1
ΙΣΛΑΜΙΚΗ ΤΕΧΝΗ
Παρασκευή Τσιώρη
Yanni_ Love is all.mp3
Περιεχόμενα
 Ιστορική εμφάνιση Ισλάμ
 Ορισμός ισλαμικής τέχνης
 Χαρακτηριστικά της ισλαμικής τέχνης
 Τζαμί-διακόσμηση
 Μιναρές
 Μπιχράμπ
 Μέκκα
2
3
Τον 7ο αιώνα μ.Χ. εμφανίζεται το Ισλάμ
στην αραβική χερσόνησο.
4
Τη θρησκεία αυτή ασπάστηκαν οι ΄Αραβες
και τη διέδωσαν με τις κατακτήσεις τους.
Περιεχόμενα
 Ιστορική εμφάνιση Ισλάμ
 Ορισμός ισλαμικής τέχνης
 Χαρακτηριστικά της ισλαμικής τέχνης
 Τζαμί-διακόσμηση
 Μιναρές
 Μπιχράμπ
 Μέκκα
5
6
Ορισμός ισλαμικής τέχνης
Ισλαμική ονομάζουμε την τέχνη των
ανθρώπων που έζησαν και ζουν σε
περιοχές, όπου η πλειοψηφία των
κατοίκων ή έστω η ηγετική τάξη ήταν και
είναι μουσουλμάνοι.
7
Η ισλαμική τέχνη έχει θρησκευτική
προέλευση.
8
Επηρεάστηκε από προγενέστερους και
σύγχρονους πολιτισμούς (ύστερη
αρχαιότητα Βυζάντιο, Πέρσες, Κόπτες…)
Ιερουσαλήμ, Ο Θόλος του Βράχου
Περιεχόμενα
 Ιστορική εμφάνιση Ισλάμ
 Ορισμός ισλαμικής τέχνης
 Χαρακτηριστικά της ισλαμικής τέχνης
 Τζαμί-διακόσμηση
 Μιναρές
 Μπιχράμπ
 Μέκκα
9
10
Χαρακτηριστικά της ισλαμικής τέχνης είναι
τα σφαιρικά τρίγωνα
11
και οι αιχμηρές αψίδες
Το τζαμί του Σάχη,
Ισπαχάν (Ιράν), 1611-66
12
η κάθε επιφάνεια καλύπτεται
ολοκληρωτικά με διακόσμηση.
Περιεχόμενα
 Ιστορική εμφάνιση Ισλάμ
 Ορισμός ισλαμικής τέχνης
 Χαρακτηριστικά της ισλαμικής τέχνης
 Τζαμί-διακόσμηση
 Μιναρές
 Μπιχράμπ
 Μέκκα
13
14
Το τζαμί- τέμενος είναι ένας μεγάλος
ορθογώνιος χώρος προσευχής, χωρίς
έπιπλα, στρωμένος με χαλιά.
15Tζαμί του Σουλεϊμάν του Μεγαλοπρεπή (Κων/πολη),
16
Τα τεμένη διακοσμούνται με εδάφια από το
Κοράνι, γραμμένα καλλιγραφικά.
17
Οι τοίχοι είναι διακοσμημένοι συνήθως με
πλακίδια με γεωμετρικά και φυτικά σχέδια.
Παντού υπάρχουν επιγραφές που
δοξάζουν το θεό.
Πλακίδιο με
αποτύπωμα των
πελμάτων του Μωάμεθ.
Ιζνίκ, [Τουρκία],
1706, πηλός. Αθήνα,
Μουσείο Μπενάκη.
19
Το εσωτερικό του τζαμιού- μεντρεσέ του Σουλτάν Χασάν.
Κάιρο, 1363.
Την αίθουσα
φωτίζουν πολλές
καντήλες, που
κρέμονται από τα
ψηλά ταβάνια.
20
O μιναρές είναι ψηλός και στενός
κυλινδρικός πύργος μουσουλμανικού
τεμένους, από τον εξώστη του οποίου ο
μουεζίνης καλεί τους πιστούς να
προσευχηθούν.
21
Το μιχράμπ είναι μία εσοχή στον τοίχο
της «κίμπλα», που δείχνει την
κατεύθυνση της Μέκκας.
Περιεχόμενα
 Ιστορική εμφάνιση Ισλάμ
 Ορισμός ισλαμικής τέχνης
 Χαρακτηριστικά της ισλαμικής τέχνης
 Τζαμί-διακόσμηση
 Μιναρές
 Μπιχράμπ
 Μέκκα
22
23
Οι μουσουλμάνοι προσεύχονται πάντα
προς την Μέκκα.
Ο Μωάμεθ προσεύχεται
στην Ka’ba.
24
Η Μέκκα, η γενέτειρα του Προφήτη, είναι η
ιερή πόλη των μουσουλμάνων. Εκεί
βρίσκεται το τέμενος του Μαύρου Λίθου, το
οποίο πρέπει να επισκεφτεί για προσκύνημα
κάθε μουσουλμάνος.
Περιεχόμενα
 Κοσμική ισλαμική αρχιτεκτονική
 Χαρακτηριστικά δείγματα της ισλαμικής
εικονογραφίας:
 η καλλιγραφία,
 η απεικόνιση γεωμετρικών σχημάτων,
 η αποτύπωση της φύσης
 οι μικρογραφίες – μινιατούρες
 Οι υπογραφές
25
26
Κοσμική ισλαμική αρχιτεκτονική
Παλάτι Αλάμπρα,
Ισπανία
27
28
Αυλή των λεόντων
Περιεχόμενα
 Κοσμική ισλαμική αρχιτεκτονική
 Χαρακτηριστικά δείγματα της ισλαμικής
εικονογραφίας:
 η καλλιγραφία,
 η απεικόνιση γεωμετρικών σχημάτων,
 η αποτύπωση της φύσης
 οι μικρογραφίες – μινιατούρες
 Οι υπογραφές
29
30
Χαρακτηριστικά δείγματα της ισλαμικής
εικονογραφίας, είναι:
 η καλλιγραφία,
 η απεικόνιση γεωμετρικών σχημάτων,
 η αποτύπωση της φύσης
 οι μικρογραφίες – μινιατούρες
 Οι υπογραφές
31
“ Σας στέλνω
τον προφήτη
Μωάμεθ ως
αντιπρόσωπο”
(Κορ, 21:107)
Η καλλιγραφία (λόγω της σημασίας του
κορανίου στην μουσουλμανική πίστη)
υποκαθιστά τις θρησκευτικές παραστάσεις.
32
Το χειρόγραφο
στηρίζεται σε μια
παράδοση ότι η ιερή
γραφή είχε αποκαλυφθεί
κατευθείαν στον
Μωάμεθ από τον Αλλάχ.
Η αραβική καλλιγραφία
ενώνει τους
μουσουλμάνους και είναι
σεβαστή από όλους.
Χειρόγραφο του Κορανίου
(12ος
αιώνας)
33
Υπογραφές - προσευχές
Υπογραφή Οθωμανού
σουλτάνου
Προσευχή σε
σχήμα λιονταριού
Κάθε υπογραφή ήταν περίπλοκη για να μην
αντιγράφεται.
Σελίδα από χειρόγραφο του Κορανίου με 15 στίχους κειμένου.
Καϊρουάν [Τυνησία], μέσα 10ου αι., χρυσός και ασήμι σε περγαμηνή
κυανού χρώματος. Κέιμπριτζ, Μασαχουσέτη, Μουσείου του
Πανεπιστημίου Χάρβαρντ.
35
Καλλιγραφία στα χαλιά
 Τα χαλιά
χρησιμοποιούνται
στην προσευχή.
 Είναι ένας ιδανικός
φορητός πλούτος
για τους νομάδες
εμοπόρους.
Χαλί προσευχής. Νοτιο-δυτική
Ανατολία, τέλη 17ου αι.μαλλί.
Λονδίνο, Συλλογή Ισλαμικής
Τέχνης Νάσερ Ντ. Χαλίλι.
37
Αραβική καλλιγραφία στα τζαμιάΑραβική καλλιγραφία στα τζαμιά
The Dome of the Rock
Τζαμί στην Ιορδανία
38
Καλλιγραφία σε διάφορες μορφές τέχνης
μεταλλουργία
κεραμική
υαλουργία
μεταλλουργία
κεραμική
39
δέρμα
τοίχος
40
Αραβουργήματα
41
Γεωμετρία
 Το τρίγωνο συμβολίζει την
ανθρώπινη συνείδηση και
την κατεύθυνση της
αρμονίας.
 Το τετράγωνο συμβολίζει
τον υλικό και πνευματικό
κόσμο.
 Το εξάγωνο συμβολίζει τον
παράδεισο.
42
Φυτικός διάκοσμος
43
Διακόσμηση με μορφές
 Η θεματολογία
βασίζεται σε
προφορικές
παραδόσεις που
σχετίζονται με ρήσεις
του Μωάμεθ.
 Το πρόσωπο του
προφήτη δεν
απεικονίζεται, γιατί το
ισλάμ είναι ανεικονική
θρησκεία.
44
Μινιατούρες- μικρογραφίες
Χρησιμοποιούνταν συχνά για τη διακόσμηση
χειρογράφων. Επηρεάστηκαν από τους
Μογγόλους κατακτητές.
Χειρόγραφο όπου ο ήρωας Ρουστάμ
σκοτώνει ένα δράκο. Ταμπρίζ
[Ιράν], περ. 1520, χρώμα και
χρυσό μελάνι σε χαρτί. Λονδίνο,
Συλλογή Ισλαμικής Τέχνης Νάσερ
Ντ. Χαλίλι
46
Βιβλιογραφία - δικτυογραφία
 Μουσείο Μπενάκη http://www.benaki.gr/index.asp?
lang=gr&id=3020101&sid=821 τελευταία
προσπέλαση:16-6-2017
 http://www.oodegr.com/oode/islam/piges/koranio_g
enika_1.htm (Οι Πηγές του Ισλάμ ) τελευταία
προσπέλαση:16-6-2017
 www.islamicart.com τελευταία προσπέλαση:16-6-
2017
 Αναστάσιος (Γιαννουλάτος), Αρχιεπίσκοπος Τιράνων
και πάσης Αλβανίας
 Ισλάμ. Θρησκειολογική επισκόπηση, Ακρίτας 2006.
 www.sakkal.com τελευταία προσπέλαση:16-6-2017
Βιβλιογραφία - δικτυογραφία
 www.oweis.com τελευταία προσπέλαση:16-6-2017
http://www.mcah.columbia.edu/alhambra/flash/palace
_qtvr3.html τελευταία προσπέλαση:16-6-2017
 http://www.mcah.columbia.edu/ha/html/islamic_grana
da_lion1_high.htm τελευταία προσπέλαση:16-6-2017
 http://www.mcah.columbia.edu/ha/html/islamic.html
τελευταία προσπέλαση:16-6-2017
47
Βιβλιογραφία - δικτυογραφία
 http://www.googleartproject.com/collection/benaki-
museum-of-islamic-art/slideshow/0/ τελευταία
προσπέλαση:16-6-2017
 https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%98%CF%8C%CE
%BB%CE%BF%CF%82_%CF%84%CE%BF%CF%85_
%CE%92%CF%81%CE%AC%CF%87%CE%BF%CF%85
τελευταία προσπέλαση:16-6-2017
 Μουσική:Yanni: Love is all
https://www.youtube.com/watch?v=8C1VBD2zqss
48

Ισλαμικη τεχνη - Τσιώρη

  • 1.
  • 2.
    Περιεχόμενα  Ιστορική εμφάνισηΙσλάμ  Ορισμός ισλαμικής τέχνης  Χαρακτηριστικά της ισλαμικής τέχνης  Τζαμί-διακόσμηση  Μιναρές  Μπιχράμπ  Μέκκα 2
  • 3.
    3 Τον 7ο αιώναμ.Χ. εμφανίζεται το Ισλάμ στην αραβική χερσόνησο.
  • 4.
    4 Τη θρησκεία αυτήασπάστηκαν οι ΄Αραβες και τη διέδωσαν με τις κατακτήσεις τους.
  • 5.
    Περιεχόμενα  Ιστορική εμφάνισηΙσλάμ  Ορισμός ισλαμικής τέχνης  Χαρακτηριστικά της ισλαμικής τέχνης  Τζαμί-διακόσμηση  Μιναρές  Μπιχράμπ  Μέκκα 5
  • 6.
    6 Ορισμός ισλαμικής τέχνης Ισλαμικήονομάζουμε την τέχνη των ανθρώπων που έζησαν και ζουν σε περιοχές, όπου η πλειοψηφία των κατοίκων ή έστω η ηγετική τάξη ήταν και είναι μουσουλμάνοι.
  • 7.
    7 Η ισλαμική τέχνηέχει θρησκευτική προέλευση.
  • 8.
    8 Επηρεάστηκε από προγενέστερουςκαι σύγχρονους πολιτισμούς (ύστερη αρχαιότητα Βυζάντιο, Πέρσες, Κόπτες…) Ιερουσαλήμ, Ο Θόλος του Βράχου
  • 9.
    Περιεχόμενα  Ιστορική εμφάνισηΙσλάμ  Ορισμός ισλαμικής τέχνης  Χαρακτηριστικά της ισλαμικής τέχνης  Τζαμί-διακόσμηση  Μιναρές  Μπιχράμπ  Μέκκα 9
  • 10.
    10 Χαρακτηριστικά της ισλαμικήςτέχνης είναι τα σφαιρικά τρίγωνα
  • 11.
    11 και οι αιχμηρέςαψίδες Το τζαμί του Σάχη, Ισπαχάν (Ιράν), 1611-66
  • 12.
    12 η κάθε επιφάνειακαλύπτεται ολοκληρωτικά με διακόσμηση.
  • 13.
    Περιεχόμενα  Ιστορική εμφάνισηΙσλάμ  Ορισμός ισλαμικής τέχνης  Χαρακτηριστικά της ισλαμικής τέχνης  Τζαμί-διακόσμηση  Μιναρές  Μπιχράμπ  Μέκκα 13
  • 14.
    14 Το τζαμί- τέμενοςείναι ένας μεγάλος ορθογώνιος χώρος προσευχής, χωρίς έπιπλα, στρωμένος με χαλιά.
  • 15.
    15Tζαμί του Σουλεϊμάντου Μεγαλοπρεπή (Κων/πολη),
  • 16.
    16 Τα τεμένη διακοσμούνταιμε εδάφια από το Κοράνι, γραμμένα καλλιγραφικά.
  • 17.
    17 Οι τοίχοι είναιδιακοσμημένοι συνήθως με πλακίδια με γεωμετρικά και φυτικά σχέδια. Παντού υπάρχουν επιγραφές που δοξάζουν το θεό.
  • 18.
    Πλακίδιο με αποτύπωμα των πελμάτωντου Μωάμεθ. Ιζνίκ, [Τουρκία], 1706, πηλός. Αθήνα, Μουσείο Μπενάκη.
  • 19.
    19 Το εσωτερικό τουτζαμιού- μεντρεσέ του Σουλτάν Χασάν. Κάιρο, 1363. Την αίθουσα φωτίζουν πολλές καντήλες, που κρέμονται από τα ψηλά ταβάνια.
  • 20.
    20 O μιναρές είναιψηλός και στενός κυλινδρικός πύργος μουσουλμανικού τεμένους, από τον εξώστη του οποίου ο μουεζίνης καλεί τους πιστούς να προσευχηθούν.
  • 21.
    21 Το μιχράμπ είναιμία εσοχή στον τοίχο της «κίμπλα», που δείχνει την κατεύθυνση της Μέκκας.
  • 22.
    Περιεχόμενα  Ιστορική εμφάνισηΙσλάμ  Ορισμός ισλαμικής τέχνης  Χαρακτηριστικά της ισλαμικής τέχνης  Τζαμί-διακόσμηση  Μιναρές  Μπιχράμπ  Μέκκα 22
  • 23.
    23 Οι μουσουλμάνοι προσεύχονταιπάντα προς την Μέκκα. Ο Μωάμεθ προσεύχεται στην Ka’ba.
  • 24.
    24 Η Μέκκα, ηγενέτειρα του Προφήτη, είναι η ιερή πόλη των μουσουλμάνων. Εκεί βρίσκεται το τέμενος του Μαύρου Λίθου, το οποίο πρέπει να επισκεφτεί για προσκύνημα κάθε μουσουλμάνος.
  • 25.
    Περιεχόμενα  Κοσμική ισλαμικήαρχιτεκτονική  Χαρακτηριστικά δείγματα της ισλαμικής εικονογραφίας:  η καλλιγραφία,  η απεικόνιση γεωμετρικών σχημάτων,  η αποτύπωση της φύσης  οι μικρογραφίες – μινιατούρες  Οι υπογραφές 25
  • 26.
  • 27.
  • 28.
  • 29.
    Περιεχόμενα  Κοσμική ισλαμικήαρχιτεκτονική  Χαρακτηριστικά δείγματα της ισλαμικής εικονογραφίας:  η καλλιγραφία,  η απεικόνιση γεωμετρικών σχημάτων,  η αποτύπωση της φύσης  οι μικρογραφίες – μινιατούρες  Οι υπογραφές 29
  • 30.
    30 Χαρακτηριστικά δείγματα τηςισλαμικής εικονογραφίας, είναι:  η καλλιγραφία,  η απεικόνιση γεωμετρικών σχημάτων,  η αποτύπωση της φύσης  οι μικρογραφίες – μινιατούρες  Οι υπογραφές
  • 31.
    31 “ Σας στέλνω τονπροφήτη Μωάμεθ ως αντιπρόσωπο” (Κορ, 21:107) Η καλλιγραφία (λόγω της σημασίας του κορανίου στην μουσουλμανική πίστη) υποκαθιστά τις θρησκευτικές παραστάσεις.
  • 32.
    32 Το χειρόγραφο στηρίζεται σεμια παράδοση ότι η ιερή γραφή είχε αποκαλυφθεί κατευθείαν στον Μωάμεθ από τον Αλλάχ. Η αραβική καλλιγραφία ενώνει τους μουσουλμάνους και είναι σεβαστή από όλους. Χειρόγραφο του Κορανίου (12ος αιώνας)
  • 33.
    33 Υπογραφές - προσευχές ΥπογραφήΟθωμανού σουλτάνου Προσευχή σε σχήμα λιονταριού Κάθε υπογραφή ήταν περίπλοκη για να μην αντιγράφεται.
  • 34.
    Σελίδα από χειρόγραφοτου Κορανίου με 15 στίχους κειμένου. Καϊρουάν [Τυνησία], μέσα 10ου αι., χρυσός και ασήμι σε περγαμηνή κυανού χρώματος. Κέιμπριτζ, Μασαχουσέτη, Μουσείου του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ.
  • 35.
    35 Καλλιγραφία στα χαλιά Τα χαλιά χρησιμοποιούνται στην προσευχή.  Είναι ένας ιδανικός φορητός πλούτος για τους νομάδες εμοπόρους.
  • 36.
    Χαλί προσευχής. Νοτιο-δυτική Ανατολία,τέλη 17ου αι.μαλλί. Λονδίνο, Συλλογή Ισλαμικής Τέχνης Νάσερ Ντ. Χαλίλι.
  • 37.
    37 Αραβική καλλιγραφία στατζαμιάΑραβική καλλιγραφία στα τζαμιά The Dome of the Rock Τζαμί στην Ιορδανία
  • 38.
    38 Καλλιγραφία σε διάφορεςμορφές τέχνης μεταλλουργία κεραμική υαλουργία μεταλλουργία κεραμική
  • 39.
  • 40.
  • 41.
    41 Γεωμετρία  Το τρίγωνοσυμβολίζει την ανθρώπινη συνείδηση και την κατεύθυνση της αρμονίας.  Το τετράγωνο συμβολίζει τον υλικό και πνευματικό κόσμο.  Το εξάγωνο συμβολίζει τον παράδεισο.
  • 42.
  • 43.
    43 Διακόσμηση με μορφές Η θεματολογία βασίζεται σε προφορικές παραδόσεις που σχετίζονται με ρήσεις του Μωάμεθ.  Το πρόσωπο του προφήτη δεν απεικονίζεται, γιατί το ισλάμ είναι ανεικονική θρησκεία.
  • 44.
    44 Μινιατούρες- μικρογραφίες Χρησιμοποιούνταν συχνάγια τη διακόσμηση χειρογράφων. Επηρεάστηκαν από τους Μογγόλους κατακτητές.
  • 45.
    Χειρόγραφο όπου οήρωας Ρουστάμ σκοτώνει ένα δράκο. Ταμπρίζ [Ιράν], περ. 1520, χρώμα και χρυσό μελάνι σε χαρτί. Λονδίνο, Συλλογή Ισλαμικής Τέχνης Νάσερ Ντ. Χαλίλι
  • 46.
    46 Βιβλιογραφία - δικτυογραφία Μουσείο Μπενάκη http://www.benaki.gr/index.asp? lang=gr&id=3020101&sid=821 τελευταία προσπέλαση:16-6-2017  http://www.oodegr.com/oode/islam/piges/koranio_g enika_1.htm (Οι Πηγές του Ισλάμ ) τελευταία προσπέλαση:16-6-2017  www.islamicart.com τελευταία προσπέλαση:16-6- 2017  Αναστάσιος (Γιαννουλάτος), Αρχιεπίσκοπος Τιράνων και πάσης Αλβανίας  Ισλάμ. Θρησκειολογική επισκόπηση, Ακρίτας 2006.  www.sakkal.com τελευταία προσπέλαση:16-6-2017
  • 47.
    Βιβλιογραφία - δικτυογραφία www.oweis.com τελευταία προσπέλαση:16-6-2017 http://www.mcah.columbia.edu/alhambra/flash/palace _qtvr3.html τελευταία προσπέλαση:16-6-2017  http://www.mcah.columbia.edu/ha/html/islamic_grana da_lion1_high.htm τελευταία προσπέλαση:16-6-2017  http://www.mcah.columbia.edu/ha/html/islamic.html τελευταία προσπέλαση:16-6-2017 47
  • 48.
    Βιβλιογραφία - δικτυογραφία http://www.googleartproject.com/collection/benaki- museum-of-islamic-art/slideshow/0/ τελευταία προσπέλαση:16-6-2017  https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%98%CF%8C%CE %BB%CE%BF%CF%82_%CF%84%CE%BF%CF%85_ %CE%92%CF%81%CE%AC%CF%87%CE%BF%CF%85 τελευταία προσπέλαση:16-6-2017  Μουσική:Yanni: Love is all https://www.youtube.com/watch?v=8C1VBD2zqss 48

Editor's Notes

  • #28 Interior dome in the Great Mosque of Cordoba, Spain