55 170 141 116 94 72 59
Legenda
I 117 109 134 167 155 141 160 40 15 9 7 5 Daling t.o.v. 2009
25-50%
50-75%
J 93 99 97 108 119 117 153 134 117 103 86 72 >75%
MERCER 24
Case studie
Resultaten: In-, door- en uitstroom, mannen en vrouwen Vo
orb
Niveau ee
ld
10 0% 100% 2 25 0% 100%
0% 9%
9 33% 67% In deze organisatie is er 18 95 48% 52%
een glazen plafond voor
vrouwen bij niveau 6 4% 3% Zoals te verwachten is
de uitstroom hier
8 43% 57% 114 273 duidelijk hoger 41% 59%
8% 9%
7 51% 49% 306 349 49% 51%
5% 12%
12%
6 55% 45% 886 331 60% 40%
12%14%
5 66% 34% 1,788 221 34% 66%
16% 15%
4 72% 28% 1,382 244 54% 46%
Promotie
% van totaal
Gemiddelde aantal actieve werknemers
Instroom Uitstroom
% van totaal Vrouwen Mannen % van totaal
MERCER 26
28.
Wat kunt Uer aan doen?
Begin nu met de analyse, u heeft de data al voorhanden. Via
1
een model kunt u van data naar informatie gaan
Doe niet alles in één keer, maar voer duurzaam
2
personeelsbeleid fasegewijs in
Maak duurzaam personeelsbeleid een vast onderdeel van het
3
strategische en operationele planningsproces
Geef invulling aan:
4 • Werk- en mobiliteitsbonus in het (nieuwe) pensioenakkoord
• Verplichte vitaliteitparagraaf in de CAO’s
5 Communiceer met uw mensen
MERCER
29.
Een oudere enjongere medewerker in één.
Wat kan het plaatje toch mooi zijn, als je er maar oog voor hebt!
Bron: W.E. Hill uit 1915
MERCER 28
30.
Belang van duurzameinzetbaarheid wordt onderstreept door Ministerie
van Sociale Zaken en Werkgelegenheid door subsidie
• Projecten dienen gericht te zijn op:
– Procesverbetering: binnen de arbeidsorganisatie(s) verbeteren, herschikken en innoveren
van bedrijfsprocessen
– Duurzame inzetbaarheid: het creëren van een cultuuromslag gericht op gezond, vitaal en
productief werken van indiensttreding tot aan positionering, door:
1. Het stimuleren van regionale en intersectorale arbeidsmobiliteit van werknemers;
2. Arbeidstijdenmanagement;
3. Het bevorderen van gezond, vitaal en veilig werken;
4. Het bevorderen van zelfredzaamheid op de werkvloer.
• Criteria aanvraag subsidie duurzame inzetbaarheid
– Aanvraagperiode 1 oktober 2011 – 31 december 2012 (behandeling op volgorde van
binnenkomst)
– Maximale projectbegroting € 24.000,- euro, waarvan € 18.000,- subsidie (€ 6000, - eigen
middelen of cofinanciering)
MERCER 29