Хүний шүдлэлтТанилцуулгаШүдний анатомиНэршил ба нэр томъёоШүд бүрийн хэлбэр бүтэц дотоод бүрдэл.Шүдний бүтэцЭрүүний яс бусад шүдний харилцаа.
Шүдний анатоми нэршилЭрүүбашүдний нумуудүүдэнсоёоБага арааДээд нумИх арааИх арааДоод нумБайнгын/ насанд хүрсэн хүний/ шүдБага араасоёоүүдэн
The Jaws and Dental Arches A. The  maxilla is two bones forming   the upper jaw;   they are rigidly attached to the skull. B.The mandible is a horse-shoe shaped bone which articulates with the skull by way of the temporo-mandibular joint the TMJ. зүүнбаруунQuadrants:right & left quadrants Хоншоорын баруун зүүнЭрүүний баруун зүүнбаруунзүүн
2- харагдах байдалЗөв байрлалтай, цэвэрхэн шүд хүнийг сайхан харагдуулдаг.
Сайхан шүд сайхан харилцааны эхлэл юм.3- хэл яриазөв цэвэр дуудлага4-эрүүний өсөлт Амьдралын туршид шүд эрүүний өсөлтөнд чухал байр эзэлдэг.
ШүднийангилалШүдний ангилалТөвийн үүдэнарааХажуугийн үүдэнБага араасоёо
Шүдний хэлбэрУрд шүдХоол хүнсийг  таслах Арын шүд
Урд шүд-  дээдхажуугынтөвийнүүдэн шүдсоёо
Урд шүд-  доодхажуугын- төвийнүүдэн шүдсоёо
Араа шүд:(зөвхөн бага араа)дээд1-р бага араа& 2-р бага араадоод
Араа шүд:дээд1-р& 2-р араадоодАгт араа= 3-р араа
Шүдлэх хэлбэранхны байнгын шүд шүдлэх
Анхдагч шүдлэлт
Холимог шүдлэлт6нас12насАнхны байнгын 1-р араа шүдлэхДараагын араа шүдлэх
6 нас анхны байнгын 1-р араа шүдлэх
12 нас2-р араа шүдлэх
II-байнгын шүдлэлт Үйл ажиллагаа:  12 yearsАмьдралын туршид
Байнгын шүд
Шүд таних систем тоон ба кодон системПалмерын тэмдэглэгээний системБүх нийтийн систем Олон улсын систем(2 оронтой систем)
1-Палмерын тэмдэглэгээний систем2Байнгын шүдбаруунзүүн1 - 81128 - 13344556677888768 - 11 - 854312
            It represents the four quadrants of the dentition                           as if you are facing the patient.баруун дээдзүүн дээдбаруун доодзүүн доодХэвтээ болон босоо шугам= тэмдэглэгээБайнгын шүдийг хажуугын нумнаас 1-8 тоогоор дугаарлана. баруун дээд                 зүүн дээд    8  7   6   5   4   3   2   1    1   2   3   4   5    6   7  8             8  7   6   5   4   3   2   1    1   2   3   4   5    6   7   8баруун доодзүүн доод
Палмерын тэмдэглэгээний системA  Сүүн шүдBCE-AA-EDEA-EE-A
Сүүн шүдийг хажуугын нумнаас A-E үсгээр тэмдэглэнэ.баруун дээд                 зүүн дээдE    D    C    B    A	A    B    C    D    EE    D    C    B    A	A    B    C    D    Eбаруун доодзүүн доод
2-олон улсын тооны систем“FDI”Federation Dentaire International(2 хуваана)Хоёр орнтой тоо ашиглаж шүдийг нэрлэдэг:Дөрөв хувааж нэг оронтой тоогоор  тэмдэглэдэг:Байнгын шүд                                      Сүүн шүдU.R.  12      U.L.                       U.R.    56    U.L                            L.R.  4 3      L. L.                      L.R.     8     7     L.L.
Палмерын тэмдэглэгээний систем
2 орон= шүдийг дөрөв хуваанаb- шүдийг баруун талаас эхэлж 2 оронтой тоогоор тэмдэглэнэ.Байнгын шүд18  17  16  15  14  13  12  11	21  22  23  24  25  26  27  2848  47  46  45  44  43  42  41        31  32  33  34  35  36  37  38
          Сүүн шүд2-олон улсын систем(2 оронтой систем)“FDI”   Federation Dentaire        International5161526253635464First Digit = quadrant555665First Digit = quadrant87856755848774837372827181
Сүүн шүд651 орон= quadrant782 орон= Tooth number in the quadrantБайнгын шүд55   54   53   52   51      61  62   63   64   6585   84   83   82   81      71   72   73   74   75
Олон улсын системБайнгын шүд
Хүрээлэн буй яснууд:Crypt  хөгжиж буй шүднүүдSocket шүдний цухуйсан хэсэг
Шүдний анатоми& эмнэлзүйн цөгц
Нэг сурвалжтайолон сурвалжтай
Шүдний микро анатоми бүтэц
зөөлц1-цөгцний зөөлц:Pulp chamber
Pulp horns2-сурвалжийн зөөлц:Зөөлцийн суваг
Оройн нүхСурвалжийн зөөлц2-сурвалжийн зөөлц:Зөөлцийн сувагОройн нүхшүднийгадаргуу
Surfaces of teeth are identified by the relationship to surrounding  orofacial structuresШүд бүр таван гадаргуутай:уруулынхэлэн, мезиал, andдисталь(proximal)Зажлах гадаргуу.(таслах ирмэг)
Уруулын гадаргууany surface on the outside (towards the face) уруулынгадаргуу бол урд шүдэн дээр  (ногоон), 2.Хацар талын гадаргуу бол арыг шүдэн дээр (цэнхэр).
Дотор түшилцэх              гадаргуу:Хоёр шүдний хоорондох гадаргуу :Төвийн шугамд ойр гадаргуу: мезиал.төвийн шугамнаас хол гадаргуу: дисталь
palatalХэлэн талТагнай талХоншоор дээр.
Галаргууны үйл ажиллагаа:шүдний таслах/зажлах гадарогуу:Зажлах гадаргуу:шүдний арын зажлах гадаргуу таслах гадаргуу:урд таслах гадаргуу
Line and Point AnglesDivision into Thirds
Шулуун ба үзүүртэй өнцөгШулуун өнцөг:2гадаргуун уулзвараар үүсгэгддэгба 2 гадаргуу 2уулангынх нь нэррэр нэрлэдэгЦэгэн өнцөг:3 гадаргуун уулзвараар үүсгэдэгба 3уулангынх нь нэрээр нэрлэдэг.
Шулуун өнцөгУрд талын шүд
Шулуун өнцөгАраа шүд
Үзүүртэй өнцөг3гадаргууны уулзвараар
Цөгцний заагласан тэмдэг, бүтэцDevelopmental data:уруул талаас:цөгц чулуужих бол хэлбэр өнгө өөрчлөгдөх нэг үндсэн гол зүйл болно.
араа бүлэг шүдний эх үүсгэвэр хөгжил нь 4 дахин илүү
Зөөлц, зөөлцийн хөндийн хэсэгт зохицон байх хөшүүрэг байдаг. А. Хоншоорын
 төвийн үүдэн шүд
1.Уруулын дистал   талын хэсэг
2. Төвийн шугам уруул талын хэсэг
3. Медиаль талаас уруул талын хэсэг
4Хэлэн талын хэсэг
Бага араа шүд

202 хэсэг бие даалт