Existitzen den guztia
unibertsoa da.
Unibertsoa astro
guztien multzoa eta
multzo horrek
betetzen duen
espazioa da.
• Zeruko berezko
gorputzak dira
adibidez izarrak,
planetak, kometa,
satelitea etab.
• Unibertsoko materia
guztia gune bakar
baten bilduta zegoen,
baina duela
(15.000.000) miloi bat
urtean inguru eztanda
egin zuen eta zabaldu
eta sakabanatu zen
materia eta horrela
sortu ziren izarrak eta
planetak
• Izar multzo erraldoiak
dira, formaren
arabera 4 multzotan
sailkatzen dira:
kiribilak, barradunak,
irregularrak eta
eliptikoak.
• Berezko argia duten
astrok dira. Eguzkia
izar bat da gure izarra
beroa eta argia
ematen digu, eta
horrela bizi gara Lur
planetan
• Argia urtebetean
espazioan egiten
duen distantzia da
• Izarrez osaturiko irudiak
dira. 88 esagutzen ditugu:
HartzTxiki, Kasiopea…
• Hartz Txikia
garrantzitxuena da bere
konstelazio barruan Ipar
Izarra kokatuta
dagoelako. Marinelek
erabiltzen zuten
nabigatzeko.
• Unibertsoan daude
objekturik bitxienak omen
dira. Inork ez ditu inoiz
ikusi, baina astronomoek
diotenez hor daude. Oso
eremu txikiak dira, eta
inguruan grabitate – indar
izugarria eragiten dute:
den-dedna erakartzen
omen dute, baita argia
ere.
• Zulo beltz handiak
dituzten galaxien
erdiko guneak dira.
Pisu ikagarria dute,
oso argitxuak dira eta
gure inguruko
galaxiak baino askoz
ere urrutiago daude.
• Gure Sistema da,
Eguzkia erdian dago.
Bere inguruan zortzi
planetak eta bere
sateliteak daude biraka.
• Planetak astroak dira,ez
dute berezko argirik.
Eguzki sistemako 8
planetak, huek dira:
Merkurio, Artizarra, Lurra,
Marte, Jupiter, Saturno,
Urano eta Neptuno.
• Espazioko gorputz guztiak
grabitate – indarra dute,
gorputz handiak grabitate-
indarra dute, ordun
Eguzkiak grabitate handia
du, honi eskerbeste
planetak orekan daude
• Lurrak gu erakartzen
gaitu bestela gu
noraezean egongo
ginateke.
• Astroak dira. Ez dute
berezko argirik
planeten inguruan
biraka daude. Lurrak
Satelite bakarra du
Ilargia baino Saturnok
18 Satelite ditu.
• Planetak txiki- txikiak
dira. Eguzkiaren
inguruan biraka
daude. Forma
irregularra dute,
beraien atean
txokatzen dira eta zati
txikiagoak egiten dira.
METEORITOAK
• Izugarrizko abiaduran
sartzen dira
atmosferan eta asko
berotzen dira .
• Gorputz argidunak
dira.
• Halley kometa 76
urtean behin
hurbilzen da Eguzki
aldera.
• Eguzkitik gertuen
dagoen 3. planeta da
tenperatura egoki du,
ur likidoa edukitzeko
eta atmosferan
oxigenoa du, orduan
bizitza dago. Hor bizi
gara gu.
• Lurrak 2 mugimendu ditu:
• Errotazioa: Bere
ardatzaren inguruan
biraka dabil 24ordu behar
ditu bira bat emateko, eta
horrela sortzen dira
gauak eta egunak.
• Translazioa: Eguzkiaren
inguruan biraka dabil 365
egun behar ditu bira 1
emateko eta horrela
sortzen dira urtaroak.
•
• Lurraren satelitea da, 2
mugimendu ditu:
- Errotazioa: Bere ardatzaren
inguruan biraka dabil 28egun
behar ditu.
- Translzioa: Lurraren inguruan
biraka dabil 28 egun behar ditu
• Ilargiaren faseak:
- Ilberria: Ikusten ez dugunean
- Ilbehera: Txikitzen danean.
- Ilgora: Handitzen danean
- Ilbetea: Osoa dagonean
• Eguzkia, Lurra eta
Ilargia lerro batean
jartzen direnen 2
eklipse daude:
- Eguzki eklipsea:
Ilargia erdian jartzen
denean Eguzkia ez
da ikusten
- Ilargi eklipsea:
Ilargia ez da ikusten
lurreko itzalak
ezkutatzen duelako.

10 ohiane unibertsoa

  • 2.
    Existitzen den guztia unibertsoada. Unibertsoa astro guztien multzoa eta multzo horrek betetzen duen espazioa da.
  • 3.
    • Zeruko berezko gorputzakdira adibidez izarrak, planetak, kometa, satelitea etab.
  • 4.
    • Unibertsoko materia guztiagune bakar baten bilduta zegoen, baina duela (15.000.000) miloi bat urtean inguru eztanda egin zuen eta zabaldu eta sakabanatu zen materia eta horrela sortu ziren izarrak eta planetak
  • 5.
    • Izar multzoerraldoiak dira, formaren arabera 4 multzotan sailkatzen dira: kiribilak, barradunak, irregularrak eta eliptikoak.
  • 6.
    • Berezko argiaduten astrok dira. Eguzkia izar bat da gure izarra beroa eta argia ematen digu, eta horrela bizi gara Lur planetan
  • 7.
    • Argia urtebetean espazioanegiten duen distantzia da
  • 8.
    • Izarrez osaturikoirudiak dira. 88 esagutzen ditugu: HartzTxiki, Kasiopea… • Hartz Txikia garrantzitxuena da bere konstelazio barruan Ipar Izarra kokatuta dagoelako. Marinelek erabiltzen zuten nabigatzeko.
  • 9.
    • Unibertsoan daude objekturikbitxienak omen dira. Inork ez ditu inoiz ikusi, baina astronomoek diotenez hor daude. Oso eremu txikiak dira, eta inguruan grabitate – indar izugarria eragiten dute: den-dedna erakartzen omen dute, baita argia ere.
  • 10.
    • Zulo beltzhandiak dituzten galaxien erdiko guneak dira. Pisu ikagarria dute, oso argitxuak dira eta gure inguruko galaxiak baino askoz ere urrutiago daude.
  • 11.
    • Gure Sistemada, Eguzkia erdian dago. Bere inguruan zortzi planetak eta bere sateliteak daude biraka. • Planetak astroak dira,ez dute berezko argirik. Eguzki sistemako 8 planetak, huek dira: Merkurio, Artizarra, Lurra, Marte, Jupiter, Saturno, Urano eta Neptuno.
  • 12.
    • Espazioko gorputzguztiak grabitate – indarra dute, gorputz handiak grabitate- indarra dute, ordun Eguzkiak grabitate handia du, honi eskerbeste planetak orekan daude • Lurrak gu erakartzen gaitu bestela gu noraezean egongo ginateke.
  • 13.
    • Astroak dira.Ez dute berezko argirik planeten inguruan biraka daude. Lurrak Satelite bakarra du Ilargia baino Saturnok 18 Satelite ditu.
  • 14.
    • Planetak txiki-txikiak dira. Eguzkiaren inguruan biraka daude. Forma irregularra dute, beraien atean txokatzen dira eta zati txikiagoak egiten dira. METEORITOAK
  • 15.
    • Izugarrizko abiaduran sartzendira atmosferan eta asko berotzen dira .
  • 16.
    • Gorputz argidunak dira. •Halley kometa 76 urtean behin hurbilzen da Eguzki aldera.
  • 17.
    • Eguzkitik gertuen dagoen3. planeta da tenperatura egoki du, ur likidoa edukitzeko eta atmosferan oxigenoa du, orduan bizitza dago. Hor bizi gara gu.
  • 18.
    • Lurrak 2mugimendu ditu: • Errotazioa: Bere ardatzaren inguruan biraka dabil 24ordu behar ditu bira bat emateko, eta horrela sortzen dira gauak eta egunak. • Translazioa: Eguzkiaren inguruan biraka dabil 365 egun behar ditu bira 1 emateko eta horrela sortzen dira urtaroak. •
  • 19.
    • Lurraren sateliteada, 2 mugimendu ditu: - Errotazioa: Bere ardatzaren inguruan biraka dabil 28egun behar ditu. - Translzioa: Lurraren inguruan biraka dabil 28 egun behar ditu • Ilargiaren faseak: - Ilberria: Ikusten ez dugunean - Ilbehera: Txikitzen danean. - Ilgora: Handitzen danean - Ilbetea: Osoa dagonean
  • 20.
    • Eguzkia, Lurraeta Ilargia lerro batean jartzen direnen 2 eklipse daude: - Eguzki eklipsea: Ilargia erdian jartzen denean Eguzkia ez da ikusten - Ilargi eklipsea: Ilargia ez da ikusten lurreko itzalak ezkutatzen duelako.