บทที่ 1
ซอฟต์แวร์
นายเผ่า พันธโคตร
นายคุณากร ธนที
ซอฟต์แวร์ (Software) คืออะไร
ซอฟต์แวร์ (Software)
หมายถึง ชุดคาสั่งหรือโปรแกรม
ที่ใช้สั่งงานให้คอมพิวเตอร์
ทางาน แบ่งออกเป็น 2 ชนิด
ได้แก่
ซอฟต์แวร์ระบบ
ซอฟต์แวร์ประยุกต์
ซอฟต์แวร์ระบบ (System software)
ซอฟต์แวร์ระบบ คือ ซอฟต์แวร์ที่ทาหน้าที่ควบคุมการทางานของ
ฮาร์ดแวร์และประสานงานระหว่างซอฟต์แวร์ ฮาร์ดแวร์ และผู้ใช้งาน
ซอฟต์แวร์ระบบประกอบด้วย
ระบบปฏิบัติการ (operating system)
โปรแกรมแปลภาษาคอมพิวเตอร์ (translator)
โปรแกรมอรรถประโยชน์ (utility program)
โปรแกรมขับอุปกรณ์ (device driver)
ส่วนติดต่อกับผู้ใช้ (user interface)
ส่วนที่ผู้ใช้สามารถมองเห็น และสามารถกระทาการต่างๆ ได้ เป็น
ส่วนที่ปรากฏอยู่บนเดสก์ทอปของคอมพิวเตอร์ มี 2 ลักษณะคือ
1. ส่วนติดต่อกับผู้ใช้แบบบรรทัดคำสั่ง
(command-line user interface)
2. ส่วนติดต่อกับผู้ใช้แบบกรำฟิก
(Graphical User Interface: GUI)
ส่วนติดต่อกับผู้ใช้แบบบรรทัดคำสั่ง
เป็นส่วนติดต่อกับผู้ใช้ที่
ผู้ใช้ต้องป้อนข้อความคาสั่งทีละ
1 ข้อความ ทาให้ไม่สะดวกใน
การทางาน
ส่วนติดต่อกับผู้ใช้แบบกรำฟิก
ไอคอน
หน้าต่าง
ระบบปฏิบัติกำรดอส (DOS)
ระบบปฏิบัติกำรดอส
(Disk Operating System:
DOS) พัฒนาขึ้นในปี 2524 โดย
บิล เกตส์ และ พอล อเลน มี
ส่วนติดต่อกับผู้ใช้แบบเป็น
บรรทัดคาสั่ง ซึ่งในปัจจุบันไม่
เป็นที่นิยมใช้แล้ว
ระบบปฏิบัติกำรวินโดว์ (Windows)
ระบบปฏิบัติกำรวินโดวส์ (Windows)
มีส่วนติดต่อกับผู้ใช้แบบกราฟิก สามารถทางาน
ได้ดีในหลายงานพร้อมกัน (Multitasking)
ระบบวินโดว์พัฒนาหลายรุ่น เช่น Windows 7,
Windows 10 เป็นต้น
ระบบปฏิบัติกำรแมค (Mac)
ร ะ บ บ ป ฏิ บั ติ ก ำ ร แ ม ค เ ป็ น
ระบบปฏิบัติการของบริษัทแอปเปิล (Apple
Inc.) ถูกพัฒนามาตั้งแต่ ปี พ.ศ. 2527 เป็น
ระบบที่มีพื้นฐานมาจากยูนิกซ์ และเป็นผู้
บุ ก เ บิ ก ส่ ว น ติ ด ต่ อ ผู้ ใ ช้ แ บ บ ก ร า ฟิ ก
ระบบปฏิบัติการแมคมีการพัฒนาหลายรุ่น เช่น
แมคโอเอสรุ่นที่ 9, แมคโอเอส รุ่นที่ 10 เป็น
ต้น
ระบบปฏิบัติกำรยูนิกซ์ (UNIX)
ระบบปฏิบัติกำรยูนิกซ์
(UNIX) มีการประมวลผลแบบ
หลายงาน (multitasking) มีผู้ใช้ได้
หลายคนในเวลาเดียวกันที่เรียกว่า
(multiuser) ปัจจุบันมีส่วนติดต่อ
กับผู้ใช้แบบกราฟิก เช่น โซลารีส
(Solaris) เอไอเอกซ์ (AIX) เป็นต้น
ระบบปฏิบัติกำรลีนุกซ์ (Linux)
ระบบปฏิบัติกำรลินุกซ์ (Linux)
เป็นซอฟต์แวร์แบบเปิด (open source
software) ซึ่งมีการแจกจ่ายรหัสต้นฉบับ
(source code) ให้ผู้สนใจช่วยกันพัฒนา
จึงได้รับความนิยมในกลุ่มผู้ใช้พีซีทั่วโลก
เนื่องจากไม่ต้องเสียค่าใช้จ่ายในการซื้อ
ซอฟต์แวร์ เช่น เรดแฮท อูบันทู เป็นต้น
ระบบปฏิบัติกำรอื่นๆ
ระบบปฏิบัติกำรแอนดรอยด์ (Android) คือ
ระบบปฏิบัติการแบบเปิดเผยซอร์ฟแวร์ต้นฉบับ
(Open Source) โดยบริษัท กูเกิ้ล (Google Inc.) ที่
ได้รับความนิยมเป็นอย่างสูง เนื่องจากอุปกรณ์ที่ใช้
ระบบปฏิบัติการแอนดรอยด์ มีจานวนมาก อุปกรณ์มี
หลากหลายระดับ หลายราคา รวมทั้งสามารถทางาน
บนอุปกรณ์ที่มีขนาดหน้าจอ และความละเอียด
แตกต่างกันได้
ระบบปฏิบัติกำรอื่นๆ
ระบบปฏิบัติกำรไอโอเอส(IOS) มีชื่อเดิมว่า
iPhone OS เริ่มต้นด้วยการเปิดตัวของ iPhone เมื่อ
วันที่ 29 มิถุนายน 2550 ระบบปฏิบัติการไอโอเอส
(iOS) เป็นระบบปฏิบัติการสาหรับสมาร์ทโฟนของ
แอปเปิล โดยเริ่มต้นพัฒนาสาหรับใช้ในโทรศัพท์
iPhone และได้พัฒนาต่อใช้สาหรับ iPot Touch และ
iPad
โปรแกรมแปลภำษำคอมพิวเตอร์
คอมไพเลอร์ (compiler) เป็นโปรแกรมแปลภาษาระดับสูง โดย
แปลทั้งโปรแกรมให้เป็นภาษาเครื่องก่อน แล้วจึงให้คอมพิวเตอร์ทางาน
เช่น ตัวแปลภาษาซี ตัวแปลภาษาปาสคาล
โปรแกรมแปลภำษำคอมพิวเตอร์
อินเทอร์พรีเตอร์ (interpreter) เป็นโปรแกรมแปลภาษาระดับสูง
โดยแปลทีละคาสั่ง แล้วให้คอมพิวเตอร์ทาตามคาสั่งนั้น เมื่อทาเสร็จแล้วจึง
ให้คอมพิวเตอร์แปลคาสั่งต่อไป เช่น ตัวแปลภาษาโลโก้ ตัวแปลภาษาไพ
ทอน
โปรแกรมแปลภำษำคอมพิวเตอร์
แอสแซมเบลอร์ (assembler) เป็นโปรแกรมแปล
ภาษาแอสเซมบลีให้เป็นภาษาเครื่อง
โปรแกรมอรรถประโยชน์
โปรแกรมอรรถประโยชน์ เป็นโปรแกรมที่ช่วยอานวยความสะดวก
ในการใช้งาน หรือการจัดการคอมพิวเตอร์ได้อย่างมีประสิทธิภาพ เช่น
การจัดการไฟล์ การบีบอัดไฟล์
โปรแกรมจัดกำรไฟล์
โปรแกรมบีบอัดไฟล์ (file
compression) ช่วยลดขนาดของไฟล์
หรือกลุ่มของไฟล์ เพื่อประหยัดพื้นที่
จัดเก็บ และสะดวกในการโอนย้ายไฟล์
ก่อนการใช้งานไฟล์จาเป็นต้องเปลี่ยนให้
กลับคืนสู่สภาพเดิมก่อน ตัวอย่าง
โปรแกรมบีบอัดไฟล์ เช่น WinRAR,
WinZip เป็นต้น
โปรแกรมบีบอัดไฟล์
โปรแกรมบีบอัดไฟล์ (file
compression) ช่วยลดขนาดของไฟล์
หรือกลุ่มของไฟล์ เพื่อประหยัดพื้นที่
จัดเก็บ และสะดวกในการโอนย้ายไฟล์
ก่อนการใช้งานไฟล์จาเป็นต้องเปลี่ยนให้
กลับคืนสู่สภาพเดิมก่อน ตัวอย่าง
โปรแกรมบีบอัดไฟล์ เช่น WinRAR,
WinZip เป็นต้น
โปรแกรมสำรองไฟล์
โปรแกรมสำรองไฟล์ (backup)
ช่วยในการสาเนาไฟล์จากฮาร์ดดิสก์ไปเก็บ
ไว้ในหน่วยเก็บข้อมูลอื่น ในกรณีฮาร์ดดิสก์
หรือข้อมูลเกิดความเสียหาย ผู้ใช้สามารถกู้
คืนข้อมูลจากหน่วยเก็บข้อมูลที่เป็นสาเนา
นั้นได้ ตัวอย่างโปรแกรมสารองไฟล์ เช่น
Backup เป็นต้น
โปรแกรมจัดเรียงพื้นที่ดิสก์
โปรแกรมจัดเรียงพื้นที่ดิสก์ (disk
defragmenter) ช่วยในการจัดเรียง
พื้นที่ว่างที่กระจายอยู่ในฮาร์ดดิสก์ ซึ่ง
เกิดจากการสร้างและลบไฟล์ที่มีอยู่
จานวนมาก ตัวอย่างโปรแกรมจัดเรียง
พื้นที่ดิสก์ เช่น Disk Defragmenter,
Ultra defrag เป็นต้น
โปรแกรมลบไฟล์ที่ไม่จำเป็น
โปรแกรมลบไฟล์ที่ไม่จำเป็น
(Disk cleanup) เป็นโปรแกรมที่
ช่วยลบไฟล์หรือข้อมูลที่ไม่จาเป็น
ออกจากฮาร์ดดิสก์ เช่น ข้อมูลขณะ
ค้นหาทางอินเทอร์เน็ต ตัวอย่าง
โปรแกรมลบไฟล์ที่ไม่จาเป็น เช่น
Disk Cleanup, Ccleaner
โปรแกรมขับอุปกรณ์
โปรแกรมขับอุปกรณ์หรือดีไวซ์ไดรเวอร์
(device driver) เป็นโปรแกรมที่ช่วยในการ
ติดตั้งระบบเพื่อให้คอมพิวเตอร์สามารถติดต่อหรือ
ใช้งานอุปกรณ์ต่างๆ ได้ ตัวอย่างโปรแกรมขับ
อุปกรณ์ เช่น printer driver, sound driver เป็น
ต้น

สื่อการสอน เรื่อง ซอฟต์แวรระบบ