1. HĠPERTANSĠYON
TANI ve TEDAVĠSĠ
DOÇ. DR. ABDULLAH DOĞAN
SDÜ Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD

2. Normal Kan Basıncı
• Dokuların perfüzyonunu sağlayacak kadar yüksek,
zarar vermeyecek kadar düĢük olmasıdır.
• KB yüksekliğinin zararlı olduğu 1967 yılında kabul
edildi.

3. Hipertansiyon Tanımı
• Kan basıncının 140/90 mmHg ve üzeri
olması
1. Primer (Esansiyel) 90-95%
2. Sekonder 5-10%

4. HT sınıflaması
JNC 6/ESC SKB/DKB, mmHg JNC 7
Optimal  120/80 Normal
Normal 120 -129/80-84 Prehipertansiyon
Sınır 130-139/85-89
Hipertansiyon ≥140/90 Hipertansiyon
Evre 1 140-159/90-99 Evre 1
Evre 2 160 -179/100-109 } Evre 2
Evre 3 >180/110

5. Total KV Riski Belirleme
Risk Faktörleri Subklinik organ hasarı
•SKB ve DKB düzeyi •EKG: LVH (Sokolow-Lyon >38mm)
•Nabız basıncı (yaĢlılar) •Eko: LVH (LVMI E>125 ve K>110g/m²
•YaĢ (E>55 K>65) •Karotis IMK >0.9 mm) veya plak
•Sigara •Karotis-femoral pulse wave velocity
•Dislipidemi •Ankle-brakial index (ABI)<0.9
•AKġ 100-125 mg/dl •Hafif Cr artıĢı (E1.3-1.5; K 1.2-1.4 mg/dl)
•Anormal GTT •GFR <60 ml/dk veya Ccr <60ml/dk
•Abdominal obezite •Mikroalbuminüri 30-300 mg/24 sa veya
•KAH için aile öyküsü alb/Cr oranı>22 (E), 31 (K)
Diyabetes mellitus Kesin KV veya renal hastalık
AKġ ≥126 mg/dl •SVH: Ġnme (iskemik, kanama, GĠA)
OGTT ≥200 mg/dl •Kalp: MĠ, angina, revask., KY
Metabolik sendrom •Böbrek: DNP, renal yetm (Cr>1.5 (E) 1.4
mg/dl (K), proteinüri >300 mg/24sa
•PAH
•Ġleri retinopati: ödem, eksuda, kanama

6. Etyoloji
A- Primer 90-95%
B- Sekonder 5-10%
1. Renal parankimal hast 5%
2. Renovasküler hast 0.2-1%
3. Oral kontraseptif kullanımı 1%
4. Aort koarktasyonu 0.1-0.2%
5. Hiperaldosteronizm 0.2%
6. Cushing Send 0.2%
7. Feokromasitoma 0.2%
8. Gebelik HT
9. Nörolojik bozk bağlı HT, KĠBAS, uyku apnesi,guatripleji

7. KB ve Kardiyovasküler ölüm
5 3 x
x
2.5
4
2 x
x
3 x
1.5 x
x
2 x
x x
1 x x
x
1 x
x 0.5
0 0
<110 110- 120- 130- 140-150- 160+ <70 70- 75- 80- 85- 90- 95 100+
119 129 139 149 159 74 79 84 89 94 99
SKB mmHg DKB mmHg
MRFIT=Multiple Risk Factor Intervention Trial. Intern Med 1993;153:186-208
Arch

8. Patofizyoloji
1. Ort. KB= CO x SVR=DKB+Nabız basıncı/3
2. Renin anjiyotensin- aldosteron sistemi (RAAS)
Esansiyel HT hastaların %60’ında renin N
3. Katyon metabolizması bozukluğu
Sodyum
Potasyum
Magnezyum
4. Nörojenik faktörler ; sempatik sis aktivasyonu
5. Hormonal faktörler: Minerolokortikoid,
glukokortikoid veya katekolamin fazlalığı

9. Kan basıncı regülasyonu
Kan Basıncı = Kalp debisi x Periferik direnç
Vazomotor tonus
Preload Kontraktilite
Kalp Hızı
Sıvı volümü
- Otonom SS Vazoaktif
- RAAS maddeler
Böbrek - Ca homeostazisi
Sodyum
tutulumu
Sodyum
alımı Genetik faktörler

10. Epidemiyoloji
• Dünyada yetişkinlerin %20’si HT
• Türkiye’de HT sıklığı;
– 16 milyon (%32) HT
• Erkeklerin %27.5’i,
• Kadınların %36’sı HT
– 21 milyon pre-HT hastası

11. Türkiye’de hipertansiyon
50
>18 y, n=4910
40 36,1
31,8
27,5
Yüzde (%)
30
16 milyon
20
10
0
Tüm grup Erkek Kadın

12. YaĢa göre HT sıklığı
100
90 79,7
76
80 70
70 56,4
Yüzde %
60
50 39
40 31,8
30 21
20 11,8
10
0
29
39
49
59
69
79
80
e
iy
-
-
-
-
-
-
>=
rk
18
30
40
50
60
70
Tü

13. Durumun ciddiyetinin farkında mıyız?
80
70
60
48
Yüzde (%)
50 40
40
28
30
20
10
0
Tüm grup Erkek Kadın

14. Antihipertansif ilaç kullananlar
50
37
40
31
Yüzde (%)
30
21
20
10
0
Tüm grup Erkek Kadın

15. Sistolik mi? Diyastolik mi?
• KVH için SKB daha önemli bir risk faktörüdür.
• Diastolik hipertansiyon tek başına veya SKB’ndaki
yükselmeyle birlikte 50 yaşından önce belirginleşir.
• Sistolik HT prevalansı yaşla artar ve 50 yaşın üzerinde
hipertansiyonun en sık formunu oluşturur.
• 50 yaşına kadar DKB daha belirgin KV risk faktörü iken
sonrasında SKB daha önemlidir.

16. Sistolik HT
1. Atmış kalp debisi
Aort yetmezliği
A-V fistül
Hipertiroidi
Beriberi hastalığı
Hiperkinetik dolaşım
2. Aort rijiditesinde artış
Yaşlılık HT

17. Hipertansiyonun Önemi
Hastalık Rölatif risk
Koroner arter hastalığı 2-3x
İnme (Stroke) 7x
Kalp yetersizliği 2-3x
Periferik vasküler hastalık 2-3x

18. Antihipertansif tedavinin önemi
Klinik çalışmalara göre, HT’nin
tedavisiyle;
– İnme insidansı : %35-40
– Mİ insidansı : %20-25
– Kalp yetersizliği insidansı : >%50
AZALMAKTADIR!!!

19. Türkiye’de KB kontrolü
40 Kan basıncı < 140/90 mmHg
35
30
25
Yüzde %
20
20
15
8
10
5
0
Tüm hipertansifler Antihipertansif alanlar

20. Tanısal Değerlendirme
1. KB ölçümü
2. Aile ve klinik öykü
3. Fizik muayene
4. Laboratuvar ve ileri araştırma

21. KB Ölçümü
• Uygun manĢon ile,
• En az iki ölçüm 1-2 dk arayla
• Her iki koldan
• Ayakta KB ölçümü (1-5 dk sonra)
• Nabız sayısı - kalp hızı
• Ambulatuvar KB ölçümü ( 24 saatlik ort. <125-
130/80 mmHg, gündüz <130-135/85 mmHg)
• Evde ölçüm <130-135/85 mmHg

22. Özel Durumlar
• Ġzole ofis HT (Beyaz önlük HT);
– Ofis KB sürekli ≥140/90 mmHg
– Normal ambulatuar ve home KB
• Ġzole ambulatuar HT (maskelenmiĢ HT)
– Ofis KB normal (<140/90 mmHg)
– Ambulatuar KB ≥125-130/80 veya ev KB
≥130-135/85 mmHg

23. Aile ve Klinik Öykü
• Yüksek KB’nin süresi ve önceki düzeyi
• Sekonder HT nedenleri
• Organ hasarı semptomları
• Önceki anti-HT tedavi
• Kişisel, ailesel ve çevresel faktörler
• Alışkanlıklar; Etanol, kokain, amfetamin
• Obezite: hiperinsülinemi, intravask volum artışı
• Kardiyovasküler hastalık risk faktörleri

24. Semptomlar
• Sıklıkla asemptomatik,
• Yorgunluk
• Nefes darlığı
• Sersemlik,
• Bulanık görme
• BaĢ ağrısı
• Göğüs ağrısı

25. Sekonder HT ipuçları:
• KB>180/110 mmHg
• HT nin 25 yaş öncesi veya 55 yaş sonrası
• Tıbbi tedaviye yanıtsız veya kötü yanıt
• Kontrol altında iken malignlik kazanması
• Paroxismal baş ağrısı, terleme, çarpıntı, HT
• Hipokalemi ile HT (hiperaldosteronizm)
• Kullandığı ilaçlar: OK, NSAI, Steroidler, Nazal
dekonjestanlar, Trisklik antidepresan, MAO inh,
anoreksiyan ajanlar, siklosporin

26. Laboratuvar Testleri-1
Rutin testler
– EKG
– İdrar analizi (mikroalbüminüri, mikroskopi)
– Tam kan sayımı (Hb, Htc)
– Serum AKŞ, Na, K, Ca, BUN, kreatinin, açlık
lipid profili, ürik asit,
– Tahmini GFR veya Cr klirensi

27. Laboratuvar Testleri-2
• Önerilen Testler
– Ekokardiyografi
– Karotis US
– Kantitatif protinüri
– Ankle-brakial index (ABĠ)
– Fundoskopi
– Glukoz tolerans testi
– Ev ve ambulatuar KB ölçümü
– Pulse wave velocity ölçümü

28. Ġleri değerlendirme
• Serebral, kardiyak, renal ve vasküler hasarın
araştırılması. Komplike HT’de zorunludur.
• Öykü, FM ve rutin testlere göre sekonder HT’yi
araştırma; renin, aldosteron, kortikosteroid,
katekolamin ölçümü (idrar/serum), arteriyografi,
Renal ve adrenal US, BT, MRİ

29. Subklinik Organ Hasarının AraĢtırılması
• Kalp: EKG, Tele, Eko
• Damarlar: Karotis US (İMK, PWV), ABİ
• Böbrekler: idrar alb, GFR/Cr klirensi, idrar
kreatinini
• Fundoskopi: ciddi HT de önerilir. Kanama,
eksuda, ödem ciddi HT’de bulunabilir.
• Beyin: Sessiz infarkt, laküner infarkt,
mikrokanama,beyaz madde lezyonları BT/MRİ
ile tespit edilir.

30. TEDAVĠ

31. Antihipertansif tedavinin hedefi
• Kardiyovasküler ve renal morbidite ve
mortaliteyi azaltmaktır.
• Çoğu hastada sistolik KB hedefine
ulaşılınca diyastolik hedefe de ulaşılır.
Bu nedenle;
Primer hedef;
SİSTOLİK KAN BASINCIDIR

32. Tedavinin amacı
1. Uzun süreli total KV riski maksimum
azaltmak
2. İlişkili reversibl risk faktörlerinin tedavisi
3. Kan basıncı <140/90 mmHg olmalı
4. Hedef KB <130/80 mmHg diyabetikler,
yüksek veya çok yüksek KV riske sahip
hastalarda (İnme, Mİ, KBH, proteinüri vs.)

33. Tedaviye Başlama
Tedaviye başlarken iki kriter dikkate
alınmalıdır.
1. SKB ve DKB düzeyi
2. Total KV risk
A. Non-farmakolojik yaklaşım
– Yaşam tarzı değişiklikleri
B. Farmakolojik tedavi

34. Antihipertansif Tedavi BaĢlama
RF, Normal Yüksek Evre I Evre II Evre III
HOH/hastalık normal
RF yok Gereksiz Gereksiz YTD/İlaç YTD/ilaç YTD+İlaç
1-2 RF YTD YTD YTD/İlaç YTD/ilaç YTD+İlaç
≥3 RF, MS/ YTD YTD- ilaç YTD+ilaç YTD/ilaç YTD+İlaç
HOH
DM YTD YTD+ ilaç YTD+ilaç YTD/ilaç YTD+İlaç
KV veya renal YTD+ ilaç YTD+ ilaç YTD+ilaç YTD/ilaç YTD+İlaç
hastalık

35. YaĢam tarzı değiĢikliği önerileri
Kilo vermek BMI: 18.5 - 24.9
Hipertansiyon diyeti Meyve-sebzeden ve az yağlı süt
ürünlerinden zengin, yağ içeriği düşük
beslenme
Sodyum kısıtlaması Günde  2.4 gr Na veya 6 gr NaCl
Fiziksel aktivite Günde en az 30 dk yürüyüş (haftanın çoğu
gününde)
Alkol tüketimini azaltmak Erkekte  2 içki, kadında ve çok zayıf
kişilerde  1 içki (1oz: 30mL etanol)

36. YaĢam tarzı değiĢikliklerinin etkisi
Değişiklik Sistolik KB azalması
Kilo vermek (10kg) 5-20 mmHg
Hipertansiyon diyeti 8-14 mmHg
Sodyum kısıtlaması 2-8 mmHg
Fiziksel aktivite 4-9 mmHg
Alkolü azaltmak 2-4 mmHg

37. Antihipertansif ajanlar
• Diüretikler
• Beta blokerler
• RAS blokerleri
– ACE inhibitörleri (ACEi)
– AT II reseptör blokerleri (ARB)
– Aldosteron antagonistleri (AA)
• Kalsiyum antagonistleri
• Alfa-1 adrenerjik blokerler
• Santral alfa-2 agonistler ve diğer santral etkili
ajanlar
• Direk vazodilatörler
• Periferik etkili sempatolitik ajanlar

38. Hangi durumda hangi ajan ?
Subklinik organ hasarı
Sol vent hipertrofisi ACEĠ, ARB, KKB
Asemptomatik AS KKB, ACEĠ
Mikroalbüminüri ACEĠ, ARB
Renal disfonksiyon ACEĠ, ARB

39. Hangi durumda hangi ajan?
Klinik hastalık
•GeçirilmiĢ inme Herhangi bir ajan
•GeçirilmiĢ MĠ BB, ACEĠ, ARB
•Angina pektoris BB, KKB
•Kalp yetersizliği Diüretik, BB, ACEĠ, ARB, AA
•AF yeni / kalıcı ARB, ACEĠ / BB, Non-dihidro KKB
•TaĢiaritmiler BB
•SDBY/proteinüri ACEĠ, ARB, lup diüretiği
•PAH KKB
•LV disfonksiyonu ACEĠ/ARB

40. Hangi durumda hangi ajan?
Hastalık
İzole sistolik HT Diüretik, KKB
Metabolik send ACEİ, ARB, KKB
Diyabet mellitus ACEİ, ARB
Gebelik KKB, metil dopa, BB
Siyah ırk Diüretik, KKB
Glokom BB
ACEİ’ye öksürük ARB

41. Belirli ajanlara kontrendikasyonlar
Zorunlu KE Muhtemel KE
Tiazid diüretikleri Gut MS, ĠGT, gebelik
Beta bloker Astım PAH, MS, IGT,
AV blok ≥2/3 Atlet, KOAH
Dihidropridinler TaĢiaritmiler
Verapamil/diltiazem AV blok ≥2/3
KY
ACE inhibitörleri Gebelik, hiperkalemi,
anjinörotik ödem, Bl.
RAD
ARB’ler Gebelik, hiperkalemi,
Bl. RAD
Antialdosteron Renal yetmezlik,
hiperkalemi

42. Diüretikler
• 1. Tiazidler:
• Klorotiazid(125-500mg), hidroklorotiazid (12.5-50mg),
klortalidon 12.5-50mg), metolazon (0.5-10mg),
indapamid (1.25-5mg)
• 2. Potasyum tutucu ajanlar:
– Siprinolakton (25-50mg), Eplerenon (50-100mg)
– Amilorid 5-10mg
– Triamteren 50-100mg
• 3. Lup diüretikleri:
– Furosemid 20-80mg
– Torsemid 2.5-10mg
– Bumetanid 0.5-10mg
– Etakrinik asit 25-100 mg

43. Yan etkiler
• Hipokalemi
• Hiperglisemi
• Hiperlipidemi
• Hiperürisemi
• Hipomagenezemi
• Hiperkalsemi (tiazid), hipokalsemi (lup diüretikleri)
• Hiperkalemi (potasyum tutucular)
• Metabolik alkaloz

44. Beta Blokerler
• CO’u, plazma renin aktivitesini azaltır
• Atenolol 25-100mg*
• Bisoprolol 2.5-10mg*
• Metoprolol 50-100 mg*
• Propronolol 60-180 mg
• Asebutolol 200-800 mg
• Labetolol 200-800 mg
• Carvedilol 12.5-50 mg*
• Kontrendikasyonları: Bronkospazm, ciddi PAH,
kalp ileti bozuklukları
• KAH, KKY ve hipertiroidi varsa tercih edilir.

45. RAS ve Ġnhibisyonu
Anjiyotensinojen
Renin Renin
ACE’den bağımsız
Anjiyotensin I Bradikinin
AT II oluşumu
Kimaz X ACEİ X
TPA
Katepsin
Anjiyotensin II
Parçalanma ürünleri
Parçalanma
ARB X
ürünleri
AT1 Reseptörü AT2 Reseptörü

46. ACE inhibitörleri
• RAA sistemini bloke ederek AT II oluşumunu
önler. Hem serum hem de doku ve endotel
ACE si üzerine etkilidirler.
• Kaptopril 50-300mg
• Enalapril 5-40mg
• Lisinopril 5-40mg
• Fosinopril 10-40 mg
• Kinapril 10-40mg
• Ramipril 2.5-20 mg
• Benazepril 10-40mg

47. ACEĠ yan etkiler
• Öksürük 4-16%
• Tat bozukluğu
• Anjiyonörotik ödem
• Deri döküntüleri
• Hiperkalemi
• Hipotansiyon
• Böbrek yetmezliği
• Granulositopeni
• Gebelik-laktasyon, iki taralı renal arter stenozunda veya
tek böbrekli renal arter stenozunda kontrendikedir.
• Cr>2.5mg/dl ise dikkatli kullan

48. Anjiotensin II Reseptör Blokerleri (ARB)
• Losartan 25-100mg
• Valsartan 80-320 mg
• Candesartan 8-32mg
• İrbesartan 150-300mg
• Telmisartan 20-80 mg
• Olmesartan 20-40 mg
Gebelik,laktasyonda kullanılmaz. Renal
yetmezlikte dikkatli kullanılmalı. ACE inh benzer
yan etkiler var ancak öksürük ve allerjik yan etkisi
çok daha azdır.

49. Kalsiyum kanal blokerleri (KKB)
• 1. Dihidropridinler: nifedipin (30-120mg),
amlodipin (2.5-10), felodipin (5-20mg),
nisoldipin(20-60mg), isradipin (5-20mg)
• 2. Diltiazem 60-360mg
• 3. Verapamil 120-480 mg
• Yan etkiler: kabızlık, baş ağrısı, periferik
ödem, diş eti hiperplazisi, ritim-ileti
bozukluğu, negatif inotropi
• Tüm gruplarda etkilidir.

50. Alfa-1 adrenerjik blokerler
• Post sinaptik alfa adrenerjik nöronları bloke
eder. Prostat düz kas stimülasyonunu da
inhibe eder. BPH da tercih edilir. Ayrıca HDL yi
arttırır. Ortostatik hipotansiyon başlıca yan
etkisidir.
• Prazosin (2-20mg), terazosin (1-20 mg),
doxazosin (1-16mg)

51. Santral alfa 2 agonistleri ve santral etkili ajanlar
• Klonidin 0.1-1.2 mg
• Metil dopa 250-1000mg
• Reserpin
• Guanfazin
• Guanetedin
• Yan etkiler; yorgunluk, ortostatik
hipotansiyon, depresyon, ülser aktivasyonu
(reserpin)

52. Direk etkili vazodilatörler
• Direk damar düz kasında
vazodilatasyon yaparlar
• Hidralazin 25-100mg, gebelikte
tercih edilir.
• Minoksidil 2.5-80mg

53. Kombinasyon Tedavisi
Tiazid diüretiği
Beta bloker ARB
Kalsiyum
Alfa bloker antagonisti
ACE inhibitörleri

54. Antihipertansif tedavi algoritması
Yaşam tarzı değişiklikleri
Hedefe ulaşılamama (<140/90 veya 130/80 mmhg)
İlk ilaç seçenekleri
Zorunlu endikasyon yok Zorunlu endikasyon var
Evre 1 HT Evre 2 HT Zorunlu ilaçlar
Tiyazid diüretikleri, ACEĠ, ARB, Sıklıkla ikili kombinasyon. Gerektiğinde diğer ilaçlar
KKB veya kombine tedavi (tiyazid+ACEi veya ARB veya (Diüretikler, ACE inhibitörü,
beta bloker veya KKB) ARB, beta bloker, KKB)
Hedef kan basıncına ulaşamama
Hedefe ulaşıncaya kadar doz artırın veya ek ilaç kullanın
Bir uzmanına danışmayı düşünün

55. HT tedavisinde kombinasyon oranı
Evre 1 HT
%25
140-159/90-99
>= Evre 2 HT
%75
>=160/100
Kombinasyon başlanmalı

56. Büyük oranda monoterapi
90
Hasta oranı, %
60
% 68
30
% 32
0
Monoterapi Çoklu (>=2)
ilaç kullanımı

57. Dirençli Hipertansiyon
• Diüretiği de içeren uygun 3 ilacın tam doz
verilmesine rağmen kan basıncı hedefine
ulaşılamaması olarak tanımlanır.
• Eğer dirençli hipertansiyon, oluşturan nedenler
tespit edilip düzeltilmesine rağmen devam
ederse sekonder hipertansiyon nedenleri
araştırılmalıdır.

58. Dirençli hipertansiyon nedenleri
1. Kan basıncının uygun şekilde 5. İlaçlara ve tedaviye bağlı nedenler
ölçülmemesi • Tedaviye uymama
• Yetersiz dozaj
2. Sekonder HT nedenleri (özellikle • Uygun olmayan kombinasyonlar
RAD) • NSAİİ, COX-2 inhibitörleri
3. Volüm yükü ve psödotolerans • Kokain, amfetamin, diğer yasadışı
uyuşturucular
• Aşırı sodyum alımı
• Sempatomimetikler (dekonjestan,
• Böbrek hastalığından ötürü volüm anorektik)
retansiyonu • Oral kontraseptifler
• Yetersiz diüretik tedavisi • Adrenal steroidler
4. Eşlik eden hastalıklar • Siklosporin ve takrolimus
• Eritropoietin
• Obezite
• Meyan kökü
• Aşırı alkol kullanımı • Reçetesiz satılan diyet takviyeleri

59. HİPERTANSİF ACİL DURUMLAR

60. Tanım ve Sıklık
• Hedef organ hasarını önlemek veya
sınırlamak için KB’nın kısa sürede
düşürülmesi gerekli olan durumlardır.
• KB genellikle >220/120 mmHg, ancak
aciliyeti KB belirlemez, organ hasarı belirler
• Sıklığı yaklaşık %1-2

61. Hedef organ hasarına göre
(+) (-)
Acil durumlar İvedi durumlar
• KB>220/120mmHg • KB>180/110mmHg
• KB’nı dk’lar içinde • KB’nı saatler içinde
düşür (6-12 h) düşür
• İV olarak • Oral ilaçla
• YBÜ’de • Ayaktan

62. Acil durumlar
• Hipertansif ensefalopati
• Akut inme (iskemik veya hemorajik)
• Akut koroner sendrom (UAP, Mİ)
• Akut sol kalp yetersizliği
• Akut aort diseksiyonu
• Subaraknoid kanama (SAK)
• Eklampsi
• Ciddi epistaksis veya vasküler cerrahi
• Adrenerjik krizler (FO, Klonidin kesilmesi,
kokain, aşırı amfetamin)

63. İvedi durumlar (Kontrolsüz HT)
• Preop ve periop HT
• Kontrolsüz ciddi HT > evre 2
• Organ tx sonrası HT (Renal Tx
sonrası ciddi HT-acil durum)
• Ciddi yanıkla birlikte HT
• KAH ile birlikte HT
• Epistaksis

64. Hedef organ hasarları
Aorta Aort diseksiyonu
Beyin Ensefalopati
İskemik/hemorajik inme
Subaraknoid kanama
Kalp Miyokardiyal iskemi/infarktüs
Kalp yetersizliği
Göz Papil ödemi/eksuda, kanama
Böbrek Üremi, hematüri, proteinüri
Plasenta Eklampsi

65. Acil durumlarda tedavi ilkeleri
KB monitörizasyonu yapılarak;
• İlk 1 saatte ort basıncı %10-15 düşürmek
• Sonraki 2-3 saatte ilave %10-20 azaltmak
• İlk 24 saatte normal düzeye düşürmemek
• 6-12 saat sonra oral kısa etikili kalsiyum
antagonisti ve ACE inhibitörü

66. Serebral ve kardiyak kan akımı
Kan akımı
(ml/100gm/dk)
Normotansif
Hipertansif
60 100 120
Ortalama arter basıncı
Lancet 2000;356:411

67. Hipertansif ensefalopati
• Baş ağrısı, bulantı-kusma, görme bozk,
bilinç değişikliği, koma ve ölüm.
• Nitropurissid ile 2-3 saat içinde ortalama
KB %25 veya DKB 100 mmHg’ye azaltılır.
Doz 0.25-10 g/kg/dk
• Yan etkiler, hipotansiyon, bulantı,kusma, siyanat
toksisitesi
• Alternatifler: labetolol,urapidil (12.5-25 mg
bolus, 5-40 mg/h inf), fenoldopam (0.1-0.6
g/kg/dk), nicardipin (5-15 mg/h inf)

68. İskemik/hemorajik inme
• KB’nı düşürmek veya ne kadar düşürmek
hala tartışmalı
• KB <180/105 mmHg ise ilaç verme.
• Hedef KB 160-170/95-100 mmHg (önceden
normotansiflerde)
• 180/100-110 mmHg (hipertansiflerde)
• Kanamada daha ılımlı düşür (6-12 h içinde)

69. Aort diseksiyonu
Nitropurissid ve beta bloker (esmolol
25-100 g/kg/dk infüzyon)
kombinasyonu ile sistolik basınç
hızlıca 100-110 mmHg’a düşürülür
(30 dk içinde).

70. Akut koroner sendromlar
• Nitrogliserin (10-300 g/dk) ilk tercih
• Beta blokerler de oldukça faydalıdır
İlk 1 saatte %10-15’lik azalma semptomları dramatik
azaltır.

71. Akut sol kalp yetersizliği
• Nitropurissid tercih edilir.
• Ayrıca,
Diüretik (furosemid)
Nitrogliserin
İV enalaprilat da kullanlabilir.
**Hedef ilk saatte %10-15’lik azalma

72. Eklampsi
• Gebede, daha düşük seviyede acil durum
gelişebilir (160/105 mmHg)
• Magnezyum sülfat, metildopa ve hidralazin
ilk seçeneklerdir.
• Beta bloker (labetolol), nifedipin ikinci
seçenek
• Doğum HT’u düzeltir.
• Diyastolik basınç <90 mmHg
• Nitropurissid ACEI ve ARB kontrendike

73. Adrenerjik krizler
• Sıklıkla FO, MAOİ krizi, kokain veya diğer
sempatomimetiklere bağlı gelişir.
• Tedavide fentolamin (5-15 mg IV bolus) seçilir.
Birlikte beta bloker de verilir.
• Klonidin kesilmesine bağlı HT’da bir doz klonidin
verilir.
• Ciddi yanıklarda beta bloker yeterlidir.

74. Acil HT ilaçları
İlaç Doz Etki Süre Yan etki
Nitroprussid 0.25- hemen 1-2 dk kusma, siyanat
10g/kg/dk toksisitesi
Labetolol 20-80 mg İV 5-10dk 2-6 saat Kusma, blok,
2 mg/dk inf bronkospazm
Hidralazin 10-20 mg İV 10 dk 2-6 saat Taşikardi
NTG 5-300g/dk 1-3 dk 5-15 dk Başağrısı,
kusma
Enalaprilat 1.25-5 mg 15 dk 4-6 saat Hipotansiyon,
renal yetm
Fenoldopam 0.1-0.6g/kg/dk 5-10 dk 10-15 dk Başağrısı,
hipotansiyon
Fentolamin 5-10 mg/dk 1-2 dk 3-5 dk Taşikardi
Esmolol 25-100g/kg 1-2 dk 10-20 dk

75. İvedi HT ilaçları
İlaç Doz Etki Süre Yan etki
Kaptopril 25 mg SL 15-30 dk 6-8 saat Üremi,
hipotansiyon
Klonidin 0.1-0.2 mg PO 30-60dk 8-16 saat başdönmesi,
ağız kuruluğu
Nifedipin 10-20 mg PO 5-15 dk 3-5 saat Taşikardi,
hipotansiyon
Nicardipin 30 mg PO 5-15 dk 30-40 dk hipotansiyon
Furosemid 40-80 mg 5-15 dk 4-6 saat
PO/IV
Prazosin 1-2 mg PO 1-2 saat 8-12 saat taşikardi,
ortostatik
hipotansiyon

76. Hedef organ hasarı olmayanda başlangıç KB’na göre
takip önerileri
Normal 2 yıl sonra tekrar kontrol edin
Prehipertansiyon 1 yıl sonra tekrar kontrol edin
Evre 1 HT 2 ay içinde doğrulayın
Evre 2 HT 1 ay içinde değerlendirip merkeze
yönlendirin. Yüksek KB olanlarda
(>180/110) hemen veya 1hafta içinde
klinik durum ve komplikasyonların
gelişmesine göre değerlendirip tedavi
edin.