SlideShare a Scribd company logo
Уруул тагнайн төрөлхийн сэтэрхий
эмгэгийн тухай ерөнхий ойлголт,
эмгэг жам, ангилал, эмчилгээний
зарчим
.Р Баясгалан, .Г Аянга, .Ж Эрдэнэцогт
. ,Д Цэрэндулам Ï. Äó ë ìàà
.Н Гэндэнжамцын нэрэмжит Эх Нялхсын Эрдэм Шинжилгээний Төв
Эрүү нүүрний мэс заслын т асаг
Ө.Аззаяа, Б.Булган
Магистрант, НАСС, ЭМШУИС
ДЭМБ-ààñ 2006 онд хийсэн судалгаагаар дэлхий
дээр íèéò 2000 гаруй төрлийн төрөлхийн ил
болон далд гаж хөгжил бүртгэгджээ. Дэлхий
дээр жилд ойролцоогоор 130 сая төрөлт байдаг.
Үүний 6% нь буюу 7,9 сая нярай төрөлхийн гаж
хөгжилтэй төрж байна. Үүний 3,2 сая нь энддэг
байна. Нийт гаж хөгжилтэй нярайн 25% нь
хавсарсан гажигтай байдаг. Уруул тагнайн
тºрºлхийн сэтэрхий /УТТС/ нь хүзүү толгойн
орчим тохиолдох нийт гаж хөгжлийн 65%-ийг
эзэлдэг.
Монгол улсад ЭМЯ-ны мэдээгээр сүүлийн 3
жилд 310 гаж хөгжилтэй нярай төрсөн гэж
бүртгэгджээ. Үүний 51,64% нь хөдөө орон нутгаас
бүртгэгдсэн байна. Эдгээрээс 75 тохиолдол буюу
23,8%-ийг нь УТТС эмгэгтэй нярай эзэлж байна.
Тархалт
• ДЭМБ-ын судалгаагаар 1000 төрөлт
тутамд 0,6-1,6. (бүх гажгуудын дотроос
30% эзэлдэг)
• Азид: 500-600-д 1
• Европт: 800-900-ä 1
• Хар арьстанд: 1000-ä 1
• Монголд: 1314-т 1
Шалтгаан
1. :Гадаад шалтгаан
• Физик хүчин ç¿éëñ / òóÿà, öàöðàã, õэò
äààрч õºðºõ, механик шалтгаанууд ã.ì./
• Химийн / эì òàðèà, химийн хордлого
г.ì./
• Биологийн / бактери, нянгийн
халдварууд, г.м./
2. :Дотоод шалтгаан
• Удамшлын гаралтай
• Эцэг эхийн нас
• Биологийн хувьд бүрэн хөгжиж
гүйцээгүй бэлгийн эс
• Дотоод ш¿¿рлийн ººрчлºлт¿¿д ã.ì.
Уруулын сэтэрхий
Үр хөврөлийн
хөгжлийн явцад
гарсан алдагдлаас
болж эхээс төрөхдөө
дээд уруулын арьс,
булчин гүйцэд нийлж
ургаагүй гаж хөгжлийг
төрөлхийн уруулын
сэтэрхий гэдэг.
Тагнайн сэтэрхий
Үр хөврөлийн хөгжлийн 8-9
дэх долоо хоногт хэлний
баруун зүүн доод талаас
сэртэн ургаж сунасаар
тагнайг үүсгэдэг. Дээр
дурдсан хугацаанд буюу
ургийн хөгжлийн 8-12 дахь
долоо хоногт гадаад болон
дотоод хүчин зүйлийн
нөлөөгөөр өөрчлөлт орж,
тагнайн түүшин сэртэн
бүрэлдэн хөгжиж чадаагүй
гаж хөгжлийг тагнайн
сэтэрхий гэдэг.
Ангилал
:Уруулын сэтэрхий
• Бүтэн сэтэрхий
• Хагас сэтэрхий
• Нууц сэтэрхий
Эдгээр нь тус бүрдээ нэг талын болон 2
талын байж болно.
• Хөндлөн сэтэрхий / Голден Хард синдром
Мөн:
• Хамрын угалзын хэлбэр алдагдсан
• Хамрын угалзын хэлбэр алдагдаагүй
үргэлжлэл
Уруулын нууц сэтэрхий – Уруулын арьс салст бүрэн
бүтэн боловч уруулын булчин нийлж хөгжөөгүй эмгэг
юм. Энэ үед уруул дээш татагдсан, сорви мэт
харагддаг. Зарим тохиолдолд хамрын угалзын
хэлбэр алдагдсан байдаг.
Голден Хард синдром – Дээд доод уруулын зааг
буюу амны булангийн хөндлөн сэтэрхий юм. Энэ нь
чихний урд байрлах арьсан болон арьс мºгººрсºн
ургацагтай хамт тохиолддог.
үргэлжлэл
:Тагнайн сэтэрхий
• Бүтэн – түүшин сэртэнгийн сэтэрхийтэй хавсарч тохиолдож
болно.
• Хагас – Зөөлөн тагнай, хүүхэн хэлний сэтэрхий
• Нууц – Зөөлөн тагнайн булчин нийлээгүй зөвхөн салстаар
нийлсэн байдаг. Харахад зөөлөн тагнайн голоор хөхөрч
харагддаг, хэл яриа гуншаа байдаг.
Пьер Робен синдром - Ýíэ ¿åä 3 ãîë øèíæ òэмдэг илэрдэг.
• Эрүүний дутуу хөгжил
• Тагнайн сэтэрхий
• Хэл унах / Глоссоптоз /
үргэлжлэл
Уруулын 2 талын сэтэрхий
• .
Уруулын бүтэн сэтэрхий
Уруулын хагас сэтэрхий
Уруулын нууц сэтэрхий
Эмчилгээний ерөнхий зарчим
УТТС эмгэгийн эмчилгээ нь тухайн
өвчтөнг төрөх үеэс эхлэн олон
нарийн мэргэжлийн эмч нарын
хамтарсан эмчилгээгээр төгс
шийдэгддэг.
Эмчилгээний ерөнхий зарчим
1. Íÿðàéí áîëîí õ¿¿õäèéí ì íàðэ ч
• Юуны өмнө нярайн эмч нар уг нярайд бусад эрхтэн
системийн хавсарсан гажиг байгаа эсэхийг тогтооно.
• Үүний дараа уг хүүхдийн эцэг эхэд энэ эмгэгийн тухай,
эмчилгээ асаргаа, хооллолтын тухай үнэн, зөв заавар
зөвлөлгөө өгнө. Энэ хэсэг нь цаашид хүүхдээ хэрхэн
асарч байх, ямар насанд нь ямар төрлийн эмчилгээ
хийлгэх тухай, эмчилгээний үр дүн ямар байдаг,
хүүхдийнх нь ирээдүй ямар байх тухай асуудлуудыг
зөвөөр ойлгуулж өгөн эцэг эхэд нь урам өгдгөөрөө
ихээхэн чухал хэсэг юм.
• Хүүхдийн эмч нарын байнгын хяналтанд байж, өсөлт
торнилтыг хэвийн байлгах нь мэс заслын болон бусад
эмчилгээг амжилттай болгох гол нөхцөл болдог. Мөн
УТТС эмгэгтэй хүүхэд амьсгалын дээд замын үрэвсэлт
өвчинд өртөмтгий байдаг.
Эмчилгээний ерөнхий зарчим
2. Гажиг заслын болон шүдний эмч нар
• Тагнайн сэтэрхий нярайг аль болох
хөхөөр нь хөхүүлж хэвшүүлэх хэрэгтэй
боловч зарим нярай тэр болгон хөхөө
сайн хөхөж чаддаггүй тул ийм эмгэгтэй
нярайд хөвөгч тагнай хийж өгөх
шаардлага гардаг. Мөн хоншоорын
хөгжлийг хянах, шүдний буруу ургалтыг
засах зэмсгүүд нь их ач холбогдолтой.
3. Эрүү нүүрний мэс засалч эмч
• Уруулын болон тагнайн мэс заслуудыг
тодорхой үеүдэд хийнэ
Эмчилгээний ерөнхий зарчим
4. Хэл засалч эмч
• Тагнай сэтэрхий өвчтөн тагнайн мэс
засал амжилттай хийлгэсэн ч гэсэн
гуншиж хэлд ордог. Иймээс хүүхдийг
хэлд орох үеэс нь эхлэн хэл заслын
эмчилгээ хийнэ.
5. Чих хамар хоолойн эмч нар
• УТТС эмгэгтэй хүүхэд нь дунд чихний
үрэвсэлт өвчинд өртөмтгий байдгаас
гадна сонсгол муу байх нь тохиолддог
тул дээрх эмчийн хяналт шаардлагатай.
Эмчилгээний ерөнхий зарчим
Хийгдэх эмчилгээ Нас Тайлбар
Хөвөгч тагнай Төрөх үед нь Хөхөөр болон угжаар
хооллож чадахгүй байгаа
үед
Уруулын анхдагч мэс засал 3 сартайгаас Биеийн жин 6 кг, түүнээс
дээш
Тагнайн мэс засал 1 нас 3 сартайгаас Биеийн жин 10 кг, түүнээс
дээш
Хэл заслын эмчилгээ 2-3 настайгаас Өмнө нь тагнайн мэс засал
хийлгэсэн байх
Түүшин сэртэн сэргээх, яс
шилжүүлэн суулгах мэс
засал
7-9 настайгаас Түүшин сэртэн сэтэрхий
үед
Уруулын хоёрдогч, гоо
сайхны мэс засал
5-6 настайгаас Уруулын гоо сайхан
хангалттай үед
шаардлагагүй.
Гажиг заслын эмчилгээ 6-7 настайгаас Шүдний буруу ургалт болон
хоншоорын дутуу хөгжлийг
засах
Хамрын хэлбэр засах мэс
засал
11-12 настайгаас Хамрын хэлбэр хэвийн үед
шаардлагагүй.
Анхаарал тавьсанд
баярлалаа.

More Related Content

What's hot

Дотор чихний эмгэг
Дотор чихний эмгэгДотор чихний эмгэг
сувгийн ломбоны материал
сувгийн ломбоны материалсувгийн ломбоны материал
сувгийн ломбоны материал
tudu9586
 
хамрын цочмог ба архаг үрэвсэл, вазомотор ринит
хамрын цочмог ба архаг үрэвсэл, вазомотор ринитхамрын цочмог ба архаг үрэвсэл, вазомотор ринит
хамрын цочмог ба архаг үрэвсэл, вазомотор ринит
Бачка Рүбби
 
эрүү нүүр орчмын нэвчээс
эрүү нүүр орчмын нэвчээсэрүү нүүр орчмын нэвчээс
эрүү нүүр орчмын нэвчээс
ssuserb994bc
 
хүүхдийн нүүр амны эмчилгээний үед анхаарах зүйлс
хүүхдийн нүүр амны эмчилгээний үед анхаарах зүйлсхүүхдийн нүүр амны эмчилгээний үед анхаарах зүйлс
хүүхдийн нүүр амны эмчилгээний үед анхаарах зүйлс
Delgertsetseg Jargaltsogt
 
сүүн шүд болон байнгын шүдний онцлог
сүүн шүд болон байнгын шүдний онцлог сүүн шүд болон байнгын шүдний онцлог
сүүн шүд болон байнгын шүдний онцлог
Erdenetsogt Dari
 
Сүүн шүдний сурвалжийн оройн холбоосын үрэвслийн шалтгаан,
Сүүн шүдний сурвалжийн оройн холбоосын үрэвслийн шалтгаан,Сүүн шүдний сурвалжийн оройн холбоосын үрэвслийн шалтгаан,
Сүүн шүдний сурвалжийн оройн холбоосын үрэвслийн шалтгаан,
Bat-Erdene Uuganjavkhaa
 
шүдний гаралтай хавдар ба хавдар төст эмгэгүүд бие даалт
шүдний гаралтай хавдар ба хавдар төст эмгэгүүд бие даалтшүдний гаралтай хавдар ба хавдар төст эмгэгүүд бие даалт
шүдний гаралтай хавдар ба хавдар төст эмгэгүүд бие даалт
Sin ArcSin
 
хайрс үлд
хайрс үлдхайрс үлд
хайрс үлд
Халиун
 
202 хэсэг бие даалт
202 хэсэг бие даалт202 хэсэг бие даалт
202 хэсэг бие даалтtechdental
 
салстын үрэвсэлт өвчин
салстын үрэвсэлт өвчинсалстын үрэвсэлт өвчин
салстын үрэвсэлт өвчин
dulmaa munkhbat
 
Амилуулах суурь тусламжийн ерөнхий зарчим
Амилуулах суурь тусламжийн ерөнхий зарчим Амилуулах суурь тусламжийн ерөнхий зарчим
Амилуулах суурь тусламжийн ерөнхий зарчим Odxvv Monxjargal
 
зөвлөгөө өгөх үндсэн зарчим
зөвлөгөө  өгөх үндсэн зарчимзөвлөгөө  өгөх үндсэн зарчим
зөвлөгөө өгөх үндсэн зарчимBayar Be
 
гавал тархины гэмтэл
гавал тархины гэмтэлгавал тархины гэмтэл
гавал тархины гэмтэлДоржханд Б.
 
Amisgal lecture 20146.11.13
Amisgal lecture 20146.11.13Amisgal lecture 20146.11.13
Amisgal lecture 20146.11.13
Oyundari.Ts mph
 
201 Хэсэг анатоми
201 Хэсэг анатоми201 Хэсэг анатоми
201 Хэсэг анатомиtechdental
 

What's hot (20)

Дотор чихний эмгэг
Дотор чихний эмгэгДотор чихний эмгэг
Дотор чихний эмгэг
 
сувгийн ломбоны материал
сувгийн ломбоны материалсувгийн ломбоны материал
сувгийн ломбоны материал
 
хамрын цочмог ба архаг үрэвсэл, вазомотор ринит
хамрын цочмог ба архаг үрэвсэл, вазомотор ринитхамрын цочмог ба архаг үрэвсэл, вазомотор ринит
хамрын цочмог ба архаг үрэвсэл, вазомотор ринит
 
Hamar daivar hondiin arhag urevsel
Hamar daivar hondiin  arhag urevselHamar daivar hondiin  arhag urevsel
Hamar daivar hondiin arhag urevsel
 
эрүү нүүр орчмын нэвчээс
эрүү нүүр орчмын нэвчээсэрүү нүүр орчмын нэвчээс
эрүү нүүр орчмын нэвчээс
 
хүүхдийн нүүр амны эмчилгээний үед анхаарах зүйлс
хүүхдийн нүүр амны эмчилгээний үед анхаарах зүйлсхүүхдийн нүүр амны эмчилгээний үед анхаарах зүйлс
хүүхдийн нүүр амны эмчилгээний үед анхаарах зүйлс
 
сүүн шүд болон байнгын шүдний онцлог
сүүн шүд болон байнгын шүдний онцлог сүүн шүд болон байнгын шүдний онцлог
сүүн шүд болон байнгын шүдний онцлог
 
Сүүн шүдний сурвалжийн оройн холбоосын үрэвслийн шалтгаан,
Сүүн шүдний сурвалжийн оройн холбоосын үрэвслийн шалтгаан,Сүүн шүдний сурвалжийн оройн холбоосын үрэвслийн шалтгаан,
Сүүн шүдний сурвалжийн оройн холбоосын үрэвслийн шалтгаан,
 
шүдний гаралтай хавдар ба хавдар төст эмгэгүүд бие даалт
шүдний гаралтай хавдар ба хавдар төст эмгэгүүд бие даалтшүдний гаралтай хавдар ба хавдар төст эмгэгүүд бие даалт
шүдний гаралтай хавдар ба хавдар төст эмгэгүүд бие даалт
 
хайрс үлд
хайрс үлдхайрс үлд
хайрс үлд
 
202 хэсэг бие даалт
202 хэсэг бие даалт202 хэсэг бие даалт
202 хэсэг бие даалт
 
салстын үрэвсэлт өвчин
салстын үрэвсэлт өвчинсалстын үрэвсэлт өвчин
салстын үрэвсэлт өвчин
 
цус алдалтын үед
цус алдалтын үедцус алдалтын үед
цус алдалтын үед
 
Амилуулах суурь тусламжийн ерөнхий зарчим
Амилуулах суурь тусламжийн ерөнхий зарчим Амилуулах суурь тусламжийн ерөнхий зарчим
Амилуулах суурь тусламжийн ерөнхий зарчим
 
зөвлөгөө өгөх үндсэн зарчим
зөвлөгөө  өгөх үндсэн зарчимзөвлөгөө  өгөх үндсэн зарчим
зөвлөгөө өгөх үндсэн зарчим
 
гавал тархины гэмтэл
гавал тархины гэмтэлгавал тархины гэмтэл
гавал тархины гэмтэл
 
Biye daalt #3
Biye daalt #3Biye daalt #3
Biye daalt #3
 
Amisgal lecture 20146.11.13
Amisgal lecture 20146.11.13Amisgal lecture 20146.11.13
Amisgal lecture 20146.11.13
 
201 Хэсэг анатоми
201 Хэсэг анатоми201 Хэсэг анатоми
201 Хэсэг анатоми
 
Hepatitis
HepatitisHepatitis
Hepatitis
 

Viewers also liked

Zurh sudasnii ovchnii yalgan onoshlogoo
Zurh sudasnii ovchnii yalgan onoshlogooZurh sudasnii ovchnii yalgan onoshlogoo
Zurh sudasnii ovchnii yalgan onoshlogoo
nytt103103
 
Nyarai huuhded uzleh hiih
Nyarai huuhded uzleh hiihNyarai huuhded uzleh hiih
Nyarai huuhded uzleh hiihSosoo Byambaa
 
Respiratory failure, 2014, new
Respiratory failure, 2014, newRespiratory failure, 2014, new
Respiratory failure, 2014, newnytt103103
 
4. huuhdiin hunguvchluh
4. huuhdiin hunguvchluh4. huuhdiin hunguvchluh
4. huuhdiin hunguvchluhdashkaubuns
 
тархины дутмагшил, 2014 on
тархины дутмагшил, 2014 onтархины дутмагшил, 2014 on
тархины дутмагшил, 2014 onnytt103103
 
мизопростол эмийн тухай
 мизопростол эмийн тухай мизопростол эмийн тухай
мизопростол эмийн тухайSosoo Byambaa
 
Medreliin emgeg 16
Medreliin emgeg 16Medreliin emgeg 16
Medreliin emgeg 16bulgaaubuns
 
3. development of_embryo_and_fetus
3. development of_embryo_and_fetus3. development of_embryo_and_fetus
3. development of_embryo_and_fetusHishgeeubuns
 
Embryology Timeline
Embryology TimelineEmbryology Timeline
Embryology Timeline
kebnance
 
эм судлал Test
эм судлал Testэм судлал Test
эм судлал Test
Oyun Myagmarsuren
 
Мэдрэлийн системийн халдварын шалтгаант өвчнүүд
Мэдрэлийн системийн халдварын шалтгаант өвчнүүдМэдрэлийн системийн халдварын шалтгаант өвчнүүд
Мэдрэлийн системийн халдварын шалтгаант өвчнүүд
Мөнхтуул Г
 
Noir bulchirhain tsochmog urewsel
Noir bulchirhain tsochmog urewselNoir bulchirhain tsochmog urewsel
Noir bulchirhain tsochmog urewsel
nytt103103
 
архаг лимфолейкоз
архаг лимфолейкозархаг лимфолейкоз
архаг лимфолейкозBilguun To Gold Or
 
Шүдний зөвөлгөө Дархан хот "Анхаарал" шүдний эмнэлэг
Шүдний зөвөлгөө Дархан хот "Анхаарал" шүдний эмнэлэгШүдний зөвөлгөө Дархан хот "Анхаарал" шүдний эмнэлэг
Шүдний зөвөлгөө Дархан хот "Анхаарал" шүдний эмнэлэгZoloo Baagii
 
Nursing in infectious diseses lection 7-8
Nursing in infectious diseses lection 7-8Nursing in infectious diseses lection 7-8
Nursing in infectious diseses lection 7-8bayarmagnaiubuns
 
лекц 5 мэдрэлийн эрхтэн тогтолцоо
лекц 5 мэдрэлийн эрхтэн тогтолцоолекц 5 мэдрэлийн эрхтэн тогтолцоо
лекц 5 мэдрэлийн эрхтэн тогтолцоо
E-Gazarchin Online University
 
мэдрэлийн тогтолцоо 2 4
мэдрэлийн тогтолцоо 2 4мэдрэлийн тогтолцоо 2 4
мэдрэлийн тогтолцоо 2 4otgonburenubuns
 

Viewers also liked (20)

миелит
миелитмиелит
миелит
 
Zurh sudasnii ovchnii yalgan onoshlogoo
Zurh sudasnii ovchnii yalgan onoshlogooZurh sudasnii ovchnii yalgan onoshlogoo
Zurh sudasnii ovchnii yalgan onoshlogoo
 
Nyarai huuhded uzleh hiih
Nyarai huuhded uzleh hiihNyarai huuhded uzleh hiih
Nyarai huuhded uzleh hiih
 
Respiratory failure, 2014, new
Respiratory failure, 2014, newRespiratory failure, 2014, new
Respiratory failure, 2014, new
 
4. huuhdiin hunguvchluh
4. huuhdiin hunguvchluh4. huuhdiin hunguvchluh
4. huuhdiin hunguvchluh
 
тархины дутмагшил, 2014 on
тархины дутмагшил, 2014 onтархины дутмагшил, 2014 on
тархины дутмагшил, 2014 on
 
мизопростол эмийн тухай
 мизопростол эмийн тухай мизопростол эмийн тухай
мизопростол эмийн тухай
 
Medreliin emgeg 16
Medreliin emgeg 16Medreliin emgeg 16
Medreliin emgeg 16
 
3. development of_embryo_and_fetus
3. development of_embryo_and_fetus3. development of_embryo_and_fetus
3. development of_embryo_and_fetus
 
Embryology Timeline
Embryology TimelineEmbryology Timeline
Embryology Timeline
 
эм судлал Test
эм судлал Testэм судлал Test
эм судлал Test
 
Мэдрэлийн системийн халдварын шалтгаант өвчнүүд
Мэдрэлийн системийн халдварын шалтгаант өвчнүүдМэдрэлийн системийн халдварын шалтгаант өвчнүүд
Мэдрэлийн системийн халдварын шалтгаант өвчнүүд
 
Noir bulchirhain tsochmog urewsel
Noir bulchirhain tsochmog urewselNoir bulchirhain tsochmog urewsel
Noir bulchirhain tsochmog urewsel
 
архаг лимфолейкоз
архаг лимфолейкозархаг лимфолейкоз
архаг лимфолейкоз
 
Шүдний зөвөлгөө Дархан хот "Анхаарал" шүдний эмнэлэг
Шүдний зөвөлгөө Дархан хот "Анхаарал" шүдний эмнэлэгШүдний зөвөлгөө Дархан хот "Анхаарал" шүдний эмнэлэг
Шүдний зөвөлгөө Дархан хот "Анхаарал" шүдний эмнэлэг
 
Nursing in infectious diseses lection 7-8
Nursing in infectious diseses lection 7-8Nursing in infectious diseses lection 7-8
Nursing in infectious diseses lection 7-8
 
Үр хөндөлт
Үр хөндөлтҮр хөндөлт
Үр хөндөлт
 
лекц 5 мэдрэлийн эрхтэн тогтолцоо
лекц 5 мэдрэлийн эрхтэн тогтолцоолекц 5 мэдрэлийн эрхтэн тогтолцоо
лекц 5 мэдрэлийн эрхтэн тогтолцоо
 
мэдрэлийн тогтолцоо 2 4
мэдрэлийн тогтолцоо 2 4мэдрэлийн тогтолцоо 2 4
мэдрэлийн тогтолцоо 2 4
 
Setgets
SetgetsSetgets
Setgets
 

Similar to Lekts 1.utts oilgolt

хүүхдийн эко эмгэг зүй 201121
хүүхдийн эко эмгэг зүй 201121хүүхдийн эко эмгэг зүй 201121
хүүхдийн эко эмгэг зүй 201121
Tuugii Erdenedalai
 
хүүхдийн эко эмгэг зүй 201121
хүүхдийн эко эмгэг зүй 201121хүүхдийн эко эмгэг зүй 201121
хүүхдийн эко эмгэг зүй 201121
tuugiii898989
 
амны хөндийн эрүүл ахуй
амны хөндийн эрүүл ахуйамны хөндийн эрүүл ахуй
амны хөндийн эрүүл ахуй
Waterlily Javzaa
 
Шүдний тулгуур эдийн оношлогоо ба аргууд
Шүдний тулгуур эдийн оношлогоо ба аргуудШүдний тулгуур эдийн оношлогоо ба аргууд
Шүдний тулгуур эдийн оношлогоо ба аргууд
EnkhjinEnkhjin22
 
Хүүхдийн тархины саа
Хүүхдийн тархины саа Хүүхдийн тархины саа
Хүүхдийн тархины саа Dulam Bataa
 
Xөхний хавдар
Xөхний хавдарXөхний хавдар
Xөхний хавдар
Suvd Sainjargal
 
Huuhdiin eruul mendiin tulgamdsan asuudluud 2017
Huuhdiin eruul mendiin tulgamdsan asuudluud 2017Huuhdiin eruul mendiin tulgamdsan asuudluud 2017
Huuhdiin eruul mendiin tulgamdsan asuudluud 2017
Shijee Mtsbolor
 
лекц 9. дхх, брадзот, хиамдалт
лекц 9. дхх, брадзот, хиамдалтлекц 9. дхх, брадзот, хиамдалт
лекц 9. дхх, брадзот, хиамдалт
batsuuri nantsag
 
Болормаа Тэрбиш / MD /_" Монгол хөх толбо "_02.04.2014
Болормаа Тэрбиш / MD /_" Монгол хөх толбо "_02.04.2014Болормаа Тэрбиш / MD /_" Монгол хөх толбо "_02.04.2014
Болормаа Тэрбиш / MD /_" Монгол хөх толбо "_02.04.2014
Terbish Bolormaa
 
бөөр шээс бэлгийн замын тогтолцооны гаж хөгжил.Pptx сосоо
бөөр шээс бэлгийн замын тогтолцооны гаж хөгжил.Pptx сосообөөр шээс бэлгийн замын тогтолцооны гаж хөгжил.Pptx сосоо
бөөр шээс бэлгийн замын тогтолцооны гаж хөгжил.Pptx сосоо
Бердибек Мейрамхан
 
бөөр шээс бэлгийн замын тогтолцооны гаж хөгжил.Pptx сосоо
бөөр шээс бэлгийн замын тогтолцооны гаж хөгжил.Pptx сосообөөр шээс бэлгийн замын тогтолцооны гаж хөгжил.Pptx сосоо
бөөр шээс бэлгийн замын тогтолцооны гаж хөгжил.Pptx сосоо
Бердибек Мейрамхан
 
Shudee archilah
Shudee archilahShudee archilah
Shudee archilahBolzooo
 
Эмэгтэйн гадна бэлэг эрхтэний хавдар
Эмэгтэйн гадна бэлэг эрхтэний хавдарЭмэгтэйн гадна бэлэг эрхтэний хавдар
Эмэгтэйн гадна бэлэг эрхтэний хавдар
Батхүү Батдорж
 
хооллох,зажлах,залгих үйл
хооллох,зажлах,залгих үйлхооллох,зажлах,залгих үйл
хооллох,зажлах,залгих үйл
Bat-Erdene Uuganjavkhaa
 
Haraanii berhsheel
Haraanii berhsheelHaraanii berhsheel
Haraanii berhsheel9990bayasa
 

Similar to Lekts 1.utts oilgolt (20)

бие даалт №3 салст
бие даалт №3 салстбие даалт №3 салст
бие даалт №3 салст
 
Anhaa
AnhaaAnhaa
Anhaa
 
хүүхдийн эко эмгэг зүй 201121
хүүхдийн эко эмгэг зүй 201121хүүхдийн эко эмгэг зүй 201121
хүүхдийн эко эмгэг зүй 201121
 
хүүхдийн эко эмгэг зүй 201121
хүүхдийн эко эмгэг зүй 201121хүүхдийн эко эмгэг зүй 201121
хүүхдийн эко эмгэг зүй 201121
 
Geriatrics
GeriatricsGeriatrics
Geriatrics
 
амны хөндийн эрүүл ахуй
амны хөндийн эрүүл ахуйамны хөндийн эрүүл ахуй
амны хөндийн эрүүл ахуй
 
Шүдний тулгуур эдийн оношлогоо ба аргууд
Шүдний тулгуур эдийн оношлогоо ба аргуудШүдний тулгуур эдийн оношлогоо ба аргууд
Шүдний тулгуур эдийн оношлогоо ба аргууд
 
Хүүхдийн тархины саа
Хүүхдийн тархины саа Хүүхдийн тархины саа
Хүүхдийн тархины саа
 
Xөхний хавдар
Xөхний хавдарXөхний хавдар
Xөхний хавдар
 
Huuhdiin eruul mendiin tulgamdsan asuudluud 2017
Huuhdiin eruul mendiin tulgamdsan asuudluud 2017Huuhdiin eruul mendiin tulgamdsan asuudluud 2017
Huuhdiin eruul mendiin tulgamdsan asuudluud 2017
 
лекц 9. дхх, брадзот, хиамдалт
лекц 9. дхх, брадзот, хиамдалтлекц 9. дхх, брадзот, хиамдалт
лекц 9. дхх, брадзот, хиамдалт
 
Болормаа Тэрбиш / MD /_" Монгол хөх толбо "_02.04.2014
Болормаа Тэрбиш / MD /_" Монгол хөх толбо "_02.04.2014Болормаа Тэрбиш / MD /_" Монгол хөх толбо "_02.04.2014
Болормаа Тэрбиш / MD /_" Монгол хөх толбо "_02.04.2014
 
бөөр шээс бэлгийн замын тогтолцооны гаж хөгжил.Pptx сосоо
бөөр шээс бэлгийн замын тогтолцооны гаж хөгжил.Pptx сосообөөр шээс бэлгийн замын тогтолцооны гаж хөгжил.Pptx сосоо
бөөр шээс бэлгийн замын тогтолцооны гаж хөгжил.Pptx сосоо
 
бөөр шээс бэлгийн замын тогтолцооны гаж хөгжил.Pptx сосоо
бөөр шээс бэлгийн замын тогтолцооны гаж хөгжил.Pptx сосообөөр шээс бэлгийн замын тогтолцооны гаж хөгжил.Pptx сосоо
бөөр шээс бэлгийн замын тогтолцооны гаж хөгжил.Pptx сосоо
 
Shudee archilah
Shudee archilahShudee archilah
Shudee archilah
 
Эмэгтэйн гадна бэлэг эрхтэний хавдар
Эмэгтэйн гадна бэлэг эрхтэний хавдарЭмэгтэйн гадна бэлэг эрхтэний хавдар
Эмэгтэйн гадна бэлэг эрхтэний хавдар
 
Эмэгтэйн гадна бэлэг эрхтэний хавдар
Эмэгтэйн гадна бэлэг эрхтэний хавдарЭмэгтэйн гадна бэлэг эрхтэний хавдар
Эмэгтэйн гадна бэлэг эрхтэний хавдар
 
Б.Оюун
Б.ОюунБ.Оюун
Б.Оюун
 
хооллох,зажлах,залгих үйл
хооллох,зажлах,залгих үйлхооллох,зажлах,залгих үйл
хооллох,зажлах,залгих үйл
 
Haraanii berhsheel
Haraanii berhsheelHaraanii berhsheel
Haraanii berhsheel
 

More from nytt103103

NTTT 2014 tailan
NTTT 2014 tailanNTTT 2014 tailan
NTTT 2014 tailan
nytt103103
 
Meningit
MeningitMeningit
Meningit
nytt103103
 
Cor et pulmonalis
Cor et pulmonalisCor et pulmonalis
Cor et pulmonalis
nytt103103
 
Boornii dutagdal yaraltai tuslamj
Boornii dutagdal yaraltai tuslamjBoornii dutagdal yaraltai tuslamj
Boornii dutagdal yaraltai tuslamj
nytt103103
 
Anapilaksi
AnapilaksiAnapilaksi
Anapilaksi
nytt103103
 
Hodoodnii tsus aldalt
Hodoodnii tsus aldaltHodoodnii tsus aldalt
Hodoodnii tsus aldalt
nytt103103
 
Elegnii cirroz
Elegnii cirrozElegnii cirroz
Elegnii cirroz
nytt103103
 

More from nytt103103 (9)

NTTT 2014 tailan
NTTT 2014 tailanNTTT 2014 tailan
NTTT 2014 tailan
 
төрөлт
төрөлттөрөлт
төрөлт
 
Ebola
Ebola Ebola
Ebola
 
Meningit
MeningitMeningit
Meningit
 
Cor et pulmonalis
Cor et pulmonalisCor et pulmonalis
Cor et pulmonalis
 
Boornii dutagdal yaraltai tuslamj
Boornii dutagdal yaraltai tuslamjBoornii dutagdal yaraltai tuslamj
Boornii dutagdal yaraltai tuslamj
 
Anapilaksi
AnapilaksiAnapilaksi
Anapilaksi
 
Hodoodnii tsus aldalt
Hodoodnii tsus aldaltHodoodnii tsus aldalt
Hodoodnii tsus aldalt
 
Elegnii cirroz
Elegnii cirrozElegnii cirroz
Elegnii cirroz
 

Lekts 1.utts oilgolt

  • 1. Уруул тагнайн төрөлхийн сэтэрхий эмгэгийн тухай ерөнхий ойлголт, эмгэг жам, ангилал, эмчилгээний зарчим .Р Баясгалан, .Г Аянга, .Ж Эрдэнэцогт . ,Д Цэрэндулам Ï. Äó ë ìàà .Н Гэндэнжамцын нэрэмжит Эх Нялхсын Эрдэм Шинжилгээний Төв Эрүү нүүрний мэс заслын т асаг Ө.Аззаяа, Б.Булган Магистрант, НАСС, ЭМШУИС
  • 2. ДЭМБ-ààñ 2006 онд хийсэн судалгаагаар дэлхий дээр íèéò 2000 гаруй төрлийн төрөлхийн ил болон далд гаж хөгжил бүртгэгджээ. Дэлхий дээр жилд ойролцоогоор 130 сая төрөлт байдаг. Үүний 6% нь буюу 7,9 сая нярай төрөлхийн гаж хөгжилтэй төрж байна. Үүний 3,2 сая нь энддэг байна. Нийт гаж хөгжилтэй нярайн 25% нь хавсарсан гажигтай байдаг. Уруул тагнайн тºрºлхийн сэтэрхий /УТТС/ нь хүзүү толгойн орчим тохиолдох нийт гаж хөгжлийн 65%-ийг эзэлдэг.
  • 3. Монгол улсад ЭМЯ-ны мэдээгээр сүүлийн 3 жилд 310 гаж хөгжилтэй нярай төрсөн гэж бүртгэгджээ. Үүний 51,64% нь хөдөө орон нутгаас бүртгэгдсэн байна. Эдгээрээс 75 тохиолдол буюу 23,8%-ийг нь УТТС эмгэгтэй нярай эзэлж байна.
  • 4. Тархалт • ДЭМБ-ын судалгаагаар 1000 төрөлт тутамд 0,6-1,6. (бүх гажгуудын дотроос 30% эзэлдэг) • Азид: 500-600-д 1 • Европт: 800-900-ä 1 • Хар арьстанд: 1000-ä 1 • Монголд: 1314-т 1
  • 5. Шалтгаан 1. :Гадаад шалтгаан • Физик хүчин ç¿éëñ / òóÿà, öàöðàã, õэò äààрч õºðºõ, механик шалтгаанууд ã.ì./ • Химийн / эì òàðèà, химийн хордлого г.ì./ • Биологийн / бактери, нянгийн халдварууд, г.м./
  • 6. 2. :Дотоод шалтгаан • Удамшлын гаралтай • Эцэг эхийн нас • Биологийн хувьд бүрэн хөгжиж гүйцээгүй бэлгийн эс • Дотоод ш¿¿рлийн ººрчлºлт¿¿д ã.ì.
  • 7. Уруулын сэтэрхий Үр хөврөлийн хөгжлийн явцад гарсан алдагдлаас болж эхээс төрөхдөө дээд уруулын арьс, булчин гүйцэд нийлж ургаагүй гаж хөгжлийг төрөлхийн уруулын сэтэрхий гэдэг.
  • 8. Тагнайн сэтэрхий Үр хөврөлийн хөгжлийн 8-9 дэх долоо хоногт хэлний баруун зүүн доод талаас сэртэн ургаж сунасаар тагнайг үүсгэдэг. Дээр дурдсан хугацаанд буюу ургийн хөгжлийн 8-12 дахь долоо хоногт гадаад болон дотоод хүчин зүйлийн нөлөөгөөр өөрчлөлт орж, тагнайн түүшин сэртэн бүрэлдэн хөгжиж чадаагүй гаж хөгжлийг тагнайн сэтэрхий гэдэг.
  • 9. Ангилал :Уруулын сэтэрхий • Бүтэн сэтэрхий • Хагас сэтэрхий • Нууц сэтэрхий Эдгээр нь тус бүрдээ нэг талын болон 2 талын байж болно. • Хөндлөн сэтэрхий / Голден Хард синдром Мөн: • Хамрын угалзын хэлбэр алдагдсан • Хамрын угалзын хэлбэр алдагдаагүй
  • 10. үргэлжлэл Уруулын нууц сэтэрхий – Уруулын арьс салст бүрэн бүтэн боловч уруулын булчин нийлж хөгжөөгүй эмгэг юм. Энэ үед уруул дээш татагдсан, сорви мэт харагддаг. Зарим тохиолдолд хамрын угалзын хэлбэр алдагдсан байдаг. Голден Хард синдром – Дээд доод уруулын зааг буюу амны булангийн хөндлөн сэтэрхий юм. Энэ нь чихний урд байрлах арьсан болон арьс мºгººрсºн ургацагтай хамт тохиолддог.
  • 11. үргэлжлэл :Тагнайн сэтэрхий • Бүтэн – түүшин сэртэнгийн сэтэрхийтэй хавсарч тохиолдож болно. • Хагас – Зөөлөн тагнай, хүүхэн хэлний сэтэрхий • Нууц – Зөөлөн тагнайн булчин нийлээгүй зөвхөн салстаар нийлсэн байдаг. Харахад зөөлөн тагнайн голоор хөхөрч харагддаг, хэл яриа гуншаа байдаг. Пьер Робен синдром - Ýíэ ¿åä 3 ãîë øèíæ òэмдэг илэрдэг. • Эрүүний дутуу хөгжил • Тагнайн сэтэрхий • Хэл унах / Глоссоптоз /
  • 13. Уруулын 2 талын сэтэрхий • .
  • 17. Эмчилгээний ерөнхий зарчим УТТС эмгэгийн эмчилгээ нь тухайн өвчтөнг төрөх үеэс эхлэн олон нарийн мэргэжлийн эмч нарын хамтарсан эмчилгээгээр төгс шийдэгддэг.
  • 18. Эмчилгээний ерөнхий зарчим 1. Íÿðàéí áîëîí õ¿¿õäèéí ì íàðэ ч • Юуны өмнө нярайн эмч нар уг нярайд бусад эрхтэн системийн хавсарсан гажиг байгаа эсэхийг тогтооно. • Үүний дараа уг хүүхдийн эцэг эхэд энэ эмгэгийн тухай, эмчилгээ асаргаа, хооллолтын тухай үнэн, зөв заавар зөвлөлгөө өгнө. Энэ хэсэг нь цаашид хүүхдээ хэрхэн асарч байх, ямар насанд нь ямар төрлийн эмчилгээ хийлгэх тухай, эмчилгээний үр дүн ямар байдаг, хүүхдийнх нь ирээдүй ямар байх тухай асуудлуудыг зөвөөр ойлгуулж өгөн эцэг эхэд нь урам өгдгөөрөө ихээхэн чухал хэсэг юм. • Хүүхдийн эмч нарын байнгын хяналтанд байж, өсөлт торнилтыг хэвийн байлгах нь мэс заслын болон бусад эмчилгээг амжилттай болгох гол нөхцөл болдог. Мөн УТТС эмгэгтэй хүүхэд амьсгалын дээд замын үрэвсэлт өвчинд өртөмтгий байдаг.
  • 19. Эмчилгээний ерөнхий зарчим 2. Гажиг заслын болон шүдний эмч нар • Тагнайн сэтэрхий нярайг аль болох хөхөөр нь хөхүүлж хэвшүүлэх хэрэгтэй боловч зарим нярай тэр болгон хөхөө сайн хөхөж чаддаггүй тул ийм эмгэгтэй нярайд хөвөгч тагнай хийж өгөх шаардлага гардаг. Мөн хоншоорын хөгжлийг хянах, шүдний буруу ургалтыг засах зэмсгүүд нь их ач холбогдолтой. 3. Эрүү нүүрний мэс засалч эмч • Уруулын болон тагнайн мэс заслуудыг тодорхой үеүдэд хийнэ
  • 20. Эмчилгээний ерөнхий зарчим 4. Хэл засалч эмч • Тагнай сэтэрхий өвчтөн тагнайн мэс засал амжилттай хийлгэсэн ч гэсэн гуншиж хэлд ордог. Иймээс хүүхдийг хэлд орох үеэс нь эхлэн хэл заслын эмчилгээ хийнэ. 5. Чих хамар хоолойн эмч нар • УТТС эмгэгтэй хүүхэд нь дунд чихний үрэвсэлт өвчинд өртөмтгий байдгаас гадна сонсгол муу байх нь тохиолддог тул дээрх эмчийн хяналт шаардлагатай.
  • 21. Эмчилгээний ерөнхий зарчим Хийгдэх эмчилгээ Нас Тайлбар Хөвөгч тагнай Төрөх үед нь Хөхөөр болон угжаар хооллож чадахгүй байгаа үед Уруулын анхдагч мэс засал 3 сартайгаас Биеийн жин 6 кг, түүнээс дээш Тагнайн мэс засал 1 нас 3 сартайгаас Биеийн жин 10 кг, түүнээс дээш Хэл заслын эмчилгээ 2-3 настайгаас Өмнө нь тагнайн мэс засал хийлгэсэн байх Түүшин сэртэн сэргээх, яс шилжүүлэн суулгах мэс засал 7-9 настайгаас Түүшин сэртэн сэтэрхий үед Уруулын хоёрдогч, гоо сайхны мэс засал 5-6 настайгаас Уруулын гоо сайхан хангалттай үед шаардлагагүй. Гажиг заслын эмчилгээ 6-7 настайгаас Шүдний буруу ургалт болон хоншоорын дутуу хөгжлийг засах Хамрын хэлбэр засах мэс засал 11-12 настайгаас Хамрын хэлбэр хэвийн үед шаардлагагүй.