Πασχαλινή ιστορία
Η «Παζταλινή ιζηορία» είναι ένα από ηα πένηε διηγήμαηα ηης ζσλλογής Η κύγα, ζηα οποία ο ζσγγραθέας ζτολιάζει
καθημερινά κοινωνικά θέμαηα. Σηο ζσγκεκριμένο διήγημα παροσζιάζει ηο διταζμό ηοσ ήρωά ηοσ· ηα θιλοζωικά ηοσ
αιζθήμαηα νικούν ηο παζταλινό έθιμο, και έηζι ηο αθώο αρνάκι γλιηώνει ηη ζθαγή.
Αθξηβώο έλα κήλα πξηλ απ’ ην Πάζρα, ν θπξ Γηνλπζάθεο απόρηεζε έλα αξλί. Απηό έγηλε θπξηνιερηηθά ζηελ ηύρε.
Μηα κέξα, δειαδή, ν Τάθεο ν Μπίκπαο, ν θίινο ηνπ ν θνπξέαο θαη άζπνλδνο αληίπαιόο ηνπ ζην ηάβιη, έβγαιε απηό η’
αξλί ζηνλ θιήξν γηα έλα ρηιηάξηθν. Δίδε θη έπαζε λα ηνλ πείζεη.
Από το Εργαστήρι Τέτνης Χαλκίδας, έργο οκτάτρονοσ παιδιού
— Βξε, άζε κε θάησ, ρξηζηηαλέ κνπ, έιεγε ν θπξ Γηνλπζάθεο.
Πξώην θαη θύξην, εγώ είκαη άηπρνο άλζξσπνο.
— Έια δσ. Βάιε ην δεθαεθηά θαη, αλ δε ζνπ πέζεη, λα κνπ
πεηο «θηνπ ζνπ, ξε Μπίκπα!».
— Πξώην θαη θύξην, ηη λα ην θάλσ εγώ έλα νιόθιεξν
πξόβαην;
— Αζηεηεύεζαη; Τν Πάζρα έξρεηαη. Έρεηο παηδηά, νηθνγέλεηα.
Μ’ έλα αξλί έληεθα θηιά ζα ηξσο κηα βδνκάδα θξέαο.
— Άθνπ δσ, θίιε κνπ, είπε ηόηε ζνβαξά ν θπξ Γηνλπζάθεο.
Πξέπεη λα μέξεηο όηη εγώ πνηέ ζηε δσή κνπ δελ έρσ ζεθώζεη
καραίξη ζε δσληαλό.
O θνπξέαο γέιαζε ηελ ώξα πνπ ηζέπσλε ην ρηιηάξηθν.
— Αθόκα δελ ηνλ είδακε, Γηάλλε ηόλε βγάιακε! Άζε λα ζνπ
πέζεη πξώηα, θαη ην ζθάμηκν η’ αλαιακβάλσ εγώ.
Καη ζθύβνληαο πάλσ ζηνλ θαηάινγό ηνπ θαηαρώξηζε
θσλαρηά: «Ννύκεξν 17, Γηνλπζάθεο Γθνιθηλόπνπινο. Άληε,
θαιή ηύρε».
Καη ηα ’θεξε έηζη ν Θεόο.
O κηθξόο ηνπ θνπξείνπ έρσζε ην ρέξη ηνπ ζηελ πιαηηά ηζέπε ηνπ Τάθε Μπίκπα θαη ηξαβά απηό ην λνύκεξν αλάκεζα
ζ’ άιια δηαθόζηα, πνπ έθαλε ηνλ θπξ Γηνλπζάθε λα κελ πηζηεύεη ζη’ απηηά ηνπ. Καη, ηελ ώξα πνπ θώλαμε πάιη ν θνπξέαο
«λνύκεξν 17, Γηνλπζάθεο Γθνιθηλό-», άξπαμε έλα θηιηθό ρηύπεκα ζηελ πιάηε, δπλαηό.
Έηζη έγηλε κε η’ αξλί. O θπξ Γηνλπζάθεο, δαιηζκέλνο αθόκα θη έρνληαο ηελ πεπνίζεζε όηη απνδώ θαη πέξα ε ηύρε ηνπ
άιιαμε, ην ηξάβεμε απ’ ην ζρνηλί θαη ην πήγε ζπίηη. Τα δπν κηθξά παηδηά έθαλαλ κεγάιεο ραξέο θη όινη κεο ζηελ απιή ην
δέρηεθαλ έηζη, αθόκα θαη ν ζθύινο, ρσξίο λα δειέςεη, γηαηί ήηαλ έλα αξλί πνιύ όκνξθν πξαγκαηηθά, ζαλ απηά πνπ
δσγξαθίδνληαη: κε ηόζν θάηαζπξν καιιί, κε ηόζε ππνκνλή... Γελ ππάξρεη άιιν δών ρσξίο άκπλα.
Ήηαλ έλα ιηβαδάθη κε θνπλησκέλεο ειηέο κπξνζηά ζηε γξακκή. Απηνί πνπ ηαμηδεύαλε ην πξσί κε ην ηξέλν θαη
θάζνληαλ ζην δεμί παξάζπξν βιέπαλε κηα ζηξάηα από ιεύθεο, έλα θόθθηλν αγξόρηεκα, έλα πεγάδη κε θιεκαηαξηέο. Η
θπξα-Μαξία εξρόηαλε ζηελ απιή θξαηώληαο αλαζεθσκέλεο ηηο άθξεο ηεο πνδηάο ηεο. Τν πξσί θώλαδε ηηο θόηεο.
Yπήξρε θη έλαο πεξηζηεξώλαο θαη κηα θαηζίθα κε ηα παηδηά ηεο, αιιά κόλν η’ αξλί είρε πξννξηζκό λα ζθαρηεί ην Πάζρα.
Τν ηξέλν πεξλά κπξνζηά γξήγνξα, κε ηα παξάζπξά ηνπ γεκάηα εηθόλεο εμνρήο. Ακέζσο κεηά εξρόηαλ ε πόιε, κε κηα
εληύπσζε ζηελόρσξε, ζθνύξα ή εθηπθισηηθή. O ηαμηδηώηεο λνκίδεη πσο ε πόιε νξκά όιν θαη πην γξήγνξα θαηά πάλσ
ζηελ εμνρή θαη κόλν νη ιεύθεο αληηζηέθνληαη ζηνπο ηνίρνπο. Καη ηα «ζπαζηά» ησλ αζάλαησλ γύξσ ζη’ αγξόρηεκα.
Καζώο πεξλά πξσί κεζεκέξη, έρεη ηελ εληύπσζε πνιηνξθίαο, πνπ ζηελεύεη όζν γξήγνξα θεύγεη ην ηξέλν θαη κπαίλεη
ζηνπο δξόκνπο ηεο πόιεο. Κάπνπ εθεί είλαη ην θνπξείν ηνπ Τάθε Μπίκπα, είθνζη ιεπηά κε ηα πόδηα. Καη πξηλ θύγεη κε η’
αξλί ηνπ, ν θπξ Γηνλπζάθεο δελ μέραζε λα δεηήζεη θαηεγνξεκαηηθή δηαβεβαίσζε.
— Δληάμεη, ηνπ είπε ν θνπξέαο. Τε Μεγάιε Παξαζθεπή πξσί πξσί ζα ’ξζσ λα ην ζθάμσ εγώ. Να κέλεηο ήζπρνο.
Ήηαλ ήζπρνο.
Η άλνημε εξρόηαλ εδώ πνιύ όκνξθε κεο ζηνλ απιόγπξν. O θπξ Γηνλπζάθεο η’ απνγεύκαηα αζρνινύληαλ κε ηα δώα
θαη ηα πνηηζηηθά. Η γπλαίθα ηνπ κε ηα ινπινύδηα.
Φέηνο έρνπκε Πάζρα ζηηο 3 Μαΐνπ θη νη παζραιηέο κεξηθέο θνξέο δελ είλ’ εληάμεη ζην ξαληεβνύ. Κάπνηε βηάδνληαη,
θάπνηε βαξηνύληαη θαη καξαίλνληαη. Η θπξα-Μαξία θόβεη βηνιέηεο θαη γαξίθαια γηα ηνλ επηηάθην, πνπ γίλεηαη άζπξνο
θαη κνβ.
Μηα βδνκάδα πην πξηλ, ν θπξ Γηνλπζάθεο ηξάβεμε έλα θόθθηλν ζεκάδη πάλσ ζην αζπξόκαιιν αξλάθη. Έηζη θάλνπλ
ηε Μεγάιε Βδνκάδα όζνη έρνπλ έλα «κόζρν ζηηεπηό». Κνπβέληηαζε κε ηε γπλαίθα ηνπ:
— Γηα πόηε ιεο;
— Τελ Κπξηαθή ηνπ Πάζρα.
— Λεο δειαδή λα ην βάινπκε ζηε ζνύβια;
— Ναη. Θα ’λαη πνιύ όκνξθα ζηελ απιή, αλ έρεη ιηαθάδα. Να θαιέζνπκε θαη ηνπο θνπκπάξνπο κε ηα παηδηά.
— Μ’ αξέζεη ε ηδέα ζνπ, είπε ν θπξ Γηνλπζάθεο. Θα πάξσ θιεκαηόβεξγεο γηα ηε ζξάθα.
Τν ίδην απόγεπκα εηνίκαζε ην κέξνο θνληά ζην πεγάδη, έθεξε έλα θόξησκα θιεκαηόβεξγεο θαη κηα ζνύβια.
— Θα ζθάςσ ην ιάθθν θνληά ζην πεγάδη, έιεγε. Θα βάισ ηα δπν ηξαπέδηα θνληά θνληά. Μπνξεί λα ’ξζνπλ θη
απνβξαδίο ηελ Αλάζηαζε. Να θάλνπκε ιίγε γαξδνύκπα θαη καγεηξίηζα. Θα πεξάζνπκε ζαύκα, ε;
— Μόλν πνπ πξέπεη λα ην ζθάμνπκε δίρσο άιιν ηε Μεγάιε Παξαζθεπή, είπε ε θπξα-Μαξία.
— Γίρσο άιιν.
Τν κεζεκέξη ηεο Μεγάιεο Πέκπηεο έπαημε έλα ηαβιάθη κε ηνλ θνπξέα θη έραζε. Δίρε όκσο κηα επραξίζηεζε ήζπρε.
Αύξην νιεκέξα ρηππνύλ νη θακπάλεο ιππεηεξά, ηίπνη’ άιιν δε γίλεηαη ζηνλ θόζκν. Τε κέξα απηή ηελ αγαπά πην πνιύ
απ’ όιεο, δελ είλαη αλζξώπηλε. Καη ηελ παξάιιε λύρηα, ηα κεζάλπρηα, ζα ρηππήζνπλ μαθληθά όιεο νη θακπάλεο καδί.
Γελ ππάξρεη πην ζπνπδαίν γεγνλόο απ’ ηελ Αλάζηαζε. Θπκήζεθε ινηπόλ ην αξλάθη. Δμάιινπ λήζηεπε θηόιαο. Καη ηνπ
ιέεη:
— Τάθε, ινηπόλ δελ πηζηεύσ λα κε μέραζεο, ε;
— Γηα ηη πξάκα κηιάο;
— Γηα η’ αξλάθη.
— Γελ είπακε; Άζ’ ην ζ’ εκέλα.
— Αύξην πξσί πξσί ζα ζε πεξηκέλσ. Κνίηα κελ ηπρόλ θαη...
— Καιά, βξε αδεξθέ!
— Όρη «θαιά!». Πξέπεη λα μέξεηο όηη εγώ πνηέ ζηε δσή κνπ δελ έρσ ζεθώζεη καραίξη ζε δσληαλό.
Τελ άιιε κέξα ήηαλε ε Μεγάιε Παξαζθεπή, πνπ ρηππνύζαλ νη θακπάλεο ιππεηεξά. Τα πεξηζζόηεξα πξνβαηάθηα
είραλε κηα θόθθηλε βνύια ζηε ξάρε, ζεκάδη ζαλάηνπ. Μεξηθά ην είραλε θαηαιάβεη.
O θνπξέαο όκσο δελ ήξζε ζην ξαληεβνύ. O θπξ Γηνλπζάθεο ζεθώζεθε κία ώξα πην πξηλ θαη ηνλ πεξίκελε. Βγήθε ζηελ
απιόπνξηα θαη θνίηαμε ην δξόκν. Η ώξα πεξλνύζε θη όιν κνπξκνύξηδε θη αλεζπρνύζε. Ήηαλ βέβαηνο πσο ε θπξα-
Μαξία ζα ηνπ ’ιεγε ζε ιίγν: «Γελ κπνξνύκε λα πεξηκέλνπκε ην θίιν ζνπ. Πξέπεη λα ην ζθάμνπκε κόλνη καο».
Πήγε σο ην ζηαζκό θαη πεξίκελε ηέζζεξα ηξέλα. Τίπνηα…
Άκα μαλαγύξηζε, ε θπξα-Μαξία ηνύ ιέεη:
— Γελ κπνξνύκε λα πεξηκέλνπκε ην θίιν ζνπ. Πξέπεη λα ην ζθάμνπκε κόλνη καο.
Νεπξίαζε:
— Καιά, βξε αδεξθέ! Πώο θάλεηο έηζη;
Ξππλήζαλε θαη ηα παηδηά, βγήθαλ έμσ θαη ηα πεξηζηέξηα. Όια όκσο θξαηνύζαλ κηα παξάμελε ζησπή. Αθνύγαλε ηηο
καθξηλέο θακπάλεο.
O θπξ Γηνλπζάθεο ηξάβεμε καθξηά απ’ ηε γπλαίθα ηνπ γεκάηνο ζθέςεηο.
«Αρ! ηη κνπ ’θαλεο, Τάθε Μπίκπα! Τν ’μεξα γσ. Τν ’μεξα γσ!»
Φπζηθά πνηέ, πνηέ δε ζα ην ’ζθαδε κόλνο ηνπ. Θεόο θπιάμνη! Μηα θνξά είρε θόςεη ην δάρηπιό ηνπ κε ην καραίξη, ιίγν
αίκα θαη ιηπνζύκεζε. Καη κεξηθέο θνξέο, θαζώο πεξπαηνύζε ζην κνλνπάηη, ινμνδξνκνύζε απόηνκα, θνληεύνληαο λα
ράζεη ηελ ηζνξξνπία ηνπ, επεηδή βξέζεθε κπξνζηά ηνπ έλαο ακέξηκλνο κπάκπνπξαο. «Γηαηί ηα ζθάδνπλε η’ αξλάθηα;»
Ωζηόζν θόληεπε κεζεκέξη θαη ν Τάθεο Μπίκπαο δε θαηλόηαλε. Τόηε, ιέεη ζηε γπλαίθα ηνπ:
— Θα πάσ ζπίηη ηνπ λα ηνλ βξσ.
Άκα κπήθε ζην ηξέλν μεθπζώληαο ζηελνρσξεκέλνο, θαηά ζύκπησζε θάζηζε πιάη ζ’ έλα γλσζηό ηνπ.
— Γηνλπζάθε, γηα πνύ ην ’βαιεο; Σεθιεηηζκέλν ζε βιέπσ.
— Ναη, δελ είκαη θαζόινπ θαιά.
— Τη έρεηο;
— Έρσ έλα αξλάθη. Κάπνηνο κνπ ππνζρέζεθε λα ’ξζεη λα ην ζθάμεη. Oύηε θάλεθε. Γη’ απηό πάσ ηώξα λα ηνλ βξσ.
— Γελ κπνξείο λα ην ζθάμεηο κόλνο ζνπ;
— Δγώ; Πξέπεη λα μέξεηο όηη εγώ δελ έρσ ζεθώζεη πνηέ κνπ καραίξη ζε δσληαλό. Καιώο ή θαθώο, δελ κπνξώ λα ην
θάλσ απηό.
O θνπξέαο θαζόηαλε αξθεηά καθξηά απ’ ην ζηαζκό. O θπξ Γηνλπζάθεο ινμνδξόκεζε θαη πεξπαηνύζε. Oη θακπάλεο
γέκηδαλ ηνλ αέξα κε πέλζηκν ήρν, πόηε ζηγά, πόηε πην δπλαηά, πόηε θνληά, πόηε καθξηά. Τη θξίκα λα ’λαη ηώξα γεκάηε
αλεζπρία ε ζιίςε ηεο Μεγάιεο Παξαζθεπήο! Τνπ ’ηπρε κηα δπζθνιία ζηε δσή θη είλαη ηαξαγκέλνο.
Καη ην ζπίηη όκσο ηνπ Μπίκπα ήηαλ άδεην. Τα παληδνύξηα θιεηζηά. Έλα ζθπιί ήηαλ δεκέλν θνληά ζηε βξύζε θαη
νύξιηαδε όιε ηελ ώξα κε παξάπνλν. Βέβαηα, ηνπ θπξ Γηνλπζάθε ηνπ θαθνθάλεθε πνιύ ν κάηαηνο δξόκνο θαη ζύκσζε κε
ηνλ θνπξέα όζν πνηέ.
Κη έλα άιιν ήζειε λα ήμεξε:
«Όζν θαηξό ζ’ απνπζηάδεηο ζηελ εθδξνκή ζνπ, ειεεηλέ άλζξσπε, ηη ζα ηξώεη ην ζθπιί ζνπ;».
Έηζη δύζθνια πέξαζε ε κέξα ηεο Μεγάιεο Παξαζθεπήο. Τν βξάδπ ήξζε ήζπρν, δίρσο ειαθξό αεξάθη πνπ λα ζβήλεη
ηα θεξάθηα ησλ επηηαθίσλ. Η νηθνγέλεηα γύξηζε ζπίηη. Νεζηεύαλε. Αύξην ηε λύρηα, κεηά ηελ Αλάζηαζε, ζα γπξίζνπλε
ζπίηη κε άζπξα θεξηά θαη ηόηε ζα θάλε. Η καγεηξίηζα γίλεηαη κε ςηινθνκκέλα ζπθσηάθηα θη απγνιέκνλν. Ύζηεξα ζα
ηζνπγθξίδαλε η’ απγά. Τα παηδηά ηε Λακπξή ζα κπνξνύλ λα έξρνληαη λα γπξίδνπλ από ιίγν ηε ζνύβια. Κη ν νπξαλόο ζα
είλαη πεληαθάζαξνο ηελ εκέξα ηεο Λακπξήο, δίρσο ηα ζγνπξόκαιια θνπάδηα ηνπ. O θπξ Γηνλπζάθεο όκσο βιέπεη η’
αξλάθη λα ’λαη αθόκα δεκέλν πιάη ζηελ θνξνκειηά θαη λα βόζθεη ακέξηκλν.
«Αρ, ζθνηνύξα κνπ!», αλαζηέλαμε. Καη ζθέθηεηαη ηε λεζηεία, πνπ ηειεηώλεη ηα κεζάλπρηα ηνπ Μεγάινπ Σαββάηνπ.
Τν πξσί ηνπ Μεγάινπ Σαββάηνπ όια ζσπαίλνπλ. Καλείο δε κηιάεη. Τα παηδηά μέξνπλ όηη θάηη ζνβαξό γίλεηαη, θάηη
πνιύ ζνβαξό ζα γίλεη ζήκεξα. Γελ παίδνπλ. Έρνπλ θαζίζεη ζηαπξνπόδη ζηε ριόε, θάησ απ’ ηελ θνξνκειηά, θνληά ζη’
αξλί, θαη ην παξαθνινπζνύλ κε ηα ηξνκαγκέλα κάηηα ηνπο. O θπξ Γηνλπζάθεο πξνζπαζεί λα βξεη κηα ζνβαξή δνπιεηά
εθεί γύξσ, πάεη θη έξρεηαη νιόγπξα ζηελ θνξνκειηά.
Η ώξα ηνπ κεζεκεξηνύ έξρεηαη ζηγά ζηγά κε ζηελαγκνύο. Η θπξα-Μαξία άζπξηζε ην πεγάδη, ηνλ θνξκό ηεο
θιεκαηαξηάο, ηα πεδνύιηα. Τόηε γηα κηα ζηηγκή ζηπιώζεθε ζηα πόδηα ηεο θαη γπξίδνληαο ηνπ ιέεη:
— Ήζεια λα ’μεξα ηη πεξηκέλεηο;
— Πνηνο; Δγώ;
— Όρη, εγώ!
— Καιά, ληε!
Έλησζε όια ηα βιέκκαηα ζηπισκέλα πάλσ ηνπ. Αλαγθαζηηθά ινηπόλ πήγε σο ηελ θνπδίλα θαη είδε ηα νηθηαθά ζθεύε.
Δίδε ηηο θαηζαξόιεο όιεο ζηε ζέζε ηνπο, λα θαη κηα ζνύβια όξζηα ζηνλ ηνίρν! Να θη έλα κεγάιν καραίξη! «Έρνπκε δπν
καραίξηα ηέηνηα».
Ξαλαθαηέβεθε γξήγνξα θαη βγήθε ζην δξόκν. Έλησζε ηα κάηηα ηεο γπλαίθαο ηνπ λα ηνπ βαξαίλνπλ ηελ πιάηε θαη
ληξάπεθε. Η αιήζεηα είλαη όηη ζην Δζθί Σερίξ δελ είρε πνιεκήζεη, δελ έπηαζε νύηε καραίξη νύηε ηνπθέθη. Σπλόδεπε έλα
θνξηεγό απηνθίλεην, πνπ ηηο πεξηζζόηεξεο κέξεο έκελε θνιιεκέλν ζηε ιάζπε. Τέινο πάλησλ, δελ είλαη ληξνπή λα κελ
μέξεηο λα ζθάδεηο! Απνθάζηζε λα πάεη λα παξαθαιέζεη έλα γείηνλα. Απνθεί άξρηδε ε πόιε.
O πξώηνο γείηνλαο ήηαλ αθόκα κε ηηο πηηδάκεο.
— Καιεκέξα, γείηνλα, Καιή Αλάζηαζε.
— Καιεκέξα, γείηνλα.
— Θα κπνξνύζεο λα κνπ θάλεηο κηα πνιύ κεγάιε ράξε, γείηνλα;
— Δπραξίζησο, αλ πεξλά από ην ρέξη κνπ.
— Έρσ έλα πξνβαηάθη θαη δελ κπνξώ λα ην ζθάμσ. Όρη ηίπνη’ άιιν, είλαη ζειπθό θαη ην ιππάκαη, δε βαζηώ. Μήπσο
ζα κπνξνύζεο, αγαπεηέ κνπ γείηνλα;
— Τη δειαδή; Να ην ζθάμσ;
— Ναη, αλ ζνπ είλαη εύθνιν.
— Αρ, γείηνλά κνπ, ζα ην πηζηέςεηο; Δγώ δελ κπνξώ λα ζθνηώζσ νύηε θνπλνύπη. Πξέπεη λα ζνπ πσ όηη πνηέ ζηε δσή
κνπ δελ έρσ ζεθώζεη καραίξη ζε δσληαλό.
O θπξ Γηνλπζάθεο ζηάζεθε θαηάπιερηνο. Γηα ιίγε ώξα θνίηαδε ην γείηνλα κε γνπξισκέλα κάηηα, ώζπνπ ηνλ πήξαλε
ηέηνηα γέιηα, ώζηε θη ν γείηνλαο άξρηζε λα γειάεη, θη νη δπν γεινύζαλε ζαλ λα θαηξαθπινύζαλε λεξά.
—Ώζηε θη εζύ ινηπόλ δελ κπνξείο;, είπε ν θπξ Γηνλπζάθεο. Τη κνπ ιεο, θίιε κνπ! Κη όκσο, δελ είλαη ηίπνηα μέξεηο!
Μηα ρξαπ! θη όια πάλε ζην θαιό.
— Τν μέξσ, θη όκσο δελ κπνξώ. Να, όπσο θη εζύ…
— Χα ρα! Καιό Πάζρα, θίιε κνπ, ό,ηη επηζπκείο.
— Καιό Πάζρα, γείηνλά κνπ, θαη κε ζπγρσξείο.
Τόηε ν θπξ Γηνλπζάθεο γύξηζε πίζσ θαη κε γξήγνξν βήκα αλέβεθε ζηελ θνπδίλα. Η γπλαίθα ηνπ ηνλ έβιεπε, θαζώο
θαη ηα παηδηά. Απνξεκέλνη. Ύζηεξα από ιίγν ην θεθάιη ηνπ θάλεθε ζην παξάζπξν θαη ηεο θώλαμε ζπκσκέλνο:
— Γε κνπ ιεο, θπξα-Μαξία, πνύ δηάβνιν ην ’ρεηο ην κεγάιν καραίξη;
— Γελ ην βιέπεηο; Δθεί…
— Καιά, θαιά. Γελ είλ’ αλάγθε, ην βξήθα.
Μηα θαηζαξόια αθνύζηεθε λα πέθηεη θη ακέζσο ύζηεξα έλα καραίξη λα ηξνρίδεηαη ζην κάξκαξν. Όινη ζήθσζαλ ην
θεθάιη ηνπο λ’ αθνπγθξαζηνύλε.
Απηό θξάηεζε αζπλήζηζηε ώξα. Ήηαλ θαλεξό πσο ν άλζξσπνο ηξόρηδε ην καραίξη ηαξαγκέλνο, ην κπαιό ηνπ δελ
ήηαλ εδώ.
Δπηηέινπο ν θπξ Γηνλπζάθεο θάλεθε ζηελ πόξηα. Ήηαλε ιηγάθη ρισκόο. Κξαηνύζε ζη’ αξηζηεξό ηνπ έλα κεγάιν
καραίξη.
Σην θαηώθιη ζηάζεθε δπν ιεπηά. Σήθσζε ην θεθάιη ηνπ θαη θνίηαμε καθξηά. Oξηζκέλσο ζθεθηόηαλε ηνλ Αηηίια. Έρεη
δηαβάζεη γη’ απηόλ. Ακέζσο θαηεβαίλεη βινζπξόο ηηο ζθάιεο θαη, πεξλώληαο δίπια απ’ ηε γπλαίθα ηνπ, πξνζηάδεη
απζηεξά:
— Πάξε κέζα ηα παηδηά.
Η θπξα-Μαξία, ηξνκαγκέλε, έθαλε γξήγνξα ό,ηη ηεο είπε. Τν έλα παηδάθη όκσο είρε θαηαιάβεη εδώ θαη ηξεηο κέξεο:
— Τη ζα θάλεη, κακά;
— Σησπή… Σησπή!
Απ’ ην παξάζπξν ηεο ηξαπεδαξίαο βγήθε έλα παηδηθό θιάκα. Ακέζσο ν θπξ Γηνλπζάθεο ληώζεη ηα γόλαηά ηνπ λα
ιπγίδνπλ. Βάδεη δύλακε λα πξνρσξήζεη θαηά ηελ θνξνκειηά. Γε ζέιεη λα ’ρεη ηίπνηα ζην κπαιό ηνπ εμόλ από η’ αξλάθη
ζηε ζνύβια, θη όκσο η’ απηηά ηνπ γεκίδνπλ απ’ ηηο θσλέο ηεο ιηαθάδαο: ηα πεξηζηέξηα γνπξγνπξίδνπλ ζηνλ ήιην. Βιέπεη
ηα πνπιηά. Βιέπεη ηηο θόηεο. Βιέπεη ην ζθύιν μαπισκέλν, επηπρηζκέλν. Να θη ε γάηα, πνπ ηξίβεηαη θαηεπραξηζηεκέλε
ζηα θάγθεια. Κη όζν γηα η’ αξλάθη, εθεί θνληά ζην πεγάδη, θαζώο βόζθεη ακέξηκλν, ηνπ θαίλεηαη εμαηξεηηθά
απαζρνιεκέλν.
Τη σξαία πνπ είλαη ε δσή!
Έθαλε κεηαβνιή θαη κπήθε απνθαζηζηηθά ζην ζπίηη. Η θπξα-Μαξία θαη ηα παηδηά, ηξνκαγκέλα ζηελ πνδηά ηεο, ηνλ
πεξίκελαλ θαη ηνλ θνηηάδαλε θαηάκαηα, ζαλ λα κπήθε κέζα έλαο θνληάο.
— Άθνπ δσ, γπλαίθα, ηεο ιέεη. Κάηη ζα βξεζεί λα θάκε θη εκείο. Πάλησο, πξέπεη λα ζνπ πσ έλα πξάκα: εγώ πνηέ ζηε
δσή κνπ δε ζήθσζα καραίξη ζε δσληαλό! Απηόο είκαη, αλ ζ’ αξέζσ!
Κη εθεί πνπ ήηαλε απνθαζηζηηθά ζηπισκέλνο ζαλ δέληξν, ηα δπν κηθξά νξκάλε πάλσ ηνπ κε ραξνύκελεο θσλέο.
Απηόο έλησζε λα μειαθξώλεη.
Η θπξα-Μαξία ρώζεθε νιόθιεξε κεο ζην θειάξη θη εθεί ηελ πήξαλε ηα γέιηα.
Π. Καλιότσος, Η μύγα, Πατάκης
*σεκλετισμένο: ζηελνρσξεκέλν *εξόν: εθηόο
1 Πνηα έζηκα πνπ ζρεηίδνληαη κε ηνλ ενξηαζκό ηνπ Πάζρα εληνπίδεηε ζην δηήγεκα;
3 Γξάςηε ηελ πεξίιεςε ηνπ θεηκέλνπ

πασχαλινή ιστορία

  • 1.
    Πασχαλινή ιστορία Η «Παζταλινήιζηορία» είναι ένα από ηα πένηε διηγήμαηα ηης ζσλλογής Η κύγα, ζηα οποία ο ζσγγραθέας ζτολιάζει καθημερινά κοινωνικά θέμαηα. Σηο ζσγκεκριμένο διήγημα παροσζιάζει ηο διταζμό ηοσ ήρωά ηοσ· ηα θιλοζωικά ηοσ αιζθήμαηα νικούν ηο παζταλινό έθιμο, και έηζι ηο αθώο αρνάκι γλιηώνει ηη ζθαγή. Αθξηβώο έλα κήλα πξηλ απ’ ην Πάζρα, ν θπξ Γηνλπζάθεο απόρηεζε έλα αξλί. Απηό έγηλε θπξηνιερηηθά ζηελ ηύρε. Μηα κέξα, δειαδή, ν Τάθεο ν Μπίκπαο, ν θίινο ηνπ ν θνπξέαο θαη άζπνλδνο αληίπαιόο ηνπ ζην ηάβιη, έβγαιε απηό η’ αξλί ζηνλ θιήξν γηα έλα ρηιηάξηθν. Δίδε θη έπαζε λα ηνλ πείζεη.
  • 2.
    Από το ΕργαστήριΤέτνης Χαλκίδας, έργο οκτάτρονοσ παιδιού — Βξε, άζε κε θάησ, ρξηζηηαλέ κνπ, έιεγε ν θπξ Γηνλπζάθεο. Πξώην θαη θύξην, εγώ είκαη άηπρνο άλζξσπνο. — Έια δσ. Βάιε ην δεθαεθηά θαη, αλ δε ζνπ πέζεη, λα κνπ πεηο «θηνπ ζνπ, ξε Μπίκπα!». — Πξώην θαη θύξην, ηη λα ην θάλσ εγώ έλα νιόθιεξν πξόβαην; — Αζηεηεύεζαη; Τν Πάζρα έξρεηαη. Έρεηο παηδηά, νηθνγέλεηα. Μ’ έλα αξλί έληεθα θηιά ζα ηξσο κηα βδνκάδα θξέαο. — Άθνπ δσ, θίιε κνπ, είπε ηόηε ζνβαξά ν θπξ Γηνλπζάθεο. Πξέπεη λα μέξεηο όηη εγώ πνηέ ζηε δσή κνπ δελ έρσ ζεθώζεη καραίξη ζε δσληαλό. O θνπξέαο γέιαζε ηελ ώξα πνπ ηζέπσλε ην ρηιηάξηθν. — Αθόκα δελ ηνλ είδακε, Γηάλλε ηόλε βγάιακε! Άζε λα ζνπ πέζεη πξώηα, θαη ην ζθάμηκν η’ αλαιακβάλσ εγώ. Καη ζθύβνληαο πάλσ ζηνλ θαηάινγό ηνπ θαηαρώξηζε θσλαρηά: «Ννύκεξν 17, Γηνλπζάθεο Γθνιθηλόπνπινο. Άληε, θαιή ηύρε». Καη ηα ’θεξε έηζη ν Θεόο. O κηθξόο ηνπ θνπξείνπ έρσζε ην ρέξη ηνπ ζηελ πιαηηά ηζέπε ηνπ Τάθε Μπίκπα θαη ηξαβά απηό ην λνύκεξν αλάκεζα ζ’ άιια δηαθόζηα, πνπ έθαλε ηνλ θπξ Γηνλπζάθε λα κελ πηζηεύεη ζη’ απηηά ηνπ. Καη, ηελ ώξα πνπ θώλαμε πάιη ν θνπξέαο «λνύκεξν 17, Γηνλπζάθεο Γθνιθηλό-», άξπαμε έλα θηιηθό ρηύπεκα ζηελ πιάηε, δπλαηό.
  • 3.
    Έηζη έγηλε κεη’ αξλί. O θπξ Γηνλπζάθεο, δαιηζκέλνο αθόκα θη έρνληαο ηελ πεπνίζεζε όηη απνδώ θαη πέξα ε ηύρε ηνπ άιιαμε, ην ηξάβεμε απ’ ην ζρνηλί θαη ην πήγε ζπίηη. Τα δπν κηθξά παηδηά έθαλαλ κεγάιεο ραξέο θη όινη κεο ζηελ απιή ην δέρηεθαλ έηζη, αθόκα θαη ν ζθύινο, ρσξίο λα δειέςεη, γηαηί ήηαλ έλα αξλί πνιύ όκνξθν πξαγκαηηθά, ζαλ απηά πνπ δσγξαθίδνληαη: κε ηόζν θάηαζπξν καιιί, κε ηόζε ππνκνλή... Γελ ππάξρεη άιιν δών ρσξίο άκπλα. Ήηαλ έλα ιηβαδάθη κε θνπλησκέλεο ειηέο κπξνζηά ζηε γξακκή. Απηνί πνπ ηαμηδεύαλε ην πξσί κε ην ηξέλν θαη θάζνληαλ ζην δεμί παξάζπξν βιέπαλε κηα ζηξάηα από ιεύθεο, έλα θόθθηλν αγξόρηεκα, έλα πεγάδη κε θιεκαηαξηέο. Η θπξα-Μαξία εξρόηαλε ζηελ απιή θξαηώληαο αλαζεθσκέλεο ηηο άθξεο ηεο πνδηάο ηεο. Τν πξσί θώλαδε ηηο θόηεο. Yπήξρε θη έλαο πεξηζηεξώλαο θαη κηα θαηζίθα κε ηα παηδηά ηεο, αιιά κόλν η’ αξλί είρε πξννξηζκό λα ζθαρηεί ην Πάζρα. Τν ηξέλν πεξλά κπξνζηά γξήγνξα, κε ηα παξάζπξά ηνπ γεκάηα εηθόλεο εμνρήο. Ακέζσο κεηά εξρόηαλ ε πόιε, κε κηα εληύπσζε ζηελόρσξε, ζθνύξα ή εθηπθισηηθή. O ηαμηδηώηεο λνκίδεη πσο ε πόιε νξκά όιν θαη πην γξήγνξα θαηά πάλσ ζηελ εμνρή θαη κόλν νη ιεύθεο αληηζηέθνληαη ζηνπο ηνίρνπο. Καη ηα «ζπαζηά» ησλ αζάλαησλ γύξσ ζη’ αγξόρηεκα. Καζώο πεξλά πξσί κεζεκέξη, έρεη ηελ εληύπσζε πνιηνξθίαο, πνπ ζηελεύεη όζν γξήγνξα θεύγεη ην ηξέλν θαη κπαίλεη ζηνπο δξόκνπο ηεο πόιεο. Κάπνπ εθεί είλαη ην θνπξείν ηνπ Τάθε Μπίκπα, είθνζη ιεπηά κε ηα πόδηα. Καη πξηλ θύγεη κε η’ αξλί ηνπ, ν θπξ Γηνλπζάθεο δελ μέραζε λα δεηήζεη θαηεγνξεκαηηθή δηαβεβαίσζε. — Δληάμεη, ηνπ είπε ν θνπξέαο. Τε Μεγάιε Παξαζθεπή πξσί πξσί ζα ’ξζσ λα ην ζθάμσ εγώ. Να κέλεηο ήζπρνο. Ήηαλ ήζπρνο. Η άλνημε εξρόηαλ εδώ πνιύ όκνξθε κεο ζηνλ απιόγπξν. O θπξ Γηνλπζάθεο η’ απνγεύκαηα αζρνινύληαλ κε ηα δώα θαη ηα πνηηζηηθά. Η γπλαίθα ηνπ κε ηα ινπινύδηα. Φέηνο έρνπκε Πάζρα ζηηο 3 Μαΐνπ θη νη παζραιηέο κεξηθέο θνξέο δελ είλ’ εληάμεη ζην ξαληεβνύ. Κάπνηε βηάδνληαη, θάπνηε βαξηνύληαη θαη καξαίλνληαη. Η θπξα-Μαξία θόβεη βηνιέηεο θαη γαξίθαια γηα ηνλ επηηάθην, πνπ γίλεηαη άζπξνο θαη κνβ. Μηα βδνκάδα πην πξηλ, ν θπξ Γηνλπζάθεο ηξάβεμε έλα θόθθηλν ζεκάδη πάλσ ζην αζπξόκαιιν αξλάθη. Έηζη θάλνπλ
  • 4.
    ηε Μεγάιε Βδνκάδαόζνη έρνπλ έλα «κόζρν ζηηεπηό». Κνπβέληηαζε κε ηε γπλαίθα ηνπ: — Γηα πόηε ιεο; — Τελ Κπξηαθή ηνπ Πάζρα. — Λεο δειαδή λα ην βάινπκε ζηε ζνύβια; — Ναη. Θα ’λαη πνιύ όκνξθα ζηελ απιή, αλ έρεη ιηαθάδα. Να θαιέζνπκε θαη ηνπο θνπκπάξνπο κε ηα παηδηά. — Μ’ αξέζεη ε ηδέα ζνπ, είπε ν θπξ Γηνλπζάθεο. Θα πάξσ θιεκαηόβεξγεο γηα ηε ζξάθα. Τν ίδην απόγεπκα εηνίκαζε ην κέξνο θνληά ζην πεγάδη, έθεξε έλα θόξησκα θιεκαηόβεξγεο θαη κηα ζνύβια. — Θα ζθάςσ ην ιάθθν θνληά ζην πεγάδη, έιεγε. Θα βάισ ηα δπν ηξαπέδηα θνληά θνληά. Μπνξεί λα ’ξζνπλ θη απνβξαδίο ηελ Αλάζηαζε. Να θάλνπκε ιίγε γαξδνύκπα θαη καγεηξίηζα. Θα πεξάζνπκε ζαύκα, ε; — Μόλν πνπ πξέπεη λα ην ζθάμνπκε δίρσο άιιν ηε Μεγάιε Παξαζθεπή, είπε ε θπξα-Μαξία. — Γίρσο άιιν. Τν κεζεκέξη ηεο Μεγάιεο Πέκπηεο έπαημε έλα ηαβιάθη κε ηνλ θνπξέα θη έραζε. Δίρε όκσο κηα επραξίζηεζε ήζπρε. Αύξην νιεκέξα ρηππνύλ νη θακπάλεο ιππεηεξά, ηίπνη’ άιιν δε γίλεηαη ζηνλ θόζκν. Τε κέξα απηή ηελ αγαπά πην πνιύ απ’ όιεο, δελ είλαη αλζξώπηλε. Καη ηελ παξάιιε λύρηα, ηα κεζάλπρηα, ζα ρηππήζνπλ μαθληθά όιεο νη θακπάλεο καδί. Γελ ππάξρεη πην ζπνπδαίν γεγνλόο απ’ ηελ Αλάζηαζε. Θπκήζεθε ινηπόλ ην αξλάθη. Δμάιινπ λήζηεπε θηόιαο. Καη ηνπ ιέεη: — Τάθε, ινηπόλ δελ πηζηεύσ λα κε μέραζεο, ε; — Γηα ηη πξάκα κηιάο; — Γηα η’ αξλάθη. — Γελ είπακε; Άζ’ ην ζ’ εκέλα. — Αύξην πξσί πξσί ζα ζε πεξηκέλσ. Κνίηα κελ ηπρόλ θαη... — Καιά, βξε αδεξθέ!
  • 5.
    — Όρη «θαιά!».Πξέπεη λα μέξεηο όηη εγώ πνηέ ζηε δσή κνπ δελ έρσ ζεθώζεη καραίξη ζε δσληαλό. Τελ άιιε κέξα ήηαλε ε Μεγάιε Παξαζθεπή, πνπ ρηππνύζαλ νη θακπάλεο ιππεηεξά. Τα πεξηζζόηεξα πξνβαηάθηα είραλε κηα θόθθηλε βνύια ζηε ξάρε, ζεκάδη ζαλάηνπ. Μεξηθά ην είραλε θαηαιάβεη. O θνπξέαο όκσο δελ ήξζε ζην ξαληεβνύ. O θπξ Γηνλπζάθεο ζεθώζεθε κία ώξα πην πξηλ θαη ηνλ πεξίκελε. Βγήθε ζηελ απιόπνξηα θαη θνίηαμε ην δξόκν. Η ώξα πεξλνύζε θη όιν κνπξκνύξηδε θη αλεζπρνύζε. Ήηαλ βέβαηνο πσο ε θπξα- Μαξία ζα ηνπ ’ιεγε ζε ιίγν: «Γελ κπνξνύκε λα πεξηκέλνπκε ην θίιν ζνπ. Πξέπεη λα ην ζθάμνπκε κόλνη καο». Πήγε σο ην ζηαζκό θαη πεξίκελε ηέζζεξα ηξέλα. Τίπνηα… Άκα μαλαγύξηζε, ε θπξα-Μαξία ηνύ ιέεη: — Γελ κπνξνύκε λα πεξηκέλνπκε ην θίιν ζνπ. Πξέπεη λα ην ζθάμνπκε κόλνη καο. Νεπξίαζε: — Καιά, βξε αδεξθέ! Πώο θάλεηο έηζη; Ξππλήζαλε θαη ηα παηδηά, βγήθαλ έμσ θαη ηα πεξηζηέξηα. Όια όκσο θξαηνύζαλ κηα παξάμελε ζησπή. Αθνύγαλε ηηο καθξηλέο θακπάλεο. O θπξ Γηνλπζάθεο ηξάβεμε καθξηά απ’ ηε γπλαίθα ηνπ γεκάηνο ζθέςεηο. «Αρ! ηη κνπ ’θαλεο, Τάθε Μπίκπα! Τν ’μεξα γσ. Τν ’μεξα γσ!» Φπζηθά πνηέ, πνηέ δε ζα ην ’ζθαδε κόλνο ηνπ. Θεόο θπιάμνη! Μηα θνξά είρε θόςεη ην δάρηπιό ηνπ κε ην καραίξη, ιίγν αίκα θαη ιηπνζύκεζε. Καη κεξηθέο θνξέο, θαζώο πεξπαηνύζε ζην κνλνπάηη, ινμνδξνκνύζε απόηνκα, θνληεύνληαο λα ράζεη ηελ ηζνξξνπία ηνπ, επεηδή βξέζεθε κπξνζηά ηνπ έλαο ακέξηκλνο κπάκπνπξαο. «Γηαηί ηα ζθάδνπλε η’ αξλάθηα;» Ωζηόζν θόληεπε κεζεκέξη θαη ν Τάθεο Μπίκπαο δε θαηλόηαλε. Τόηε, ιέεη ζηε γπλαίθα ηνπ: — Θα πάσ ζπίηη ηνπ λα ηνλ βξσ. Άκα κπήθε ζην ηξέλν μεθπζώληαο ζηελνρσξεκέλνο, θαηά ζύκπησζε θάζηζε πιάη ζ’ έλα γλσζηό ηνπ. — Γηνλπζάθε, γηα πνύ ην ’βαιεο; Σεθιεηηζκέλν ζε βιέπσ.
  • 6.
    — Ναη, δελείκαη θαζόινπ θαιά. — Τη έρεηο; — Έρσ έλα αξλάθη. Κάπνηνο κνπ ππνζρέζεθε λα ’ξζεη λα ην ζθάμεη. Oύηε θάλεθε. Γη’ απηό πάσ ηώξα λα ηνλ βξσ. — Γελ κπνξείο λα ην ζθάμεηο κόλνο ζνπ; — Δγώ; Πξέπεη λα μέξεηο όηη εγώ δελ έρσ ζεθώζεη πνηέ κνπ καραίξη ζε δσληαλό. Καιώο ή θαθώο, δελ κπνξώ λα ην θάλσ απηό. O θνπξέαο θαζόηαλε αξθεηά καθξηά απ’ ην ζηαζκό. O θπξ Γηνλπζάθεο ινμνδξόκεζε θαη πεξπαηνύζε. Oη θακπάλεο γέκηδαλ ηνλ αέξα κε πέλζηκν ήρν, πόηε ζηγά, πόηε πην δπλαηά, πόηε θνληά, πόηε καθξηά. Τη θξίκα λα ’λαη ηώξα γεκάηε αλεζπρία ε ζιίςε ηεο Μεγάιεο Παξαζθεπήο! Τνπ ’ηπρε κηα δπζθνιία ζηε δσή θη είλαη ηαξαγκέλνο. Καη ην ζπίηη όκσο ηνπ Μπίκπα ήηαλ άδεην. Τα παληδνύξηα θιεηζηά. Έλα ζθπιί ήηαλ δεκέλν θνληά ζηε βξύζε θαη νύξιηαδε όιε ηελ ώξα κε παξάπνλν. Βέβαηα, ηνπ θπξ Γηνλπζάθε ηνπ θαθνθάλεθε πνιύ ν κάηαηνο δξόκνο θαη ζύκσζε κε ηνλ θνπξέα όζν πνηέ. Κη έλα άιιν ήζειε λα ήμεξε: «Όζν θαηξό ζ’ απνπζηάδεηο ζηελ εθδξνκή ζνπ, ειεεηλέ άλζξσπε, ηη ζα ηξώεη ην ζθπιί ζνπ;». Έηζη δύζθνια πέξαζε ε κέξα ηεο Μεγάιεο Παξαζθεπήο. Τν βξάδπ ήξζε ήζπρν, δίρσο ειαθξό αεξάθη πνπ λα ζβήλεη ηα θεξάθηα ησλ επηηαθίσλ. Η νηθνγέλεηα γύξηζε ζπίηη. Νεζηεύαλε. Αύξην ηε λύρηα, κεηά ηελ Αλάζηαζε, ζα γπξίζνπλε ζπίηη κε άζπξα θεξηά θαη ηόηε ζα θάλε. Η καγεηξίηζα γίλεηαη κε ςηινθνκκέλα ζπθσηάθηα θη απγνιέκνλν. Ύζηεξα ζα ηζνπγθξίδαλε η’ απγά. Τα παηδηά ηε Λακπξή ζα κπνξνύλ λα έξρνληαη λα γπξίδνπλ από ιίγν ηε ζνύβια. Κη ν νπξαλόο ζα είλαη πεληαθάζαξνο ηελ εκέξα ηεο Λακπξήο, δίρσο ηα ζγνπξόκαιια θνπάδηα ηνπ. O θπξ Γηνλπζάθεο όκσο βιέπεη η’ αξλάθη λα ’λαη αθόκα δεκέλν πιάη ζηελ θνξνκειηά θαη λα βόζθεη ακέξηκλν. «Αρ, ζθνηνύξα κνπ!», αλαζηέλαμε. Καη ζθέθηεηαη ηε λεζηεία, πνπ ηειεηώλεη ηα κεζάλπρηα ηνπ Μεγάινπ Σαββάηνπ.
  • 7.
    Τν πξσί ηνπΜεγάινπ Σαββάηνπ όια ζσπαίλνπλ. Καλείο δε κηιάεη. Τα παηδηά μέξνπλ όηη θάηη ζνβαξό γίλεηαη, θάηη πνιύ ζνβαξό ζα γίλεη ζήκεξα. Γελ παίδνπλ. Έρνπλ θαζίζεη ζηαπξνπόδη ζηε ριόε, θάησ απ’ ηελ θνξνκειηά, θνληά ζη’ αξλί, θαη ην παξαθνινπζνύλ κε ηα ηξνκαγκέλα κάηηα ηνπο. O θπξ Γηνλπζάθεο πξνζπαζεί λα βξεη κηα ζνβαξή δνπιεηά εθεί γύξσ, πάεη θη έξρεηαη νιόγπξα ζηελ θνξνκειηά. Η ώξα ηνπ κεζεκεξηνύ έξρεηαη ζηγά ζηγά κε ζηελαγκνύο. Η θπξα-Μαξία άζπξηζε ην πεγάδη, ηνλ θνξκό ηεο θιεκαηαξηάο, ηα πεδνύιηα. Τόηε γηα κηα ζηηγκή ζηπιώζεθε ζηα πόδηα ηεο θαη γπξίδνληαο ηνπ ιέεη: — Ήζεια λα ’μεξα ηη πεξηκέλεηο; — Πνηνο; Δγώ; — Όρη, εγώ! — Καιά, ληε! Έλησζε όια ηα βιέκκαηα ζηπισκέλα πάλσ ηνπ. Αλαγθαζηηθά ινηπόλ πήγε σο ηελ θνπδίλα θαη είδε ηα νηθηαθά ζθεύε. Δίδε ηηο θαηζαξόιεο όιεο ζηε ζέζε ηνπο, λα θαη κηα ζνύβια όξζηα ζηνλ ηνίρν! Να θη έλα κεγάιν καραίξη! «Έρνπκε δπν καραίξηα ηέηνηα». Ξαλαθαηέβεθε γξήγνξα θαη βγήθε ζην δξόκν. Έλησζε ηα κάηηα ηεο γπλαίθαο ηνπ λα ηνπ βαξαίλνπλ ηελ πιάηε θαη ληξάπεθε. Η αιήζεηα είλαη όηη ζην Δζθί Σερίξ δελ είρε πνιεκήζεη, δελ έπηαζε νύηε καραίξη νύηε ηνπθέθη. Σπλόδεπε έλα θνξηεγό απηνθίλεην, πνπ ηηο πεξηζζόηεξεο κέξεο έκελε θνιιεκέλν ζηε ιάζπε. Τέινο πάλησλ, δελ είλαη ληξνπή λα κελ μέξεηο λα ζθάδεηο! Απνθάζηζε λα πάεη λα παξαθαιέζεη έλα γείηνλα. Απνθεί άξρηδε ε πόιε. O πξώηνο γείηνλαο ήηαλ αθόκα κε ηηο πηηδάκεο. — Καιεκέξα, γείηνλα, Καιή Αλάζηαζε. — Καιεκέξα, γείηνλα. — Θα κπνξνύζεο λα κνπ θάλεηο κηα πνιύ κεγάιε ράξε, γείηνλα; — Δπραξίζησο, αλ πεξλά από ην ρέξη κνπ.
  • 8.
    — Έρσ έλαπξνβαηάθη θαη δελ κπνξώ λα ην ζθάμσ. Όρη ηίπνη’ άιιν, είλαη ζειπθό θαη ην ιππάκαη, δε βαζηώ. Μήπσο ζα κπνξνύζεο, αγαπεηέ κνπ γείηνλα; — Τη δειαδή; Να ην ζθάμσ; — Ναη, αλ ζνπ είλαη εύθνιν. — Αρ, γείηνλά κνπ, ζα ην πηζηέςεηο; Δγώ δελ κπνξώ λα ζθνηώζσ νύηε θνπλνύπη. Πξέπεη λα ζνπ πσ όηη πνηέ ζηε δσή κνπ δελ έρσ ζεθώζεη καραίξη ζε δσληαλό. O θπξ Γηνλπζάθεο ζηάζεθε θαηάπιερηνο. Γηα ιίγε ώξα θνίηαδε ην γείηνλα κε γνπξισκέλα κάηηα, ώζπνπ ηνλ πήξαλε ηέηνηα γέιηα, ώζηε θη ν γείηνλαο άξρηζε λα γειάεη, θη νη δπν γεινύζαλε ζαλ λα θαηξαθπινύζαλε λεξά. —Ώζηε θη εζύ ινηπόλ δελ κπνξείο;, είπε ν θπξ Γηνλπζάθεο. Τη κνπ ιεο, θίιε κνπ! Κη όκσο, δελ είλαη ηίπνηα μέξεηο! Μηα ρξαπ! θη όια πάλε ζην θαιό. — Τν μέξσ, θη όκσο δελ κπνξώ. Να, όπσο θη εζύ… — Χα ρα! Καιό Πάζρα, θίιε κνπ, ό,ηη επηζπκείο. — Καιό Πάζρα, γείηνλά κνπ, θαη κε ζπγρσξείο. Τόηε ν θπξ Γηνλπζάθεο γύξηζε πίζσ θαη κε γξήγνξν βήκα αλέβεθε ζηελ θνπδίλα. Η γπλαίθα ηνπ ηνλ έβιεπε, θαζώο θαη ηα παηδηά. Απνξεκέλνη. Ύζηεξα από ιίγν ην θεθάιη ηνπ θάλεθε ζην παξάζπξν θαη ηεο θώλαμε ζπκσκέλνο: — Γε κνπ ιεο, θπξα-Μαξία, πνύ δηάβνιν ην ’ρεηο ην κεγάιν καραίξη; — Γελ ην βιέπεηο; Δθεί… — Καιά, θαιά. Γελ είλ’ αλάγθε, ην βξήθα. Μηα θαηζαξόια αθνύζηεθε λα πέθηεη θη ακέζσο ύζηεξα έλα καραίξη λα ηξνρίδεηαη ζην κάξκαξν. Όινη ζήθσζαλ ην θεθάιη ηνπο λ’ αθνπγθξαζηνύλε. Απηό θξάηεζε αζπλήζηζηε ώξα. Ήηαλ θαλεξό πσο ν άλζξσπνο ηξόρηδε ην καραίξη ηαξαγκέλνο, ην κπαιό ηνπ δελ ήηαλ εδώ.
  • 9.
    Δπηηέινπο ν θπξΓηνλπζάθεο θάλεθε ζηελ πόξηα. Ήηαλε ιηγάθη ρισκόο. Κξαηνύζε ζη’ αξηζηεξό ηνπ έλα κεγάιν καραίξη. Σην θαηώθιη ζηάζεθε δπν ιεπηά. Σήθσζε ην θεθάιη ηνπ θαη θνίηαμε καθξηά. Oξηζκέλσο ζθεθηόηαλε ηνλ Αηηίια. Έρεη δηαβάζεη γη’ απηόλ. Ακέζσο θαηεβαίλεη βινζπξόο ηηο ζθάιεο θαη, πεξλώληαο δίπια απ’ ηε γπλαίθα ηνπ, πξνζηάδεη απζηεξά: — Πάξε κέζα ηα παηδηά. Η θπξα-Μαξία, ηξνκαγκέλε, έθαλε γξήγνξα ό,ηη ηεο είπε. Τν έλα παηδάθη όκσο είρε θαηαιάβεη εδώ θαη ηξεηο κέξεο: — Τη ζα θάλεη, κακά; — Σησπή… Σησπή! Απ’ ην παξάζπξν ηεο ηξαπεδαξίαο βγήθε έλα παηδηθό θιάκα. Ακέζσο ν θπξ Γηνλπζάθεο ληώζεη ηα γόλαηά ηνπ λα ιπγίδνπλ. Βάδεη δύλακε λα πξνρσξήζεη θαηά ηελ θνξνκειηά. Γε ζέιεη λα ’ρεη ηίπνηα ζην κπαιό ηνπ εμόλ από η’ αξλάθη ζηε ζνύβια, θη όκσο η’ απηηά ηνπ γεκίδνπλ απ’ ηηο θσλέο ηεο ιηαθάδαο: ηα πεξηζηέξηα γνπξγνπξίδνπλ ζηνλ ήιην. Βιέπεη ηα πνπιηά. Βιέπεη ηηο θόηεο. Βιέπεη ην ζθύιν μαπισκέλν, επηπρηζκέλν. Να θη ε γάηα, πνπ ηξίβεηαη θαηεπραξηζηεκέλε ζηα θάγθεια. Κη όζν γηα η’ αξλάθη, εθεί θνληά ζην πεγάδη, θαζώο βόζθεη ακέξηκλν, ηνπ θαίλεηαη εμαηξεηηθά απαζρνιεκέλν. Τη σξαία πνπ είλαη ε δσή! Έθαλε κεηαβνιή θαη κπήθε απνθαζηζηηθά ζην ζπίηη. Η θπξα-Μαξία θαη ηα παηδηά, ηξνκαγκέλα ζηελ πνδηά ηεο, ηνλ πεξίκελαλ θαη ηνλ θνηηάδαλε θαηάκαηα, ζαλ λα κπήθε κέζα έλαο θνληάο. — Άθνπ δσ, γπλαίθα, ηεο ιέεη. Κάηη ζα βξεζεί λα θάκε θη εκείο. Πάλησο, πξέπεη λα ζνπ πσ έλα πξάκα: εγώ πνηέ ζηε δσή κνπ δε ζήθσζα καραίξη ζε δσληαλό! Απηόο είκαη, αλ ζ’ αξέζσ! Κη εθεί πνπ ήηαλε απνθαζηζηηθά ζηπισκέλνο ζαλ δέληξν, ηα δπν κηθξά νξκάλε πάλσ ηνπ κε ραξνύκελεο θσλέο. Απηόο έλησζε λα μειαθξώλεη.
  • 10.
    Η θπξα-Μαξία ρώζεθενιόθιεξε κεο ζην θειάξη θη εθεί ηελ πήξαλε ηα γέιηα. Π. Καλιότσος, Η μύγα, Πατάκης *σεκλετισμένο: ζηελνρσξεκέλν *εξόν: εθηόο 1 Πνηα έζηκα πνπ ζρεηίδνληαη κε ηνλ ενξηαζκό ηνπ Πάζρα εληνπίδεηε ζην δηήγεκα; 3 Γξάςηε ηελ πεξίιεςε ηνπ θεηκέλνπ