Download as PDF, PPTX
ทรงกลมฟ้า
- 1. ทรงกลมฟ้า Celestial sphere INTRO TOASTRONOMY | GROUP 1 FACULTY OF EDUCATION, CHULALONGKORN UNIVERSITY
- 2. CONTENTS Add your texthere ทรงกลมฟ้า สุริยวิถี พิกัดขอบฟ้า เส้นศูนย์สตรฟ้า ู การวัดระยะเชิงมุม การสังเกตกลุมดาว ่ กลุมดาว ่
- 3. ทรงกลมฟ้า Celestial sphere ภาพที่ 1แสดงทรงกลมฟ้า ทีมา : http://planetary-science.org ่ หมายถึง ทรงกลมสมมติขนาดใหญ่ มีรศมีอนันต์ โดยมีโลกอยู่ทจดศูนย์กลาง ั ี่ ุ
- 4. สุริยวิถี Ecliptic ภาพที่ 2 แสดงสุรยวิถีทีมา : www.lesa.biz/astronomy ิ ่ หมายถึง เส้นทางการเคลือนทีของดวงอาทิตย์บนท้องฟ้า เกิดจากการทีโลกโคจรรอบดวงอาทิตย์ ่ ่ ่ เป็นรูปวงรี โดยทีแกนของโลกเอียง 23.5° จากแนวตังฉากกับระนาบวงโคจร ่ ้
- 5. การบอกตาแหน่ง ดวงดาว โดยถือเอาตัวของผูสงเกต ้ ั เป็นศูนย์กลาง และระบบพิกด ั ที่มา :รายการวิทย์เทคโน http://www.youtube.com/watch?v=_OusfQH9aeY
- 6. พิกดขอบฟ้า ั Horizontal coordinates ระบบพิกดซึงใช้ในการวัดตาแหน่งของวัตถุทองฟ้า โดยถือเอาตัวของผูสงเกตเป็นศูนย์กลาง ั ่ ้ ้ ั ของทรงกลมฟ้า โดยมีจดและเส้นสมมติบนทรงกกลมฟ้า ุ ภาพที่ 3 แสดงระบบพิกดขอบฟ้า ทีมา : www.lesa.biz/astronomy ั ่
- 7. ระบบพิกดฟ้า ั เส้นขอบฟ้า | Horizon จุดเหนือศีรษะ| Zenith จุดใต้เท้า | Nadir เส้นศูนย์สตรฟ้า ู เส้นเมอริเดียน | Meridian ภาพที่ 4 แสดงระบบพิกดขอบฟ้า ทีมา : www.lesa.biz/astronomy ั ่
- 8. เส้นขอบฟ้า | Horizon เส้นตัดระหว่างพื้นโลกกับขอบฟ้า ภาพที่5 แสดงเส้นขอบฟ้ า ที่มา : http://www.nbs.com/board/viewtopic.php?f=10&t=19214
- 9. จุดเหนือศีรษะ | Zenith ตาแหน่งสูงสุดของทรงกลมฟ้าซึ่งอยู่เหนือผูสังเกต ้ - จุดสูงที่สุดบนฟ้าจะอยู่เหนือ ศีรษะพอดี - จุดเหนือศีรษะทามุมกับผู้ สังเกตการณ์ และขอบฟ้าทุก ๆ ด้าน เป็นมุมฉาก (90°) พอดี ภาพที่ 6 แสดงจุดเหนือศรีษะในระบบพิกดขอบฟ้า ทีมา : www.lesa.biz/astronomy ั ่
- 10. จุดใต้เท้า | Nadir ตาแหน่งต่าสุดของทรงกลมฟ้าซึ่งอยู่ใต้เท้าของผู้สังเกต ภาพที่ 7 แสดงระบบพิกดขอบฟ้า ทีมา : www.lesa.biz/astronomy ั ่
- 11. มุมอาซิมท (Azimuth) ุ เป็นมุมในแนวราบ นับจาก ทิศเหนือในทิศทางตามเข็มนาฬิกา มีคาระหว่าง 0 - 360 องศา ่ มุมเงย (Altitude) เป็นมุมในแนวตัง นับจากเส้นขอบฟ้าขึนไปสู่ ้ ้ จุดเหนือศีรษะ มีคาระหว่าง 0 - 90 องศา ่
- 12. การกาหนดทิศ หันหน้าไปทางทิศเหนือ „ ด้านหลัง เป็นทิศใต้ „แขนซ้าย ชี้ไปทางทิศตะวันตก „ แขนขวา ชี้ไปทางทิศตะวันออก ภาพที่ 9 เมือหันหน้าไปทางทิศเหนือ ทีมา : www.lesa.biz/astronomy ่ ่ หันหน้าไปทางทิศตะวันตก „ ด้านหลัง เป็นทิศตะวันออก „ แขนซ้าย ชี้ไปทางทิศใต้ „ แขนขวา ชี้ไปทางทิศเหนือ ภาพที่ 10 เมือหันหน้าไปทางทิศตะวันตก ทีมา : www.lesa.biz/astronomy ่ ่
- 13.
- 14. ขนาดเชิงมุม หลัก : หากเลื่อนลูกบอลให้ไกลออกไปจากเดิมเป็นระยะทาง3 เท่า ขนาดเชิงมุมจะลดลงเป็น 1 ใน 3 ของขนาดที่วัดได้ครั้งแรก จากข้อมูลดังกว่าจะทาให้เราทราบถึง “ค่าขนาดเชิงมุม” (คือ อัตราส่วน ของขนาดจริง ต่อ ระยะห่างของวัตถุ) Flash ขนาดเชิงมุมของดวงจันทร์ http://portal.edu.chula.ac.th/lesa_cd/assets/document/LESA212/flash/flash2010/Angular%20size%20of%20moon.swf
- 15.
- 16.
- 17. เส้นเมอริเดียน | Meridian เส้นสมมติบนทรงกลมฟ้าในแนวเหนือ-ใต้ซึ่งลากผ่านจุดเหนือศีรษะ ภาพที่ 8 แสดงระบบพิกดขอบฟ้ า ที่มา http://web.ku.ac.th/schoolnet/snet2/knowledge_math/time_per_earth.htm ั
- 18. เส้นเมอริเดียน | Meridian เส้นสมมติบนทรงกลมฟ้าในแนวเหนือ-ใต้ซึ่งลากผ่านจุดเหนือศีรษะ หากลากเส้นเชื่อมทิศตะวันออกไปยังทิศ ตะวันตก โดยให้เส้นสมมตินั้นตั้งฉากกับ ขั้วฟ้าเหนือโดยตลอด จะได้เส้นศูนย์สูตร ฟ้าซึ่งแบ่งท้องฟ้าออกเป็นซีกฟ้าเหนือและ ซีกฟ้าใต้ ภาพที่ 4 แสดงระบบพิกดขอบฟ้า ทีมา : www.lesa.biz/astronomy ั ่
- 19. ละติจด 0 °N ู ผู้สังเกตการณ์อยู่ที่เส้นศูนย์สูตร (ละติจูด 0° N) ดาวเหนืออยู่บนเส้นขอบฟ้าพอดี ดาวขึ้น ‟ ตก ในแนวในตั้งฉากกับ พื้นโลก
- 20. ละติจด 13° N ู ผู้สังเกตการณ์อยู่ที่กรุงเทพฯ (ละติจูด 13° N ) ดาวเหนืออยู่สูงเหนือเส้นขอบฟ้า 13 ° ดาวขึ้น ‟ ตก ในแนวเฉียงไปทางใต้ 13 °
- 21. ละติจด 90 °N ู ผู้สังเกตการณ์อยู่ที่ขั้วโลกเหนือ (ละติจูด 90 ° N) ดาวเหนืออยู่สูงเหนือเส้นขอบฟ้า 90 ° ดาวเคลื่อนที่ในแนวขนานกับพื้นโลก ขั้วฟ้าเหนือจะอยู่สูงจากขอบฟ้าเท่ากับละติจูดที่ ผู้สังเกตการณ์อยู่
- 22. Right ascention ค่ามุมของเส้นวงกลมซึ่ง ลากมาจากขั้วฟ้าเหนือไป ยังขั้วฟ้าใต้ตั้งฉากกับ เส้นศูนย์สูตรฟ้า วัดไรต์แอสเซนชันไปทางตะวันออกตามเส้นศูนย์สูตรฟ้าเท่านั้น นิยมวัดเป็นชั่วโมง จึง เรียกเส้นดังกล่าวว่าวงกลมชั่วโมง (สัญลักษณ์ h) มีค่า 0 ถึง 24 ชั่วโมง (เท่ากับ 360 °)
- 23. Declination ค่ามุมที่วัดจากเส้น ศูนย์สูตรฟ้า หรือ เส้นเดคลิเนชัน0 ไปทางเหนือหรือทาง ใต้ มุมที่วัดไปทางเหนือจะให้มีค่าเป็นบวก ส่วนมุมที่วัดไปทางใต้จะให้มีค่าเป็นลบ
- 24. สุริยวิถี Ecliptic หมายถึง เส้นทางการเคลือนทีของดวงอาทิตย์บนท้องฟ้า เกิดจากการทีโลกโคจรรอบดวง ่ ่ ่ อาทิตย์เป็นรูปวงรีโดยทีแกนของโลกเอียง 23.5° จากแนวตังฉากกับระนาบวงโคจร ่ ้ ภาพที่ 2 แสดงสุรยวิถี ทีมา : www.lesa.biz/astronomy ิ ่
- 25. จุดที่ระนาบทั้งสองตัดกันว่า “อีควินอกซ์”(Equinox) โดยจะมีอยู่ด้วยกันสองจุดคือ "วสันตวิษุวต"หรือ อีควินอกซ์ฤดูใบไม้ผลิ (Vernal equinox)” ั และ “ศารทวิษุวต" หรือ อีควินอกซ์ฤดูใบไม้รวง (Autumnal equinox)” ั ิ ่ "ครีษมายัน" หรือ โซลสทิสฤดู ร้อน (Summer solstice) ตาแหน่งที่เส้นสุริยวิถีอยู่หางจากเส้น ่ ศูนย์สูตรฟ้าไปทางขั้วฟ้าเหนือมากที่สุด “เหมายัน" หรือ โซลสทิสฤดู หนาว (Winter solstice) ตาแหน่งที่เส้นสุ ริยวิถีอยู่ห่างจากเส้นศูนย์สตรฟ้า ไปทางขั้ว ู ฟ้าใต้มากที่สุด ระนาบสุริยวิ ถีตดกับระนาบศูนย์สูตรฟ้ า ั
- 27.
- 28.
- 29.
- 30.
- 31.
- 32. กลุมดาวในความหมายทีแท้จริง ่ ่ ดาวฤกษ์บนท้องฟ้า แท้จริงมีขนาดไม่เท่ากัน และอยู่หางจากโลก ่ ของเรา ด้วยระยะทางทีแตกต่างกันออกไป ่ และเนื่องจากดาวฤกษ์แต่ละดวงอยู่หางจากเรามากเราจึง ่ มองเห็นเป็นเพียงจุดแสง ที่มีสและความสว่าง แตกต่างกัน ี
- 33.
- 34.
- 37. ดาวเหนือ polaris star ภาพโดย :ศุภฤกษ์ คฤหานนท์
- 38. การเคลือนทีของ ่ ่ กลุมดาว ่ รอบขัวฟ้าเหนือ ้ ภาพโดย :ศุภฤกษ์ คฤหานนท์
- 39. ภาพโดย : ศุภฤกษ์คฤหานนท์
- 40. การเคลือนทีของ ่ ่ กลุมดาวรอบขัว ่ ้ ฟ้าเหนือ ภาพโดย :ศุภฤกษ์ คฤหานนท์
- 41.
- 42.
- 43.
- 45.
- 46.
- 47.
- 48.
- 49.
- 50.
- 51.
- 52.
- 53.
- 54.
- 55.
- 56.
- 57.
- 58.
- 59.
- 60.
- 61.
- 62.
- 63.
- 64.
- 65. จัดทาโดย อาสุระ ยอ โสรัตยาทร มะโนสร เนียมบุญ สิงหะเสนา นางสาวสุภัทรา 5443722327 นางสาวมารียะห์ 5343770327 นางสาวเจิดจิรั°ิต์ 554 35377 27 นางสาวชนัดดา 55435428 27 นายภาคภูมิ 554 36710 27 นายสิทธิชัย 554 37299 27 วิชาดาราศาสตร์ขั้นนา คณะครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย