1. А.Балжинням., PhD
ЭМШУИС, АУС, ГССЗТэнхим

2. 
Àìüñãàëûí ýðõòýíèé ñýðãýýí çàñàõ ýì÷èëãýý íü
ºâ÷òºíèéã àìüäðàëûí õýâèéí ãîðèìä íü îðóóëàõûí òóëä
àâ÷ ÿâóóëæ áóé öîãö àðãà õýìæýý áºãººä ¿¿íèé ¿ð
ä¿íä òóõàéí õ¿íèé àëäñàí ÷àäâàðûã
íü ñýðãýýí
ñàéæðóóëàí ò¿¿íèéã áîëîìæèò õýìæýýíä õ¿ðãýõýä
÷èãëýãäýíý .

3. 
Зорилго
◦
◦
◦
◦
◦
Амьсгал, зүрх судасны үйл ажиллагааг сайжруулах
Хүндрэлээс урьдчилан сэргийлэх, эмчлэх
Тухайн өвчний тухай ойлголтыг сайжруулах
Өвчтөний хариуцлагыг нэмэгдүүлэх
Өдөр тутмын үйл ажиллагааны чадавхи, амьдралын
чанарыг сайжруулж хөдөлмөрийн чадварыг сэргээх

4. 
Ач холбогдол
◦ Ачаалал даах чадвар, хүчилтөрөгчийн хэрэглээ нэмэгдэж,
ажлын бүтээмж ихсэнэ
 Дасгал нь артери, венийн хүчилтөрөгчийн ялгааг ихэсгэдэг
◦ Янз бүрийн ачааллын үеийн амьсгаадалт болон тайван
үеийн амьсгалын тоог цөөрүүлнэ, диспное багасгана
◦ Амьдралын чанар дээшилж, сэтгэл түгшүүр, гутрал
багасна, өдөр тутмын үйл ажиллагааны чадвар нэмэгдэнэ
◦ Явах чадвар сайжирна
◦ Эмнэлэгт хэвтэх тоо цөөрнө
◦ Захын булчингуудыг хөгжүүлэхэд анхаарснаар зүрх,
уушгинд ирэх ачаалал буурна

5. 
Хэн сэргээн засах эмчилгээнд хамрагдах вэ?
◦ Дасгалын үед хүчилтөрөгчийн байх ёстой хангамж 75%-аас
бага
◦ Бөглөрөлт өвчний үед хүчиллэсэн амьсгалын гаргалтын
эзэлхүүн 1 сек-д <2000ml эсвэл FEV1/FVC 60%-аас бага
байх, рестриктив эсвэл уушгины судасны өвчний үед
нүүрсхүчлийн моноксидын нэвчих багтаамж байх ёстой
хэмжээнээсээ <80 үед
◦ Идэвхигүй тамхичин эсвэл тамхинаас гарсан боловч
диспное-ийн улмаас үйл ажиллагаа хязгаарлагдсан
◦ Тамхичид тамхиа хаясан тохиолдолд сэргээн засах
эмчилгээний үр дүн гардаг
◦ Сэргээн засах эмчилгээ эхлэхээс өмнө өвчтөний үйл
ажиллагааны чадварыг үнэлэх хэрэгтэй

6. 




Амьсгалын эрхтэний эмгэгийн үеийн үйл ажиллагааны
чадвар алдагдлын ангилал (Moser-ийн ангилал, 1991)
1.тайван үед хэвийн-их хэмжээний ачааллын үед диспное
илрэнэ
2. Өдөр тутмын үйл ажиллагааны чадвар хэвийн-шатаар
өгсөх, уруудахад диспное илрэнэ
3. зарим нэг өдөр тутмын үйл хөдлөл хийхэд диспное
илрэнэ, нэг гудамж удаан хурдтай явж чадна
4. зарим нэг өдөр тутмын үйл хөдлөл бусдын хараат, бага
зэргийн ачааллын үед диспное илрэнэ
◦ 1-4 үед тайван үед диспное илэрдэггүй

5. гэрээсээ гарч чаддаггүй, тайван үед диспное илрэнэ,
ихэнхи өдөр тутмын үйл хөдлөлд бусдын тусламж
шаардлагатай.
◦ Эдгээрийн аль ч шатанд байсан амьсгалын сэргээн засах эмчилгээ
үр дүнтэй байдаг.

7. 
Амьсгалын эрхтэний үйл ажиллагааны хяналт
◦ Уртавтар тархинд байх амьсгалын төв
амьсгалын булчин

Амьсгалын булчин
нугас
◦ Амьсгал авах үндсэн булчин - өрц
◦ Амьсгал авах туслах булчин – SCM, trapezius,
pectoralis major, external intercostalis, scalene
◦ Амьсгал гаргах – хэвийн үед идэвхигүй процесс
◦ Амьсгал гаргах үндсэн булчин- хэвлий
◦ Амьсгал гаргах туслах булчин-internal intercostalis

10. 

Уушгины архаг бөглөрөлт өвчин
◦ Архаг бронхит, эмфизема, цистик фиброзис, астма
Уушгины рестриктив өвчин
◦ Интринсик (уушгины эд)
 Асбестоз, саркойдоз, силикоз,
◦ Экстринсик (цээжний ханын хөшингө)
◦ Мэдрэл-булчингийн өвчин
 Дюшены өвчин, ALS, GBS, MG
◦ Цээжний эмгэг (кифосколиоз)
◦
◦
◦
◦
◦
 Хэрэв сколиозын өнцөг >90 бол диспное илрэнэ, >120 бол
гиповентиляци
Гялтангийн эмгэг
Бехтеревийн өвчин
Нугасны гэмтэл
Таргалалт
Мэс засал

11. 1. Хоол эмчилгээ
 2. Эмийн эмчилгээг зөв сонгох
 3. Хүчилтөрөгч эмчилгээ
 4. Зөв амьсгалах арга барилд сургах

 Амьсгалын дасгалууд
5. Амьсгалын замын цэвэршилтийг сайжруулах
 6. Эмчилгээний дасгал
 7. Ерөнхий биемахбодийн дасгал
 8. Энерги зарцуулалтыг багасгах арга барил
сургах
 9. Туслах багаж хэрэгсэл хэрэглэж сургах


12. 
Хооллолтонд үнэлгээ өгөх
◦ Амьсгалын булчингийн сулрал нь бодисын
солилцооны дутагдалтай хавсардаг
◦ Mg, Ca, K, P багасдаг
◦ Сийвэнгийн альбумин өвчний явц, хүнд хөнгөнөөс
хамааралтай байдаг
◦ Азотын хэмжээ ихэсдэг
◦ Хоол тэжээлийн дутагдал нь өвчлөл, нас баралттай
шууд хамааралтай байдаг
 Олон дахин өвдөхөд дархлаа сулрана
 Уушгины альвеолын орчинд макрофаг үйл/а буурдаг
 Амьсгалын дээд, доод замд бактериуд ихээр бий болно

13. 
Хооллолтонд үнэлгээ өгөх
◦ Хоол тэжээлийн дутагдал нь уушгины нөхөн төлжилт,
сурфактантын синтезид сөргөөр нөлөөлдөг.
◦ Хоол тэжээлийн дутагдал нь бие сулрах шалтгаан
болсноор амьсгалын эрхтэний үйл/а-д сөргөөр
нөлөөлж эцэстээ гиперкапни, амьсгалын дутагдалд
хүргэдэг
◦ Таргалалттай хүмүүст амьсгалын эрхтэний ачааллыг
нэмэгдүүлдэг учир жингээ хасах хэрэгтэй
◦ Уушгины архаг бөглөрөлт өвчтэй хүмүүс шингэнг маш
их хэрэглэх хэрэгтэй.
◦ Зөв хооллох хэрэгтэй

14. Эмийн эмчилгээг зөв сонгох
 Эмийн бус эмчилгээ

◦ Биеийн эсэргүүцэл, хөдөлгөөний чадварыг
нэмэгдүүлэх
◦ Дасгалын өмнө доод тал нь10 минут бие халаах
◦ Хүйтний улиралд ам, хоолойгоо ороох
◦ Дасгалыг чийгтэй орчинд хийх
◦ Агаарын бохирдол, аллергенээс аль болох хол байх
◦ Дасгалыг ачааллыг багасгаж дуусгах
◦ Хоол идсэнээс хойш доод тал нь 2 цагийн дараа
дасгал хийх

15. 
Хүчилтөрөгч эмчилгээ
◦ О2-ийг диспное-г бууруулах зорилгоор болон
дасгалын үед хамрын гуурсаар өгч болно
◦ Маскаар, трахейгаар, хамраар гм олон аргаар өгнө
◦ РО2, 55-60mm Hg үед О2 эмчилгээ хийнэ
◦ Гэрийн нөхцөлд О2 эмчилгээ хийснээр дараах ач холбогдолтой






Полицетими буурна
Уушгины даралт сайжирна
Дасгалын үеийн ачаалал буурна
Наслалт уртсана
Танин мэдэхүйн үйл ажиллагаа сайжирна
Эмнэлэгт хэвтэх тоо цөөрнө
◦ Эмчилгээний үед тамхиа хаях ёстой

16. 

Зөв амьсгалах арга барил сургах
◦ Диспное багасна, амьсгалд зарцуулагдах энерги
багасна, амьсгалын булчингуудын үйл/а сайжрина,
уушгины үйл/а-ны үзүүлэлтүүд сайжирна
Уушгины үйл/а-ны үзүүлэлтийг сайжруулах
◦ Өрцний дасгал
 Амьсгалын эзэлхүүн, ихсэнэ, үйл/а-ны үлдэгдэл
багтаамж буурна, хүчилтөрөгчийн хангамж нэмэгдэнэ

◦ Хэсэг газрын амьсгал (segmental)
Диспное болон амьсгалд зарцуулагдах энергийг
бууруулах
◦ Уруул цорвойлгож амьсгал гаргах дасгал
 Коллапсаас сэргийлнэ, хийн солилцоо сайжирна,
амьсгалын эзэлхүүн ихсэнэ,

17. 
Àìüñãàëûí äàñãàë íü
◦ àìüñãàëûí áóë÷èíã õºãæ¿¿ëýõ
◦ âåíòèëÿöèéã ñàéæðóóëàõ
◦ àìüñãàëàõàä ýíåðãè áàãà çàðöóóëàõ
◦ õèéí ñîëèëöîîã ñàéæðóóëàõ à÷ õîëáîãäîëòîé
◦ àìüñãàëàõûã õºíãºâ÷ëºõ
◦ õàíèàëãàõ ðåôëåêñèéã öî÷ðîîõ ñàéí òàëòàé.

18. - Óóøãèíû öî÷ìîã, àðõàã ºâ÷í¿¿ä
• ÃÕÀÁª
• Ïíåâìîíè
• Àòåëåêòàç
• Óóøãèíû ýìáîëè
• Óóøãèíû äèñòðåññ ñèíäðîì
• Öýýæ áîëîí õýâëèé îð÷èì ºâäºëòòýé ¿åä : ì/ç, ãýìòýë
• àìüñãàëûí çàì õî¸ðäîã÷îîð áºãëºðñºí ¿åä: áðîíõîñïàçì
- ÒÌÑ-èéí ¿/à-íû äóòàãäàë→ áóë÷èíãèéí ñóëðàë
• íóãàñíû ãýìòýë
• öî÷ìîã, àðõàã, äààìæðàõ ÿâö á¿õèé ìèîïàòè, íåéðîïàòè
•
•
Îðòîïåäèéí ýìãýã : ñêîëèîç, êèôîç
òàéâøðóóëàõ, ñòðåññ áàãàñãàõ

19. 





÷èìýýã¿é òàéâàí îð÷èíã ñîíãîõ
àìüñãàëûí äàñãàëûí à÷/õ, çîðèëãûã ºâ÷òºíä òàéëáàðëàõ
áèåíä òîõèòîé, àÿòàéõàí, áèåý ñóëëàñàí áàéðëàëûã ñîíãîõ, áàðèó
õóâöàñã¿é áàéõ
ýõëýýä õàãàñ ñóóãàà áàéðëàëä õèéõ
òàéâàí áîëîí áèåèéí à÷ààëëûí ¿åä ºâ÷òºíèé àìüñãàëæ áóé õýëáýðò
¿íýëãýý ºãºõ. Èíãýñíýýð:
◦ ýì÷èëãýý øààðäëàãàòàé ýñýõèéã òîäîðõîéëíî.
◦ ÿìàð õýëáýðèéí àìüñãàëûí äàñãàë øààðäëàãàòàéã òîä-íî.
Øààðäëàãàòàé áîë ºâ÷òºíä òàéâøðàõ òåõíèêèéã çààæ ºãºõ.
◦ öýýæíèé äýýä õýñýã, õ¿ç¿¿, ìºðíèé áóë÷èíã ñóëëàñíààð→ àìüñãàëûí
òóñëàõ áóë÷èíãóóä àìüñãàëä îðîëöîõûã áàãàñãàíà

20. 



àìüñãàëûã õ¿÷ýýð ãàðãàæ áîëîõã¿é. Àìüñãàë ãàðãàëò íü
èäýâõèã¿é áàéõ õýðýãòýé. Õ¿÷ýýð ãàðãàâàë àìüñãàëûí çàìûí
àãààðûí óðñãàëûí ýñýðã¿¿öýë èõýññýíýýð áðîíõîñïàçì áîëäîã.
àìüñãàëûã õýò óäààí óðò ãàðãóóëàõã¿é áàéõ. Èíãýñíýýñ
äàðààãèéí àìüñãàë àâàõàä áàãòàðäàã áºãººä àìüñãàë
çîõèöóóëàãàã¿é, ¿ð ä¿íã¿é áîëäîã.
àìüñãàë àâàõàä àìüñãàëûí õî¸ðäîã÷ áóë÷èíãóóäûã
îðîëöóóëàõã¿é áàéõ.
àìüñãàëûã 3-4 óäàà ã¿í àâ÷ ãàðãààä íýã õýâèéí
àìüñãàëëóóëàõ →ãèïåðâåíòèëÿöè

27. 
Амьсгалын замын цэвэршилтийг сайжруулах
◦ Ханиалгах дасгал
◦ Постурал дренаж
 Заалт: өдөрт >30 мл их цэр ялгарах, аспираци,
ателектаз, цэрээ гадагшлуулж чадахгүй байгаа үед
 Дэлхийн татах хүчийг ашиглаж уушгийг цэвэршүүлж
байгаа арга
 Өглөө болон хооллосноос хойш 1-2 цагийн дараа
 Тоших, доргиох аргатай хавсарна

28. 
óóøãèíû ÿíç á¿ðèéí ñåãìåíòýíä õóðèìòëàãäñàí
ø¿¿ðëèéã àìüñãàëûí òºâ áóþó òîì çàì ðóó
ãàðãàõûí òóëä ºâ÷òºíèé áàéðëàëûã ººð÷ëºõ
çàìààð õèéæ áóé àðãà þì. Ø¿¿ðýë òºâ çàìðóó
îðîîä èðâýë õàíèàõ áîëîí ñîðóóëàõ çàìààð
ãàðãàäàã. ̺í òîãøèõ, äîðãèîõ àðãóóäûã
õàâñðóóëæ õýðýãëýäýã.

29. 1.àìüñãàëûí çàìä ø¿¿ðýë õóðèìòëàãäàõààñ ñýðãèéëýõ
- öýðíèé ÿëãàðàë èõ áàéäàã ºâ÷í¿¿ä æíü: àðõàã áðîíõèò, cystic
fibrosis
- õýâòýðò óäààí áàéãàà ºâ÷òºí
-åðºíõèé ìýäýý àëäóóëàëòòàé õàãàëãàà õèéëãýñýí ºâ÷òºí áîëîí
ç¿ñëýã õèéñýí ãàçàðò ºâäºëò èõòýéãýýñ àìüñãàëàõ, õàíèàëãàõ íü
õÿçãààðëàãäñàí
2. Íýãýíò õóðèìòëàãäñàí öýðèéã ãàäàãøëóóëàõ
-óóøãèíû àðõàã áîëîí ö¿÷ìîã ºâ÷èí /ïíåâìîíè, àòåëåêòàç, ÃÕÀÁª/
-áèå ñóë, ºíäºð íàñòàé
-àìüñãàëûí àïïàðàòòàé ºâ÷òºí

30. 1. Ãåìîððàãè
à. öýð èõ õýìæýýíèé öóñòàé áàéõ
á. öýð áàãà çýðýã öóñàí ñóäàëòàé áàéõààñ ÿëãààòàé
2. Ýì÷èëãýýíèé ¿ð ä¿í ìóó áàéãàà öî÷ìîã ýìãýã¿¿ä
à. õ¿íä õýëáýðèéí óóøãèíû õàâàí
á. òºðºëõèéí ç¿ðõíèé äóòàãäàë
â. ïëåâðò èõ õýìæýýíèé øèíãýí õóðèìòëàãäñàí
ã. óóøãèíû ýìáîëè
ä. ïíåâìîòîðàêñ
3. Ç¿ðõ-ñóäàñíû ¿éë/à òîãòâîðã¿é
à. Õýì àëäàãäàëòàé
á. õ¿íä õýëáýðèéí ãèïåðòåíçè, ãèïîòåíçè
â. îéðûí ¿åä èíôàðêò ìèîêàðä áîëñîí
4. Îéðûí õóãàöààíä ìýäðýëèéí ìýñ çàñàë õèéëãýñýí
òîëãîé íü óðóó õàðñàí áàéðëàë òàðõèíû äîòîîä äàðàëòûã èõýñãýõ
àþóëòàé.

31. Òîãøèõ
 Ñýãñðýõ
 Äîðãèîõ


34. 1. Õèéõ öàã
-õîîë èäñýíèé äàðàà øóóä õèéæ áîëîõã¿é
-óòëàãà (àýðîçîë) ýì÷èëãýýòýé çºâ õîñëóóëàõ
-õèéõ öàãàà çºâ ñîíãîõ
◦ ºâ÷òºí ºã뺺㿿ð èë¿¿ èõ õàíèàäàã ó÷èð ýíý ¿åä õèéâýë ¿ð
ä¿íòýé.
◦ óíòàõààñ ºìíº õèéâýë ºâ÷òºí òàéâàí àìðàõ íºõöëèéã á¿ðä¿¿ëäýã
ó÷èð ýíý ¿åä õèéâýë áàñ àøèãòàé.
-ýì÷èëãýýíèé äàâòàìæ íü ºâ÷òºíèé ýìãýã ïðîöåññèéí áàéäëààñ
õàìààðäàã.
◦ öýð ºòãºí áàéâàë: óóøãè öýâýðøòýë ºäºðò 2-4 óäàà
◦ ø¿¿ðýë õóðèìòëàãäàõààñ ñýðãèéëæ ºäºðò 1-2 óäàà

35. 3. Ýì÷èëãýýíèé äýñ äàðààëàë
à. àëü ñåãìåíòýíä äðåíàæ õèéõýý òîäорхойлíî.
-çàðèì íýã àðõàã ºâ÷òºíä æíü: cystic fibrosis-ûí ¿åä á¿õ áàéðëàëààð õèéõ
øààðäëàãàòàé áàéäàã.
-áóñàä ºâ÷òºí¿¿äýä çºâõºí òîäîðõîé íýã ñåãìåíòýíä äðåíàæ õèéäýã.
-ºäºð á¿ð ºâ÷òºíèé áèåèéí áàéäëûã íàðèéí õÿíàíà.
-óóøãûã ÷àãíàíà.
á. ªâ÷òºíä áàéðëàë íü áèåý ñóëëàæ õýâòýõ áîëîìæ á¿õèé ýâòýé áàéãàà ýñýõèéã
õàðíà.
â. ºâ÷òºíèé óðä çîãñîîä, ò¿¿íèé àðüñíû ºíãèéã àæèãëàíà.
ã. äîîä òàë íü 5-10 ìèíóò áàéëãàõ áà ¿ð ä¿íòýé áàéâàë ò¿¿íýýñ èõ áàéëãàæ áîëíî.
ä. àìüñãàëûã ã¿í àâ÷ ãàðãóóëíà. Ãèïåðâåíòèëÿöààñ ñýðãèéëíý.
å. òóõàéí ñåãìåíò äýýð òîãøèëò õèéíý.
¸. øààðäëàãàòàé ¿åä îãöîì, ã¿í, õî¸ð äàðààëñàí õàíèàëãàõ äàñãàë õèéíý.
æ. õýðâýý òîãøîîä õàíèàõã¿é áîë ÷è÷èðãýõ àðãûã õýðýãëýâýë ¿ð ä¿íòýé.
ç. 5-10 ìèíóò áîëîõîä õàíèàëãàëò íü ¿ð ä¿íã¿é áàйâàë ººð áàéðëàëä øèëæèíý.
è. Íèéò ýì÷èëãýýíèé õóãàöàà 40-45 ìèíóòààñ õýòýð÷ áîëîõã¿é.

36. 4. Ýì÷èëãýýã äóóñãàõ
• Ýì÷èëãýýíèé äàðàà ààæèì áîñîæ áîãèíî õóãàöààíä ñóóæ àìðàíà.
• Ïîñòóðàë ãèïîòåíçèéí øèíæ ãàðàõ ýñýõèéã õÿíàíà.
• Ýì÷èëãýýíèé ¿åä öýðíèé ÿëãàðàë ìóó áàéñàí áîë ýì÷èëãýýíèé
äàðàà ÿëãàðàëò èõñýæ áîëäîãèéã ºâ÷òºíä òàéëáàðëàæ ºãíº.
• Ýì÷èëãýýíèé ä¿íä ãàðñàí öýðíèé áàéäëûã ºâ÷íèé ò¿¿õýíä
äýëãýðýíã¿é áè÷íý. ¯¿íä:
-öýðíèé õýëáýð, êîíñèñòåíñè, õýìæýý
-ºâ÷òºíèé áàéäàë
-ýì÷èëãýýíèé äàðàà ºâ÷òºíèé ÀÄ, ñóäàñíû öîõèëò ,
àìüñãàëûí òîî
- ÷àãíàõàä äðåíàæ õèéñýí õýñãèéí àâèàíä ººð÷ëºëò îðñîí
ýñýõ
5. Ïîñòóðàë äðåíàæèéã õýçýý çîãñîîõ âý?
• Ðåíòãåí øèíæèëãýýãýýð öýýæ õàðüöàíãóé öýâýð
• ªâ÷òºí 24-48 öàã õàëóóðààã¿é ÷àãíàõàä õýâèéí àìüñãàëòàé
áàéâàë

37. 
Эмчилгээний дасгал
◦ Амьсгалын булчингийн тэсвэр, хүч, ажлыг сайжруулах
зорилготой
 Амьсгал авалтыг эсэргүүцэлтэй хийх (гуурсны
диаметрийг нарийсгах)
 Өдөрт 1-2 удаа, 15-30 мин, минутанд 10-20 амьсгал
байхаар хийнэ.

Ерөнхий биемахбодийн дасгал

38. 
Ерөнхий биемахбодийн дасгал
◦ Өдөрт тутмын үйл/а-ны чадварыг дээшлүүлэх
зорилготой
Аеробик (дугуй унах, усанд сэлэх, алхах гм)
Үений далайцын дасгал
Гарны хүч хөгжүүлэх дасгал
Өдөр бүр 12 минут алхаж, хугацаа, алхсан хэмжээг
тэмдэглэх, үр дүнг тооцох (10-12 долоо хоног хийж,
ачааллыг нэмэгдүүлэх)
 Гарны дасгал нь бодисын солилцооны хэрэгцээг
бууруулж, вентиляцийг нэмэгдүүлдэг
 Гарны дасгалыг тулгуургүй хийх нь О2 зарцуулалтыг
бууруулдаг (өөрөө өөртөө үйлчлэх, юм авах гм)
 Зүрхний цохилтыг >120 байлгах





39. 
Энерги зарцуулалтыг багасгах арга барил
сургах
◦
◦
◦
◦
Paced breathing
Body mechanics
Төлөвлөгөөтэй ажил хийх
Туслах хэрэгсэл хэрэглэх

40. 1. Нас баралт өндөр байдаг
 2. Амьсгалын замын цочмог дутагдлын гол
шалтгаан нь амьсгалын замын цэвэршилт
алдагдсантай холбоотой
 3. Сэргээн засах эмчилгээний гол зорилго нь
хүндрэлээс сэргийлэх, цэр салстын ялгаралтыг
сайжруулах


41. 1. Өвчтөний сургалт
 2. Зөв хооллох
 3. Зөв амьсгалах арга барилд сургах
/амьсгалын дасгалыг хийлгэж сургах/
 4. Цэр салстын ялгарлыг сайжруулах
 5. Noninvasive вентиляци


42. 
Өвчтөний сургалт
◦ Уушгины үрэвсэл, амьсгалын дутагдалд орох,
механик вентиляци хийгдэхээс сэргийлэх
◦ Вакцинд хамрагдах
◦ Олон хүн цугларсан газар очихгүй байх
◦ Шөнийн цагаар нойрсуулах эм хэрэглэхгүй байх
/аспираци/
◦ Хэт их хэмжээний О2 хэрэглэхгүй байх /амьсгалын
төвийн зохицуулга дарангуйлагдсанаас уушгины
судас нарийсах, ингэснээр гиперкапни болох
эрсдэлийг нэмэгдүүлдэг/
◦ Хүнд хоол идэхгүй, таргалахгүй байх
◦ Ирээдүйн зорилго, төлөвлөгөөтэй байх

43. 
Зөв хооллох
◦ Амьсгалын булчингийн дутагдал гипокалеми-г
гүнзгийрүүлдэг.
◦ Дюшений дистрофитой өвчтөнд калийн хэмжээ
багассанаас гипокалеми болдог

44. 
Амьсгалын дасгал
◦ Хэл залгиурын дасгал
 6-9 удаа агаар залгихад нэг нь 30-150 мл агаар болно




Өвчтөний дуу авиа, хэмнэлийг сайжруулна
Микроателектазаас сэргийлнэ
Амьсгал гүн авснаар ханиалгалт үр дүнтэй болно
Уушгины эдийн хөдөлгөөн сайжирна

45. 
Цэр салстын ялгарлыг сайжруулах
◦ Ханиалгахад туслах
◦ Соруулах /suctioning/
 Бусад аргуудтай хавсарч хэрэглэнэ
 Хүндрэл: амьсгалын замын мембран цочрох, цус алдах,
хавагнах, гипоксеми,брадикарди, тахикарди, гипер болон
гипотензи, тархины дотоод даралт ихсэн
 Цээж тогших, постурал дренаж хэрэглэж болно.