1. Ροδοχωρι Βοΐου
Το Ροδοχώρι Βοΐου βρίσκεται στο νοτιοδυτικό άκρο του Νομού Κοζάνης και ανήκει στον
Δήμο Τσοτυλίου. Δεν έχει εξακριβωθεί πλήρως η χρονολογία ίδρυσης του οικισμού. Στη
θέση Παλαιομονάστηρο, έχουν βρεθεί αντικείμενα της Βυζαντινής περιόδου, όμως ακόμη
υπάρχουν αμφιβολίες. Τον 17ο αιώνα εγκαταστάθηκαν στην περιοχή ομάδες κατοίκων, οι
οποίοι προέρχονταν από το Ραδοβίζι της Παραμυθιάς Ηπείρου και προς ανάμνηση του
τόπου τους έδωσαν στο χωριό το όνομα Ραντοβίστι. Το 1845 μέρος του χωριού
εξαγοράσθηκε από τους Τούρκους και το 1912 απελευθερώθηκε από αυτούς. Το 1927 το
χωριό μετονομάστηκε σε Κρυφό. Οι κάτοικοι διαμαρτυρήθηκαν και με ομαδική αναφορά
πρότειναν τις ονομασίες Ροδοχώρι, ΆΆγιος Χριστόφορος και Μάρμαρα. Επελέγη η
ονομασία Ροδοχώρι, η οποία αποτελεί και τη σημερινή ονομασία του χωριού. Το 1943 και
το 1944 το χωριό πυρπολήθηκε και καταστράφηκε ολοσχερώς από τους Γερμανούς. Η
ανασυγκρότηση του οικισμού και η επανεγκατάσταση των κατοίκων γίνεται μετά το 1950.

2. Από τις αρχές του 20ου αιώνα πολλοί Ροδοχωρίτες μετανάστευσαν στο εσωτερικό και σε
ξένες χώρες αναζητώντας δουλειά, αφήνοντας πίσω γυναίκες και παιδιά. ΈΈτσι, συναντάμε
Ροδοχωρίτες στην Αμερική, την Κωνσταντινούπολη, το ΆΆγιο ΌΌρος, το Βουκουρέστι και
αλλού. Τα χρήματα που έστελναν οι μετανάστες χρησιμοποιήθηκαν για κοινωφελείς
σκοπούς όπως την κατασκευή δρόμων, σχολείου, εκκλησιών, βρυσών και γεφυριών. Στις
μέρες μας οι μόνιμοι κάτοικοι του Ροδοχωρίου δεν είναι περισσότεροι από 20-25. Η
πλειοψηφία των οικογενειών διαμένει στη Θεσσαλονίκη, αλλά συναντάμε οικογένειες και
σε άλλες πόλεις όπως Αθήνα, Βέροια, Κοζάνη, Κιλκίς, Ξάνθη, Κατερίνη κ.α. Ο
Πολιτιστικός Σύλλογος αριθμεί 270 μέλη, τα οποία συγκεντρώνονται στο χωριό τις
περιόδους των διακοπών και των γιορτών.
ΌΌσο αφορά το δημόσιο δομημένο χώρο του οικισμού, έχει διαμορφωθεί βάση της
πρωτοβουλίας και προσωπικής εργασίας των κατοίκων του κατά παλαιότερες περιόδους.
Βασικά υλικά αποτελούσαν το ξύλο και η πέτρα καθώς και όλες οι κατασκευές και τα
οικοδομήματα (δημόσια ή ιδιωτικά) έχουν διαμορφωθεί έτσι ώστε να εντάσσονται στο
γενικότερο σύνολο. ΈΈτσι ο οικισμός έχει αποκτήσει ένα ιδιαίτερο χαρακτήρα ο οποίος έχει
διατηρηθεί μέχρι και σήμερα. Βασικά χαρακτηριστικά αποτελούν η διατήρηση των
καλντεριμιών, οι πετρόκτιστες διαμορφώσεις του δημόσιου χώρου (πλατεία, βρύσες κ.τ.λ.)
καθώς και η διατήρηση ενός συγκεκριμένου ύφους των υπόλοιπων οικοδομημάτων. Τα
τελευταία χρόνια, βάση του ΦΕΚ/Δ/22-10-1987, ο οικισμός έχει χαρακτηριστεί ως
«αξιόλογος οικισμός». Η απόφαση αυτή συμβάλλει στη, βάσει νόμου, επιβολή περιορισμών
δόμησης τέτοιων ώστε να μην επιτρέπεται η αλλοίωση της γενικής εικόνας και του
παραδοσιακού χαρακτήρα του οικισμού.

3. Τα ιστορικά στοιχεία που θα βρείτε στη σελίδα του Πολιτιστικού Συλλόγου προέρχονται από τα παρακάτω
βιβλία :
1. Ροδοχώρι Βοΐου , Δημητρίου Γ. Γκαβανά, Σύλλογος Ροδοχωριτών Βοΐου «Η ΠΡΟΟΔΟΣ», Ροδοχώρι
Βοΐου 1974.
2. Ραντοβίστι – Ροδοχώρι 1750 –2000, 250 χρόνια ζωή και δράση, η εξέλιξη των οικογενειών ενός χωριού,
Καλογερόπουλου Χ. Νικόλαου, Κουτσούρη Αρχέλαου, Σύλλογος Ροδοχωριτών Βοΐου «Η ΠΡΟΟΔΟΣ»,
Θεσσαλονίκη 2001.
3. Λαογραφία Βοΐου, Παπανικολάου Φώτη, Σύλλογος Ροδοχωριτών Βοΐου «Η ΠΡΟΟΔΟΣ», Θεσσαλονίκη
1999.
ΉΉθη και ΈΈθιμα
Κόλλιντα
Καθώς πλησιάζουν παραμονές Χριστουγέννων τα παιδιά μαζεύονται σε κάθε γειτονιά και
φτιάχνουν τις τζομπανίκες. Τζομπανίκες είναι ξύλα που στις άκρες τους έχουν ένα
εξόγκωμα και ονομάζεται έτσι γιατί είναι κατασκεύασμα τσομπάνηδων. Με τις
τζομπανίκες τα παιδιά χτυπούνε τις πόρτες των σπιτιών για να πούνε τα κάλαντα. Νωρίς
λοιπόν την παραμονή των Χριστουγέννων τα παιδιά συγκεντρώνονται στην πλατεία του
χωριού και από εκεί ξεκινούν να γυρνούν στα σπίτια για να σημάνουν την είδηση των
Χριστουγέννων. Για να βολέψουν τα κεράσματα που θα πάρουν τα παιδιά έχουν στους
ώμους τους κρεμασμένους τρουβάδες. Οι τρουβάδες είναι μεγάλες τετράγωνες πλεκτές
τσάντες. Αφού λοιπόν μπουν στο σπίτι και πούνε τα κόλλιντα οι νοικοκύρηδες κερνάνε
φρούτα, γλυκά, καρύδια, πίτες και κουλούρες. Το πρώτο παιδί παίρνει την μεγαλύτερη
κουλούρα και θεωρείται τυχερό αν οι κλώσες βγάλουν πουλιά. Αφού γυρίσουν όλα τα
σπίτια πηγαίνουν ξανά στην πλατεία, πετάνε τις τζομπανίκες και από μια κουλούρα στη
στέγη της εκκλησίας και διαλύονται.
Απόκριες
Τα έθιμα της αποκριάς έχουν τις καταβολές τους από την αρχαία ελληνική παράδοση.
Στην περιοχή το έθιμο της περιόδου περιλαμβάνει την κλαδαριά, το χορό γύρω από την
κλαδαριά και το χάσκα.

4. Αρχικά το βράδυ της αποκριάς με το χτύπημα της καμπάνας όλοι οι χωριανοί
συγκεντρωνόμαστε στο σημείο όπου βρίσκεται η κλαδαριά ή αλλιώς φανός. Κλαδαριά
είναι μια μεγάλη στίβα από ξύλα η οποία καίγεται το βράδυ της αποκριάς. Η κλαδαριά
φτιάχνεται από παιδιά του χωριού τις προηγούμενες ημέρες. Συνήθως στην κορυφή της
στοίβας τοποθετείται ένα σκιάχτρο το οποίο συμβολίζει τον καρνάβαλο. Πρόκειται δηλαδή
για το κάψιμο του καρνάβαλου.
Μετά το άναμα της κλαδαριάς ακολουθεί ο παραδοσιακός αποκριάτικος χορός από τους
άντρες του χωριού. Οι άντρες πιάνονται σε κύκλο και χορεύουν τραγουδώντας τα
αποκριάτικα τραγούδια με έντονο σεξουαλικό περιεχόμενο. Αυτά τα τραγούδια, μιλούν
για όλες τις ‘στερήσεις’ που πρόκειται να έχουν κατά τη διάρκεια της σαρακοστής.
ΈΈπειτα όλοι οι χωριανοί μαζεύονται, τρώνε και γλεντάνε όλοι μαζί. Στο τέλος του
φαγητού ακολουθεί το χάσκα ή αλλιώς χάσκαρης. Δένεται, δηλαδή, σε μια κλωστή ένα
αυγό βαμμένο με κρεμμυδόφλουδα και ο καθένας προσπαθεί να το πιάσει με το στόμα για
να έχει καλοτυχία. Παλιότερα έκαιγαν τη κλωστή και αναφωνούσαν κατά επανάληψη:
«Στάρ’, βρίζα, καλαμπούκ’» και σε όποια από τις τρεις λέξεις σταματούσε το κάψιμο της
κλωστής σε αυτό το είδος θα πήγαινε καλά η σοδειά. Το χάσκα συμβολίζει την αρχή της
νηστείας κλείνοντας το στόμα με ένα αυγό. Γιατί με αυγό κλείνουμε το στόμα μας το
βράδυ της αποκριάς και με αυγό πάλι το ανοίγουμε το Πάσχα.
Ο Γάμος
Στη δυτική Μακεδονία ο γάμος αποτελεί το πιο χαρμόσυνο γεγονός στη ζωή του λαού, για
αυτό λέγεται αλλιώς και “χαρά”. Τα έθιμα που αναφέρονται παρακάτω δεν ισχύουν όλα
μέχρι σήμερα.
Τα τέλια
Την Κυριακή πριν το γάμο στο σπίτι του γαμπρού πλέκουν τα τέλια. Συγκεντρώνονται
δηλαδή στο σπίτι γυναίκες και κορίτσια, και πλέκουν άσπρες και κίτρινες μεταλλικές
κλωστές με τις οποίες στολίζουν τη νύφη. Παράλληλα με το πλέξιμο τραγουδούν:
Η περιστερούλα η νύφη μας
Κάθεται στον πύργο και τραγουδεί.
Ουδέ νιον φοβάται κι ουδέ άγουρον
Μόν’ την πεθερά και τον πεθερό….
ΌΌταν τελειώσουν το πλέξιμο πιάνονται σε χορό έχοντας μπροστά ένα αγόρι να σέρνει
το χορό. Μετά το χορό προσφέρουν κρασί και φρούτα, ενώ από τα τέλια που περισσεύουν
δίνουν στον κάθε παρευρισκόμενο από ένα.
Το κάλεσμα
Την Παρασκευή στο σπίτι του γαμπρού δίνουνε σε δύο παιδιά μια τσότρα, ένα είδος
ξύλινο παγουριού δηλαδή γεμάτο ρακί, με την οποία γυρνάνε όλα τα σπίτια του χωριού και
προσκαλούν τους κατοίκους στο γάμο. Συνήθως δίνουν στο ένα παιδί κουλούρες που
ζύμωναν το πρωί. Φτάνοντας στο κάθε σπίτι τα παιδιά δίνουν την κουλούρα και λένε
«ορίστε ‘ν κ’λούρα, να ‘ρθείτε στ’ χαρά, κι ‘ν τσότρα για τα παξιμάδια».
Οι παράνυφοι
Οι παράνυφοι, ή αλλιώς μπράτιμοι, είναι οι φίλοι και οι συγγενείς του γαμπρού που
έχουν κάποια καθήκοντα κατά την διάρκεια του γάμου. Για παράδειγμα κουβαλούν
τραπέζια και φαγητά φορώντας ποδιές, σχίζουν ξύλα, προσκαλούν το χωριό στο γάμο,
συνοδεύουν την νύφη στην εκκλησία, εκτελούν τις επιθυμίες του νουνού και των

5. προσκεκλημένων. Την ημέρα του γάμου μάλιστα βάζουν στο πέτο τους ένα μικρό
λουλούδι.
Το αλεύρωμα
Την Παρασκευή και το Σάββατο πριν το γάμο, στα σπίτια του ζευγαριού, γίνεται το
αλεύρωμα. Δηλαδή αν κάποιος από τη μεριά του γαμπρού επισκεφτεί το σπίτι της νύφης,
αλευρώνεται στο πρόσωπο από τους συγγενείς της. Το ίδιο ισχύει και για τη μεριά της
νύφης.
Το λούσιμο του γαμπρού.
Το Σάββατο πριν το γάμο στο σπίτι του γαμπρού, αφού τελειώσει το φαγοπότι και ο
χορός, συγγενείς και φίλοι πηγαίνουν στο πηγάδι. Πηγαίνοντας τραγουδούν:
Ψηλό βουνό ανέβαινα
Ανέβαινα, κατέβαινα
Να πελεκήσω μάρμαρο
Να βγάλω μια κρυόβρυση
Να πάει η νύφη για νερό.
Νερό να μην τη δώσετε,
Κάναν να μη ρωτήσετε
Το Γιάννη να ρωτήσετε
Κι ύστερα να τη δώσετε.
ΌΌταν φτάσουν στο πηγάδι ένας μπράτιμος πυροβολεί τρεις φορές μέσα. Γυρίζουν στο σπίτι
του γαμπρού με το νερό και μόλις φτάσουν το βάζουν στη φωτιά. Ρίχνουν στο νερό
βασιλικό και κρεμάνε στο χερούλι έναν ασημένιο σταυρό. Πρώτα η νουνά λούζει το
γαμπρό με μοσχοσάπουνο και μετά ο νουνός τον ξυρίζει. Αφού τελειώσει το ξύρισμα του
βάζουν πούδρα και κολόνια. Ο γαμπρός φιλάει τα χέρια της νουνάς και του νουνού και οι
καλεσμένοι φεύγουν. ΈΈπειτα ο γαμπρός και οι μπράτιμοι οδηγούν το νουνό στο σπίτι του.
Αποχαιρετισμός από το σπίτι της νύφης.
Αρχικά ένας μπράτιμος φοράει στη νύφη τα παπούτσια, αφού βάλει πρώτα μέσα,
στραγάλια και κουφέτα. Η γυναίκες λένε στον μπράτιμο «κέρνα τη νύφη». Αυτός ρίχνει
στην ποδιά της νύφης κουφέτα και λεφτά για τρεις φορές και έπειτα κερνά και τις
υπόλοιπες γυναίκες που τη στόλισαν. ΈΈπειτα οδηγεί τη νύφη στο δωμάτιο των γονέων και
αυτή τους φιλά τα χέρια και τους αποχαιρετά. Οι συμπέθεροι βγαίνουν στην αυλή και
ξεπροβοδίζουν τη νύφη, ενώ η μάνα της κλείνεται στο δωμάτιο και κλαίει. Οι υπόλοιπες
γυναίκες τραγουδούν. ΈΈπειτα βάζουν τη νύφη να πατήσει ένα ασημένιο ζωνάρι και
φέρνουν ένα άσπρο άλογο να καβαλικέψει για να πάει στην εκκλησία. Αφού ανέβει στο
άλογο κάνει τρεις φορές το σταυρό της και πίνει τρεις φορές κρασί από ένα ποτήρι. ΌΌσο
κρασί περισσέψει το χύνει πίσω της.
Πεντηκοστή
Η Πεντηκοστή είναι μια γιορτή αφιερωμένη στους νεκρούς. Σύμφωνα με τους αρχαίους
ΈΈλληνες οι ψυχές των νεκρών κάποιες μέρες ανεβαίνουν στον επάνω κόσμο. Η δοξασία
αυτή συνεχίστηκε και στους Νεοέλληνες. ΈΈτσι σύμφωνα με αυτή τη δοξασία οι ψυχές των
νεκρών ανεβαίνουν στον επάνω κόσμο κάθε ανάσταση για πενήντα μέρες. Πεντηκοστή
δηλαδή είναι η τελευταία ημέρα του ταξιδιού των νεκρών, η μέρα που γυρίζουν πίσω.
Την ώρα του γονατίσματος στην λειτουργία της εκκλησίας οι ψυχές των νεκρών
γυρίζουν στον κάτω κόσμο, οι ζωντανοί κλείνουν τα μάτια τους ώστε να μη δουν τις ψυχές
που λυπημένες γυρνούν στον ΆΆδη. Μάλιστα γονατίζουν πάνω σε φύλλα καρυδιάς γιατί

6. συμβολίζουν την πικρία που κατέχει τις ψυχές των νεκρών την ημέρα αυτή, μιας που τα
φύλλα είναι πικρά.
Σύμφωνα με μία άλλη παράδοση το γονάτισμα γίνεται για να παρακαλέσουμε να μην
πέσει το γεφύρι που ενώνει τον πάνω κόσμο με τον κάτω. Κατά την παράδοση το γεφύρι
είναι λεπτό σαν τρίχα και έχει την ιδιότητα να τρέμει όταν περνά μια κολασμένη ψυχή. Για
αυτό το λόγω γονατίζουμε και παρακαλούμε να στεριώσει το γεφύρι ώστε να μην πέσει
κανείς μέσα στο ποτάμι το οποίο οδηγεί κατευθείαν στη κόλαση.
Την ημέρα της Πεντηκοστής οι γυναίκες του χωριού πηγαίνουν στην εκκλησία
πετουρόπιτες ως προσφορά στους νεκρούς. Αυτές τις πίτες τις φτιάχνουν την προηγούμενη
μέρα χρησιμοποιώντας πολλά λεπτά στρογγυλά φύλλα (πέτουρα). Το κάθε πέτουρο το
αλείφουν με βούτυρο και το σκορπίζουν τραχανά πριν το βάλουν στο ταψί για να μην
κολλήσει με τα άλλα. Αφού ψήσουν την πίτα την κόβουν σε κομμάτια και τα στολίζουν με
τριαντάφυλλα και φύλλα καρυδιάς για την πάνε στην εκκλησία. Εκεί τις τοποθετούν
μπροστά από το εικονοστάσι και στο τέλος της λειτουργίας τις μοιράζονται μεταξύ τους εις
μνήμην των νεκρών.
Παροιμίες και Εκφράσεις
-ΆΆλλαξε η χήνα κι έβαλε εκείνα: ΌΌταν αλλάζουν τα πρόσωπα αλλά
δεν αλλάζουν οι καταστάσεις
-Αλλού τα κακαρίσματα και αλλού γεννούν οι κότες: ΌΌταν αλλού
γίνεται κάτι και αλλού το αποδίδουμε
-Μέσα με δέρνει ο Χάροντας, έξω με δέρνει ο Τούρκος: ΌΌταν μας
δέρνουν από παντού στενοχώριες
-Αγαπά η Μάρω το χορό, πήρε άντρα χορευτή: Για του πονηρούς
-Δεν τον ακούν τα πουδάρια: για όσους δεν μπορούν να περπατήσουν
λόγω γήρατος
-Τ’ ακριβό το κρέας τα σκυλιά το τρών’: Για πράγματα που επειδή
είναι πολύ ακριβά, δεν αγοράζονται και καταστρέφονται.
-ΆΆλλα λέει ο βούβαλος και άλλα η βουβαλίνα: Ασυνεννοησία
-ΌΌποιος ανακατεύεται με τα πίτουρα τον τρών’ οι κότες: Η μετά
κακών, πονηρών, συναναστροφή
-Μαθ΄μένα τα βουνά από τα χιόνια: Για ανθρώπους που έχουν
αντιμετωπίσει πολλές δύσκολες καταστάσεις στη ζωή τους και
δεν φοβούνται νέες
-ΌΌποιος έχει πολύ βούτυρο αλείφ’ και τον κώλο του: ΌΌσοι έχουν
πολλά και τα σπαταλούν εκεί που δεν είναι ανάγκη
-Βρομάει σαν πούπους: Για ανθρώπους που αποπνέουν δυσοσμία.
(Πούπους=τσαλαπετεινός)
-Γίν’κι του π’λί να τσιμπήσει την κότα: Για τους μικρούς που
θέλουν να κάνουν κακό στους μεγαλύτερους
-Θα γυρίσει ο τροχός να χορτάσει και ο φτωχός: ΌΌταν ελπίζουμε
στην αλλαγή
-ΌΌξου από το χουρό πολλά τραγούδια λες: όταν η δυσκολία βρίσκεται
στην πράξη
-Θέλοντας ο Βλάχος μη θέλοντας ο ζωγράφος φόρεσε και συ Χριστέ κόκκινα
τσαρούχια: ΌΌταν κάνει κανείς κάτι από ανώτερη προσταγή και όχι γιατί το θέλει
-ΌΌταν ο άντρας κάθεται στην κόχη, ο διάβολος στην πόρτα: Για άντρες
που μένουν άνεργοι και γίνονται αιτία φιλονικιών με τις γυναίκες τους
-Κατά τον καιρό και το χορό: Προσαρμογή σε περιστάσεις
-ΆΆμα κλάνει η πεθερά να τσιτώνεις τα αυτιά σου: Για την υπακοή στους
ανώτερους

7. -Κλειστό χέρι μύγες δεν πιάνει: Χωρίς προσπάθεια τίποτα δεν πετυχαίνεται
-Λάδι βρέχει κάστανα χιονίζει: Για αυτούς που αδιαφορούν για όλα.
Το Σχολείο του χωριού
Το Σχολείο βρίσκεται στην πλατεία του χωριού απέναντι από το Εντευκτήριο του
Συλλόγου και την εκκλησία της Αγίας Παρασκευής. Το πρώτο κτίσμα κατεδαφίστηκε το
1923, επειδή ήταν ετοιμόρροπο και ξανακτίστηκε το 1924 με έξοδα της κοινότητος και του
Συλλόγου Ροδοχωριτών της Αμερικής.
Το νέο κτίριο ήταν πετρόκτιστο, διώροφο και περιελάμβανε ανάγλυφα και πέτρινες
κολώνες του λιθοξόου Βράγκα. Πυρπολήθηκε το 1943 από τους Γερμανούς και το 1951
ανεγέρθη νέο κτίριο με τη βοήθεια του Δημόσιου Σχολικού Οργανισμού και των κατοίκων.
Το σχολείο σταμάτησε να λειτουργεί το 1966, διότι δεν υπήρχε ο προβλεπόμενος αριθμός
μαθητών.
ΈΈως τις 2 Αυγούστου 2005, οπότε και καταστράφηκε ολοσχερώς από πυρκαγιά,
χρησιμοποιούνταν από τον Πολιτιστικό Σύλλογο ως χώρος φωτογραφιών, αρχείο
Συλλόγου, βιβλιοθήκη, χώρος Γενικών Συνελεύσεων, αλλά και ως χώρος συγκέντρωσης
της νεολαίας.
Το ίδιο καλοκαίρι αποκαταστάθηκε πλήρως με την βοήθεια του Δήμου Τσοτυλίου και ως
πρώτη εκδήλωση φιλοξένησε τμήμα του Συνεδρίου της επιτροπής παρακολούθησης του
προγράμματος Πίνδος υπό την αιγίδα της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Κοζάνης.
ΈΈπειτα από επιθυμία των κατοίκων στο μέλλον το Σχολείο θα στεγάσει πολιτιστικές
εκδηλώσεις του χωριού.
Αξιοθέατα - Περιηγήσεις
Μονοπάτια
Στην ευρύτερη περιοχή γύρω από τον οικισμό του Ροδοχωρίου, ο Σύλλογος Ροδοχωριτών
με την εποπτεία του Δασαρχείου Τσοτυλίου θα δημιουργήσει δρόμους περιπάτου και
μονοπάτια προς διάφορες κατευθύνσεις. Οι προορισμοί θα είναι η Μπισνίτσα και η
Μπιστιριά του Κώτα, το Μόναχο Λουμάκι και η Κούπα, η Σέρφη, η Πάτκα, η βρύση της
Κυράς και ο νερόμυλος. Οι παρεμβάσεις θα έχουν ήπια μορφή και θα περιλαμβάνουν
σηματοδότηση, δημιουργία σταθερών σημείων πορείας και καθαρισμός από ανεπιθύμητη
βλάστηση όπου είναι αναγκαίο. ΌΌσοι επιθυμούν να συμμετάσχουν εθελοντικά ας
επικοινωνήσουν με τον Σύλλογο.
Ξωκκλήσια
Αγία Παρασκευή
Βρίσκεται στην πλατεία του χωριού. Ο σημερινός ναός είναι ο τέταρτος κατά σειρά. Η
πρώτη εκκλησία κτίστηκε το 1820, η δεύτερη το 1865 όπως αποδεικνύεται από την πέτρινη
επιγραφή της εισόδου, η τρίτη το 1904 και η σημερινή εκκλησία κτίστηκε το 1952. Ο
νάρθηκας προστέθηκε το 1968, ενώ έγιναν επισκευές σ’ αυτόν μετά το σεισμό του 1995.
ΆΆγιος Γεώργιος
Πετρόκτιστη εκκλησία στην βορειοανατολική μεριά του χωριού. Πιθανό να
κατασκευάστηκε το 1857. Δίπλα στο ναό υπάρχει μια υπεραιωνόβια βελανιδιά και ένα
πηγάδι, το οποίο λειτουργεί και στις μέρες μας.

8. ΆΆγιος Χριστόφορος
Πρόκειται για εξωκλήσι, το οποίο βρίσκεται στη νότια πλευρά και παράλληλα στο
υψηλότερο σημείο του χωριού. Κατά πάσα πιθανότητα κτίστηκε το 1857.
ΆΆγιος Νικόλαος
Βρίσκεται στο δυτικό άκρο του χωριού και είναι πετρόκτιστος ναός. Σε πέτρινη επιγραφή
υπάρχει η ημερομηνία 5 ΟΚΤΩΜΒΡΗΟΥ, χωρίς έτος, όμως η εικόνα του Αγίου Νικολάου
φέρει την χρονολογία 1877.
ΆΆγιος Δημήτριος
Ο ναός του Αγίου Δημητρίου βρίσκεται νοτιοδυτικά του Ροδοχωρίου και από το σημείο
αυτό, ο επισκέπτης, μπορεί να έχει μια άποψη της ευρύτερης περιοχής. Στο εικονοστάσιο
υπάρχει μια πλάκα με χρονολογία 1876 Απριλίου 15. Δίπλα στο ναό βρίσκονται τα
κοιμητήρια του χωριού.
Ευαγγελίστρια
Πρόκειται για εξωκλήσι που βρίσκεται στη μέση, περίπου, του δρόμου μεταξύ Ροδοχωρίου
και Κριμηνίου. Φιλοξενούσε τα κοιμητήρια του χωριού, μέχρι το 1937, οπότε και
μεταφέρθηκαν στον ΆΆγιο Δημήτριο.
Σε όλες τις εκκλησίες και τα εξωκλήσια, ο Πολιτιστικός Σύλλογος Ροδοχωρίου, έχει
δημιουργήσει χώρους αναψυχής με πέτρινα πεζούλια, πέτρινα τραπέζια, κιόσκια κτλ. Πολύ
σημαντική ήταν η βοήθεια των κατοίκων, είτε με προσωπική εργασία είτε με δωρεές.
Γέφυρα Τσούκαρη
Η γέφυρα Τσούκαρη βρίσκεται στην παλιά παζαρόστρατα προς το Τσοτύλι, στο ποτάμι
Πραμόρτσα, πριν τη θέση Παλαιομονάστηρο. Δεν είναι γνωστή η ακριβής ημερομηνία που
κατασκευάστηκε, όμως, αυτό έγινε πριν το 1890 με δαπάνη του ευεργέτη Δημητρίου
Τσούκαρη. Το πετρόκτιστο γεφύρι είναι το μοναδικό πεντάτοξο στην ευρύτερη περιοχή
του Βοΐου και της Δυτικής Μακεδονίας και θεωρείται από τα πιο όμορφα της περιοχής.
Για πολλά χρόνια αποτέλεσε το πέρασμα των Ροδοχωριτών και κατοίκων άλλων χωριών
του Βοΐου και των Γρεβενών προς το παζάρι του Τσοτυλίου και όχι μόνο. Το 2006
εγκρίθηκε δαπάνη, μέσω του προγράμματος Πίνδος, για την αποκατάστασή του.
Μεσοχώρι
Η βρύση Γκώγκος, γνωστή και ως μεσοχώρι, αποτελεί το παλιότερο κτίσμα του
Ροδοχωρίου που διατηρείται ακόμα και χρονολογείται από το 1842. Αρχικά, η βρύση ήταν
ιδιόκτητη και οι γυναίκες του χωριού ήταν αναγκασμένες να μεταφέρουν νερό από
απομακρυσμένες πηγές. Λόγω ενός περιστατικού τούρκου διαβάτη σε βάρος μιας γυναίκας
ο Γκώγκος μετέφερε το νερό στο μεσοχώρι, όπου έκτισε και την ομώνυμη βρύση. Είναι
πετρόκτιστη με αμιγή πέτρινες κολώνες.
Στην πίσω μεριά της βρύσης βρίσκεται το σπίτι του κ. Ν. Χ. Καλογερόπουλου, όπου
υπάρχει ιδιωτική συλλογή από όπλα, υφαντά, ξυλόγλυπτα, πέτρινα αντικείμενα και
αρχειακό υλικό του χωριού.

9. Χλωρίδα και Πανίδα
Γεωμορφολογία
Η περιοχή είναι ορεινή με υψομετρικές διαβαθμίσεις που κυμαίνονται από τα 670 μέτρα
στην Πραμορίτσα (παραπόταμος του ποταμού Αλιάκμονα) μέχρι τα 920 μέτρα στην
τοποθεσία ‘Κούπα’. Η πραμόρτσα πηγάζει από τις ανατολικές πλαγιές της Πίνδου και από
την οροσειρά του Βοΐου. Λόγω της θέσης της περιοχής στο κέντρο του κορμού της
ελληνικής ηπειρωτικής χερσονήσου, μακριά, το κλίμα είναι ηπειρωτικό. Στη διαμόρφωση
του ηπειρωτικού κλίματος συμβάλλουν επίσης οι υψηλές οροσειρές που κλείνουν την
περιοχή ανατολικά, δυτικά και νότια. Η μεταπολεμική εγκατάλειψη των ελληνικών
ορεινών όγκων είχε ως αποτέλεσμα την μείωση των αποψιλώσεων και τα δάση έχουν
επανακτήσει την κυριαρχία τους, μειώνοντας στο ελάχιστο τις αγροτικές γαίες. Το
φαινόμενο αυτό εμφανίζεται έντονα σε περιοχές με τραχύ ανάγλυφο και με κλιματολογικές
και περιβαλλοντικές συνθήκες που ευνοούν την γρήγορη ανάπτυξη της βλάστησης και της
βιομάζας της φυτοκοινωνίας.
Χλωρίδα
Οι δασικές εκτάσεις καλύπτουν σε πολύ υψηλό ποσοστό (85- 90%) την περιοχή.Το
κυριαρχικό δασικό είδος που απαντάται είναι η δρυς. Στα υπόλοιπα δασικά είδη
περιλαμβάνονται το σφενδάμι (Acer sp.), ο αγριόκεδρος (Juniperous oxycedrus), ο φράξος
(Fraxinus ornus), ο Γαύρος (Caprinus Betulus), η Φλαμουριά (Tilia cordata), η καρυδιά, η
Αγριοκορομηλιά (Prunus ceracifera) και η Φουντουκιά (Corylus colurna).υπόλοιπη βλάστηση
συμπληρώνεται από την υδροφυτική, τη παρόχθια δενδρώδη και θαμνώδη βλάστηση.ΈΈνα
ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της χλωρίδας της περιοχής είναι η παρουσία πολυάριθμών ειδών
αυτοφυών μανιταριών που αποτελούν παράδοση των κατοίκων η συλλογή και η βρώση
τους. Δεν υπάρχει κανένας γενικός κανόνας διάκρισης των φαγώσιμων ειδών από τα
δηλητηριώδη. Μαζεύονται για τροφή μόνο τα είδη, των οποίων τα ιδιαίτερα
χαρακτηριστικά αναγνωρίζονται με απόλυτη βεβαιότητα. Η παραμικρή αμφιβολία είναι
λόγος απόρριψής τους.
Πανίδα
Η περιοχή λόγω της γεωμορφολογικής ποικιλομορφίας της χαρακτηρίζεται από εξαιρετικά
πλούσια πανίδα και χλωρίδα. Στην περιοχή απαντώνται 3 είδη από αυτά που αναφέρονται
στο παράρτημα Ι της Κοινοτικής Οδηγίας 79/409/ΕΟΚ «περί διατηρήσεως των αγρίων
πτηνών», 9 είδη της πτηνοπανίδας από αυτά που αναφέρονται στο Παράρτημα ΙΙ της
Διεθνούς Σύμβασης της Βέρνης. Επίσης, υπάρχουν 10 είδη Θηλαστικών τα οποία
προστατεύονται από το Π.Δ. 67/81, 6 από Διεθνή Σύμβαση της Βέρνης και 2 από την
οδηγία 92/43/ΕΟΚ. Αποτελεί ιδανικό βιότοπο για τη διαβίωση σημαντικών αλλά και
σπάνιων ειδών της πανίδας όπως είναι η αρκούδα, ο λύκος (Canis lupus) , η αγριόγατα
(Felix sylvestris), το Ζαρκάδι (Capreolus capreolus) κ.α..
Ιχθυοπανίδα
Στα νερά του παραπόταμου της Πραμόρτσας συναντούνται διάφορα είδη ιχθυοπανίδας
από τα οποία τα σημαντικότερα είναι η Μπριάνα ή Βιργιάνα (Barbus plebejus) που
προστατεύεται από το Π.Δ.67/1981 (ΦΕΚ 23, 43/Α), την Οδηγία 92/43/ΕΟΚ και την
Σύμβαση της Βέρνης (1992), το Τσιρόνι (Chalcalburnus belvica), το Συρτάρι (Chondrostoma
prespensis) και ο Κέφαλος (Leuciscus cephalus macedonicus).
Πολιτιστικός Σύλλογος

10. Ο Πολιτιστικός Σύλλογος Ροδοχωριτών Βοΐου ‘’Η ΠΡΟΟΔΟΣ’’ ιδρύθηκε το 1960. Σκοποί
του συλλόγου είναι :
α) Η επισήμανση των προβλημάτων του χωριού Ροδοχώρι Κοζάνης, καθώς και των
προβλημάτων της ευρύτερης περιοχής, η υπεύθυνη τοποθέτηση και η συλλογική δράση για
την επίλυση των προβλημάτων αυτών.
β) Η ανάπτυξη του πολιτιστικού και μορφωτικού επιπέδου των μελών.
γ) Η επαφή και η επικοινωνία των μελών του συλλόγου για την ανάπτυξη στενότερων
φιλικών σχέσεων και πνεύματος αλληλεγγύης, αλληλοβοήθειας και αμοιβαίας
υποστήριξης.
δ) Η προώθηση προγραμμάτων και η πρόκληση ενδιαφερόντων που αφορούν την
προστασία του περιβάλλοντος, τη συντήρηση και διατήρηση των τοπικών ηθών και εθίμων,
την διατήρηση της λαϊκής μας παράδοσης καθώς και την βελτίωση γενικά των όρων και
συνθηκών διαβίωσης των κατοίκων του χωριού.
Μέσα για την επιδίωξη των σκοπών του συλλόγου είναι :
α) Οργάνωση διαλέξεων, συζητήσεων, εορταστικών εκδηλώσεων, μελετών, καλλιτεχνικών
εμφανίσεων, κινηματογραφικών προβολών, εκδόσεων (βιβλίων, λευκωμάτων κ.λ.π.),
εκδρομών, εκθέσεων ή άλλων πολιτιστικών εκδηλώσεων.
β) Συνεργασία με τους λοιπούς φορείς της περιοχής (Νομαρχία, Δήμος κ.λ.π.) για την
επίλυση προβλημάτων.
γ) Κάθε άλλη ενέργεια που θα αποβλέπει στην επίτευξη του σκοπού του συλλόγου.
δ) η ίδρυση Λαογραφικού Μουσείου.