1. กระบวนการ
เทคโนโลยี
สารสนเทศ

2. กระบวนการแก้ปัญหา
 การวิเคราะห์และกำาหนดรายละเอียดของปัญหา
 การเลือกเครื่องมือและออกแบบขั้นตอนวิธี
 การดำาเนินการแก้ปัญหา
 การตรวจสอบและปรับปรุง
 แบบฝึกหัด

3. การวิเคราะห์และกำาหนดรายละเอียด
ของปัญหา
จุดประสงค์ของขั้นตอนนี้ คือ การทำาความเข้าใจกับปัญหาเพื่อ
แยกให้ออกว่า ข้อมูลที่กำาหนดมาในปัญหา หรือเงื่อนไขของ
ปัญหาคืออะไร สิ่งที่ต้องการคืออะไร และวิธีการที่ใช้ประมวล
ผลเป็นอย่างไร องค์ประกอบในการวิเคราะห์ปัญหามีดังนี้
 การระบุข้อมูลเข้า ได้แก่ การพิจารณาข้อมูลและเงื่อนไขที่
กำาหนดมาในปัญหา
 การระบุข้อมูลออก ได้แก่ การพิจารณาเป้าหมายหรือสิ่งที่
ต้องหาคำาตอบ
 การกำาหนดวิธีประมวลผล ได้แก่ การพิจารณาขั้นตอนวิธีการ
ได้มาซึ่งคำาตอบ หรือข้อมูลออก

4. ตัวอย่าง
แสดงการวิเคราะห์ และกำาหนดรายละเอียดของการหาค่าเฉลี่ยของ
จำานวนเต็ม 5 จำานวน ได้แก่ 0 3 4 8 และ 12
(1) การระบุข้อมูลเข้า ในที่นี้โจทย์กำาหนดให้หาค่าเฉลี่ยของ
จำานวนเต็ม 5 จำานวน ดังนั้นข้อมูลเข้าได้แก่ จำานวน 0 3 4 8
และ 12
(2) การระบุข้อมูลออก จากโจทย์สิ่งที่เป็นคำาตอบของปัญหา คือค่า
เฉลี่ย (x)ของจำานวนทั้งห้า
(3) “ ”การกำาหนดวิธีการประมวลผล จากสิ่งที่โจทย์ต้องการ ค่าเฉลี่ย
หมายถึง ผลรวมของจำานวนทั้ง 5 หารด้วย 5 ดังนั้น ขั้นตอนการ
ประมวลผลประกอบด้วย
3.1 รับค่าจำานวนทั้ง 5 จำานวน
3.2 นำาจำานวนเต็มทั้ง 5 มาบวกเข้าด้วยกัน
3.3 นำาผลลัพธ์จากข้อ 3.2 มาหารด้วย 5

5. การเลือกเครื่องมือ และออกแบบขั้น
ตอนวิธี
 ขั้นตอนนี้เป็นขั้นตอนของการวางแผนในการแก้ปัญหาอย่าง
ละเอียดถี่ถ้วน
 เริ่มจากการเลือกเครื่องมือที่ใช้ในการแก้ปัญหา โดยพิจารณา
ความเหมาะสมระหว่างเครื่องมือกับเงื่อนไขต่างๆ ของปัญหา ซึ่ง
หมายรวมถึงความสามารถของเครื่องมือในการแก้ปัญหาดัง
กล่าว และสิ่งที่สำาคัญคือความคุ้นเคยในการใช้งานเครื่องมือ
นั้นๆ ของผู้แก้ปัญหา
 ยุทธวิธีที่ใช้ในการแก้ปัญหาหรือที่เราเรียกว่า ขั้นตอนวิธี
(algorithm)
 ในการออกแบบขั้นตอนวิธีในการแก้ปัญหา ผู้แก้ปัญหาควรใช้
แผนภาพ หรือเครื่องมือในการแสดงขั้นตอนการทำางานเพื่อให้
ง่ายต่อความเข้าใจ เช่น ผังงาน (Flowchart)

6. การดำาเนินการแก้ปัญหา
 หลังจากที่ได้ออกแบบขั้นตอนวิธีเรียบร้อยแล้ว ขั้นตอนนี้ เป็น
ขั้นตอนที่ต้องลงมือแก้ปัญหา โดยใช้เครื่องมือที่ได้เลือกไว้
 หากการแก้ปัญหาดังกล่าว ใช้คอมพิวเตอร์เข้ามาช่วยงาน ขั้น
ตอนนี้ก็เป็นการใช้โปรแกรมสำาเร็จ หรือใช้ภาษาคอมพิวเตอร์
เขียนโปรแกรมแก้ปัญหา
 ขั้นตอนนี้ต้องอาศัยความรู้เกี่ยวกับเครื่องมือที่เลือกใช้ ซึ่งผู้แก้
ปัญหาต้องศึกษาให้เข้าใจ และเชี่ยวชาญ

7. การตรวจสอบและปรับปรุง
 หลังจากที่ลงมือแก้ปัญหาแล้ว ต้องตรวจสอบให้แน่ใจว่าวิธี
การนี้ให้ผลลัพธ์ที่ถูกต้อง โดยผู้แก้ปัญหาต้องตรวจสอบว่าขั้น
ตอนวิธีที่สร้างขึ้นสอดคล้องกับรายละเอียดของปัญหา ได้แก่
ข้อมูลเข้า และข้อมูลออก
 ในขณะเดียวกันก็ต้องปรับปรุงวิธีการเพื่อให้การแก้ปัญหานี้
ได้ผลลัพธ์ที่ดีที่สุด