LURZORUAK
Lurzoruaren osagaiak
   Lurzorua lurrazalaren azaleko geruza da.
   Osagaiak:
     Harriaren higaduratik datozen elementu
      mineralak
     Landare edota animalien materia organikoa

     Osagai likidoak eta gasak (CO2)
KONTZEPTU BATZUK
   Lurzoruaren ehundura:
    Lurzoru bat osatzen duten partikuleen neurrien
    araberako eraketa.
     Eraketa hori arearen %, buztinaren %, eta limoen %
    proporotzioetan adierazten da:
        AREAK: Osagaien tamaina diametroko 2.00 eta 0.05mm
         bitartean daudenak.
        LIMOAK: Beren tamainak 0.05 eta 0.002mm bitartean
         badira.
        ARCILLAS: Beren tamainak diametroko 0.002mm baina
         txikiagoak badira.
IRAGAZGAIZTASUNA
                              Zenbat eta buztin gehiago
                              hainbat eta trinkoagoa eta
                              iragazgaitzagoa izango da
EHUNDUREN MOTAK               lurzorua



   Buztina




  IRAGAZKORTASUNA      Area
   Edafogenesia : Lurzoruaren eraketaren
                    prozesua.
   Lixibiazioa: Euriak egiten duen lurzoruen
    disolbatzaileak diren osagaien garraiaketaren
    prozesua. Zenbat eta prezipitazio gehiago
    hainbat lixibiazio gehiago eta lurzorua
    txirotuko da.
   Edafología: lursoruen jatorria, eboluzioa
    (edafogénesia) eta ezaugarriak aztertzen dituen
    zientzia
LURZORUKO FAKTOREAK
   HARRI AMA
       Lurzoru silizeoak: solteak, iragazkorrak eta
        azidoak
       Kareharrizkoak: oretsuak eta iragazkorrak
       Buztintsuak: trinkoak eta iragazgaitzak
   KLIMA
       Edafogenesian eragin handikoa
            Prezipitazioak eta tenperaturak: jarduera biologikoa eta
             kimikorako ezinbestekoak dira.
Lurzoruaren profila eta horizonteak

              Orbelak, hondakinak, onddoak,e.a.
             Gainazala, humus pilatzen du (lixibiazio-
             gunea)

              Meatze eta aldatze-ingurua


              Harri ama meteorizatua
              (birrinduta)



              Harri ama trinkoa
   Lurzoru-profila
                                           Hiztegia
      Lurzoruak bere garapenaren arabera
       dituen horizonte (ala geruza) multzoa

   Horizontea
     Lurzoru baten profilaren geruza
      bat.

   Lurzoru zonala
      Bere jatorria eta eraketa klimari
       estuki lotuta duena

   Lurzoru azonala
      Klima ez diren beste faktore
       batzuei lotuta dagoenean
       lurzoruaren eboluzioa
Klima Ozeanikoko lurzoruak
Silizeoak
     Lurzoru arre hezea
          Nekazaritzarako lurzoru oso ona
          Azidotasuna gutxitzeko karea
           erabiltzen da.

     Ranker
          Aldapa handiko inguruko lurzorua
           (mendikoa)
          Gutxi garatuta
          Larreak eta basoak jartzeko egokia.
LUR SILIZEOA GRANITOREN
GAINEAN
Klima Ozeanikoko lurzoruak-2
   Kareharrizkoak
       Kareharrizko lurzoru arrea
            Nagusia da, oso hedatuta dago.
            Ona nekazaritzarako

       Terrafusca
            Mendi-inguruetako
             lurzorua.
            Egokia basogintzarako.
Klima Mediterraneoko
Harri silizeotan
                 lurzoruak                             Vertisola
       Hegoaldeko lurzoru arrea
            Lurzoru txiroa eta azidoa
            Humus gutxi du eta errez higatzen da.
            Ongarrituz gero zerealetarako balio du.

Kareharrizkoak
       Lurzoru gorri mediterraneoa
            Lurzoru bikaina, mantenugai ugariekin.
       Terra rossa
            Lurzoru gutxi garatuta eta horizonte buztintsua harri amaren gainean
            Sastrakadia eta bigarren mailako laborantza egiten da.
   Buztinetan eta margetan
       Vertisolak edo lurzoru beltzak
            Buztin hedakor ugari dituzte.
            Penintsulako lurzorurik emankorrenak dira.
            Guadalquivirreko sakonunean, Tierra de Barrosen (Badajoz) eta
             Irunean
Suelo pardo calizo
  meridional
  sobre margas




Terra Rossa
Lurzoru
                                        kareharrizkoa

Lurzoru buztintsua




                     Lurzoru igeltsua
Eskualde er-lehor extremoa lurzoru grisekin
Estepako klima ko lurzorua
   Lurzoru gris subdesertikoa
    edo serosem
             Ebroren erdialdeko haranean
             Hegoekialdeko penintsulan
             Kanarietan


        Kareharri ugari eta humus gutxi
        Landaredia urria eta
         sakabanatuta
        Ia ez du kehorreko
         aprobetxamendurik nekazaritzan.
         Ureztatuz gero nahiko emankorra
         da baina errez gazitzen da (lurruntzea
         oso handia)
Lurzoru azonalak
   Alubialak
       Ibaiertzetan: egokiak ortuko
        laborantzarako
   Istinduak
       Inguru endorreikoetan
       Mantenugai gutxi.
   Gaziak
       Inguru oso lehorretan
   Hareatsuak
       Lehorraketa emnkortasunik gabe, ura
        infiltratzen da.

   Bolkanikoak
       Batez ere basaltokoak ez dira
        emankorrik

Lurzoruak

  • 1.
  • 2.
    Lurzoruaren osagaiak  Lurzorua lurrazalaren azaleko geruza da.  Osagaiak:  Harriaren higaduratik datozen elementu mineralak  Landare edota animalien materia organikoa  Osagai likidoak eta gasak (CO2)
  • 3.
    KONTZEPTU BATZUK  Lurzoruaren ehundura: Lurzoru bat osatzen duten partikuleen neurrien araberako eraketa. Eraketa hori arearen %, buztinaren %, eta limoen % proporotzioetan adierazten da:  AREAK: Osagaien tamaina diametroko 2.00 eta 0.05mm bitartean daudenak.  LIMOAK: Beren tamainak 0.05 eta 0.002mm bitartean badira.  ARCILLAS: Beren tamainak diametroko 0.002mm baina txikiagoak badira.
  • 4.
    IRAGAZGAIZTASUNA Zenbat eta buztin gehiago hainbat eta trinkoagoa eta iragazgaitzagoa izango da EHUNDUREN MOTAK lurzorua Buztina IRAGAZKORTASUNA Area
  • 5.
    Edafogenesia : Lurzoruaren eraketaren prozesua.  Lixibiazioa: Euriak egiten duen lurzoruen disolbatzaileak diren osagaien garraiaketaren prozesua. Zenbat eta prezipitazio gehiago hainbat lixibiazio gehiago eta lurzorua txirotuko da.  Edafología: lursoruen jatorria, eboluzioa (edafogénesia) eta ezaugarriak aztertzen dituen zientzia
  • 6.
    LURZORUKO FAKTOREAK  HARRI AMA  Lurzoru silizeoak: solteak, iragazkorrak eta azidoak  Kareharrizkoak: oretsuak eta iragazkorrak  Buztintsuak: trinkoak eta iragazgaitzak  KLIMA  Edafogenesian eragin handikoa  Prezipitazioak eta tenperaturak: jarduera biologikoa eta kimikorako ezinbestekoak dira.
  • 7.
    Lurzoruaren profila etahorizonteak Orbelak, hondakinak, onddoak,e.a. Gainazala, humus pilatzen du (lixibiazio- gunea) Meatze eta aldatze-ingurua Harri ama meteorizatua (birrinduta) Harri ama trinkoa
  • 8.
    Lurzoru-profila Hiztegia  Lurzoruak bere garapenaren arabera dituen horizonte (ala geruza) multzoa  Horizontea  Lurzoru baten profilaren geruza bat.  Lurzoru zonala  Bere jatorria eta eraketa klimari estuki lotuta duena  Lurzoru azonala  Klima ez diren beste faktore batzuei lotuta dagoenean lurzoruaren eboluzioa
  • 9.
    Klima Ozeanikoko lurzoruak Silizeoak  Lurzoru arre hezea  Nekazaritzarako lurzoru oso ona  Azidotasuna gutxitzeko karea erabiltzen da.  Ranker  Aldapa handiko inguruko lurzorua (mendikoa)  Gutxi garatuta  Larreak eta basoak jartzeko egokia.
  • 10.
  • 12.
    Klima Ozeanikoko lurzoruak-2  Kareharrizkoak  Kareharrizko lurzoru arrea  Nagusia da, oso hedatuta dago.  Ona nekazaritzarako  Terrafusca  Mendi-inguruetako lurzorua.  Egokia basogintzarako.
  • 14.
    Klima Mediterraneoko Harri silizeotan lurzoruak Vertisola  Hegoaldeko lurzoru arrea  Lurzoru txiroa eta azidoa  Humus gutxi du eta errez higatzen da.  Ongarrituz gero zerealetarako balio du. Kareharrizkoak  Lurzoru gorri mediterraneoa  Lurzoru bikaina, mantenugai ugariekin.  Terra rossa  Lurzoru gutxi garatuta eta horizonte buztintsua harri amaren gainean  Sastrakadia eta bigarren mailako laborantza egiten da.  Buztinetan eta margetan  Vertisolak edo lurzoru beltzak  Buztin hedakor ugari dituzte.  Penintsulako lurzorurik emankorrenak dira.  Guadalquivirreko sakonunean, Tierra de Barrosen (Badajoz) eta Irunean
  • 16.
    Suelo pardo calizo meridional sobre margas Terra Rossa
  • 17.
    Lurzoru kareharrizkoa Lurzoru buztintsua Lurzoru igeltsua
  • 18.
  • 19.
    Estepako klima kolurzorua  Lurzoru gris subdesertikoa edo serosem  Ebroren erdialdeko haranean  Hegoekialdeko penintsulan  Kanarietan  Kareharri ugari eta humus gutxi  Landaredia urria eta sakabanatuta  Ia ez du kehorreko aprobetxamendurik nekazaritzan. Ureztatuz gero nahiko emankorra da baina errez gazitzen da (lurruntzea oso handia)
  • 20.
    Lurzoru azonalak  Alubialak  Ibaiertzetan: egokiak ortuko laborantzarako  Istinduak  Inguru endorreikoetan  Mantenugai gutxi.  Gaziak  Inguru oso lehorretan  Hareatsuak  Lehorraketa emnkortasunik gabe, ura infiltratzen da.  Bolkanikoak  Batez ere basaltokoak ez dira emankorrik