Багшийг онлайн сургалтаар хөгжүүлэх боломж

Багшийг онлайн
сургалтаар
хөгжүүлэх
боломж
Багшийн мэргэжил дээшлүүлэх институт
Цахим сургалтын алба

Багш нар цахим технологийг ямар
хэмжээнд хэрэглэдэг болох вэ?
Тодруулбал: Танай мэргэжлийн багш нарын хэдэн хувь нь
цахим технологийг хэрэглэдэг вэ? гэсэн 4 хувилбар дээр
хуваагдан зогсоно уу?
Огт
хэрэглэхгүй
болно.
Бүх хүн
хэрэглэдэг
болно.
30 хувь
нь л
хэрэглэнэ
70 хувь
нь л
хэрэглэнэ

Онлайн сургалтаар багшийг
хөгжүүлэх ямар боломжууд байна
вэ?
Онлайн сургалтаар Багшийг хөгжүүлэх ямар боломжууд
байна вэ? гэсэн асуултын дагуу 4-6 мэргэжилтэн бүхий 5
багуудад хуваагдаж оюуны зураглал гаргана.
● Дотроо бодох хугацаа 1 минут
● Үзэл бодлоо хуваалцах хугацаа 3 минут
● Цаасан дээр оюуны зураглал зурах хугацаа 6 минут
● Илтгэх хугацаа баг бүр 2 минут

Цахим сургалт гэж юу вэ?
itpd.mn

Цахим сургалт гэж юу вэ?
itpd.mn Багшийн дэмжлэгтэй ба дэмжлэггүй сургалт
Цахим сургалт
Офлайн
(Сүлжээ ашиглахгүй)
Онлайн
(Сүлжээ ашиглана)
Нүүр тулсан
сургалттай хосолсон
Хосолсон сургалт
Вебэд суурилсан
сургалт
Видео хурал,
Виртуаль анги,
Онлайн шалгалт
Компьютерт
суурилсан
сургалт
Синхрон Асинхрон

Онлайн сургалтын хэлбэрүүд

Тайлбар толь
itpd.mn
■ Онлайн сургалт (Online Learning): Интранет болон интернет
сүлжээнд холбогдсон компьютерийн орчин дахь суралцах ажиллагаа
■ Компьютерт суурилсан сургалт (Computer-Based Training CBT):
Интернэт хэрэглэхгүйгээр компьютер ашиглан суралцах, ихэвчлэн CD-
ROM, USB-flash хэлбэрээр зөөвөрлөж суурилуулсан програм хангамж
дээр.
■ Вебэд суурилсан сургалт (Web-Based Training WBT): Интернэтийг
түгээх, харилцах суваг болгон ашиглаж суралцах ажиллагаа
■ Цахим сурах бичиг (Digital Textbook): Зураг, дасгал, график бүхий
сургалтанд зориулан бэлтгэгдсэн онлайн эсвэл офлайн сурах бичиг

Тайлбар толь
itpd.mn
■ Онлайн семинар (Online Seminar): Суралцагчид ба багш хоорондын
онлайн харилцаа. Онлайн агуулга (Жишээ нь: http://www.elearning.mn)
нь дасгал ажил, харилцаа ба солилцоо, хувийн дэмжлэг, фийдбактай
хосолно.
■ Онлайн зааварчилгаа (Online Coaching): Онлайнаар зааварчлах,
зөвлөх үйл ажиллагаа (Жишээ нь: http://lms.cloudmis.edu.mn/,
http://learn.one.mn)
■ Хосолсон сургалт (Blended Learning): Сурах, заах аргын олон
аргуудыг хослон хэрэглэж сургалтын зорилгод хүрэхийг хэлнэ.
Жишээ нь: Цахим сургалт ба танхимын сургалтыг хослуулан
хэрэгжүүлэх (http://esurgalt.itpd.mn)

Онлайн сургалтын хэлбэрүүд: Компьютерт суурилсан сургалт
Урьдач нөхцөлүүд
■ Мултимедиа сургалтын хэрэглэгдэхүүн (МСХ) нь мултимедиа
файлтай ажиллаж чадахуйц өндөр үзүүлэлт бүхий компьютертэй
байхыг суралцагчаас шаарддаг.
■ МСХ-ийг бий болгох нь өртөг өндөртэй учир тооцоолсон хэрэглэгчийн
тоо хэт цөөн байж болохгүй.
■ Агуулгыг шинэчлэхэд харьцангуй төвөгтэй тул амархан хуучирч
хэрэгцээгүй болох аюултай, иймээс тогтвортой хуучрахгүй агуулгыг
сонгох хэрэгтэй.
■ МСХ-ийг агуулж буй хэрэгслүүд (CD-ROM, DVD) нь түгээлтийн зохих
сүлжээтэй байхыг шаарддаг. (Жишээ нь: https://phet.colorado.edu/)

www.esurgalt.itpd.mn
Давуу тал
■ Динамик медиа (видео, аудио, хөдөлгөөнт зураг) нь сургалтын
агуулгыг сонирхол татам, зугаатай болгодог.
■ Интерактив элементүүд сургалтын үйл ажиллагаан дахь идэвхтэй
оролцоог дэмжин урамшуулна.
■ Сургалтыг агуулж буй хэрэгсэл нь CD-ROM, DVD, USB-flash бол
тэдгээрийг хэрэглэхэд сүлжээний зурвасын өргөн хязгаарлагдах
асуудал байхгүй.

Сул тал
■ Хүн-хүн харилцан ажиллагаа байхгүй
■ КСС-ыг бий болгоход тусгай ур чадвар шаарддаг (зохиогчийн
эрх бүхий програмчлал)
■ Динамик медиа, КСС-ын програмчлалын бүтээгдэхүүнийг
үйлдвэрлэхэд үнэтэй.
■ КСС-ыг шинэчлэхэд төвөгтэй бөгөөд түгээгч хэрэгслийг дахин
хийх шаардлагатай.

Онлайн сургалтын хэлбэрүүд: Вэбэд суурилсан сургалт
■ Мултимедиа орчинд ажиллах PC, Интернэт хандалттай
байх.
■ Суралцагчид хувийн сахилга бат, хувийн менежмент маш
сайтай байх.
■ Суралцагчид суралцах арга барил ээмшсэн байх (жишээ нь
өөртөө цаг гарган тэвчээртэй унших арга барил).
■ Интернэтийн хэрэгслүүдийг ашиглаж чаддаг байх (жишээ нь
веб хөтөч, и-мэйл, хэлэлцүүлэг, чат, виртуал анги).

Давуу тал
■ Сургалт нь сургалтын сайт, хугацаа, цаг, хурд болон
хэмжээний хувьд уян хатан.
■ Бусад суралцагч болон багш нартай харилцаа тогтоох олон
хэлбэрийн боломжтой.
■ Зохиогч сургалтын материалыг шинэчлэхэд хялбар,
шинэчилсэн материал суралцагчдад тэр даруй хүрэх
бололцоотой.

Сул тал
■ Тусгаарлагдсан орчин нь суралцагчдыг ганцаардах, сургалтыг
орхиход хүргэдэг аюул бий.
■ Суралцагч болон курс явуулагч аль аль нь технологиос
ихээхэн хамаарна.
■ Бага зурвасын өргөнтэй бол динамик медиаг бүрэн ашиглаж
чадахгүй.

Онлайн сургалтын хэлбэрүүд: Хосолсон сургалт
■ Мултимедиа орчинд ажиллах PC, Интернэт хандалттай байх.
■ Суралцагчид суралцах арга барил ээмшсэн байх (жишээ нь
унших арга барил).
■ Интернэтийн хэрэгслүүдийг ашиглаж чаддаг байх (жишээ нь
веб хөтөч, и-мэйл, хэлэлцүүлэг, чат, виртуал анги).

Танхимын сургалт -
Онлайн сургалт -

Давуу тал
■ Сургалтын хэлбэр бүрийн (нүүр тулсан сургалт, цахим сургалт
гм) давуу талыг хүртэнэ.
■ Боловсролын чиг үүргүүд нь сургалтын хэлбэр тус бүрд
мэдрэмжтэйгээр хуваарилагдсан байх (жишээ нь шинэ
мэдлэгийг онлайнаар танилцуулж, нүүр тулсан сургалтын үеэр
туршлагаа ярилцах гм).
■ Нүүр тулсан танхимын сургалтын хугацаа багасна.

Сул тал
■ Сургалтын хэлбэр бүрд шаардагдах урьдач нөхцөлүүд
хангагдсан байх (жишээ нь нүүр тулж багшлахад зориулсан
анги танхим, цахим сургалтанд ашиглагдах мултимедиа PC).
■ Сургагч багш нар хосолсон сургалтад дасаагүй байх нь элбэг
тул илүү их хүчин чармайлт хэрэгтэй.

Онлайн сургалтын хэлбэрүүд: Онлайн номын сан
■ Эх үүсвэр материалуудыг татаж авах
■ Бүтэц сайтай агуулга
■ Дэмжлэг байхгүй эсвэл бага
■ Суралцагч-багш харилцан ажиллагаа байхгүй
■ Түгээмэл асуугддаг асуултын цуглуулга (FAQ)

Онлайн сургалтын хэлбэрүүд: Онлайн семинар
■ Гүнзгийрүүлсэн сургалтын материал
■ Онлайн лекцүүд
■ Бүтэц сайтай агуулга
■ Багшийн дэмжлэг их
■ Суралцагч-багш харилцан ажиллагаа их
■ Виртуал ангийн боломжит хэсэг (live session)

Онлайн сургалтын хэлбэрүүд: еЗааварчилгаа/еХамтын
ажиллагаа
■ Агуулга гэхээсээ илүү үйл явцад анхаарал хандуулдаг
■ Зааварчлах буюу бүтээгдэхүүн хөгжүүлэх
■ Тодорхой үр дүн бүхий үе шатууд (milestones)
■ Бэлтгэгдсэн онлайн зааварчлагчийн дэмжлэг
■ Сайтар тодорхойлсон үр дүн
■ Сайтар зохион байгуулсан үйл явц

ОС-ын хэлбэрүүдийг харьцуулах нь
Хүний
харилцаан
ажиллагааны
түвшин
Сургалтын хүссэн үр
дүнд хүрэх байдал
Онлайн номын
сан
Мултимедиа
цахим
хэрэглэгдэхүүн
идэвхгүй онлайн
сургалт
Онлайн
семинар
Онлайн
зааварчилгаа
Онлайн
хосолсон
сургалт

Харилцаан
ажиллагааны
түвшин,
Дэмжих ажил
үйлчилгээни
й өртөг
Бүтээлч ажиллагааны
нарийн нийлмэл цогц
байдал, Бүтээх зардал
Онлайн номын
сан
Мултимедиа
цахим
хэрэглэгдэхүүн
идэвхгүй
онлайн сургалт
Онлайн
семинар
Онлайн
зааварчилгаа
Онлайн
хосолсон
сургалт
ОС-ын хэлбэрүүдийг харьцуулах нь

Яагаад онлайн сургалт гэж?
Боломж ба давуу талууд:
■ Мэдлэгийг тасралтгүй түгээх
(Заах/суралцах дизайн, арга зүйн шинэ/илүү хэлбэр, сургалтын
чанар)
■ Орон зайнаас үл хамааран сурах/сургах
(Шинэ зорилтот бүлэгт хүрэх, байгаа суралцагчдын тоог
нэмэгдүүлэх, нөөцийг илүү үр бүтээлтэй ашиглах)
■ Танхимын сургалтын зардлыг багасгах
(Зохион байгуулагч болон суралцагч)
■ Дахин ашиглагдах, хялбар шинэчлэгдэх, бусадтай хуваалцах
сургалтын материал

▶ Суралцагчид хүссэн газраасаа интернэт ашиглан өөрийн боломжит цагаар суралцах
▶ Сургалтын материалыг шинэчлэх, өөрчлөхөд хялбар, тухайн хичээлтэй холбоотой шинэ соргог
мэдээллийг цаг алдалгүй хүргэдэг
▶ Мэдээллийг уншихаас гадна сонсох, дүрс хөдөлгөөнийг нь харах боломжтой
▶ Багш суралцагсдын хооронд холбогдох холбоо сайн
▶ Анхлан суралцагчид богино хугацаанд цөөн асуултаар өөрийн хүссэн мэдээллээ авах чадвартай
болдог
▶ Суралцагсдын нас хүйс, гадаад төрх, ажил мэргэжил, хөгжлийн бэрхшээл зэрэг нь далд байдаг учир
уг сургалтанд бүх хүмүүс ижил байр суурьтай оролцдог
▶ Зорчих, явах цаг хэмнэнэ
▶ Маш өргөн хүрээг хамарч сургалт явагдах боломжтой. Хэлний бэрхшээл гарахгүй бол хамрах хүрээ
нь өргөн, дэлхийн аль ч өнцөгт иргэд суралцах боломжтой.
▶ Суралцагч гэр орон болон ажлаасаа хөндийрөхгүйгээр суралцах өргөн боломжтой
▶ Суралцагсдын хичээлд хандах хандлага, идэвх оролцоог үнэлэхэд хялбар

Боломж ба давуу талууд:
■ Бэлтгэсэн сургалтын агуулга дээр мэргэшсэн экспертүүд
хамтран ажиллах
■ Шинэ агуулгыг маш богино хугацаанд сургалтанд ашиглах,
түгээх
■ Өрсөлдөхүйц чадвартай оюутан/төгсөгч
(гадаадын онлайн сургуулиудад суралцаж диплом авах, онлайн
орчинд ажил эрхлэх дадал чадвартай болно)
■ Багшийн давтагдсан хөдөлмөрийг хөнгөвчлөх

Moodle1
Мүүдл бол багш нарыг нөөц, хэлэлцүүлэг, тест, даалгавар, суралцахуйн
материал, сэтгэгдэл, сонголт, өгөгдлийн цуглуулга, хичээл, нэвтэрхий толь,
төсөл гэх мэт хэрэгслүүдээр хангаснаар вэбэд суурилсан хичээлийн ямар ч
сэдвийг зохион байгуулж, тэдгээр хичээлүүдэд оюутнууд ханддаг нээлттэй
эхийн програм хангамж бүхий СУС юм.
● Moodle (нэр үг) - Багш суралцагчдын хоорондын нягт харилцааг
бүрдүүлэх боломжуудыг бий болгох үүднээс онлайн Сургалт Удирдах
Систем бүтээгдсэн.
● To moodle (үйл үг) - мэдлэг, мэдрэмж, уран сэтгэмжээ хөгжүүлэн
нэмэгдүүлэхэд туслах тааламжтай үйл явц. Энэ нь Мүүдлийг бий болгосон
арга зам болон мүүдлийг ашиглан бидний заах, суралцах арга замтай
хамаатай.
1Modular Object Oreinted Dynamic Learning Environment – Зорилтот модуль бүхий сургалтын
хөдөлгөөнт орчин (Монгол дахь зайн сургалт, УБ, 2008, 49 тал)

Moodle СУС-ийг хэрэглэж буй байдал
Мүүдл СУС-ийн 2017 оны 9 сарын байдлаар статистик:
● 233 орны 84’583 сайт,
● 117’668’072 хэрэглэгч,
● 13,807,455 курс хичээл бүртгэгдсэн
● 97 хэл дээр ашиглагдаж байна.
● 33%-их сургууль,
● 28%-дунд сургууль,
● 13%-компанид хэрэглэдэг байна.
Агуулга байрлуулах (хуудас, SCORM, видео, аудио), даалгаврууд болон
тестээр үнэлгээ өгөх, хэлэлцүүлэг хийх боломжуудыг хэрэглэгчдийн 90%
нь ашиглаж байна. 704,573,087 тестийн асуултууд ашиглагдаж байна.
Манай байгууллага 17000 тестийн асуулттай ажиллаж байна.

Moodle СУС-ийг ашиглах давуу тал
● СУС-ийн зорилгод нийцэж, тавигдах шаардлагуудыг хангаж байгаа учраас
бид виртуал сургалтын орчиноороо Мүүдл СУС-ийг сонгож, сургалтандаа
дэмжлэг болгон ашиглаж байдаг.
● Moodle-ийг сургалтанд нэвтрүүлснээр суралцагчдын сурлагын амжилтыг
хянах, тэдэнтэй сургагч багш нар харилцах хэлэлцүүлэг, чат хөтлөх,
зуравсаар харилцах зэрэг эргэх холбоог сайжруулдаг.
● Үзэл бодлын сонголт хийх, мэдлэгийн сан бүрдүүлэх зэрэг сургалтын
нэмэлт аргуудыг ашиглах боломжийг олгодог.
● Мөн техник, технологийн боломжтойг нь авч өөрсдийн нөхцөлд тохируулан
хичээлийн агуулга, үйл ажиллагаанд хөтлөн оруулах бүрэн боломжтой.
● Moodle-ийн тестийн сан нь үнэлгээний асуудлыг бүрэн төгс шийдэж өгөөд
зогсохгүй, шалгалтын үр дүнд анализ, шинжилгээ хийх бэлэн хэрэгсэлтэй
байдаг нь маш сайн давуу тал болдог.

Moodle сургалтын систем
• Moodle онлайн сургалтын систем нь
– Apachi сервер
– My SQL өгөгдлийн сан
– PHP програмчлалын хэл
зэрэг дээр суурилан ажиллах тул WAMP, LAMP, XAMP сервер
програмуудын аль нэг дээр суурилан компьютерийн
сүлжээний орчинд ажилладаг байна.

Техник хангамж(Hardware)-ийн хамгийн бага
ба энгийн серверийн шаардлага
● HDD-д хэмжээ: 200МB
Moodle code багадаа 20GB
зайд file, content зэрэг.
● Processor: 1GHz (min), 2GHz
dual core(багадаа).
● Memory: 512MB (min), 1GB
or more is recommended.
8GB plus is likely on a large
production server(Багадаа)
● Moodle is using Apache,
MySQL, PHP (sometimes
known as the LAMP platform)
Серверийн шаардлага:
• HDD-д хэмжээ: 60GВ
• Processor: 2.40 GHz Core i3
• Memory: 4 GB
Сервер түрээслэх сарын төлбөр
60,000₮ - 150,000₮

Онлайн сургалтад хамрагдаж буй байдал
Математикийн мэргэжил дээр:
2015 оноос 14 үүнээс 2017 оны
давтанд 1 ороод
тэнцээгүй.Тэнцсэнээс
2016 оноос 13 үүнээс 2017 оны
давтанд 1 ороод тэнцээгүй
2017 оноос 32 үүнээс 9-р сард
болсон давтанд 13 нь орсон 10 нь
тэнцээгүй
Оролцохгүй байгаагийн шалтгаан юу
байна вэ?
● Багшаар ажиллахаа больсон
● Багшлах эрх авах ба сунгуулах
хэрэгцээгүй
● Интернетгүй орчинд амьдардаг
● Цахим технологийг огт хэрэглэж
байгаагүй

Багш нарт онлайн сургалт явуулахад
тулгарч болох бэрхшээл ба давах арга зам
Бэрхшээлүүд:
● Интернетгүй
Давах арга зам:
● ZTE компани бүх сургууль, цэцэрлэгт шилэн
кабел холбосон
●

Анхаарал тавьсанд баярлалаа! ☺
Асуулт?

Багшийг онлайн сургалтаар хөгжүүлэх боломж

More Related Content

What's hot

Similar to Багшийг онлайн сургалтаар хөгжүүлэх боломж

Багшийг онлайн сургалтаар хөгжүүлэх боломж