Цус задрах хам шинж
(hemolytic anemia)
418 Э.Загарзүсэм
Ангилал
ЦЗЦБ-ыг үүсэж буй шалтгаанаас хамааруулж
төрөлхийн болон олдмол гэж 2 бүлэг
болгоно.
/.1 Улаан эсийн мембраны гажигтай
холбоотой үүсэх ЦЗЦБ(Мембранопати):
-Удамшлын микросфероцитоз
-эллиптоцитоз
-стоматоуитоз г.м
/.2 Улаан эсийн өөрийнх нь
ферментийн дутагдалас үүсэх
ЦЗЦБ(Ферментопати)
Үүнд:- Глюкоз-6-фосфатдегидрогиназын
дутагдал
-пируваткиназын дутагдал
-фосфофруктокиназа
- Улаан эсийн бодисийн солилцооны
өөрчлөлтийн улмаас үүсэх г.м
/.3 Глобины гинжний өөрчлөлттэй
холбоотой үүсэх
ЦЗЦБ(Гемоглобинопати)
Үүнд: Талассеми, хадуур эст ЦЗЦБ,
Гемоглобинопати-S г.м.
2. Тусмал ЦЗЦБ
Дархлалын механизмаар үүсэх ЦЗЦБ
Ауто- Алло- Изо- Гетериммун
Идиопатик
Шинж тэмдгийн
 Дархлалын бус механизмаар
үүсэх
1. Зарим халдварт өвчнийг үүсгэгчид: ХХүүсгэгч,
токсоплазмоз,Халдварт мононуклеоз,Bartonella
2. Физикийн хүчин зүйлийн нөлөөгөөр үүсэх ЦЗЦБ-
их хэмжээний түлэгдэл,гамма туяа,судасны
гэмтэл,зүрхний хиймэл хавхлага
3. Химийн болон эмийн болдисын нөлөөгөөр үүсэх
-бензин, анилин
-пенициллин , фенацетин, альфа-метил допа г.м.
4.Ургамал, шавьж, амьтны хоруудын нөлөө:Могойн
хор
Эмгэг жам
Эсийн дотор явагдах цус задрал
Судсан дотор явагдах гемолиз
Холимог хэлбэр
Шөнийн пароксизмын гемоглобинури буюу
Маркиафав-Микелийн өвчин
-судсан дотор гемолиз-гемоглобинури,
гемосидеринури
Цусны талаас:эхний үед-Нормохромын,
нормоцитын ЦБ,редикулоцитоз /2-4% /
Яваандаа шээсээрээ төмөр их алдсанаас
гипохромын болно.
*Хэмийн хүчилжүүлэх сорил,сахарозын сорил +
АУтоиммуны ЦЗЦБ
• Серолог шинжилгээг үндэслэн:
а. Бүрэн бус дулааны агглютининтэй
б.дулааны гемолизинтэй
в.хүйтний бүрэн агглютининтэй(настанд)
г.2 шаттай гемолизинтэй(хүүхдэд)
Илрэх шинж
. Бүрэн бус дулааны агглютининтэй ЦЗЦБ-ын нь
хурц эхлэхэд –гэнэт халуурч, , бие сулран,
ууцаар өвдөх ба зүрх дэлсэж,амьсгаадах,зүрх
өвдөх, шарлах шинжээр илэрнэ.
Аажмаар эхэлвэл-үе мөч хэвлтйгээр өвдөж , бага
зэрэг халуурна.Цаашдаа ЦЗЦБ-ын ерөнхий
шинжүүд гарах ба элэг, дэлүү томорно
Цусны тал:
• Нормохромын заримдаа гиперхромын ЦБ
илрэнэ.Ретикулоцит ихэснэ.Ясны чөмгөнд
эритропоэз идэвхитэй болно.
• Хурц үед лейкоцитоз 50-70 мянгад хүрэх ба
промиелоцит, миелоцит зүүн тийш
хэлбийнэ.шээсэнд Нб, гемосидерин гарна.
дулааны гемолизинтэй
• Аажуу эхлэнэ.Шарлах, элэг,дэлүү томрох
шинжүүд бага илэрнэ. Шээсний өнгө
хар,ногоон болж, уураг,Грегерсены урвал
(Шээсэнд) гарна.Хэвлийгээр өвдөнө.
• Хүйтний бүрэн агглютининтэй ЦЗЦБ:
Цусны талаас-СОЭ маш ихсэнэ, уургийн фракц
үзэхэд М-градиент гарна,шээсэнд Нб
илрэнэ (үргэлж биш)
Эмчилгээ :
Бүрэн бус дулааны агглютининтэй
ЦЗЦБ• Хурц үед
-хоногт 50-60мг
Ихэнх хүнд тохиолдолд
100-120мг-аар
булчинд,судсанд бараг
4 дахин ихээр тарина.
Цус юүлэх заалт:
• Аминд аюултай, хүнд үед(30-40г/л Нб)
• Шууд бус Кумбсын урвалаар хянана
Анхаарал хандуулсан та
бүхэндээ баярлалаа

цус задрах хам шинж

  • 1.
    Цус задрах хамшинж (hemolytic anemia) 418 Э.Загарзүсэм
  • 3.
    Ангилал ЦЗЦБ-ыг үүсэж буйшалтгаанаас хамааруулж төрөлхийн болон олдмол гэж 2 бүлэг болгоно. /.1 Улаан эсийн мембраны гажигтай холбоотой үүсэх ЦЗЦБ(Мембранопати): -Удамшлын микросфероцитоз -эллиптоцитоз -стоматоуитоз г.м
  • 4.
    /.2 Улаан эсийнөөрийнх нь ферментийн дутагдалас үүсэх ЦЗЦБ(Ферментопати) Үүнд:- Глюкоз-6-фосфатдегидрогиназын дутагдал -пируваткиназын дутагдал -фосфофруктокиназа - Улаан эсийн бодисийн солилцооны өөрчлөлтийн улмаас үүсэх г.м
  • 5.
    /.3 Глобины гинжнийөөрчлөлттэй холбоотой үүсэх ЦЗЦБ(Гемоглобинопати) Үүнд: Талассеми, хадуур эст ЦЗЦБ, Гемоглобинопати-S г.м.
  • 6.
    2. Тусмал ЦЗЦБ Дархлалынмеханизмаар үүсэх ЦЗЦБ Ауто- Алло- Изо- Гетериммун Идиопатик Шинж тэмдгийн
  • 7.
     Дархлалын бусмеханизмаар үүсэх 1. Зарим халдварт өвчнийг үүсгэгчид: ХХүүсгэгч, токсоплазмоз,Халдварт мононуклеоз,Bartonella 2. Физикийн хүчин зүйлийн нөлөөгөөр үүсэх ЦЗЦБ- их хэмжээний түлэгдэл,гамма туяа,судасны гэмтэл,зүрхний хиймэл хавхлага 3. Химийн болон эмийн болдисын нөлөөгөөр үүсэх -бензин, анилин -пенициллин , фенацетин, альфа-метил допа г.м. 4.Ургамал, шавьж, амьтны хоруудын нөлөө:Могойн хор
  • 8.
  • 9.
  • 10.
  • 11.
    Холимог хэлбэр Шөнийн пароксизмынгемоглобинури буюу Маркиафав-Микелийн өвчин -судсан дотор гемолиз-гемоглобинури, гемосидеринури Цусны талаас:эхний үед-Нормохромын, нормоцитын ЦБ,редикулоцитоз /2-4% / Яваандаа шээсээрээ төмөр их алдсанаас гипохромын болно. *Хэмийн хүчилжүүлэх сорил,сахарозын сорил +
  • 12.
    АУтоиммуны ЦЗЦБ • Серологшинжилгээг үндэслэн: а. Бүрэн бус дулааны агглютининтэй б.дулааны гемолизинтэй в.хүйтний бүрэн агглютининтэй(настанд) г.2 шаттай гемолизинтэй(хүүхдэд)
  • 14.
    Илрэх шинж . Бүрэнбус дулааны агглютининтэй ЦЗЦБ-ын нь хурц эхлэхэд –гэнэт халуурч, , бие сулран, ууцаар өвдөх ба зүрх дэлсэж,амьсгаадах,зүрх өвдөх, шарлах шинжээр илэрнэ. Аажмаар эхэлвэл-үе мөч хэвлтйгээр өвдөж , бага зэрэг халуурна.Цаашдаа ЦЗЦБ-ын ерөнхий шинжүүд гарах ба элэг, дэлүү томорно
  • 15.
    Цусны тал: • Нормохромынзаримдаа гиперхромын ЦБ илрэнэ.Ретикулоцит ихэснэ.Ясны чөмгөнд эритропоэз идэвхитэй болно. • Хурц үед лейкоцитоз 50-70 мянгад хүрэх ба промиелоцит, миелоцит зүүн тийш хэлбийнэ.шээсэнд Нб, гемосидерин гарна.
  • 16.
    дулааны гемолизинтэй • Аажууэхлэнэ.Шарлах, элэг,дэлүү томрох шинжүүд бага илэрнэ. Шээсний өнгө хар,ногоон болж, уураг,Грегерсены урвал (Шээсэнд) гарна.Хэвлийгээр өвдөнө. • Хүйтний бүрэн агглютининтэй ЦЗЦБ: Цусны талаас-СОЭ маш ихсэнэ, уургийн фракц үзэхэд М-градиент гарна,шээсэнд Нб илрэнэ (үргэлж биш)
  • 17.
    Эмчилгээ : Бүрэн бусдулааны агглютининтэй ЦЗЦБ• Хурц үед -хоногт 50-60мг Ихэнх хүнд тохиолдолд 100-120мг-аар булчинд,судсанд бараг 4 дахин ихээр тарина.
  • 18.
    Цус юүлэх заалт: •Аминд аюултай, хүнд үед(30-40г/л Нб) • Шууд бус Кумбсын урвалаар хянана
  • 19.