1. Хичээлийн хөтөлбөр
2013-2014 оны хичээлийн жил
1. Хичээлийн ерөнхий мэдээлэл:
1.1. Хичээлийн нэр:Экологийн эрх зүй
1.2. Хичээлийн код:PL212
1.3. Судлах анги, мэргэжил:Эрх зүйн 3А, Б
1.4. Кредит цаг: 2 кредит
1.5. Цагийн харьцаа /7 хоногоор/: 2 цагийн лекц /эхний 8-н 7 хоногт/, 2 семинар
1.6. Улирал:1-р улирал
1.7. Хичээлийн өмнөх холбоо: Экологи,Эрх зүйн онол, Үндсэн хуулийн эрх зүй,
Логик, Иргэний эрх зүй, Захиргааны эрх зүй, Эрүүгийн эрх зүй
1.8. Хичээл заах багш / зэрэг цол/ магистар Ц.Номиндарь
1.9. Багшийн үнэлгээ/ Нийт 100 оноо/ Идэвхи-20, Ирц-20, Бие даалт-20, Явц-10,
Улиралын шалгалт-30
2. Хичээлийн зорилго,агуулга:
Суралцагсдад экологийн эрх зүйн онолын үндсэн асуудлууд, болон байгаль
орчныг хамгаалах, нөхөн сэргээх, байгалийн тэнцлийг хангах
уламжлал,
шинэчлэлийн асуудал, байгалийн объект болон тэдгээрийг эзэмших, ашиглах, өмчлөх,
хамгаалах эрхийн агуулга, эрх зүйн зохицуулалтын талаар онолын мэдлэг олгож,
экологи, байгаль орчин, туүний нөөц баялаг, объектуудтай холбоотой харилцааг
зохицуулсан эрх, зүйн хэм хэмжээг зөв тайлбарлах, сонгож хэрэглэх чадвар
эзэмшүүлэх, амьдрал дээр бий болсон экологийн эрх зуйн зохицуулалттай
холбогдсон аливаа харилцаанд хууль зүйн үндэслэлтэй унэлэлт, дүгнэлт өгөх,
шийдэл гаргах зөв хандлагатай, байгаль орчноо хайрлах, хамгаалах, экологийн
тэнцлийн талаар өөрийн гзсэн үнэлэмж бүхий эрх зүйн үхамсар, соёл төлөвшүүлэхэд
оршино.
2.1. Суралцагчийн эзэмшвэл зохих мэдлэг чадвар:
Мэдлэг:
Экологийн эрх зүйн тухай ойлголт, мөн чанар, зохицуулах зүйл,
зохицуулалтын
хичээлийн/,
арга,
бусад
зарчим,
салбар
эрх
тогтолцоо /эрх зуйн,
зүйгээс
ялгагдах
болон
шинжлэх ухааны,
төсөөтэй
байдлыг
тодорхойлох, Экологийн эрх зүйн харилцаа, оролцогч субъетүүд, тэдгээрийн эрх зүйн
байдал,
экологийн
эрх
зүйн
хэм
хэмжээний
бүтэц,
төрөл,
түүний
онцлогийн талаар онолын мэдлэг олгох, Байгаль орчинг хамгаалж ирсэн түүхэн
уламжлал,
үе
шат,
онцлогийг
судлах, экологийн эрх зүйн аливаа асуудлыг уламжлал, шинэчлэлд нь авч
үзэн үнэлэлт дүгнэлт өгөх, Үндсэн хууль болон бусад хууль тогтоомж дахь хуний

2. экологийн
үүрэг,
эрх,
түүнийг
хангах,
хамгаалах
арга
хэрэгсэл,
түүнчлэн
төрийн
экологийн удирдлага, түүний онцлог, тухайн салбар дахь хяналт, Байгалийн нөөцийн
баялагийн
тодорхой
ойлголт,
төрлийн
эрхийн агуулга,
нөөц
төрөл,
баялгийг
онцлог
эзэмших,
болон
ашиглах,
өмчлөх,
байгалййн
хамгаалах
иргэний эрх зүйн зохицуулалтад хамаарах объектоос
ялгаатай болон төсөөтэй байдлын талаар мэдлэг олгох.
Чадвар: “Практикт бий болсон экологи, байгаль орчинтой холбоотой эрх зүйн
харилцаанд экологийн эрх зүйн зохицуулалтын ууднээс үнэлэлт дүгнэлт өгөх,
түүнчлэн хууль зүйн үндэслэлтэй шийдэл гаргах, тухайн салбарт үйлчилж буй
хууль тогтоомжийн хэм хэмжээг тайлбарлах, хэрэглэх, чадвар эзэмшүүлэх зэрэг болно.
Ном зүй:
Хууль, эрх зүйн акт
1. Монгол Улсын Үндсэн хууль
2. Байгаль орчныг хамгаалах тухай хууль
3. Газрын тухай хууль
4. Агаарын тухай хууль
5. Ойн тухай хууль
6. Ургамал хамгааллын тухай хууль
7. Тусгай хамгаалалттай газар нутгийн тухай хууль
Сурах бичиг, гарын авлага
1. О.Амархүү “Хүрээлэн байгаа орчныг хамгаалах төр эрхийн онолын зарим
асуудал” УБ., 1979 он
2. Т.Сэнгэдорж “Экологийн эрх зүй” УБ., 1995,1997, 1999, 2001 он
3. Д.Лүндээжанцан “Экологийн эрх зүй: хууль тогтоомж, зөрчил, хариуцлага” УБ.,
1995 он
4. О.Амархүү “Орчин цагын экологийн эрх зүй” УБ., 2011 он
Боловсруулсан:......................................................./ Ц.Номиндарь /