I       V       X       L

    C       D       M
ประมาณ 300 -100 ปี ก่ อนคริสต์ ศักราช ชาวโรมันนํา
     ตัวหนังสื อกรีกมาดัดแปลงเป็ นตัวเลขโรมัน

                     สั ญลักษณ์ ของตัวเลขโรมัน

   ตัวเลขโรมัน         I    V     X    L     C   D   M

 ตัวเลขฮินดูอารบิก     1    5    10    50   100 500 1000
หลักการเขียนเลขโรมัน
• ถ้าต้องการเขียนแทนจํานวนอืน ๆ นอกจากในตารางจะเขียน
         ั
  เรี ยงกนโดยใช้หลักการเพิมและการลด หลักการเพิม คือ เขียน
               ั             ่        ่       ่
  ตัวเลขเรี ยงกนตามลําดับจากคามากไปหาคาน้อย เชน
       VI           แทน 5 + 1 = 6
       XVIII        แทน 10 + 5 + 1 + 1 + 1 =
  18
       CLX          แทน 100 + 50 + 10 = 160
่
              หลักการเขียนเลขโรมัน (ตอ)
                                              ั
• ในการเขียนเลขโรมันจะไม่ เขียน สัญลักษณ์ติดกน 4 ครั/ ง
    ่                ่              ่
  เชน เลข 9 จะไมเขียน VIIII แตจะเขียน IX เราเรี ยกวา     ่
  ใช้หลักการลด คือ จะเขียนตัวเลขทีมีค่าน้อยกวาไว้ขางหน้าตัว
                                             ่ ้
  เลขทีมีค่ามากกวา แล้วนําคาตัวเลขทั/ งสองมาลบกน
                  ่        ่                    ั
      เงือนไขการลด
                                                    ่
  1. ตัวเลขทีใช้เป็ นตัวลบได้แก่ I , X และ C เทานั/ น
่ ้
2.ตัวเลขทีอยูขางหน้าของ Xหรื อ V ได้แก่ I เพียงตัวเดียว
        ่
      เชน        IV แทน 4
                 IX แทน 9

             ่ ้
3.ตัวเลขทีอยูขางหน้าของ Lหรื อ C ได้แก่ X เพียงตัว
 เดียว
        ่
      เชน        XL แทน 40
                 XC แทน 90
่ ้
4.ตัวเลขทีอยูขางหน้าของ D หรื อ M ได้แก่ C เพียงตัว
เดียว
        ่
      เชน        CD แทน 400
                 CM แทน 900

           99        ่
               ไมเขียนแทนด้วย IC
                   ่
           499 ไมเขียนแทนด้วย ID
                 ่
           950 ไมเขียนแทนด้วย LM
ั
      มาลองเขียนตัวเลขโรมันกน
465      =    400 + 60 + 5
         =    CD + LX + V
         =    CDLXV

199           =    100 + 90 + 9
         =    C + XC + IX
         =    CXCIX
• ถ้าตัวเลขมาก ๆ จะเขียนแทนเลขโรมันด้วยการเขียน
  เครื องหมาย – บนสัญลักษณ์พ/ืนฐานเพียงหกตัว สัญลักษณ์
  ใหมจะแทนตัวเลขทีมีค่า 1,000 เทาของตัวเดิม ดังนี/
        ่                          ่
          V  แทน 5,000            X           แทน
  10,000  L                       C

          D   แทน 50,000           M    แทน
  100,000
              แทน 500,000               แทน
  1,000,000
57,542      = 50000+ 7,000 +500
+ 40 + 2 L V
      = L V + MM + D + XL +II
      = MMDXLII
MCMXCIII =  M + CM + XC + III
           = 1000 + 900 + 90 + 3
           = 1,993
  MMDXXIV = MM + D + XX + IV
          = 2,000 + 500 + 20 +4
          = 2,524
หลักการง่ าย ๆ คือ แยกออกให้ อย่ ูในรปของการกระจายนั'นเอง
                                     ู

ระบบตัวเลขโรมัน

  • 1.
    I V X L C D M
  • 2.
    ประมาณ 300 -100ปี ก่ อนคริสต์ ศักราช ชาวโรมันนํา ตัวหนังสื อกรีกมาดัดแปลงเป็ นตัวเลขโรมัน สั ญลักษณ์ ของตัวเลขโรมัน ตัวเลขโรมัน I V X L C D M ตัวเลขฮินดูอารบิก 1 5 10 50 100 500 1000
  • 3.
    หลักการเขียนเลขโรมัน • ถ้าต้องการเขียนแทนจํานวนอืน ๆนอกจากในตารางจะเขียน ั เรี ยงกนโดยใช้หลักการเพิมและการลด หลักการเพิม คือ เขียน ั ่ ่ ่ ตัวเลขเรี ยงกนตามลําดับจากคามากไปหาคาน้อย เชน VI แทน 5 + 1 = 6 XVIII แทน 10 + 5 + 1 + 1 + 1 = 18 CLX แทน 100 + 50 + 10 = 160
  • 4.
    หลักการเขียนเลขโรมัน (ตอ) ั • ในการเขียนเลขโรมันจะไม่ เขียน สัญลักษณ์ติดกน 4 ครั/ ง ่ ่ ่ เชน เลข 9 จะไมเขียน VIIII แตจะเขียน IX เราเรี ยกวา ่ ใช้หลักการลด คือ จะเขียนตัวเลขทีมีค่าน้อยกวาไว้ขางหน้าตัว ่ ้ เลขทีมีค่ามากกวา แล้วนําคาตัวเลขทั/ งสองมาลบกน ่ ่ ั เงือนไขการลด ่ 1. ตัวเลขทีใช้เป็ นตัวลบได้แก่ I , X และ C เทานั/ น
  • 5.
    ่ ้ 2.ตัวเลขทีอยูขางหน้าของ Xหรือ V ได้แก่ I เพียงตัวเดียว ่ เชน IV แทน 4 IX แทน 9 ่ ้ 3.ตัวเลขทีอยูขางหน้าของ Lหรื อ C ได้แก่ X เพียงตัว เดียว ่ เชน XL แทน 40 XC แทน 90
  • 6.
    ่ ้ 4.ตัวเลขทีอยูขางหน้าของ Dหรื อ M ได้แก่ C เพียงตัว เดียว ่ เชน CD แทน 400 CM แทน 900 99 ่ ไมเขียนแทนด้วย IC ่ 499 ไมเขียนแทนด้วย ID ่ 950 ไมเขียนแทนด้วย LM
  • 7.
    มาลองเขียนตัวเลขโรมันกน 465 = 400 + 60 + 5 = CD + LX + V = CDLXV 199 = 100 + 90 + 9 = C + XC + IX = CXCIX
  • 8.
    • ถ้าตัวเลขมาก ๆจะเขียนแทนเลขโรมันด้วยการเขียน เครื องหมาย – บนสัญลักษณ์พ/ืนฐานเพียงหกตัว สัญลักษณ์ ใหมจะแทนตัวเลขทีมีค่า 1,000 เทาของตัวเดิม ดังนี/ ่ ่ V แทน 5,000 X แทน 10,000 L C D แทน 50,000 M แทน 100,000 แทน 500,000 แทน 1,000,000
  • 9.
    57,542 = 50000+ 7,000 +500 + 40 + 2 L V = L V + MM + D + XL +II = MMDXLII
  • 10.
    MCMXCIII = M + CM + XC + III = 1000 + 900 + 90 + 3 = 1,993 MMDXXIV = MM + D + XX + IV = 2,000 + 500 + 20 +4 = 2,524 หลักการง่ าย ๆ คือ แยกออกให้ อย่ ูในรปของการกระจายนั'นเอง ู