Tài liệu thảo luận về các trải nghiệm sinh lý và tâm lý của phụ nữ trong thời kỳ mãn kinh, bao gồm những thay đổi hormone, triệu chứng như cơn bốc hỏa, và sự tác động đến sức khỏe tổng thể. Nó cũng nêu lên tầm quan trọng của việc theo dõi sức khỏe của phụ nữ trong giai đoạn này và những tác dụng của estrogen và progestin trong điều trị triệu chứng mãn kinh. Cuối cùng, tài liệu nhấn mạnh rằng phụ nữ sẽ phải đối mặt với những thay đổi đáng kể và cần có sự hỗ trợ từ y tế.

1. Caùc roái loaïn Maõn Kinh
TS Voõ Minh Tuaán
BM Saûn- ÑHYD HCM

2. NOÄI DUNG
Ñònh nghóa
Sinh beänh hoïc
Laâm saøng
Ñieàu trò
Keát luaän

3. ÑÒNH NGHÓA

4. ÑÒNH NGHÓA
Thôøi kyø tröôùc maõn kinh: gaàn troïn cuoäc
ñôøi PN töø kyø KN ñaàu tieân → kyø KN ñeàu
ñaën cuoái cuøng
Thôøi kyø quanh maõn kinh: gñ chuyeån tieáp
2-5 naêm (2-10naêm) tröôùc khi KN ngöøng
haún, gaëp 35-50 tuoåi, ñaëc tröng coù RLKN
do giaûm progesterone

5. ÑÒNH NGHÓA
Thôøi kyø maõn kinh
– Keát thuùc gñ chuyeån tieáp töï nhieân cuûa cuoäc
soáng sinh saûn PN
– Heát kinh vónh vieãn sau khi BT ngöng tieát
estrogen
– Tuoåi MK: tuoåi chaám döùt vónh vieãn kinh
nguyeät ( thôøi kyø MK)- khaùi nieäm hoài cöùu
– Tuoåi MK TB # 48 - 52 tuoåi

6. ÑÒNH NGHÓA
– MK<40 tuoåi laø MK sôùm & >55 tuoåi laø MK
muoän
Thôøi kyø haäu maõn kinh
– Thöôøng töø 12 thaùng sau kyø KN cuoái cuøng
– Ñaëc tröng do thieáu huït estrogen. Estrogen vaãn
coøn/ cô theå ôû möùc raát thaáp, khoâng ñuû ñeå ñaùp
öùng nhu caàu cô theå, baûo veä PN vôùi caùc beänh lyù
& chöùc naêng sinh saûn

7. SINH BEÄNH HOÏC
Neàn taûng cô sôû cuûa söï giaûm daàn & hoaøn
toaøn hoaït ñoäng coù chu kyø cuûa cô quan
sinh saûn PN vaøo thôøi kyø maõn kinh do
chính baûn thaân BT
Söï maát ñi caùc noaõn baøo & caùc nang BT
daãn ñeán haøng loaït caùc xaùo troän cuûa truïc
haï ñoài - tuyeán yeân & giaûm daàn estrogen,
caùc chaát öùc cheá

8. SINH BEÄNH HOÏC
Quanh maõn kinh
– Chaát öùc cheá coù choïn loïc phoùng thích FSH/tuyeán
yeân ↑ → FSH↑: t/c CLS ñaàu tieân
– Chaát öùc cheá ñöôïc toång hôïp töø TB haït BT tieát ra
trong dòch nang. Giaûm tieát chaát öùc cheá/ BT baét
ñaàu sôùm # 35 tuoåi & taêng leân sau 40 tuoåi
– FSH↑ → nang noaõn pt nhanh → chu kyø KN
ngaén & khoâng coù pha hoaøng theå: t/c LS ñaàu tieân

9. SINH BEÄNH HOÏC
Maõn kinh
– Löôïng nang noaõn → SX estrogen↓↓ khoâng
ñuû gaây LH ↑ → Ruïng tröùng bò ngöøng, khoâng
ñeàu ñaën→ LS: KN khoâng ñeàu &ø pha hoaøng
theå ngaén, khoâng ruïng tröùng
– BT suy kieät, giaûm SX steroid →RL cô cheá
feedback yeân - haï ñoài → ↑ gonadotropin
tuyeán yeân nhöng GnRH haï ñoài khoâng ñoåi
– ↓ chaát öùc cheá +↓estradiol → ↑ FSH sôùm

10. SINH BEÄNH HOÏC
Thay ñoåi cuûa BT
– Thai nhi nöõ baét ñaàu trong TC coù # 6 trieäu
noaõn nguyeân phaùt →600.000 luùc sinh →
300.000/1er KN→ ≤10.000 / gaàn MK
– > 35 tuoåi, BT baét ñaàu ↑ kích thöôùc, troïng
löôïng & soá löôïng nang noaõn.
– BT sau MK tieát raát ít estradiol -progesterone
– Moâ ñeäm BT (TB voû) tieáp tuïc bò kích thích bôûi
LH → SX androstenedione & testosterone

11. SINH BEÄNH HOÏC
– Estrone chieám ña soá / löôïng
estrogen do androstenedione ↪
estrone ôû da (môõ)
– Noàng ñoä estradiol & estrone lieân
quan vôùi BMI
– Estrogen thaáp khoâng ñuû cho sinh
saûn, vaãn coù ôû caùc moâ (BT,TTT,
môõ, cô, gan)→ bieåu loä thieáu
estrogen ≠ ôû caùc PN

12. SINH BEÄNH HOÏC
Maõn kinh coù theå ñöïôc xem nhö moât hieän
töôïng sinh lyù töï nhieân mang tính baûo veä:
khoûi söï sinh saûn khoâng mong muoán & söï
taêng sinh, ñöôïc khôûi ñoäng do thieáu huït
estrogen laø haäu quaû cuûa söï kieät noaõn BT
theo tuoåi

13. LAÂM SAØNG
- Thôøi kyø quanh maõn kinh
Vuù ñau caêng do ↑ tính thaám thaønh maïch
↑ phaân baøo ôû moâ vuù & NMTC→ dò döôõng, taêng sinh →
RLKN, ung thö
Chaát nhôøn CTC trong & loûng suoát chu kyø (# tröôùc ruïng
tröùng)
RLKN: CK ngaén, thöa, rong kinh, rong huyeát, cöôøng
kinh
Hoäi chöùng tieàn kinh xuaát hieän/naëng theâm: taêng caân,
chöôùng buïng, traèên buïng döôùi, ñau vuù, roái loaïn taâm tính
nhö lo aâu, caêng thaúng, baát an…

14. LAÂM SAØNG
- Thôøi kyø quanh maõn kinh
Phuï nöõ quanh MK than phieàn nhieàu t/c
côn boác hoûa, ñoå moà hoâi ñeâm, AÑ, soùn tieåu, khoù
nguû, RL chöùc naêng tình duïc, taâm tính, maát trí
nhôù, meät moûi…
Nhöõng ngh/c doïc thaáy chæ coù nhöõng t/c veà vaän
maïch, aâm ñaïo vaø khoù nguû laø chaéc chaén coù lq
quanh MK. Caùc t/c (maát trí nhôù, meät moûi) coù
theå do côn boác hoûa thöôøng xuyeân hay khoù nguû

15. LAÂM SAØNG
- Thôøi kyø quanh maõn kinh
Côn boác hoûa
– Laø caûm giaùc noùng ñoät ngoät, nhaát laø ôû maët,
coå & ngöïc
– Thôøi gian moãi côn thñoåi, TB # 4 phuùt
– Thöôøng keøm ñoå nhieàu moà hoâi &ø ôùn laïnh
– Tyû leä xuaát hieän nhieàu nhaát vaøo cuoái TK
quanh MK, 65%PN
– ÔÛ Myõ, thöôøng gaëp PN da ñen, goác Myõ Latin
& ít gaëp PN Hoa, Nhaät so vôùi PN da traéng

16. LAÂM SAØNG
- Thôøi kyø quanh maõn kinh
– Huùt thuoác laù gia taêng khaû naêng boác hoûa
– Nhöõng yeáu toá khaùc (PT,hñoäng theå löïc, BMI,
nghieän röôïu, KTXH) khoâng chaéc chaén coù
lieân quan
– Ña soá PN boác hoûa chæ thoaùng qua,↘ sau vaøi
thaùng (30-50%) & chaám döùt sau 4-5 naêm
(85-90%) nhöng10-15% PN coù boác hoûa
nhieàu naêm sau MK

17. LAÂM SAØNG
- Thôøi kyø quanh maõn kinh
– N/c veà söùc khoeû PN ôû ña TT toaøn nöôùc Myõ:
noàng ñoä cao FSH coù lieân quan moät caùch
ñoäc laäp vôùi côn boác hoûa
– Androgen ñöôïc gôïi yù ñeán khi quan saùt thaáy
raèng boác hoûa phoå bieán ôû nam giôùi bò K
tuyeán tieàn lieät / duøng lieäu phaùp loaïi tröø
androgen

18. LAÂM SAØNG
- Thôøi kyø quanh maõn kinh
Trieäu chöùng ôû AÑ
– AÑ khoâ, khoù chòu, ngöùa, giao hôïp ñau, 30% PN/
suoát gñoaïn cuoái quanh MK → 47% PN gñ muoän
hôn
– Khoâng # boác hoûa, t/c AÑ thöôøng dai daúng, xaáu ñi
theo tuoåi taùc
– T/c AÑ coù lq noàng ñoä thaáp cuûa androgen, khoâng
phaûi cuûa estrogen
– T/c tieát nieäu (tieåu gaáp, tieåu nhieàu laàn, bí tieåu,tieåu
khoâng töï chuû) khoâng lq roõ gñ tieàn MK

19. LAÂM SAØNG
- Thôøi kyø maõn kinh
Taét kinh vónh vieãn - daáu hieäu chính
– Thöôøng sau taét kinh lieân tieáp 12 thaùng
– PN ñang ÑT progestogen (RLKN QMK)
sau khi ngöng thuoác maø khoâng gaây ñöôïc
xuaát huyeát TC→ MK (test progestogen)
– MK xaûy ra eâm ñeàm / xaùo troän tuøy thuoäc vaøo
nhieàu yeáu toá ( GD, VH XH, möùc ñoä
androgen chuyeån thaønh estrogen)

20. LAÂM SAØNG
- Thôøi kyø maõn kinh
Xaùo troän
– T/c vaän maïch: côn boác hoûa & ñoå moà hoâi ñeâm
– T/c AÑ: khoâ, khoù chòu ,ngöùa ,giao hôïp ñau
– Khoù nguû
– Choùng maët, nhöùc ñaàu, teâ caùc ñaàu chi
– Roái loaïn taâm lyù, meät moûi, giaûm suùt trí nhôù
– Duø MK dieãn ra eâm ñeàm/ coù xaùo troän thì haäu
quaû cuûa söï thieáu huït estrogen/MK ñeàu khoâng
theå traùnh ñöôïc ôû taát caû phuï nöõ

21. LAÂM SAØNG
- Thôøi kyø maõn kinh
Haäu quaû treân hình thaùi
– Voùc ngöôøi nhoû daàn, löng coøng, öù ñoïng môõ ôû nhieàu
nôi, thay ñoåi heä thoáng loâng, da maët nhaên &ø maát tính
ñaøn hoài
– Vuù nhoû, cô quan sinh duïc teo nhoû
– TC, BT teo nhoû daàn
– Loaïn döôõng ôû AH, AÑ deã chaûy maùu
– Ñoä acid AÑ giaûm do maát tröïc truøng Doderlein
– RL tieát nieäu: vieâm BQ khoâng do nhieãm truøng, gaây
tieåu gaét, tieåu nhieàu laàn, tieåu khoâng töï chuû

22. LAÂM SAØNG
- Thôøi kyø maõn kinh
Haäu quaû treân bieán döôõng
– Cholesterol &ø triglyceride ↑, LDL-C ↑
– HDL-C ↑ ít → tyû leä HDL / LDL ↓ → nguy cô
TBMMN & tai bieán maïch vaønh↗
– Deã bò tieåu ñöôøng, nhaát laø coù CHA hoaëc maäp phì
Haäu quaû treân heä xöông
– Do estrogen coù taùc duïng laøm chaäm söï tieâu xöông &
taêng tieát calcitonine →PN sau maõn kinh ñeã bò gaõy
xöông coå tay vaø xöông ñuøi do tình traïng loaõng
xöông

23. LAÂM SAØNG
- Thôøi kyø maõn kinh
Haäu quaû heä tim maïch
– Estrogen baûo veä PN ñv B.maïch vaønh, maïch naõo→ PN/
tuoåi HÑSD ít bò B.tim maïch hôn so nam giôùi
– Sau MK, ↓ estrogen→ ↑ B.maïch vaønh, m.naõo =nam giôùi
Haäu quaû treân yeáu toá ñoâng maùu
– Nguy cô bò thuyeân taéùc maïch maùu ↑, nhaát laø ytoá nguy cô
(nghieän thuoác laù, beùo phì, CHA)
– Estrogen töï nhieân khoâng ↑ nguy cô thuyeân taéc, nhöng
estrogen toång hôïp ↑ nguy cô qua taùc duïng ↑ thrombine,
↑ fibrinogen.

24. LAÂM SAØNG
- Thôøi kyø maõn kinh

25. ÑIEÀU TRÒ
- Thôøi kyø quanh maõn kinh
Thuoác ngöøa thai
– Loaïi theá heä môùi: 20 g ethinyl estradiol -1mg
desogestrel → PN thieáu estrogen töông ñoái
– Coù theå duøng ñeán MK/ PN khoâng nguy cô tim maïch:
huùt thuoác laù, CHA, beänh maïch vaønh, cholesterol
maùu cao
– Haøm löôïng estrogen/ vieân ngöøa thai cao = 4 laàn/
vieân thuoác HRT→ muoän laém laø ñeán 50 tuoåi phaûi
ñoåi sang noäi tieát thay theá

26. ÑIEÀU TRÒ
- Thôøi kyø quanh maõn kinh
Progestins
– Ñöôïc duøng trong 10 ngaøy/ thaùng ñeå gaây ra
hieän töôïng haønh kinh
– Progesterone uoáng coù taùc duïng raát gioáng
progesterone töï nhieân nhöng taùc duïng yeáu
vaø thôøi gian baùn huyû ngaén neân hieän nay
ngöôøi ta thöôøng duøng caùc progestins

27. ÑIEÀU TRÒ
- Thôøi kyø maõn kinh

28. ÑIEÀU TRÒ
- Thôøi kyø maõn kinh
PN 50 tuoåi vôùi tuoåi thoï # 80 seõ traõi qua
1/3 cuoäc ñôøi trong thôøi kyø MK →Nhieäm
vuï quan troïng cuûa BS phuï khoa laø theo
doõi & coù bp ñaûm baûo chaát löôïng cuoäc
soáng cho hoï
Lieäu phaùp noäi tieát thay theá coù vai troø
quan troïng / ñieàu trò xaùo troän MK

29. ÑIEÀU TRÒ
- Thôøi kyø maõn kinh
Muïc ñích chính cuûa HRT
– ÑT caùc tr/c than phieàn chuû quan do MK
– Ngaên ngöøa caùc xaùo troän do thieáu huït estrogen
Löïa choïn estrogen
– Choïn estrogen töï nhieân, gaàn töï nhieân: conjugated equine
estrogen 0.625 mg, micronized estradiol 1mg, piperazine
estrone sulfate1.25mg, valerate estrogen 1mg
– Chuù yù 2 cô quan raát nhaïy caûm vôùi estrogen laø vuù &
NMTC → duøng progestins ñoàng thôøi vôùi estrogen ñeå baûo
veä

30. ÑIEÀU TRÒ
- Thôøi kyø maõn kinh
Taùc duïng phuï cuûa estrogen thay theá
– Xuaát huyeát aâm ñaïo
– Taêng caân, giöõ nöôùc, buoàn noân, ñau vuù, thay
ñoåi tính khí
– Taêng sinh NMTC, K.NMTC, xuaát huyeát AÑ
baát thöôøng
– K.vuù: estrogen trò lieäu laøm boäc loä K vuù chöa
bieåu hieän→ ↗ xuaát ñoä K.vuù

31. ÑIEÀU TRÒ
- Thôøi kyø maõn kinh
Choáng chæ ñònh HRT
CCÑ tuyeät ñoái
– K.sinh duïc phuï thuoäc estrogen: vuù, NMTC
– Thuyeân taéc maïch ñang dieãn tieán
– Beänh lyù gan, nhaát laø gan maät ñang dieãn tieán
CCÑ töông ñoái
– RL maõn tính chöùc naêng gan
– CHA khoâng kieåm soaùt
– Tieàn caên thuyeân taéc maïch
– U xô TC, laïc NMTC ñang hoaït ñoäng
– Tieåu porphyrine caáp töøng hoài
– Tieåu ñöôøng khoâng kieåm soaùt ñöôïc

32. ÑIEÀU TRÒ
- Thôøi kyø maõn kinh
HRT- Hieäu quaû chaéc chaén & vaán ñeà coøn baøn caõi
– RL vaän maïch
– Dinh döôõng cq SD, ham muoán tình duïc, tính khí, giaác nguû
– Khoái xöông, döï phoøng loaõng xöông
– Baûo veä tim maïch
– Ung thö vuù
– Hieäu quaû theo tuoåi
HRT- Nhöõng hieäu quaû chaéc chaén
– Hieäu quaû nhaát treân RL vaän maïch
– Duy trì tình traïng dinh döôõng cq.SD
– Giöõ vöõng tình traïng ham muoán tình duïc bình thöôøng
– Vaán ñeà quan troïng ñaët ra laø lieàu ban ñaàu thaáp nhaát vaø coù hieäu
quaû nhaát

33. ÑIEÀU TRÒ
- Thôøi kyø maõn kinh
Caùc lyù do choáng laïi vieäc duøng HRT
[Christoph Keck – Module 16]
– Noãi baên khoaên cho raèng noäi tieát toá gaây ung thö
– Nhieàu phuï nöõ sôï taêng caân nhieàu vaø hoaëc taùi khôûi
phaùt chu kyø haønh kinh
– Caùc CCÑ treân caùc tôø rôi keøm theo ñôn thuoác
khoâng coøn phuø hôïp vôùi caùc thoâng tin môùi nhaát &
thöïc chaát caøng laøm cho ngöôøi ta sôï

34. ÑIEÀU TRÒ
- Thôøi kyø maõn kinh
Ñieàu trò maõn kinh lyù töôûng nhaát ???

35. ÑIEÀU TRÒ
- Thôøi kyø maõn kinh
Höôùng daãn söû duïng HRT
Theo GS.Jean Belaisch
– Khoâng neân duøng sau 60 tuoåi
– Khoâng neân duøng khi coù nguy cô veà maïch maùu ( CHA,
beùo phì, ↗môõ maùu )
– Neân baét ñaàu ÑT sôùm
– Neân söû duïng qua ñda & duøng progesterone töï nhieân
– Söû duïng lieàu thaáp nhaát coù hieäu quaû
– Thôøi gian?-Choïn löïa ? “giöõa thaày thuoác & BN”

36. ÑIEÀU TRÒ
- Thôøi kyø maõn kinh
FDA &ø Hoäi Phuï saûn Myõ
– HRT neân duøng ôû lieàu thaáp nhaát & thôøi gian ngaén nhaát coù theå
trong ÑT tr/c MK
Hoäi Maõn kinh Baéc Myõ
– Tr/c vaän maïch nheï → thay ñoåi loái soáng, hoaëc + pp ÑT khoâng keâ
toa
– Côn boác hoûa TB - naëng →HRT laø lieäu phaùp chuaån
ÑT vôùi progestin, SSRI hoaëc gabapentin → thay theá traùnh duøng
estrogen
FDA, Hoäi Maõn kinh Baéc Myõ & Hoäi Phuï saûn Canada
– Söû duïng cheá phaåm estrogen aâm ñaïo khi caùc tr/c MK chæ giôùi haïn
ôû aâm ñaïo

37. ÑIEÀU TRÒ
- Thôøi kyø maõn kinh
Lieäu phaùp haønh vi & lieäu phaùp khoâng noäi tieát - coøn baøn caõi
– Taäp theå duïc, yoga, thö giaõn cô
– Taäp hít thôû chaäm (vöøa ñi vöøa hít thôû)
– Chaâm cöùu
– Thaûo döôïc Trung Hoa, daàu caây daï anh thaûo, nhaân saâm, caây
kava, coû caây ba laù ñoû
– Vitamin E, thuoác choáng oxy hoùa, laõo hoùa
– Khaåu phaàn aên coù ñaäu naønh & cheá phaåm estrogen thöïc vaät
– Khaåu phaàn aên caù ít thòt, nhieàu rau quaû töôi

38. HRT
- Löïa choïn noäi tieát toá [ Christoph Keck- M16]
Choïn thaønh phaàn Estrogen
– Neân choïn loaïi töï nhieân(estradiol, estron, estron
sulphate, estriol) >>estrogen toång hôïp (ethinylestradiol,
mestranol)
– Baát lôïi /estrogen töï nhieân: bò chuyeån hoùa nhanh
/ñ.uoáng→ lieàu cao môùi hieäu quaû
– Lôïi ñieåm estrogen toång hôïp laø coù goác ethinyl laøm chaäm
thoaùi giaùng→ Baát lôïi: taùc duïng maïnh chuyeån hoùa ôû gan,
TDPnhieàu( ñoâng maùu)
→ khoâng duøng trong HRT

39. HRT
- Löïa choïn noäi tieát toá
Choïn thaønh phaàn estrogen
– Estrogen lieân hôïp thöôøng duøng nhaát laø loaïi coù hoãn hôïp 9
muoái estrogen töø nöôùc tieåu ngöïa caùi (estradiol valerat,
estradiol vi haït)
– Estradiol coù TD taêng sinh maïnh (NMTC) >>Estron >> Estriol
khoâng TD
– Daïng thöôøng duøng Estron sulphate ↪ Estradiol
– Do TD taêng sinh/Estradiol → nguy cô K.NMTC →chæ duøng
Estradiol ñôn ñoäc ôû PN caét TC toaøn phaàn
→ Estrogen keát hôïp Progestin

40. HRT
-Löïa choïn noäi tieát toá
Choïn thaønh phaàn Progestin
– Progestin laø daãn chaát progesteron xphaùt töø nhaân pregnan &
daãn chaát nortestosteron xphaùt töø nhaân estran(#estrogen)
– Progesteron laø ñoái vaän estrogen töï nhieân, öùc cheá TSNMTC
& chuyeån thaønh daïng cheá tieát. Coøn öùc cheá toång hôïp caùc thuï
theå estrogen & kích thích estradiol ↪ estron
– Estrogen + progestin →↘TD coù lôïi estrogen (B.tim maïch )

41. HRT
- Löïa choïn noäi tieát toá
Choïn thaønh phaàn progestin
– Progestin coù TD raát thay ñoåi tuøy daãn chaát
progesteron ( khoâng TD ch.hoùa gan),
19-nortestosteron (TD ch.hoùa lipid)
– Progestin coøn coù TD androgen hay
antiandrogen töøng phaàn
– Neân boå sung progestin ≥10ngaøy/ thaùng
(neáu < bò TS & KNMTC)

42. HRT
- Löïa choïn noäi tieát toá
Caùc loaïi HRT treân thò tröôøng VN
– CLIMEN:21v 2 mg estradiol valerate
1 mg cyproteron acetate
– CYCLO- PROGYNOVA:21v 2 mg estradiol valerate
0.5mg norgestrel
– LIVIAL : 28v 2.5mg Tibolone
– PAUSOGEST: 28v 2 mg estradiol hemihydrate
1 mg norethisteron acetate
– PROGYLUTON: 11v 2mg estradiol valerate
10v 2mg estradiol valerate
0.5mg norgestrel
– PROGYNOVA 28v 2mg estradiol valerate

43. ÑIEÀU TRÒ
- Thôøi kyø maõn kinh
LIVIAL- TIBOLONE
– Daãn xuaát Norethisterone
Gonadomimetique: progestatif > estrogen >
androgen
– Hieäu quaû: RL vaän maïch, thieåu döôõng cqSD, xöông, (tim
maïch?)
– Öu ñieåm: kieåm soaùt NMTC, maät ñoä vuù
– CCÑ: gioáng estrogen
– Khoâng coù taùc duïng baûo veä choáng ung thö vuù

44. ÑIEÀU TRÒ
- Thôøi kyø maõn kinh
Ñieàu trò khaùc xen keõ HRT
– Khoâng coù gì
– Veä sinh cuoäc soáng: thöùc aên, thuoác laù, taäp theå duïc
– ÑT tr/c:
 Clonidine –veralipride
 Estogene boâi taïi choã
 Calci+ Vit D- biphosphonate
– Lieäu phaùp thöïc vaät
– SERMs ( selective estrogen receptor modulator)

45. KEÁT LUAÄN
Ñaëc ñieåm sinh hoïc quanh MK laø tình traïng
cöôøng estrogen töông ñoái, khoâng do estrogen
taêng maø laø thieáu, khoâng coù progesterone ñeå
giaûm bôùt taùc duïng cuûa estrogen
Maõn kinh laø giai ñoaïn sinh lyù ôû PN
Thieáu huït estrogen laø ngnhaân chính gaây neân
moïi bieåu hieän cuûa tuoåi giaø, aûnh höôûng tröïc tieáp
ñeán caùc sinh hoaït (loaõng xöông & B.maïch
vaønh)

46. KEÁT LUAÄN
Söï thieáu huït estrogen trong MK coù theå
buø ñaép baèng HRT
Söû duïng HRT ñoøi hoûi phaûi coù söï hieåu
bieát & thaän troïng cuûa ngöôøi thaày thuoác
nhaèm giuùp PN caûm thaáy thoaûi maùi ñeå coù
theå tieáp tuïc hoaït ñoäng XH cho ñeán
nhöõng naêm cuoái cuøng cuûa cuoäc ñôøi