This slideshow discuss about the stages of child development with their main characteristics at different stages. Useful for the student teachers and teachers too.

1. - ડૉ. કેવલ અંધારિયા
બાળ વિકાસના તબક્કાઓ

2. બાળ વવકાસના તબક્કાઓ
તબક્કાનું નામ સમયગાળો
૧. ગર્ાાિસ્થા
ગર્ાાધાનથી શરૂ કરી ૨૭૦
થી ૨૮૦ દિિસ
૨. વશશ અિસ્થા જન્મથી ૬ િર્ા
૩. દકશોરાિસ્થા ૬ થી ૧૨ િર્ા

3. ૧. ગર્ાાવસ્થાના લક્ષણો
- વિતૃકોર્ અને માતૃકોર્નાું વમલનથી ગર્ા ધારણ થાય છે.
- આ તબક્કે ર્વિષ્યના વિકાસ માટે જરૂરી િારસો પ્રાપ્ત થાય છે.
- માતાના શરીરની સારી િદરસ્સ્થવત વિકાસ પ્રદિયાને ઉત્તેજે છે.
- બાળકની જાવત નક્કી થાય છે.
- માનિ જીિનનાું સુંપૂણા જીિનકાળ િરવમયાન સૌથી િધ ઝડિી વિકાસ આ
અિસ્થામાું થાય છે.
- આ અિસ્થા જોખમોથી ર્રેલી છે.

4. ૨. વિશુ અવસ્થાના લક્ષણો
- બાળકોનું મન ઘણું ચુંચળ હોય છે.
- િધ કલ્િનાશીલ હોય છે.
- િાતાિરણ સાથે અનકૂલન સાધી શકતાું નથી.
- વિચારશસ્તત અને વનણાય શસ્તતનો અર્ાિ હોય.
- આ અિસ્થામાું બાળક બધાનું અનકરણ કરતાું હોય છે.
- ઘણાખરા િરાિલુંબી હોય છે.
- તેઓમાું સુંકચચત સ્િાથાવૃવત્ત જોિા મળે છે.
- પ્રબળ જજજ્ઞાસા ધરાિતા હોય છે.

5. ૨. વિશુ અવસ્થાના લક્ષણો
- તેમના િતાનો આિેગયતત હોય છે.
- ચાદરવિક વિકાસ ન હોિાથી નીવત-અનીવતની સમાજ ન હોય.
- તેમને િોતાની જરૂદરયાતો સુંતોર્િી હોય છે, જે િતાનો જરૂદરયાત સુંતોર્ે
તેનું પનરાિતાન કરે.
- દિકરી વિતાને અને પિ માતાને ચાહે છે.
- બહારના અનર્િોથી ઝડિી પ્રર્ાવિત થાય છે.

6. ૩. રકિોિાવસ્થાના લક્ષણો
- શારીદરક વિકાસ ઝડિી બને છે. િજન-ઊંચાઈ િધે છે. ખર્ા િહોળા થાય છે.
- મસ્તકનો વિકાસ ૯૫ ટકા જેટલો થઈ ગયો હોય છે.
- હાડકાુંની સુંખ્યા ૩૫૦ અને ૩૨ જેટલા કાયમી િાુંત આિે છે.
- હૃિયનાું ધબકારાની સુંખ્યા વમવનટ િીઠ ૧૦૦ના બિલે 85 જેટલા થાય છે.
- માનવસક વિકાસ ઝડિી બને છે. ગ્રહણશીલતા િધે છે.
- રોજજિંિા વ્યિહારો માટેની જજજ્ઞાસા િેિા થાય છે.
- તેમની વનરીક્ષણ શસ્તત, સમજશસ્તત, અને અથાાગ્રહણ શસ્તતમાું વૃદ્ધિ થાય.
- સુંિેગોની માિા ઘટતી જોિા મળે.

7. ૩. રકિોિાવસ્થાના લક્ષણો
- તેઓમાું ઈષ્યાાર્ાિ સાહજજક બને છે.
- બદહર્ાખી બને છે.
- સમિયસ્કો સાથે અને જૂથમાું રહેવું િસુંિ કરે છે.
- સુંગ્રહવૃવત્ત પ્રબળ બને છે. દટદકટ, વસક્કાઓ, લખોટીઓ િગેરેનો સુંગ્રહ કરે.
- તેનામાું વિરપૂજા કે વ્યસ્તત પૂજાની ર્ાિના િેિા થાય છે.
- સ્િતુંિતાની ઝુંખના જાગે છે.
- અન્યોને ન ગમતા િતાનો િર વનયુંિણ રાખી શકે છે.
- વિજાતીય િાિો પ્રત્યે ખાસ આકર્ાણ નથી હોતું.
- તેમને કોઈની સલાહ કે વશખામણ િસુંિ િડતી નથી.