วิชา คณิตศาสตร์
  พื้นฐาน 4 นรูที่ 3
 แผนการเรีย ้
เรื่อง เรขาคณิต
         ( รหัส ค 14101 )
สาระที่ 3 : เรขาคณิต
มาตรฐาน ค 3.1 อธิบายและวิเคราะห์รูปเรขาคณิต
สองมิติและสามมิติ มาตรฐาน ค 3.2 ใช้การนึก
ภาพ ( visualization ) ใช้เหตุผล
           เกี่ยวกับปริภูมิ (spatial
Reasoning ) และ
           ใช้แบบจำาลองทางเรขาคณิต
(geometric model)
            ในการแก้ปญหา
                     ั
ตัว ชีว ัด ชัน ปี
      ้      ้




ค 3.1 ป.4/1 บอกชนิดของมุม ชื่อมุม ส่วนประกอบของมุม และเขียน
    สัญลักษณ์
ค 3.1 ป.4/2 บอกได้ว่าเส้นตรงหรือส่วนของเส้นตรงคู่ใดขนานกัน
    พร้อมทั้งใช้สัญลักษณ์แสดงการขนาน
ค 3.1 ป.4/3 บอกส่วนประกอบของรูปวงกลม
ค 3.1 ป.4/4 บอกได้ว่า รูปใดหรือส่วนใดของสิ่งของมีลกษณะเป็นรูป
                                                  ั
    สี่เหลียมมุมฉากและ
           ่
              จำาแนกได้ว่าเป็นรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส หรือรูปสี่เหลี่ยมผืน
    ผ้า
ควา
     1. มรู้
        มุม
     2.   เส้นขนาน
     3.   ส่วนประกอบของรูปวงกลม
     4.   รูปสี่เหลี่ยมมุมฉาก
     5.   รูปสมมาตร
     6.   การประดิษฐ์ลวดลายโดยใช้รูป
           เรขาคณิต
      7. แบบรูปของรูปเรขาคณิต
      สาระการเรีย นรู้ ส่วนประกอบของมุมการเขียนชื่อและ
สัญลักษณ์แทนมุมชนิดของมุม         ( มุมฉาก มุมแหลม มุมป้าน )
เส้นขนานและสัญลักษณ์แสดงการขนานส่วนประกอบของรูป
วงกลม ( จุดศูนย์กลาง รัศมี เส้นผ่านศูนย์กลางและเส้นรอบวง
หรือ เส้นรอบรูปวงกลม ) รูปสี่เหลี่ยมมุมฉากรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส
และรูปสี่เหลียมผืนผ้ารูปที่มีแกนสมมาตรการประดิษฐ์ลวดลายโดย
              ่
ใช้รูปเรขาคณิตแบบรูปของรูปเรขาคณิตและรูปอื่นๆ เช่น
จุด ประสงค์ก ารเรีย นรู้ ( K P A)
1. บอกชื่อมุมจุดยอดมุม แขนของมุมและให้เหตุผลประกอบการอธิบาย
ลักษณะของมุมชนิดต่างๆได้ (K)
2. ชี้บ่งเส้นตรงที่ขนานกันได้ (K)
3. เขียนรูปวงกลม บอกจุดศูนย์กลาง รัศมี และสมบัติพนฐานของรูป
                                                 ื้
วงกลมได้ (K)
4. บอกลักษณะรูปสี่เหลียมมุมฉาก จำาแนกรูปสี่เหลี่ยมและเส้นทแยงมุม
                      ่
ได้ (K)
5. บอกลักษณะของรูปสมมาตรและแกนสมมาตร (K)
6. นำารูปเรขาคณิต และการประดิษฐ์ลวดลายมาประดิษฐ์ลวดลายต่าง ๆ
ได้อย่างสร้างสรรค์ (K)
7. เมื่อกำาหนดแบบรูปของรูปเรขาคณิตและแบบรูปอื่นๆให้ สามารถบอก
รูปต่อไปที่อยู่ในแบบรูปที่
    กำาหนดให้ และบอกความสัมพันธ์ได้ (K)
สาระสำา คัญ
มุม เกิดจากรังสี 2 เส้น ที่มีจุดปลายเป็นจุด
เดียวกัน ส่วนเส้นขนาน เป็นเส้นตรงหรือส่วนของ
เส้นตรงสองเส้นที่ อยู่บนระนาบ เดียวกัน มีระยะ
ห่างเท่ากันตลอด และไม่สามารถตัดกันได้ส่วน
ประกอบของรูปวงกลม มีดังนี้ จุดศูนย์กลาง เส้น
รอบวง เส้นผ่านศูนย์กลาง และรัศมี ซึ่งในรูป
วงกลมเดียวกัน จะมีรัศมีทยาวเท่ากันทุกเส้น รูป
                            ี่
สี่เหลียมมุมฉากเป็นรูปสี่เหลียมที่มีมุมทังสี่มุมเป็น
       ่                       ่         ้
มุมฉากรูปสมมาตร เป็นรูปทีเมื่อพับครึ่งแล้วแต่ละ
                                 ่
ข้างของรอยพับทับกันสนิทพอดี รอยพับนัน เรียก  ้
ว่า แกนสมมาตรรูปเรขาคณิตสามารถนำามา
มุม เกิดจากรังสี / ส่วนของเส้นตรง
สองเส้นทีมีจุดปลายเป็นจุดเดียวกัน จุด
         ่
ปลายที่เป็นจุดเดียวกันนี้ เรียกว่า
“จุดยอดมุม” รังสีแต่ละเส้น เรียกว่า
“แขนของมุม”
จุดยอดมุม คือ
จุด ค แขนของ
มุม คือ คข , คง

จุดยอดมุม คือ
จุด ร แขนของ
มุม คือ รป , รภ
ใช้ตัวอักษ 3 ตัว คือ อ ด และ พ กำาหนดชื่อมุม อ่านว่า มุม อดพ หรือมุม พดอ
ใช้ตัวอักษ 3 ตัว คือ อ ด และ พ กำาหนดชื่อมุม อ่านว่า มุม อดพ หรือมุม พดอ
                                         ^
              มุม อดพ
              มุม อดพ    เขียนแทนด้วย อดพ
                          เขียนแทนด้วย อดพ^
                   มุม พดอ เขียนแทนด้วย พดอ
                   มุม พดอ เขียนแทนด้วย พดอ
* การเขียนชื่อมุม เขียนโดยใช้ตัวอักษร 3 ตัว ตัวหนึ่งอยู่ที่จุด
* การเขียนชื่อมุม เขียนโดยใช้ตัวอักษร 3 ตัว ตัวหนึ่งอยู่ที่จุด
ยอดมุม ตัวหนึ่งอยู่ที่จุดบนแขนของมุมข้างหนึ่ง และอีกตัวหนึ่งอยู่ที่ ี่
ยอดมุม ตัวหนึ่งอยู่ที่จุดบนแขนของมุมข้างหนึ่ง และอีกตัวหนึ่งอยู่ท
จุดบนแขนของมุมอีกข้างหนึ่ง
จุดบนแขนของมุมอีกข้างหนึ่ง                              * การอ่าน
                                                        * การอ่าน
ชื่อมุม ให้อานตัวอักษรทั้ง 3 ตัวเรียงกัน โดยเริ่มต้นจากตัวอักษรที่ ่
ชื่อมุม ให้อ่ านตัวอักษรทั้ง 3 ตัวเรียงกัน โดยเริ่มต้นจากตัวอักษรที
              ่
แขนของมุมข้างหนึ่ง ที่มุมยอด และที่แขนของมุมอีกข้างหนึ่ง
แขนของมุมข้างหนึ่ง ที่มุมยอด และที่แขนของมุมอีกข้างหนึ่ง
                                         * สัญลักษณ์ ^ เป็น
                                         * สัญลักษณ์ ^ เป็น
ชนิด
ของมุม
         10
ชนิด     11
ของมุม
ชนิดของ
มุม       12
24
25




ระยะห่างระหว่างเส้นขนานทั้ง 2
เส้นนั้น จะเป็นระยะตั้งฉาก
สามารถวัดโดยใช้กระดาษที่พับเป็น
1
9
20
13
14




ซ
ม
.




    ซ
    ม.
1
5
26
27
28
29
30
31
32



    เราสามารถใช้ร ูป เรขาคณิต
หรือ นำา เอาเพีย งบางส่ว นของรูป
เรขาคณิต มาประดิษ ฐ์เ ป็น
ลวดลายต่า งๆ
33
34
34
35
36


       แบบรูป ของรูป
เรขาคณิต หมายถึง การ
เขีย นรูป เรขาคณิต ให้ม ี
ความสัม พัน ธ์ก ัน ใน
เงื่อ นไขใดเงื่อ นไขหนึง
                       ่
หรือ หลายเงื่อ นไข เช่น
37




แบบรูป ของรูป สีเ หลี่ย มจัต ุร ัส เล็ก
                ่
ใหญ่ เล็ก ใหญ่ ...

แบบรูป ของรูป วงกลม เล็ก เล็ก
ใหญ่ เล็ก เล็ก ใหญ่ ...

แบบรูป ของรูป สามเหลีย มขนาด
                     ่
เท่า ๆ กัน ...
38
     แบบรูป ของรูป เรขาคณิต
     ที่ต ่า งกัน 2 รูป ร่า ง

แบบรูป ของรูป สีเ หลี่ย มผืน ผ้า รูป วงกลม รูป
                    ่
สีเ หลี่ย มผืน ผ้า รูป วงกลม ...
  ่


แบบรูป ของรูป สีเ หลี่ย มผืน ผ้า รูป
                       ่
สี่เ หลีย มจัต ร ัส รูป สีเ หลีย มผืน ผ้า
        ่      ุ          ่    ่
รูป สีเ หลี่ย มจัต ุร ัส ...
      ่
39



แบบรูปของรูปสี่เ่เหลี่ยมขนมเปียกปูน รูปสี่เ่เหลี่ยม
แบบรูปของรูปสี หลี่ยมขนมเปียกปูน รูปสี หลี่ยม
จัตุรัส รูปสีเเหลี่ยมขนมเปียกปูน รูปวงกลม รูป
จัตุรัส รูปสี่ ่ หลี่ยมขนมเปียกปูน รูปวงกลม รูป
สี่เ่เหลี่ยมขนมเปียกปูน รูปสี่เ่เหลี่ยมจัตุรัส รูปสี่เ่เหลี่ยม
สี หลี่ยมขนมเปียกปูน รูปสี หลี่ยมจัตุรัส รูปสี หลี่ยม
ขนม -เปียกปูน รูปวงกลม
ขนม -เปียกปูน รูปวงกลม



  แบบรูปของรูปวงกลม รูปสี่เ่เหลี่ยมผืนผ้า รูป
  แบบรูปของรูปวงกลม รูปสี หลี่ยมผืนผ้า รูป
  สี่เ่เหลี่ยมจัตุรัส รูปวงกลม
  สี หลี่ยมจัตุรัส รูปวงกลม        รูปสี่เ่เหลี่ยมผืน
                                   รูปสี หลี่ยมผืน
  ผ้า รูปสี่เ่เหลี่ยมจัตุรัส
  ผ้า รูปสี หลี่ยมจัตุรัส
เรขาคณิต มัทนา ป.4

เรขาคณิต มัทนา ป.4

  • 1.
    วิชา คณิตศาสตร์ พื้นฐาน 4 นรูที่ 3 แผนการเรีย ้ เรื่อง เรขาคณิต ( รหัส ค 14101 )
  • 2.
    สาระที่ 3 :เรขาคณิต มาตรฐาน ค 3.1 อธิบายและวิเคราะห์รูปเรขาคณิต สองมิติและสามมิติ มาตรฐาน ค 3.2 ใช้การนึก ภาพ ( visualization ) ใช้เหตุผล เกี่ยวกับปริภูมิ (spatial Reasoning ) และ ใช้แบบจำาลองทางเรขาคณิต (geometric model) ในการแก้ปญหา ั
  • 3.
    ตัว ชีว ัดชัน ปี ้ ้ ค 3.1 ป.4/1 บอกชนิดของมุม ชื่อมุม ส่วนประกอบของมุม และเขียน สัญลักษณ์ ค 3.1 ป.4/2 บอกได้ว่าเส้นตรงหรือส่วนของเส้นตรงคู่ใดขนานกัน พร้อมทั้งใช้สัญลักษณ์แสดงการขนาน ค 3.1 ป.4/3 บอกส่วนประกอบของรูปวงกลม ค 3.1 ป.4/4 บอกได้ว่า รูปใดหรือส่วนใดของสิ่งของมีลกษณะเป็นรูป ั สี่เหลียมมุมฉากและ ่ จำาแนกได้ว่าเป็นรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส หรือรูปสี่เหลี่ยมผืน ผ้า
  • 4.
    ควา 1. มรู้ มุม 2. เส้นขนาน 3. ส่วนประกอบของรูปวงกลม 4. รูปสี่เหลี่ยมมุมฉาก 5. รูปสมมาตร 6. การประดิษฐ์ลวดลายโดยใช้รูป เรขาคณิต 7. แบบรูปของรูปเรขาคณิต สาระการเรีย นรู้ ส่วนประกอบของมุมการเขียนชื่อและ สัญลักษณ์แทนมุมชนิดของมุม ( มุมฉาก มุมแหลม มุมป้าน ) เส้นขนานและสัญลักษณ์แสดงการขนานส่วนประกอบของรูป วงกลม ( จุดศูนย์กลาง รัศมี เส้นผ่านศูนย์กลางและเส้นรอบวง หรือ เส้นรอบรูปวงกลม ) รูปสี่เหลี่ยมมุมฉากรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส และรูปสี่เหลียมผืนผ้ารูปที่มีแกนสมมาตรการประดิษฐ์ลวดลายโดย ่ ใช้รูปเรขาคณิตแบบรูปของรูปเรขาคณิตและรูปอื่นๆ เช่น
  • 5.
    จุด ประสงค์ก ารเรียนรู้ ( K P A) 1. บอกชื่อมุมจุดยอดมุม แขนของมุมและให้เหตุผลประกอบการอธิบาย ลักษณะของมุมชนิดต่างๆได้ (K) 2. ชี้บ่งเส้นตรงที่ขนานกันได้ (K) 3. เขียนรูปวงกลม บอกจุดศูนย์กลาง รัศมี และสมบัติพนฐานของรูป ื้ วงกลมได้ (K) 4. บอกลักษณะรูปสี่เหลียมมุมฉาก จำาแนกรูปสี่เหลี่ยมและเส้นทแยงมุม ่ ได้ (K) 5. บอกลักษณะของรูปสมมาตรและแกนสมมาตร (K) 6. นำารูปเรขาคณิต และการประดิษฐ์ลวดลายมาประดิษฐ์ลวดลายต่าง ๆ ได้อย่างสร้างสรรค์ (K) 7. เมื่อกำาหนดแบบรูปของรูปเรขาคณิตและแบบรูปอื่นๆให้ สามารถบอก รูปต่อไปที่อยู่ในแบบรูปที่ กำาหนดให้ และบอกความสัมพันธ์ได้ (K)
  • 6.
    สาระสำา คัญ มุม เกิดจากรังสี2 เส้น ที่มีจุดปลายเป็นจุด เดียวกัน ส่วนเส้นขนาน เป็นเส้นตรงหรือส่วนของ เส้นตรงสองเส้นที่ อยู่บนระนาบ เดียวกัน มีระยะ ห่างเท่ากันตลอด และไม่สามารถตัดกันได้ส่วน ประกอบของรูปวงกลม มีดังนี้ จุดศูนย์กลาง เส้น รอบวง เส้นผ่านศูนย์กลาง และรัศมี ซึ่งในรูป วงกลมเดียวกัน จะมีรัศมีทยาวเท่ากันทุกเส้น รูป ี่ สี่เหลียมมุมฉากเป็นรูปสี่เหลียมที่มีมุมทังสี่มุมเป็น ่ ่ ้ มุมฉากรูปสมมาตร เป็นรูปทีเมื่อพับครึ่งแล้วแต่ละ ่ ข้างของรอยพับทับกันสนิทพอดี รอยพับนัน เรียก ้ ว่า แกนสมมาตรรูปเรขาคณิตสามารถนำามา
  • 7.
    มุม เกิดจากรังสี /ส่วนของเส้นตรง สองเส้นทีมีจุดปลายเป็นจุดเดียวกัน จุด ่ ปลายที่เป็นจุดเดียวกันนี้ เรียกว่า “จุดยอดมุม” รังสีแต่ละเส้น เรียกว่า “แขนของมุม”
  • 8.
    จุดยอดมุม คือ จุด คแขนของ มุม คือ คข , คง จุดยอดมุม คือ จุด ร แขนของ มุม คือ รป , รภ
  • 9.
    ใช้ตัวอักษ 3 ตัวคือ อ ด และ พ กำาหนดชื่อมุม อ่านว่า มุม อดพ หรือมุม พดอ ใช้ตัวอักษ 3 ตัว คือ อ ด และ พ กำาหนดชื่อมุม อ่านว่า มุม อดพ หรือมุม พดอ ^ มุม อดพ มุม อดพ เขียนแทนด้วย อดพ เขียนแทนด้วย อดพ^ มุม พดอ เขียนแทนด้วย พดอ มุม พดอ เขียนแทนด้วย พดอ * การเขียนชื่อมุม เขียนโดยใช้ตัวอักษร 3 ตัว ตัวหนึ่งอยู่ที่จุด * การเขียนชื่อมุม เขียนโดยใช้ตัวอักษร 3 ตัว ตัวหนึ่งอยู่ที่จุด ยอดมุม ตัวหนึ่งอยู่ที่จุดบนแขนของมุมข้างหนึ่ง และอีกตัวหนึ่งอยู่ที่ ี่ ยอดมุม ตัวหนึ่งอยู่ที่จุดบนแขนของมุมข้างหนึ่ง และอีกตัวหนึ่งอยู่ท จุดบนแขนของมุมอีกข้างหนึ่ง จุดบนแขนของมุมอีกข้างหนึ่ง * การอ่าน * การอ่าน ชื่อมุม ให้อานตัวอักษรทั้ง 3 ตัวเรียงกัน โดยเริ่มต้นจากตัวอักษรที่ ่ ชื่อมุม ให้อ่ านตัวอักษรทั้ง 3 ตัวเรียงกัน โดยเริ่มต้นจากตัวอักษรที ่ แขนของมุมข้างหนึ่ง ที่มุมยอด และที่แขนของมุมอีกข้างหนึ่ง แขนของมุมข้างหนึ่ง ที่มุมยอด และที่แขนของมุมอีกข้างหนึ่ง * สัญลักษณ์ ^ เป็น * สัญลักษณ์ ^ เป็น
  • 10.
  • 11.
    ชนิด 11 ของมุม
  • 12.
  • 13.
  • 14.
  • 15.
  • 16.
  • 17.
  • 18.
    14 ซ ม . ซ ม.
  • 19.
  • 20.
  • 21.
  • 22.
  • 23.
  • 24.
  • 25.
  • 30.
    32 เราสามารถใช้ร ูป เรขาคณิต หรือ นำา เอาเพีย งบางส่ว นของรูป เรขาคณิต มาประดิษ ฐ์เ ป็น ลวดลายต่า งๆ
  • 31.
  • 32.
  • 33.
  • 34.
    36 แบบรูป ของรูป เรขาคณิต หมายถึง การ เขีย นรูป เรขาคณิต ให้ม ี ความสัม พัน ธ์ก ัน ใน เงื่อ นไขใดเงื่อ นไขหนึง ่ หรือ หลายเงื่อ นไข เช่น
  • 35.
    37 แบบรูป ของรูป สีเหลี่ย มจัต ุร ัส เล็ก ่ ใหญ่ เล็ก ใหญ่ ... แบบรูป ของรูป วงกลม เล็ก เล็ก ใหญ่ เล็ก เล็ก ใหญ่ ... แบบรูป ของรูป สามเหลีย มขนาด ่ เท่า ๆ กัน ...
  • 36.
    38 แบบรูป ของรูป เรขาคณิต ที่ต ่า งกัน 2 รูป ร่า ง แบบรูป ของรูป สีเ หลี่ย มผืน ผ้า รูป วงกลม รูป ่ สีเ หลี่ย มผืน ผ้า รูป วงกลม ... ่ แบบรูป ของรูป สีเ หลี่ย มผืน ผ้า รูป ่ สี่เ หลีย มจัต ร ัส รูป สีเ หลีย มผืน ผ้า ่ ุ ่ ่ รูป สีเ หลี่ย มจัต ุร ัส ... ่
  • 37.
    39 แบบรูปของรูปสี่เ่เหลี่ยมขนมเปียกปูน รูปสี่เ่เหลี่ยม แบบรูปของรูปสี หลี่ยมขนมเปียกปูนรูปสี หลี่ยม จัตุรัส รูปสีเเหลี่ยมขนมเปียกปูน รูปวงกลม รูป จัตุรัส รูปสี่ ่ หลี่ยมขนมเปียกปูน รูปวงกลม รูป สี่เ่เหลี่ยมขนมเปียกปูน รูปสี่เ่เหลี่ยมจัตุรัส รูปสี่เ่เหลี่ยม สี หลี่ยมขนมเปียกปูน รูปสี หลี่ยมจัตุรัส รูปสี หลี่ยม ขนม -เปียกปูน รูปวงกลม ขนม -เปียกปูน รูปวงกลม แบบรูปของรูปวงกลม รูปสี่เ่เหลี่ยมผืนผ้า รูป แบบรูปของรูปวงกลม รูปสี หลี่ยมผืนผ้า รูป สี่เ่เหลี่ยมจัตุรัส รูปวงกลม สี หลี่ยมจัตุรัส รูปวงกลม รูปสี่เ่เหลี่ยมผืน รูปสี หลี่ยมผืน ผ้า รูปสี่เ่เหลี่ยมจัตุรัส ผ้า รูปสี หลี่ยมจัตุรัส