More Related Content
PDF
การพยาบาลผู้ป่วยที่มีปัญหาเกี่ยวกับกระดูก (Orthopedics nursing problem) PDF
การพัฒนาร้านยาเข้าสุ่ร้านยาคุณภาพ PDF
5. ข้อสอบ o net - ศิลปะ (มัธยมปลาย) 0 PPTX
ศิลปะการดำเนินชีวิต (Art of living) : การรู้จักตัวเอง ผ่านทฤษฎีพหุปัญญา (ช่วง... PPT
TAEM10:Emergency chest pain PDF
PDF
Inflammatory & Infection orthopaedics disease for nursing students 2017 PDF
การขับเคลื่อนระบบสุขภาพอำเภอ(รสอ.)/DHSฉบับประเทศไทย What's hot
PDF
PPT
PDF
PDF
แบบประเมินการขับเคลื่อนงาน Ncd ระดับจังหวัด PDF
การดูแลความต้องการพื้นฐานของบุคคลด้านการขับถ่ายปัสสาวะ PDF
118+heap4+dltv54+550209+a+สไลด์ การปฐมพยาบาล (1 หน้า) PPT
การพยาบาลผู้ป่วยที่มีอารมณ์ผิดปกติ โดย อ.วิไลวรรณ บุญเรือง PDF
การค้าชายแดนระหว่างประเทศไทยกับประเทศเพื่อน PDF
PDF
Chapter 3 innovation challenge PDF
Phân tích hoạt động lựa chọn và mua sắm thuốc tại bệnh viện đa khoa tỉnh Bình... PDF
คู่มือดูแลผู้มีปัญหาสุขภาพจิตและจิตเวช PDF
Social Enterprise: World & Thailand DOC
PDF
PDF
Rose, Bougainvillea and Ruellia tuberosa Flower Structure Observation by M.5 ... PDF
รายงาน แนวคิดสุขภาพองค์รวมในสังคมไทย.pdf PPTX
PDF
คู่มือการดำเนินงานการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุที่บ้าน PDF
คู่มือดำเนินงานดูแลผู้ป่วยจิตเวชเรื้อรังในชุมชน Similar to บริการปฐมภูมิ
DOCX
ระบบบริการปฐมภูมิหมออนามัย PDF
Primary Health Care System_Padkao T DOC
PDF
PPT
การปฏิรูประบบสุขภาพและหลักประกันสุขภาพ PPTX
How the MOH regional health policy unfold...Thai case study? PDF
PPT
การพัฒนาระบบบริการปฐมภูมิในประเทศไทย PPT
การปฏิรูประบบสุขภาพและหลักประกันสุขภาพ PPT
Vision For The Future: Primary Care Experience From Canada PDF
แผนพัฒนาระบบบริการสุขภาพช่องปาก ๑๘มิย๕๕ PDF
PDF
DOCX
PDF
Narathiwat Health Strategic plan_56 PDF
การพัฒนารูปแบบและระบบบริการปฐมภูมิเขตเมือง PDF
PDF
PDF
Functions of Health Systems PPTX
ระบบสุขภาพชุมชน รพ.ขอนแก่น บริการปฐมภูมิ
- 1.
เรื่องที่ 1
ชื่อเรื่อง :การจัดบริการปฐมภูมิ ประเทศอังกฤษ
ผู้เขียน : วินัย ลีสมิทธ
ก า ร จั ด บ ริ ก า ร ป ฐ ม ภู มิ (Primary Care Services)
การบริการสุขภาพประเทศอังกฤษก่อนการปฏิรูประบบสุขภาพช่วงทศวรรษที่
1990 นั้ น
เหมือนประเทศอื่นๆเน้นบริการโรงพยาบาลเป็ นศูนย์กลางของการจัดบริการสุ
ข ภ า พ ไ ม่ ว่ า ร ะ ดั บ ช า ติ ห รื อ พื้ น ที่
บริการสุขภาพปฐมภูมิได้รับความสนใจและเน้นหนักหลังจากเริ่มจัดตั้ง
FHSAs ขึ้ น โ ด ย แ พ ท ย์ เวช ป ฏิ บัติ ทั่ ว ไป เป็ น คู่ สัญ ญ า กับ NHS
เ พื่ อ ใ ห้ บ ริ ก า ร สุ ข ภ า พ ค ร อ บ ค รั ว NHS
เป็ น ผู้ซื้ อบ ริการที่ โด ย เน้ น บริก ารปฐม ภู มิ (primary care-based
purchasing) แ พ ท ย์ เวช ป ฏิ บัติ ทั่ ว ไ ป มี พั น ธ ะ ค ว าม รับ ผิด ช อ บ
(accountability) ต่ อ FHSAs
และให้บริการคู่ขนานไปกับบริการโรงพยาบาลที่ DHAs ดูแล แพทย์GP
มี ห น้ า ที่ ค ว า ม รั บ ผิ ด ช อ บ ท า ร า ย ง า น ป ร ะ จ า ปี
ที่ แ ส ด ง ถึ ง ก า ร ใ ห้ บ ริ ก า ร แ ล ะ จ่ า ย ย า ต า ม ที่ ก า ห น ด
เพื่อแสดงให้เห็นถึงผลงานว่าสามารถดาเนินการตรวจคัดกรองและให้การป้อง
กัน โ ร ค แ ก่ ป ร ะ ช า ช น ที่ รับ ผิ ด ช อ บ ไ ด้ ต า ม สัญ ญ า ห รื อ ไ ม่
การจ่ายค่าตอบแทนที่ได้รับได้ปรับเปลี่ยนให้เกิดการสร้างแรงจูงใจแก่แพทย์
GP
ที่จะปรับปรุงการบริการและตอบสนองความต้องการของประชาชนมากขึ้น
การสร้างแรงจูงใจบริการก่อให้เกิดการพัฒนาการบริการจนได้ควบรวมบริกา
รปฐมภูมิและทุติยภูมิเข้าด้วยกันในลักษณะโครงการทดลองที่จัดตั้ง Total
Purchasing Pilot (TPP)
การจัดบริการปฐมภูมิได้รับการกาหนดเป็ นนโยบายสาคัญในรัฐบาลพรรคแรง
ง า น ซึ่ ง แ ม้ จ ะ ล้ ม เ ลิ ก GP Fundholders
แต่ได้กาหนดระบบสุขภาพแห่งชาติเป็น Primary Care-led NHS ที่จัดตั้ง
Primary Care Group (PCGs) โ ด ย ก า ร ร ว ม ก ลุ่ ม ข อ ง GPS
ใ ห้ มี บ ท บ า ท ใ น ก า ร ซื้ อ บ ริ ก า ร (Commissioning)
และจัดบริการปฐมภูมิไปพร้อมๆกัน
- 2.
ก า รจั ด บ ริ ก า ร ส า ธ า ร ณ สุ ข (Public Health Services
Provision)บริการสาธารณสุขในประเทศอังกฤษเกิดมานานก่อนการเกิด
NHS ต า ม ก ฎ ห ม า ย Public Health Act 1875
ซึ่งท าให้มีก ารจัด ตั้งสุข าภิบ าลท้องถิ่น ที่ เรีย กว่า Local Sanitary
Authorities เป็นผู้ดูแลด้านสาธารณสุขในพื้นที่และเป็นรากฐานมาจนปัจจุบัน
โดยผลงานที่รับผิดชอบเกี่ยวกับปรับปรุงด้าน จัดหาน้าสะอาด (water
supply) การกาจัด ข ย ะ (sewerage) ทา ค วามสะอาด ถน น (street
cleaning) อนามัยสิ่งแวดล้อมที่ทางานและบ้านพัก (working and living
environment) แ ล ะ สุ ข อ น า มัย ส่ ว น บุ ค ค ล (personal hygiene)
ซึ่งใช้กฎหมายและอานาจหน้าที่ของนายแพทย์สาธารณสุขในพื้นที่ (Local
Medical Officers of Health) ซึ่ ง เ ป็ น ส่ ว น ห นึ่ ง ข อ ง อ ป ท .
อั ง ก ฤ ษ แ ล ะ มี บ ท บ า ท น้ อ ย ใ น ร ะ บ บ NHS
จนแทบจะถูกลืมเลือนไปจากระบบสุขภาพอังกฤษหลังการจัดตั้ง RHAs,
DHAs แ ล ะ FHSAs ดั ง นั้ น ใ น ปี 1988
รัฐบาลอังกฤษได้ทบทวน บทบาทและอนาค ต ข องการสาธ ารณ สุข
ซึ่ ง ส รุ ป ป ร ะ เ ด็ น ปั ญ ห า ส า คั ญ ไ ด้ 5 ป ร ะ ก า ร คื อ
ข า ด ข้ อ มู ล เ รื่ อ ง สุ ข ภ า พ ข อ ง ป ร ะ ช า ช น ,
ข าด ค วาม ต ระห นัก ด้าน การ ส่งเส ริม สุ ข ภ าพ แ ล ะป้ อ งกัน โรค ,
สับสนในบทบาทและหน้าที่ความรับผิดชอบของแพทย์ด้านสาธารณสุข,
สับ ส น เกี่ ย ว กับ ค ว า ม รับ ผิ ด ช อ บ ข อ ง ก า ร ป้ อ ง กัน โ ร ค แ ล ะ
ขาดข้อมูลด้านผลลัพธ์ที่จะบ่งบอกทางเลือกของบริการสุขภาพ กฎหมาย The
NHS and Community Act 1990
ได้เปิดโอกาสให้บริการสาธารณสุขได้รับความสนใจและมีบทบาทเพิ่มขึ้น
ซึ่งปรับเปลี่ยนจุดเน้นจากบริการทางการแพทย์เชิงคลินิกมาสู่บริการสาธารณสุ
ข เ พิ่ ม ขึ้ น โ ด ย ใ ห้ Authorities
มีบทบาทเชิงกลยุทธ์ที่จะดูแลบารุงรักษาและปรับปรุงสุขภาพ
ป ร ะ ช า ช น ใ น พื้ น ที่ โ ด ย ร ว ม แ ต่ ล ะ Health Authority
จ ะ มี แ ผ น ก ส า ธ า ร ณ สุ ข (department of health)
ซึ่งมีแพทย์ผู้อานวยการแผนกเป็ นหัวหน้ารับผิดชอบและเป็นกรรมการคนหนึ่
ง ข อ ง บ อ ร์ ด บ ริ ห า ร Health Authority
หน้าที่ความรับผิดชอบจะเป็นผู้ทารายงานประจาปีเกี่ยวกับสถานะสุขภาพของ
ประชาชนในพื้นที่และวางแผลกลยุทธ์ในการปรับปรุงสุขภาพประชาชน
มี ห น้ า ที่ เ ฉ พ า ะ ใ น ก า ร ป้ อ ง กั น โ ร ค ติ ด ต่ อ
รับผิดชอบประเมินความต้องการด้านสุขภาพของประชาชนเพื่อเป็นข้อมูลเบื้อ
ง ต้ น ใ ห้ Health Authority น า ไ ป เ พื่ อ ซื้ อ บ ริ ก า ร
ในแผนกสาธารณสุขจะมีแผนกส่งเสริมสุขภาพอยู่ด้วยเพื่อรับผิดชอบด้านส่งเส
ริมสุขภาพโดยเฉพาะ ปี ค.ศ. 1992 อังกฤษได้ตีพิมพ์เอกสารชื่อ Health of
- 3.
the Nation เพื่อกาหนดกลยุทธ์ทางสาธารณสุขที่จะลดอัตราตายจาก5
โรคสาคัญได้แก่ โรคหัวใจและหลอดเลือดสมอง (heart disease and
strokes), มะเร็ง (cancer), ก ารเจ็บป่ วย ท างจิต (mental illness),
สุข อ น ามัย ท างเพ ศ (sexual health) แล ะ อุบัติเห ตุ (accidents)
ซึ่งได้รับคาวิจารณ์ว่าเน้นสุขภาพด้านพฤติกรรมมากกว่าจะคานึงถึงปัจจัยทาง
สังคมที่ทาให้เกิดภาวะสุขภาพที่ไม่ดีเช่นความไม่เป็นธรรมทางสุขภาพและคว
า ม ย า ก จ น
ดังนั้นอังกฤษจึงกาหนดยุทธศาสตร์ด้านสาธารณสุขให้เกิดการประสานงานร่ว
มทั้ง Health Authority, รัฐบ าลก ลาง, อ ป ท. แ ละ องค์ กรเอก ช น
ซึ่งการดาเนินงานจะผสมผสานระหว่างมิติสุขภาพ (health) ที่อยู่อาศัย
(housing) แ ล ะ ก า ร จ้ า ง ง า น (employment)
ซึ่ ง เ ป็ น ก า ร ผ ส ม ร ะ บ บ สุ ข ภ า พ แ ล ะ บ ริ ก า ร ท า ง สั ง ค ม
การพัฒนาร่วมกันทาให้เกิดการจัดตั้งพื้นที่เป้ าหมายที่เป็นประชาชนยากจนแล
ะมีปัญหาทางสุขภาพและสังคมที่เรียกว่า Health Action Zone (HAZs)
เรื่องที่ 2
ชื่อเรื่อง : บริการสาธารณสุขระดับพื้นที่ ประเทศออสเตรเลีย
ผู้เขียน : วินัย ลีสมิทธ
บริการสาธารณสุขระดับพื้นที่ (Area Public Health Services Provision)
บ ริ ก า ร ส า ธ า ร ณ สุ ข (Public Health)
นับ ว่าไ ด้รับ ค ว าม ส นับ สนุ น เป็ น น โย บ าย ร ะดับ พื้ น ที่ แ ล ะช า ติ
ด้วยระบบบริการสุขภาพระดับพื้นที่ของออสเตรเลียมีโครงสร้างการแบ่งเป็นรั
ฐ
แต่ละรัฐให้บริการสุขภาพที่แตกต่างกันได้เพราะเป็นอานาจและขอบเขตตามก
- 4.
ฎ ห มา ย ก า ห น ด
บริการสาธารณสุขเป็ นนโยบายที่ทุกรัฐให้ความสาคัญและดาเนินการคล้ายคลึง
กั น ม า ก
แต่ด้วยระบบที่รัฐแยกออกจากกันทาให้การดาเนินงานขาดการประสานงาน
รัฐบาลกลาง Commonwealth เป็ นตัวประสานให้ทุกรัฐบาล State
มี ก า ร ด า เ นิ น ง า น ส า ธ า ร ณ สุ ข (Public Health)
แ บ บ ป ร ะ ส า น ร่ ว ม มื อ ซึ่ ง กั น แ ล ะ กั น
และร่วมมือกับรัฐบาลกลางใน การส่งเสริมสุข ภาพ และป้ องกันโรค
ทั้ ง โ ร ค ติ ด ต่ อ แ ล ะ ไ ม่ ติ ด ต่ อ
แม้จะเป็ นความรับผิดชอบและบทบาทของรัฐบาลพื้นที่ State Government
แต่รัฐบาลกลางได้ทาข้อตกลงที่จะร่วมกับรัฐบาลพื้นที่ในการดาเนินงานสาธาร
ณสุข เป็ นโครงการร่วมมือระหว่างรัฐบาลกลางและพื้นที่ เรียกว่า The
National Public Health Partnership รั ฐ บ า ล Commonwealth
จัด สรรงบประมาณ สนับสนุ น การสาธ ารณ สุข ให้แก่รัฐบาลState
เพื่อดาเนินงานสาธารณสุขที่เรียกว่า Public Health Outcome Funding
Agreements
การจัดบริการในพื้นที่เฉพาะ (Special Area Health Service Provision)
ออสเต รเลียมีพื้ นที่กว้างข วางจึงมีเขต พื้ นที่เฉพาะ 2 พื้ นที่ คือ
พื้ น ที่ ช น บ ท ห่ า ง ไ ก ล แ ล ะ พื้ น ที่ ที่ เ ป็ น ช น พื้ น เ มื อ ง เดิ ม
การจัด บริการระดับพื้ น ที่ทั้ง 2 ประเภทมีกลยุ ทธ์ ที่ เฉ พ าะเจาะจง
ใ น เข ต ช น บ ท ที่ กั น ด า ร ห่ า ง ไ ก ล ที่ มี ค น ย า ก จ น อ ยู่ อ า ศั ย
เข้าถึงบริการสุขภาพ ได้ยาก และขาดแคลนแพ ทย์ ออสเตรเลียได้ใช้
ก ล ยุ ท ธ์ บ ริ ก า ร สุ ข ภ า พ เ ข ต (Regional Health Strategy)
เ ป็ น ก า ร จั ด ร ะ บ บ บ ริ ก า ร สุ ข ภ า พ
เป็นการดาเนินงานร่วมมือกับชุมชนในการค้นหาปัญหาสุขภาพและจัดลาดับค
ว า ม ส า คั ญ ข อ ง ปั ญ ห า โ ด ย เน้ น ก า ร มี ส่ ว น ร่ ว ม ข อ ง ชุ ม ช น
เพิ่ ม แ ร ง จู ง ใ จ ใ ห้ แ พ ท ย์ เว ช ป ฏิ บั ติ ทั่ ว ไ ป ท า ง า น ใ น พื้ น ที่
ให้มีรายได้และโอกาสในการฝึกอบรม ซึ่งก็สามารถแก้ปัญหาได้ดีขึ้น
ส า ห รั บ บ ริ ก า ร แ ก่ ช น ก ลุ่ ม พื้ น เ มื อ ง นั้ น
เพื่อแก้ปัญหาการเข้าถึงบริการได้ยากเพราะห่างไกลขาดการคมนาคม
ปัญหาเรื่องเงิน ขาดบริการสุขภาพที่เหมาะสมกับประเพณีวัฒนธรรมพื้นเมือง
และข าด บุคลากรทางการแพ ทย์ที่มีเชื้อสายเผ่าพื้ นเมืองมาจัด บริการ
รั ฐ บ า ล ก ล า ง Commonwealth แ ล ะ รั ฐ บ า ล State
จึงร่วม มื อกัน จัด งบ ปร ะม าณ เฉ พ าะเพื่ อบ ริก ารแ ก่ช น ก ลุ่ม น้ อ ย
โ ด ย ใ ห้ ชุ ม ช น ไ ด้ มี บ ท บ า ท ใ น ก า ร ก า กั บ ดู แ ล บ ริ ก า ร
แพทย์ที่มาให้บริการสามารถเรียกเก็บค่าบริการได้เต็มที่จากกองทุน
Medicare และได้รับเพิ่มเติมจากจากโครงการพิเศษที่เกี่ยวข้องด้วย
- 5.
ประสิทธิภาพการจัดบริการระดับพื้นที่ (Efficiency onArea Health
Services)
ก า ร จัด บ ริก าร ร ะ ดับ พื้ น ที่ ข อ ง ป ร ะ เท ศ อ อ ส เต ร เลี ย นั้ น
เน้นการสร้างประสิทธิภาพการจัดบริการทั้งเชิงเทคนิคบริการ (Technical
Efficiency) แ ล ะ ก า ร จัด ส ร ร ท รัพ ย า ก ร (Allocative Efficiency)
เพราะการเกี่ยงจ่ายค่าบริการระหว่างรัฐบาล Commonwealth และรัฐบาล
State ท า ใ ห้ ข า ด ป ร ะ สิ ท ธิ ภ า พ
จึงได้มีคนเสนอให้รวมกองทุนเป็นกองทุนเดียวกันเพื่อให้เกิดการประสานงาน
ขณะที่ไม่มีการรวมกองทุนการสร้างประสิทธิภาพเชิงเทคนิค (technical
efficiency) ได้ปรับปรุงผ่านด้านผู้ให้บริการ (supply-side mechanism)
โดยเน้นผลลัพธ์ของการบริการที่สูงสุด (output and outcome) รัฐบาล
Commonwealth ใช้การจัดสรรงบประมาณแก่ State Government
ต า ม ฐ า น ป ร ะ ช า ก ร รั บ ผิ ด ช อ บ แ ล ะ State Government
ใช้การจ่ายค่าตอบแทนโรงพยาบาลแบบตกลงจ่ายล่างหน้าด้วยระบบ
casemix
และสร้างการแข่งขันโดยกลไกตลาดที่ทาสัญญาซื้อบริการจากโรงพยาบาลรัฐทุ
กแห่งในเขต (contracting out) สาหรับบริการเฉพาะบางรายการเช่น
การผ่าตัดนิ่วหรือศัลยกรรมสมอง เป็นต้น
ประสิทธิภาพ เชิงการจัดสรรทรัพ ยากร (allocative efficiency)
เน้นการจัดสรรทรัพ ยากรให้เกิดความสมดุลระห ว่างโรคต่างๆที่อุบัติ
ให้เกิด ค ว าม ส ม ดุ ล ทั้งด้าน การ ป้ อ งกัน โร ค แ ล ะรัก ษ า พ ย าบ า ล
แ ล ะ ต อ บ ส น อ ง ค ว า ม ต้ อ ง ก า ร ป ร ะ ช า ช น ใ น พื้ น ที่ ที่ สุ ด
แต่การจัดสรรทรัพยากรมีความแตกต่างชัดเจนที่ภาคส่วนสาธารณสุขได้รับงบ
ป ร ะม าณ ใ น ก าร ด า เนิ น งาน น้ อ ย ก ว่า ภ า ค ก า ร รัก ษ า พ ย า บ า ล
น อ ก จ า ก นี้ ก า ร จ่ า ย ค่ า ต อ บ แ ท น ข อ ง ร ะ บ บ Medicare
เ ป็ น แ บ บ จ่ า ย ต า ม ร า ย ก า ร (fee-for-service)
ไม่ได้จ่ายตามรายหัวประชากรจึงทาให้งบประมาณที่จ่ายในโครงการ
Medicare มีมากกว่าการสาธารณสุข
- 6.
เรื่องที่ 3
ชื่อเรื่อง :การจัดบริการปฐมภูมิประเทศไต้หวัน
ผู้เขียน : วินัย ลีสมิทธ
ไต้หวันมีการดาเนินงานระบบประกันสุขภาพถ้วนหน้าคล้ายเกาหลี
ซึ่ ง ใ ช้ รู ป แ บ บ ป ร ะ กั น สั ง ค ม ข อ ง ป ร ะ เ ท ศ ญี่ ปุ่ น
แต่เนื่ องจากประเทศ ไต้ห วันเป็ นเกาะเดี่ ยวมีข นาด เล็กกว่าเกาห ลี
ระบบสุขภาพประเทศไต้หวันจึงเปรียบได้เสมือนเป็นระบบสุขภาพระดับพื้นที่
การดาเนินงานของระบบสุขภาพถ้วนหน้าเริ่มจากการเมืองและเศรษฐกิจมาก
กว่าด้านสังคมที่ต้องการตอบสนองความต้องการด้านสุขภาพประชาชน
Chiang (1997)
ได้อธิบายการปฏิรูประบบสุขภาพประเทศไต้หวันเพื่อนาไปสู่การจัดระบบประ
กั น สุ ข ภ า พ ถ้ ว น ห น้ า ไ ว้ ว่ า
การที่นักการเมืองมีนโยบายการสร้างหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้าเป็ นปัจจัยห
ลั ก ใ น ก า ร ด า เ นิ น ก า ร
ร่วมกับนักเศรษฐศาสตร์ที่เล็งเห็นความลาบากของประชาชนที่ไม่สามารถจ่าย
ค่าบ ริการท างก ารแ พ ทย์ แก่ต น เอ งแ ละสม าชิ กใน ค รอ บ ค รัวไ ด้
รัฐบาลจึงประกาศเจตนารมณ์ที่จะสร้างหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้าแก่ทุกคน
โดยขยายความครอบคลุมจากระบบประกันสุขภาพเดิมที่มีอยู่ 2 ระบบ คือ the
Labor Insurance แ ล ะ the Government Employee’s Insurance
ซึ่งครอบคลุมประชากรผู้ใช้แรงงานและข้าราชการเพียง 16% เท่านั้น ดังนั้น
ปี ค.ศ.1994 ไต้หวันประกาศกฎหมาย The National Health Insurance
Law ให้ดาเนินการสร้างหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้าโดยโครงการ The
National Health Insurance Scheme (NHI) และจัดตั้ง the Bureau of
National Health Insurance
ขึ้นเพื่อรับผิดชอบดาเนินการตามโครงการและนโยบายดังกล่าว (GAULD,
IKEGAMI, BARR, CHIANG, GOULD and KWON 2006).
หลักการและวัตถุประสงค์ของระบบประกันสุขภาพถ้วนหน้าไต้หวัน
- 7.
CHIANG (1997)
อธิบายระบบสุขภาพถ้วนหน้าไต้หวันว่ามีหลักการและวัตถุประสงค์ 3ประการ
คื อ 1)
จัดให้ประชาชนทุกคนสามารถเข้าถึงบริการสุขภาพอย่างเท่าเทียมเป็ นธรรม
(equal access to adequate health care) 2)
สามารถควบคุมค่าใช้จ่ายสุขภาพได้ตามสมควรแก่เหตุผล (control health
care cost at a reasonable level) แ ล ะ 3)
ส่งเสริมการใช้ทรัพยากรสุขภาพอย่างมีประสิทธิภาพ (promote efficient
use of health resources) ทั้ ง 3 ห ลั ก ก า ร น า ไ ป สู่ ก า ร ค ลั ง
และการจัดบริการของไต้หวันทั้งประเทศดังนี้
เพื่ อให้เกิดการเข้าถึงบริการอย่างเท่าเทียมเป็ นธรรม ระบบ NHI
ป ร ะ เท ศ ไ ต้ ห วัน จ ะ เป็ น ร ะ บ บ ป ร ะ กั น สุ ข ภ า พ แ บ บ บั ง คั บ
กา ห น ด ให้ได้รับสิท ธิป ระโย ช น์ อย่างเดีย วกัน และเงินสนับสนุ น
ม า จ า ก ภ า ษี เ งิ น เ ดื อ น โ ด ย รั ฐ ส นั บ ส นุ น อ ย่ า ง เ ต็ ม ที่
ประชาชนทุกคนได้รับความคุ้มครองประกันสุขภาพไม่ขึ้นกับอายุเพศ รายได้
ห รื อ อื่ น ๆ
ทุกคนได้รับสิทธิประโยชน์เหมือนกันทั้งบริการสุขภาพแบบไม่ต้องพักรักษาตั
ว ผู้ป่วยใน การแพทย์ฉุกเฉิน ยาและเวชภัณฑ์ ทันตกรรม การป้ องกันโรค
กาย ภ าพ บ า บัด แ ล ะฟื้ น ฟู สภ าพ เอ็ก เร ย์ แ ล ะก ารต รว จชัน สูต ร
ก า ร รั ก ษ า พ ย า บ า ล ก า ร ป่ ว ย ท า ง จิ ต แ ล ะ บ้ า น พั ก ฟื้ น
ง บ ป ร ะ ม า ณ ที่ ส นั บ ส นุ น ม า จ า ก ภ า ษี เ งิ น เ ดื อ น
แ ม้ ไ ม่ เ ป็ น ภ า ษี ก้ า ว ห น้ า แ บ บ ภ า ษี เ งิ น ไ ด้
แ ต่ ก็ ล ด ค ว า ม เ สี่ ย ง ท า ง ก า ร เ มื อ ง ใ น ก า ร เ พิ่ ม ภ า ษี
น อ ก จ า ก นี้ ง บ ป ร ะ ม า ณ บ า ง ส่ ว น ม า จ า ก ภ า ษี เห ล้ า บุ ห รี่
เบี้ ย ป ร ะกัน ที่ เก็ บ จ าก ผู้ ป ร ะกัน ต น นั้ น จ ะเห มื อ น กัน ทุ ก ร ะบ บ
รัฐบาลสนับสนุ นงบประมาณ กลางกรณี ผู้มีราย ได้น้อย ห รือยากจน
เพื่ อให้เกิด การค วบคุมค่าใช้จ่ายข องระบบประกันสุข ภาพ ถ้วนห น้า
ซึ่งมีแนวโน้มที่จะเพิ่มขึ้น ไต้หวันกาหนดให้ระบบประกันสุขภาพถ้วนหน้า
ห รื อ NHI เป็ น ร ะ บ บ ก อ ง ทุ น เดี่ ย ว (single payer system)
ร า ค า บ ริ ก า ร เ ท่ า กั น ทั้ ง ป ร ะ เ ท ศ (uniform schedule)
แ ล ะ ใ ช้ ง บ ป ร ะ ม า ณ แ บ บ ก้ อ น ย อ ด ร ว ม (global budget)
โ ด ย ง บ ก้ อ น ร ว ม นี้ ถู ก แ บ่ ง ย่ อ ย อ อ ก เ ป็ น
กองทุนย่อยตามเขตพื้นที่ภูมิศาสตร์และประเภทบริการว่าเป็ นผู้ป่ วยนอก
ผู้ป่ วยใน เป็ นต้น โดยงบประมาณนี้ จะเป็ นการเจรจาต่อรองระหว่าง
ค ณ ะกรรมการเจรจาค่าใช้ จ่าย (the Negotiation Commission on
Health Expenditure) กับตัวแทนผู้จัด บริการ นาย จ้าง ผู้ใช้บริการ
ผู้เชี่ยวชาญ และรัฐบาล กองทุนเดี่ยวที่กาหนดดูแลรับผิดชอบโดย The
Bureau of National Health Insurance
- 8.
ที่เป็ นผู้บริห ารจัดการงบประมาณและจัดตั้งสานักงานสาขาขึ้นมา 6
เขตพื้นที่รับผิดชอบการลงทะเบียนผู้ประกันตนและทบทวนการเรียกร้องค่าใช้
จ่ายต่างๆ ค่าบริการนั้น The Bureau of National Health Insurance
กั บ ผู้ จั ด บ ริ ก า ร ท า ค ว า ม ต ก ล ง ใ น ก า ร ก า ห น ด
การใช้ทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพนั้น ไต้หวันดาเนินการ 3 มาตรการ
ไ ด้ แ ก่ ก า ร ร่ ว ม จ่ า ย โ ด ย ผู้ ป่ ว ย (patient cost sharing)
การทาสัญญาเพื่อซื้อบริการ (contract-based supply arrangement)
การจ่ายค่าตอบแทนผู้จัดบริการล่วงหน้า (prospective payment system)
และ การวิเคราะห์การทางาน (profile analysis) การดาเนินงานพบว่า
แม้จะกาหนดให้ผู้ป่วยที่มาใช้บริการร่วมจ่าย 20% สาหรับบริการผู้ป่วยนอก
แ ล ะ 10% เ มื่ อ ใ ช้ บ ริ ก า ร ผู้ ป่ ว ย ใ น
แ ล ะ เมื่ อ ข้ า ม ขั้ น ต อ น ม า รับ บ ริ ก า ร ทุ ติ ย ภู มิ แ ล ะ ต ติ ย ภู มิ
โดยไม่มีการส่งตัวจะต้องร่วมจ่าย 10-30% และนอนพักรักษาตัวไม่เกิน 30
วัน ซึ่งพบว่าไม่ได้ผลประชาชนยังยอมจ่ายเพื่อข้ามขั้นตอนการรักษาพยาบาล
ด้าน การจัด บ ริการ ไต้ห วัน กา ห น ด ให้ท า สัญ ญ ากับ ผู้จัด บ ริก าร
ทั้ ง ภ า ค เ อ ก ช น แ ล ะ ภ า ค รั ฐ
กา รจ่าย ค่าต อบ แ ท น ล่ว งห น้ า นั้ น รัฐ บ า ลก า ห น ด ระบ บ DRGs
แทนการจ่ายแบบเรียกเก็บตามรายการบริการ
ผลกระทบจากการจัดบริการสุขภาพถ้วนหน้า
เมื่อพิ จารณ าเกาะไต้ห วันซึ่ งเป็ นป ระเท ศ เดี่ ย วในพื้ นที่ เกาะ
เป รี ย บ เส มื อ น จัด บ ริก า ร ร ะ ดั บ พื้ น ที่ ที่ ค ร อ บ ค ลุ ม ทั้ ง ห ม ด
ผลกระทบที่เกิดหลังการดาเนินงานสร้างหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้าอาจสร้าง
แนวคิดประสบการณ์แก่ประเทศใหญ่ๆที่จะดาเนินงานสร้างหลักประกันสุขภา
พถ้วนหน้าและจัดระบบบริการระดับพื้นที่ ดังเช่นประเทศไทยเป็ นอย่างดี
ประเด็นที่น่าสนใจที่ไต้หวันได้รับหลังดาเนินการหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้า
2
ประเด็นสาคัญคือผลกระทบด้านการใช้บริการสุขภาพและผลต่อค่าบริการที่เป
ลี่ยนแปลงไป
ผ ลกระทบต่อการใช้บ ริการสุข ภาพ (impact on health care
utilization)
เปลี่ยนแปลงเนื่องจากการมีหลักประกันสุขภาพครอบคลุมประชากรทุกคน
ซึ่งไม่มีกาแพ งค่ารักษาพ ยาบาลมาเป็ นตัวขัดข วางบริการ กล่าวคือ
การเข้าถึงบริการดีขึ้นและง่ายกว่าเดิมก่อนมีหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้า
โ ด ย เ ฉ พ า ะ ก ลุ่ ม ผู้ ย า ก จ น แ ล ะ ด้ อ ย โ อ ก า ส
ผลการใช้บริการที่เปลี่ยนแปลงพบว่าผู้ที่ได้รับสิทธิประโยชน์จากหลักประกันสุ
ขภาพกลุ่มใหม่อัตราการใช้บริการมากขึ้นอย่างชัด เจนทั้งผู้ป่ วยนอก
ก า ร เ จ็ บ ป่ ว ย ฉุ ก เ ฉิ น แ ล ะ ผู้ ป่ ว ย ใ น
- 9.
ในขณะที่กลุ่มผู้ที่ได้รับการคุ้มครองด้วยหลักประกันสุขภาพเดิมกลับใช้บริการ
โ ร งพ ย า บ า ล ล ด ล ง โ ด ย เ ฉ พ า ะ ผู้ ป่ ว ย ใ น
มีเหตุผลอธิบายได้ว่าอัตราการใช้บริการที่ลดลงของกลุ่มประกันสุขภาพเดิมนั้
น ม า จ า ก ก า ร ก า ห น ด ก า ร ร่ ว ม จ่ า ย ข อ ง ผู้ ป่ ว ย ที่ จุ ด บ ริ ก า ร
และการที่กลุ่มผู้ใช้ประกันสุขภาพใหม่ในผู้ป่วยในเพิ่มขึ้นแต่เตียงนอนไม่เปลี่
ยนแปลงย่อมทาให้อัตราการใช้บริการของกลุ่มประกันเดิมถูกแบ่งไปจึงลดลง
แต่เมื่อพิจารณาการที่ผู้ประกันตนเดิมไปใช้บริการกับแพทย์เวชปฏิบัติทั่วไปพ
บ ว่ า เ พิ่ ม ขึ้ น
แสดงให้เห็นได้ว่าการกาหนดร่วมจ่ายของผู้ป่วยกรณีไปใช้บริการที่แพทย์เวช
ป ฏิ บั ติ ทั่ ว ไ ป ไ ม่ มี ผ ล
เหตุผลที่เพิ่มขึ้นเป็นผลจากการสร้างแรงจูงใจของแพทย์ที่ให้ผู้ป่วยมาพบและใ
ช้ บ ริก า ร เพิ่ ม ขึ้ น เพื่ อ ใ ห้เกิด ค่า บ ริก า รที่ แ พ ท ย์ ได้ รับ เพิ่ ม ขึ้ น
เพื่ อช ด เช ยภาษี ที่แพ ทย์ ต้องจ่าย ตามค วามเป็ นจริงมากขึ้นกว่าเดิม
แสดงให้เห็นว่าระบบประกันสุขภาพถ้วนหน้าทาให้ระบบบริการโปร่งใสเพิ่มขึ้
น ก า ร ส ร้ า ง แ ร ง จู ง ใ จ แ ล ะ เพิ่ ม อั ต ร า บ ริ ก า ร ข อ ง แ พ ท ย์
ทาให้เกิดปัญหาด้านคุณภาพบริการที่แพทย์มีเวลาจากัดแต่จานวนผู้ป่วยมากขึ้
น ก ว่ า เ ดิ ม ก า ร ใ ช้ บ ริ ก า ร ท า ง ก า ร แ พ ท ย์ เ พิ่ ม ขึ้ น
เนื่องจากระบบประกันสุขภาพที่จ่ายค่ายาคืนแก่ประชาชนกรณีมีการใช้ยาตาม
แพทย์สั่ง ซึ่งหากประชาชนใช้ยารักษาตนเองย่อมไม่สามารถเบิกจ่ายค่ายาคืน
ทาให้แม้การเจ็บป่วยจะเล็กน้อยประชาชนก็ไปใช้บริการทางการแพทย์กับคลินิ
ก แ ล ะ โ ร ง พ ย า บ า ล
จึงเป็ นเหตุผลที่จานวนและอัตราการใช้บริการเพิ่มสูงขึ้นอย่างมาก (CHEN,
LIU, LIN and TIAN 2007).
ผลกระทบต่อราคาค่าบริการสุขภาพ (impact on health care cost)
การกระตุ้นอัตราบริการที่เพิ่มมากขึ้นเป็ นเหตุให้ค่าบริการสุขภาพสูงขึ้น
ทั้ ง ค่ า บ ริ ก า ร ผู้ ป่ ว ย น อ ก แ ล ะ ใ น
ค่าบริการที่สูงขึ้นเป็นผลจากวิธีการจ่ายค่าบริการที่จ่ายแก่แพทย์เวชปฏิบัติทั่วไ
ป แ บ บ จ่ า ย ต า ม ร า ย ก า ร รั ก ษ า พ ย า บ า ล
ดั ง นั้ น เ พื่ อ ค ว บ คุ ม ค่ า บ ริ ก า ร ที่ สู ง ขึ้ น อ ย่ า ง ม า ก เรื่ อ ย ๆ
การจ่ายค่าตอบแทนจึงเปลี่ยนแปลงไปสู่การจ่ายล่วงหน้าและเป็ นงบยอดรวม
ระบบประกันสุขภาพไต้หวันจึงเกิดปัญหาค่าบริการที่มีแนวโน้มจะสูงกว่าค่าเบี้
ยประกันที่กองทุนเก็บจากผู้ประกันตนเป็ นภาระที่รัฐบาลจะต้องแบกรับซึ่งทาใ
ห้ขาดประสิทธิภาพ
- 10.
เรื่องที่ 4
ชื่อเรื่อง :การจัดบริการปฐมภูมิประเทศญี่ปุ่น
ระบบประกันสุขภาพในประเทศญี่ปุ่นแบ่งเป็น 2 ระบบหลัก คือ
1. Medical Insurance
2. Care Insurance
Medical Insurance:
1. National Health Insurance คื อ
ป ร ะ กั น สุ ข ภ า พ ที่ เ กี่ ย ว ข้ อ ง กั บ ก า ร รั ก ษ า พ ย า บ า ล
ข อ ง ป ร ะ ช า ช น ส่ ว น ใ ห ญ่ ทั่ ว ไ ป ที่ อ า ศั ย ใ น ป ร ะ เท ศ ญี่ ปุ่ น
ไม่ว่าจะเป็ น บุค ค ลไม่มีงานท า , เก ษี ย ณ จากงาน , ช าวไร่ช าวน า
ห รื อ เจ้าข อ ง กิจก า ร โด ย ลัก ษ ณ ะ จะ เป็ น ร ะบ บ copayment คื อ
ประชาชนต้องรับผิดชอบค่ารักษาพยาบาลส่วนหนึ่งซึ่งทั่วไปประมาณ 10-
30% เช่น ผู้ป่ วยทั่วไปต้องจ่าย 30% สาหรับค นที่อายุมากกว่า 70 ปี
ผู้ ป่ ว ย ต้ อ ง จ่ า ย 10%เ ป็ น ต้ น
ซึ่ งร ะบ บ นี้ จ ะค ร อ บ ค ลุ ม ค่าใ ช้ จ่า ย เกี่ย ว กับ ก าร รัก ษ าพ ย าบ า ล
รวมทั้งค่าใช้จ่ายในการส่งตรวจทางการแพทย์ต่างๆ ในช่วง acute care
ในโรงพยาบาลทั้งหมด แต่จะไม่ครอบคลุมสิ่งต่อไปนี้
- Health Check Up
- Preventive Vaccination
- Esthetic operations
- Normal pregnancy and delivery
- Teeth correction
- Abortion or birth control operations for economical
reason
- 11.
สาหรับกรณีต่อไปนี้ ทางประกันสุขภาพจะพิจารณาเป็นรายๆ
ไปว่าจะได้รับการครอบคลุมหรือไม่ ได้แก่
-Injury suffered through a fight, alcohol excess
- Intentional illness or injury
- Certain types of dental treatment
2. Employee’s Insurance ส า ห รั บ บุ ค ค ล ดั ง ต่ อ ไ ป นี้
คนที่ทางานอยู่ในบริษัทหรือโรงงานตั้งแต่ขนาดกลางขึ้นไปสาหรับ Medical
insurance นี้
ผู้ป่วยสามารถเลือกได้ว่าจะเข้ารับการรักษาที่โรงพยาบาลแห่งใดของรัฐหรือข
องเอกชน รวมทั้งสามารถระบุว่าต้องการพบแพทย์ผู้เชี่ยวชาญสาขาใดก็ได้
ส่ว น ย า นั้ น ใ น ป ร ะ เท ศ ญี่ ปุ่ น ใช้ ย าที่ เป็ น original brand ห ม ด
ผู้ป่วยจึงจะได้รับยาที่เป็นมาตรฐานเหมือนกันทุกคน อย่างไรก็ตาม ในประเทศ
ญี่ ปุ่ น ก า ร ใ ช้ ย า จ ะ ถู ก ค ว บ คุ ม โ ด ย รัฐ บ า ล ซึ่ ง บ า ง ค รั้ ง
เหตุผลไม่ได้อ้างอิงตามหลัก evidence base medicineเท่าใด
เอกสารอ้างอิง
วินัย ลีสมิทธ.การศึกษารูปแบบ แนวทาง ระบบบริหารจัดการเขต
สุขภาพในระบบหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้า).[ออนไลน์].เข้าถึงได้
จาก :
http://www.hisro.or.th/main/modules/research/attachgo
vernance/158/Full-text.pdf . (สืบค้นวันที่ : 10 กรกฎาคม
2557)