SlideShare a Scribd company logo
1 of 70
Цусны
физиологи
АСБД-209 Б.Номин
Бие махбодийн дотоод орчин
Эс завсрын шингэн
Цус
Тунгалаг
Тархи-нугасны шингэн
Цусны тогтолцоо
Цус
Мэдрэл шингэний
зохицуулга
Ясны чөмөг,
тунгалагийн
зангилаа, Элэг,
дэлүү
Цусны үүрэг
Тээврийн Хамгаалах
Гомеостаз
Дотоод шүүрлийнКреатор
Хүчил суурийн
зохицуулга
Цусны хэмжээ
Биеийн жингийн 7%
4-6л
Судсанд 50-55% Нөөц 45-50%
Арьсанд 10%Элгэнд 20%Дэлүүнд 16%
Хүснэгт № 1 Цусны уян тогтмол үзүүлэлт
№ Үзүүлэлт Хэмжээ
1 Цусны хэмжээ 4-6 л
2 Гематокрит Эр: 44-48% Эм: 41-45%
3 Улаан эс 4-5х1012 л
4 Цагаан эс 4-9х109 л
5 Ялтас эс 180-320х109 л
6 Гемоглобин Эр:130-160гл Эм: 120-140гл
7 Улаан эсийн тунах хурд Эр: 2-10ммц Эм:2-15ммц
8 Цусны зуурамтгай чанар Цус: 5,0сП Сийвэн: 1,7-2,2сП
9 Хувийн жин Цус: 1,050-1,060 Сийвэн: 1,024-1,034
Хүснэгт №2 Эмзэг тогтмол үзүүлэлт
№ Үзүүлэлт Хэмжээ
1 Сийвэнгийн нийт уураг 65-85гл
2 Цусны осмос даралт 7,6 атм
3 Глюкозын хэмжээ 3,3-5,5ммольл
4 Хүчилтөрөгчийн хэмжээ Артери: 18-20 об%
Вен: 12об%
6 Нүүрсхүчлийн хийн хэмжээ Артери: 50-52об%
Вен: 55-58об%
8 Цусны рН Артери: 7,4
Вен: 7,35
Хүснэгт №3 Цусны электролитууд
№ Үзүүлэлт Электролит гл Мэквл Ммольл
1 Катионууд
Натри 3,28 143 153
Кали 0,18 5 5
Кальци 0,1 5 3
Магни 0,02 2 1
2 Анионууд
Хлорид 3,65 103 110
Бикарбонат 0,61 27 28
Фосфат 0,04 2 1
Сульфат 0,02 1 1
Органик
хүчил
- 6 -
Центрифуг
Цусны сийвэн
55%
Лейкоцит, ялтас эс
1%>
Эритроцит 45% Дүрст элемент
Цусны найрлага
Цусны сийвэн
91%
7%
2%
1 л цусны сийвэнд
Ус
Уураг
Бага молекулт
нэгдэл
Цусны сийвэнгийн уургийн хэмжээ
65-85гл
38-50гл
Альбумин
20-30гл
Глобулин
2-4гл
Фибриноген
Цусны сийвэнгийн уургийн үүрэг
Тэжээлийн
үүрэг
Тээвэрлэх
үүрэг
Цусны онкотик
даралт
бүрдүүлэх
Гомеостаз
Буферийн
үүрэг
Хамгаалах
Альбумин
Молкул жин бага
69КДа
Хэмжээгээ хамгийн их
35-45гл
Цусны коллоид-осмос даралтийн
80%-г бүрдүүлдэг.
Гадаргуугийн сөрөг цэнэгтэй
Тээвэрлэх үүрэгтэй
Өөхний хүчил, Билирубин, Стероид, Цөсний хүчил, Кальци,
Тироксин
Глобулин
α1
α2
β
γ
Тироксин, вит В12, Кортизол,
Билирубин холбогч уураг
Гаптоглобин, эритропоэтин,
плазминоген, протромбин,
церулоплазмин
Липопротейн, Трансферрин,
хавсарга, цус бүлэгнүүлэх
хүчин зүйл
Молекул жин хамгийн өндөр, γ
А, γМ, γЕ, γG зэрэг эсрэг бие
Фибриноген
Элгэнд нийлэгждэг
Цусанд идэвхгүй
байдлаар байна.
Цус бүлэгнэлт идэвхжих
үед тромбоны нөлөөгөөр
идэвхтэй утаслаг
хэлбэртэй болж цус
бүлэгнэлтийн эцсийн
шатанд орно.
Цусны дүрст элементүүд
Улаан эс Цагаан эс Ялтас эс
Нейтрофиль
Эритроцит
Эозинофиль
Моноцит
Нейтрофиль
Базофиль
Нейтрофиль
Ялтас эс
Моноцит
Лимфоцит
Савхан бөөмт
нейтрофиль
Лимфоцит
Лимфоцит
Цусны дүрст элементүүд
Цусны дүрст
элементүүдийн
төлжилт
Улаан эс Тоон баримт
Зузаан нь 2мкм
Голч нь 7-8мкм
Нийт эзэлхүүн 85-95мкм3
Талбай 145мкм2
Хувийн жин 1096
71% ус, 28%
гемоглобин, 5%
липид, 3% глюкоз
Улаан эс Үүсэл хөгжил
ЭритроцитПроэрит Эритробласт Ретикулоцит
Плюропотент
Үүдэл эс
Колон үүсгэгч
Үүдэл эс
Залуу эс Бие гүйцсэн
эс
Улаан эс Уян хатан чанар
Гадаргуугийн
талбай
эзэлхүүний
харьцаа
Мембраны уян
хатан чанар ба
зуурамтгай чанар
Эсийн доторх
орчны зуурамтгай
чанар
Улаан эсийн
эзэлхүүн нь
түүний
мембраны нийт
гадаргуугийн
талбайнаас
ямагт байга
байдаг.
90мкм3
<145мкм2
Липидийн хос
давхаргын
холестролфосф
олипидийн
харьцаанаас
хамаарна.
0,8-1,0
Улаан эсийн
доторх
зуурамтгай
чанар нь 6сП.
Сийвэнгийн
зуурамтгай
чанараас 1,9-
2,3 бараг 5
дахин их юм.
Улаан эс Уян хатан чанар
Улаан эс Осмос тэсвэрлэх чанар
Химийн
ОсмосынМеханикийн
ТемпературБиологийн
Улаан эс Улаан эсийн тунах хурд
Улаан эсийн
хувийн жин
1096
Сийвэнгийн
хувийн жин
1024-1030
Нярайд 1-2ммцаг,
настай хүмүүст 15-
20ммцаг
Улаан эс Төмрийн солилцоо
Улаан эс Төмрийн солилцоо
Улаан эс Төмрийн солилцоо
Улаан эс
Фолийн хүчил В12
аминдэмийн солилцоо
Гемоглобин Гем Глобин
Гемоглобин Өнгө илтгэгч-Fi
Гемоглобины
хэмжээ
Улаан эсийн тоо
0,8-1,0
1,1<
0,75 >
Нормохром
Гипохром
Гиперхром
Гемоглобин
Оксигемоглобин
Карбогемоглобин
Карбоксигемоглоб
ин
Метагемоглобин
О2
СО2
СО
О2
Fe+2 --Fe+3
Гемоглобин Солилцоо
Цагаан эс
МөхлөггүйМөхлөгт
Нейтрофиль
Эозинофиль
Базофиль Моноцит Лимфоцит
Нейтрофиль 10 µm Эозинофиль 10 µm Базофиль 10 µm
Мөхлөгт цагаан эс
Лимфоцит 10 µm Моноцит 10 µm
Мөхлөгүй цагаан эс
Цагаан
эсийн төрөл
Эзлэх
хувь
Бүтэц, онцлог Үйл ажиллагаа
Нейтрофиль 60 –
70 %
Тасархайтсан хэд хэдэн
бөөмүүдтэй, цэнхэр
мөхлөгтэй
Фагоцитоз, бактерийг устгах
үүрэгтэй.
Эозинофиль 2 – 4
%
2 бөөмхөнөөс тогсон
бөөмтэй; улаан ба шар
мөхлөгтэй
Харшилын урвалд гол үүрэгтэй
Базофиль < 1 % 2 бөөмхөнтэй ба үрэвсэл
болон химийн
медиаторуудыг агуулсан
мөхлөгүүдээр бүрхэгдсэн.
Үрэвслийг эсүүдийн миграци,
хялгасан судас үүсгэх, эд эсийг
тэжээлээр хангах
Лимфоцит 20 –
25 %
Цитоплазмыг дүүргэсэн нэг
том бөөмтэй.
Өвөрмөц дархлааг үүсгэдэг ба харь
биеийн антиген илчлэх, эсрэг бие
үүсгэх, залгиур эсийг идэвхжүүлэх
Моноцит 4 – 8
%
Хамгийн том лейкоцит,
бөөр хэлбэрийн бөөмтэй
Макрофаг, залгигч эс
Хүснэгт № 5 Цагаан эсийн төрөл
Нейтрофиль
Нянг залгиж устгах гол үүрэгтэй
3 төрлийн мөхлөгтэй
Хүчиллэг
глюкозамингликан
Лактоферрин,
Транскобаламин I. III.
Лизоцим
Лизосом: лизоцим,
катион уургууд,
саармаг протеаза,
хүчиллэг гидролаза
Эозинофиль
Харшил болон шимэгчийн
халдварт гол үүрэгтэй
Том болон жижиг мөхлөгтэй
Том мөхлөгт
Суурилаг уураг: үрэвслийн
уураг болон гепариныг
саармагжуулах
Β-Глюкуронидаза,
рибонуклеаза, фосфолипаза-Д
Жижиг мөхлөгт
Хүчиллэг фосфотаза,
арильсульфатаза-В
Базофиль
Үрэвслийг эсүүдийн миграци,
хялгасан судас үүсгэх, эд эсийг
тэжээлээр хангах
Нил-ягаан өнгөөр будагддаг
мөхлөгтэй
Эозинофилийн
хемотаксисин
хүчин зүйл
Хүчиллэг
глюкозамингликанууд
Гепарин
Гистамин
Тромбоцит
идэвхжүүлэгч хүчин
зүйл
Моноцит
Эдийг нянгийн халдвараас хамгаалах,
дархлалын урвалд оролцох
Хөгжил нь гүйцсэн моноцитыг
макрофаг гэж нэрлэнэ.
Лимфоцит
Цагаан эсийн томъёо
БХ=М+ММ+СБ-ТБ
БХ=Бөөмийн
хазайлт
М=Миелоцит
ММ=Метамелоцит
СБ=Савхан бөөмт
ТБ=Тасархай бөөмт
Хэвийн үед 0,06-0,08
Зүүн хазайлт 0,08<
Барууны хазайлт
0,08>
Хүснэгт №4 Цагаан эсийн томъёо
Мөхлөгтэй цагаан эс Мөхлөгт цагаан эс
Нейтрофиль Базофиль Эозинофиль Лимфоцит Моноцит
Залуу
эс
Савхан
бөөмт
Тасархай
бөөмт
0-1 1-4 45-65 0-1 1-4 25-40 2-8
Зүүн тийш хазайх
Баруун тийш хазайх
Õóðö ¿ðýâñýëò
èäýýä õàëäâàðóóä õóðö öóñ
àëäàëò, àöèäîç , êîìûí áàéäàë
áèåèéí õ¿÷íèé
èäýâõòýé à÷ààëàë
Залуу ба савхан бөөмт эсүүдийн
тоо цөөрч, тасархай бөөмт
эсүүдийн тоо олшрох.
Зүүний хазайлт Барууны хазайлт
40
33
45
40
60
45
Нярай 5
хоног
1 сартайд 5 нас
Нейтрофиль
Лимфоцит
Анхдагч ба хоёрдогч физиологийн зөрлөг
Хоёрдогч
зөрлөгАнхдагч
зөрлөг
Ялтас эсХуурамч хөл
Мөхлөг
Митихондри
2 µm
Нээлттэй цэврүү
2-5мкм голчтой, 5-10мкм3
хэмжээтэй
Цус бүлэгнүүлэлтэнд оролцох
гол үүрэгтэй
Хүснэгт №6 Цусны ялтсын мөхлөгүүдэд агуулагдах бодис
Нягт мөхлөг α мөхлөг Лизосом
Катионууд
АТФ, АДФ,
ГТФ, ГДФ,
органик хүчил
Уургууд
Фибриноген, Сийвэнгийн Y, VIII,
Фифронектин, альбумин, калликриен,
α2-антиплазмин, тромбоспондин
Хүчиллэг гидролазууд
Β-гексозаминидаза
Β-Галактозидаза
В-глюкуронидаза
В-арабинодаза
В-глицерофосфотаза
Анионууд
Са++
Серотонин
Өвөрмөц уургууд
Гепарины эсрэг хүчин зүйл, β
тромбоглобулин, өсөлтийн хүчин зүйл
Гоместаз
Ялтас наалдах үе: Виллибрандын хүчин зүйл
чөлөөлөгдөж гэмтсэн судасны холбогч эд дээр
цусны ялтсыг наалдуулна. 3-10секундэнд явагдана.
Цусны ялтас агрегаци үүсэх үе: ялтас эсийн
мөхлөгүүдэд агуулагдах биологийн идэвхит бодис
болон Тромбоксан А2, судасны эндотелээс
фибронектин, тромбостондин, фибриноген, Р4 буюу
гепарины эсрэг хүчин зүйлийн нөлөөгөөр агрегаци
Гэмтсэн судас агших үе: судас гэмтэхэд рефлексийн
замаар судасны ханын гөлгөр булчин агшиж, судас
нарийсна.
Ялтсын бүлэн нягтрах үе: Тромбостенин агшиж
ялтсын бүлэн нягтарна
1
2
3
4
Гоместаз
2. Ялтас наалдах үе 3. Цусны ялтасын бөөгнөрөл болон нягтрах
үе
Судас агших
Ялтас эс
Гэмтсэн
хэсэг
Ялтас
наалдах
Коллаген
утаслаг
1. Гэмтсэн судас агших үе
Цусны
бүлэн
Эндотел эс
Хүснэгт №7 Цус бүлэгнүүлэх ялтсын хүчин зүйл
Хүчин зүйл Үүрэг
АДФ Ялтсын бөөгнөрөл, хемотаксисыг идэвхжүүлэх
Са++ Ялтсыг идэвхжүүлэх
Серотонин Судас агшаах
Фибриноген Ялтсын бөөгнөрөл идэвхжүүлэх
Фибронектин Ялтсыг судасны хананд наалдуулах
Тромбоспондин Ялтсын бөөгнөрөлийг идэвхжүүлэх
Хүчин зүйл-3 Р3 Дотоод салааг идэвхжүүлэх
Хүчин зүйл-4Р4 Гепариныг идэвхгүйжүүлэх
Цус бүлэгнэх механизм
Протромбиназа
идэвхжих үе
Протромбинаас
тромбин үүсэх
үе
Фибриногенээс
фибрин үүсэх
үе
Тромбинкиназа идэвхжих
Гадаад салаа Дотоод салаа
Цус бүлэгнэлт нь
гэмтсэн судас ба
холбогч эдээс
чөлөөлөгдсөн
фосфолипотроте
йны нөлөөгөөр
идэвхжих
Сийвэнгийн
хүчин зүйлийн
оролцоотойгоор
идэвхжиж
байвал цус
бүлэгнэлтийн
дотоод салаа гэж
нэрлэнэ.
Цус бүлэгнэлтийн дотоод
салаа
Судас
гэмтэх
Гадаргуугий
н цэнэг
өөрчлөгдөх Тромбин
Калликрейн
Кининоген
Трипсин
XII
XII
a
XI XIa
IX IXa
Ca+
+
P3
VIII
a
VIII
P3
IXa
Ca+
+
VIII
a
Цус бүлэгнэлтийн гадаад
салаа
Судас
гэмтэх
Эдийн тробопластин
фосфолипопротейн
Буюу III хүчин зүйл
Цус VII VIIa
Ca++Цус
Ферментийн
нэгдэл
Ca++
VIIa
III
Ферментийн
нэгдэл
Ca++
VIIa
III P3
IXa
Ca+
+
VIII
a
X Xа
Ca++Va III
Va Ca++ III Xа
Протромбинкиназа
идэвхжих
Протромбин II
Протромбинкиназа
Тромбин
Тромбин үүсэх үе
Фибрин үүсэх үе
Тромбин
Фибриноген
αβү фибрин
мономер
Фибрин
полимер
Хүснэгт № 8 Цус бүлэгнүүлэгч сийвэнгийн хүчин зүйлүүд
Хүчин зүйлүүд Нийлэгждэг
Эрхтэн
Молекул
жин
Сийвэнд
агуулагдах
хэмжээ
Шинж чанар, үүрэг
I Фибриноген Элэг 340 8,8
мкмольл
Усанд уусдаг уураг
II Протромбин Элэг вит К 72 1,4
мкмольл
А α1- глобулин, тромбины
профермент
III Эдийн
тромбопластин
Эс Фосфолипопротейн
IV Кальцийн
ион
2500 Ихэнх сийвэнгийн хүчин
зүйлүүдийн идэвхжүүлнэ.
V
Проакцелерин
Элэг 330 0,03мкмол
ьл
Уусдаг β глобулин,
тромбоцитын мембрантай
холбогддог, протромбиныг
идэвхжүүлэгч хз
YI Акцелерин Y хүчин зүйлийн идэвхтэ
хэлбэр
Хүснэгт № 8 Цус бүлэгнүүлэгч сийвэнгийн хүчин зүйлүүд үргэлжлэл
Хүчин зүйлүүд Нийлэгждэ
г
Эрхтэн
Молекул
жин
Сийвэнд
агуулагда
х хэмжээ
Шинж чанар, үүрэг
VII
Проконвертин
Элэг вит
К
63 0,03мкмол
ьл
α- глобулин Х хүчин зүйлийг
идэвхжүүлнэ.
VIII
Гемофилийн
эсрэг хз
Эндотел 260-
10000
0,0004
мкмольл
β2 глобулин, виллибрандын
хз-тэй хамт комплекс
үүсгэнэ.
IX
Кристмасын
хүчин зүйл
Элэг вит
К
57 0,09
мкмольл
α- глобулин протеаза
X Стрюарт
Прауэрийн хз
Элэг вит К 60 0,2
мкмольл
α- глобулин протеаза
XI Сийвэнгийн
тромбопластин
160 0,034
мкмольл
γ - глобулин протеаза
XII хагмений
хз
80 0,45мкмол
ьл
Β глобулин, калликриены
нөлөөгөөр идэвхжинэ
Хүснэгт № 8 Цус бүлэгнүүлэгч сийвэнгийн хүчин зүйлүүд үргэлжлэл
Хүчин зүйлүүд Нийлэгждэг
Эрхтэн
Молекул
жин
Сийвэнд
агуулагдах
хэмжээ
Шинж чанар, үүрэг
XIII фибрин
тогтворжуулаг
ч хз
Мегакариоцит 320 0,1 мкмольл β глобулин
профермент
трансаминаза
Прекалликрие
н
90 0,34 мкмолл А β глобулин –
профермент
XIIа нөлөөгөөр
идэвхжинэ
Кининоген 160 0,5 мкмольл α- глобулин, XII. XI
хүчин зүйлүүдийн
идэвхжилд
оролцоно
Цус бүлэгнэлтийн эсрэг тогтолцоо
Фибринолиз
Цус бүлэгнэлтийн
эсрэг хүчин
зүйлүүд
Фибринолизийн механизм
Гадаад салаа Дотоод салаа
Плазминоген Плазмин
Тромбины
идэвхийг
саатуулна
V, VIII, IX, XII
хүчин зүйлийг
задлана
Фибриногенийг
задлана.
Эндотелийн
нөлөөгөөр,
урокиназа,
лизокиназа,
VIIa
XII хз
хамааралтай
хамааралгүй
Цус бүлэгнэлтийн эсрэг хүчин зүйлүүд
Антитромбин III С уураг
С1
идэвхгүйжүүлэгч
α1
макроглобулин
IIa, Xa, IXa,
XIa, XIIa
сийвэнгийн
зүйлүүд,
калликренийг
задалж,
тромбин үүсэх
үйл явцыг
дарангуйлна.
Va, VIIIa
зүйлийг
саатуулна.
Xia, XIIa
каллекриныг
саатуулна.
IIa, каллиекрин
плазминыг
саатуулна
Гепарин
Антитромбин
III
Тробины
эсрэг үйлдэл
Цусны бүлэг
Улаан эс
Агглютиноген
антиген
Агглютинин
Эсрэг бие
Агглютининацийн
урвал
А, В
антиген
Резус
RH
α, β
алглютинин
RH агглютинин
Цусны I, II, III, IV
бүлгийн цус
RH+
RH-
Хүснэгт №9 Цусны бүлгийн АВО-ын тогтолцоо
Фенотип Генотип Агглютиноген Агглютинин
I (O) OO H αβ
II (A) OA, AA A β
III (B) OB, BB B α
IV (AB) AB AB -
1. Хүний физиологи Г.Дашзэвэг нар, УБ2013
2. Color Atlas of Physiology, 6th edition
Ашигласан материал

More Related Content

What's hot (20)

шээс ялгаруулах 2 6
шээс ялгаруулах  2 6шээс ялгаруулах  2 6
шээс ялгаруулах 2 6
 
Yaraltai tuslamj husut
Yaraltai tuslamj   husutYaraltai tuslamj   husut
Yaraltai tuslamj husut
 
эм лекц 2015-09-21
эм лекц  2015-09-21эм лекц  2015-09-21
эм лекц 2015-09-21
 
Chromosome
ChromosomeChromosome
Chromosome
 
дотоод шүүрлийн физиологи
дотоод шүүрлийн физиологидотоод шүүрлийн физиологи
дотоод шүүрлийн физиологи
 
A 1-2
A 1-2A 1-2
A 1-2
 
Lecture 6
Lecture 6Lecture 6
Lecture 6
 
Lecture 12
Lecture 12Lecture 12
Lecture 12
 
Medreliin emgeg 16
Medreliin emgeg 16Medreliin emgeg 16
Medreliin emgeg 16
 
Amisgal lecture 20146.11.13
Amisgal lecture 20146.11.13Amisgal lecture 20146.11.13
Amisgal lecture 20146.11.13
 
Lecture 10
Lecture 10Lecture 10
Lecture 10
 
Haldvart uvchin
Haldvart uvchinHaldvart uvchin
Haldvart uvchin
 
B12 фолийн хүчлийн дутагдлын анеми ppt
B12 фолийн хүчлийн дутагдлын анеми pptB12 фолийн хүчлийн дутагдлын анеми ppt
B12 фолийн хүчлийн дутагдлын анеми ppt
 
Боом өвчин Boom
Боом өвчин BoomБоом өвчин Boom
Боом өвчин Boom
 
Эмийн бодисыг бие махбодид оруулах зам
Эмийн бодисыг бие махбодид оруулах замЭмийн бодисыг бие махбодид оруулах зам
Эмийн бодисыг бие махбодид оруулах зам
 
Leg4
Leg4Leg4
Leg4
 
Бөөрний физиологи
Бөөрний физиологиБөөрний физиологи
Бөөрний физиологи
 
Амьсгалын тогтолцоо
Амьсгалын тогтолцооАмьсгалын тогтолцоо
Амьсгалын тогтолцоо
 
Цусны эргэлтийн тогтолцоо
Цусны эргэлтийн тогтолцооЦусны эргэлтийн тогтолцоо
Цусны эргэлтийн тогтолцоо
 
Lecture 5
Lecture 5Lecture 5
Lecture 5
 

Similar to цусны физиологи

Гомеостаз.pptx
Гомеостаз.pptxГомеостаз.pptx
Гомеостаз.pptxZayaBatkhuyag
 
Перитонит peritonitis гяльтан хальсны үрэвсэл
Перитонит peritonitis гяльтан хальсны үрэвсэл Перитонит peritonitis гяльтан хальсны үрэвсэл
Перитонит peritonitis гяльтан хальсны үрэвсэл Батхүү Батдорж
 
Уушгины архаг бөглөрөлт өвчин эмгэгжам
Уушгины архаг бөглөрөлт өвчин эмгэгжамУушгины архаг бөглөрөлт өвчин эмгэгжам
Уушгины архаг бөглөрөлт өвчин эмгэгжамMunkhtulga Gantulga
 
цус бүлэгнэлтийн эсрэг тогтолцоо
цус бүлэгнэлтийн эсрэг тогтолцооцус бүлэгнэлтийн эсрэг тогтолцоо
цус бүлэгнэлтийн эсрэг тогтолцооЭ. Билгүүн
 
#Түрүү булчирхайн хоргүй-томрол.pptx
#Түрүү булчирхайн хоргүй-томрол.pptx#Түрүү булчирхайн хоргүй-томрол.pptx
#Түрүү булчирхайн хоргүй-томрол.pptxBaldandorj Khavalkhaan
 
архины болон-архины-бус-шалтгаант-элэгний-өөрчлөлт
архины болон-архины-бус-шалтгаант-элэгний-өөрчлөлтархины болон-архины-бус-шалтгаант-элэгний-өөрчлөлт
архины болон-архины-бус-шалтгаант-элэгний-өөрчлөлтnight owl
 
уушигны завсрын эдийн өвчнүүд
уушигны завсрын эдийн өвчнүүдуушигны завсрын эдийн өвчнүүд
уушигны завсрын эдийн өвчнүүдHaliunaa Battulga
 
HEON101 /2016-03-02/ Хичээл-6 /2-р хэсэг/
HEON101 /2016-03-02/ Хичээл-6 /2-р хэсэг/HEON101 /2016-03-02/ Хичээл-6 /2-р хэсэг/
HEON101 /2016-03-02/ Хичээл-6 /2-р хэсэг/E-Gazarchin Online University
 
Menstruation cycle by Haliunaa Battulga
Menstruation cycle by Haliunaa BattulgaMenstruation cycle by Haliunaa Battulga
Menstruation cycle by Haliunaa BattulgaHaliunaa Battulga
 
Uurgiin niilegjilt
Uurgiin niilegjiltUurgiin niilegjilt
Uurgiin niilegjiltOidov Tungaa
 
лекц 9 цус алдалт, үзүүлэх анхны тусламж
лекц 9 цус алдалт, үзүүлэх анхны тусламжлекц 9 цус алдалт, үзүүлэх анхны тусламж
лекц 9 цус алдалт, үзүүлэх анхны тусламжE-Gazarchin Online University
 
Priapism (Приапизм)
Priapism (Приапизм)Priapism (Приапизм)
Priapism (Приапизм)Saruul B
 
эмгэг судлалын сорил
эмгэг судлалын сорилэмгэг судлалын сорил
эмгэг судлалын сорилOyundari.Ts mph
 
Shingenselbekh
ShingenselbekhShingenselbekh
ShingenselbekhSh Mikah
 
Lecture 9 bodisiin soliltsoo
Lecture 9 bodisiin soliltsooLecture 9 bodisiin soliltsoo
Lecture 9 bodisiin soliltsoobulgaaubuns
 

Similar to цусны физиологи (20)

Гомеостаз.pptx
Гомеостаз.pptxГомеостаз.pptx
Гомеостаз.pptx
 
Acute leukemia
Acute leukemia Acute leukemia
Acute leukemia
 
Перитонит peritonitis гяльтан хальсны үрэвсэл
Перитонит peritonitis гяльтан хальсны үрэвсэл Перитонит peritonitis гяльтан хальсны үрэвсэл
Перитонит peritonitis гяльтан хальсны үрэвсэл
 
Уушгины архаг бөглөрөлт өвчин эмгэгжам
Уушгины архаг бөглөрөлт өвчин эмгэгжамУушгины архаг бөглөрөлт өвчин эмгэгжам
Уушгины архаг бөглөрөлт өвчин эмгэгжам
 
цус бүлэгнэлтийн эсрэг тогтолцоо
цус бүлэгнэлтийн эсрэг тогтолцооцус бүлэгнэлтийн эсрэг тогтолцоо
цус бүлэгнэлтийн эсрэг тогтолцоо
 
#Түрүү булчирхайн хоргүй-томрол.pptx
#Түрүү булчирхайн хоргүй-томрол.pptx#Түрүү булчирхайн хоргүй-томрол.pptx
#Түрүү булчирхайн хоргүй-томрол.pptx
 
архины болон-архины-бус-шалтгаант-элэгний-өөрчлөлт
архины болон-архины-бус-шалтгаант-элэгний-өөрчлөлтархины болон-архины-бус-шалтгаант-элэгний-өөрчлөлт
архины болон-архины-бус-шалтгаант-элэгний-өөрчлөлт
 
уушигны завсрын эдийн өвчнүүд
уушигны завсрын эдийн өвчнүүдуушигны завсрын эдийн өвчнүүд
уушигны завсрын эдийн өвчнүүд
 
HEON101 /2016-03-02/ Хичээл-6 /2-р хэсэг/
HEON101 /2016-03-02/ Хичээл-6 /2-р хэсэг/HEON101 /2016-03-02/ Хичээл-6 /2-р хэсэг/
HEON101 /2016-03-02/ Хичээл-6 /2-р хэсэг/
 
Menstruation cycle by Haliunaa Battulga
Menstruation cycle by Haliunaa BattulgaMenstruation cycle by Haliunaa Battulga
Menstruation cycle by Haliunaa Battulga
 
Emch 12 100
Emch 12 100Emch 12 100
Emch 12 100
 
Uurgiin niilegjilt
Uurgiin niilegjiltUurgiin niilegjilt
Uurgiin niilegjilt
 
лекц 9 цус алдалт, үзүүлэх анхны тусламж
лекц 9 цус алдалт, үзүүлэх анхны тусламжлекц 9 цус алдалт, үзүүлэх анхны тусламж
лекц 9 цус алдалт, үзүүлэх анхны тусламж
 
Priapism (Приапизм)
Priapism (Приапизм)Priapism (Приапизм)
Priapism (Приапизм)
 
эмгэг судлалын сорил
эмгэг судлалын сорилэмгэг судлалын сорил
эмгэг судлалын сорил
 
Lekts 7
Lekts 7Lekts 7
Lekts 7
 
Shingenselbekh
ShingenselbekhShingenselbekh
Shingenselbekh
 
Lecture 9 bodisiin soliltsoo
Lecture 9 bodisiin soliltsooLecture 9 bodisiin soliltsoo
Lecture 9 bodisiin soliltsoo
 
Huuhed sudlal
Huuhed sudlalHuuhed sudlal
Huuhed sudlal
 
Huuhed sudlal
Huuhed sudlalHuuhed sudlal
Huuhed sudlal
 

More from night owl

Surgical Hand Scrub.pptx
Surgical Hand Scrub.pptxSurgical Hand Scrub.pptx
Surgical Hand Scrub.pptxnight owl
 
баасны шинжилгээ зассан
баасны шинжилгээ зассанбаасны шинжилгээ зассан
баасны шинжилгээ зассанnight owl
 
Арьсан доторх тарилга
Арьсан доторх тарилгаАрьсан доторх тарилга
Арьсан доторх тарилгаnight owl
 
Гель электрофорез
Гель электрофорезГель электрофорез
Гель электрофорезnight owl
 
эмийн эмчилгээний-үр-нөлөө
эмийн эмчилгээний-үр-нөлөөэмийн эмчилгээний-үр-нөлөө
эмийн эмчилгээний-үр-нөлөөnight owl
 
Эсийн хуваагдал
Эсийн хуваагдалЭсийн хуваагдал
Эсийн хуваагдалnight owl
 
Эмнэлгийн хог хаягдалын менежмент
Эмнэлгийн хог хаягдалын менежментЭмнэлгийн хог хаягдалын менежмент
Эмнэлгийн хог хаягдалын менежментnight owl
 
Дээд мэдрэл
Дээд мэдрэлДээд мэдрэл
Дээд мэдрэлnight owl
 
Cd8 т эсийн тэвчил
Cd8 т эсийн тэвчилCd8 т эсийн тэвчил
Cd8 т эсийн тэвчилnight owl
 
аутоиммун өвчин
аутоиммун өвчинаутоиммун өвчин
аутоиммун өвчинnight owl
 
мэдрэхүй
мэдрэхүймэдрэхүй
мэдрэхүйnight owl
 
Амьсгал
АмьсгалАмьсгал
Амьсгалnight owl
 
Сэрэмтгий эдийн физиологи
Сэрэмтгий эдийн физиологиСэрэмтгий эдийн физиологи
Сэрэмтгий эдийн физиологиnight owl
 

More from night owl (18)

Surgical Hand Scrub.pptx
Surgical Hand Scrub.pptxSurgical Hand Scrub.pptx
Surgical Hand Scrub.pptx
 
Covid 19
Covid 19Covid 19
Covid 19
 
Metabolism
MetabolismMetabolism
Metabolism
 
баасны шинжилгээ зассан
баасны шинжилгээ зассанбаасны шинжилгээ зассан
баасны шинжилгээ зассан
 
Арьсан доторх тарилга
Арьсан доторх тарилгаАрьсан доторх тарилга
Арьсан доторх тарилга
 
Гель электрофорез
Гель электрофорезГель электрофорез
Гель электрофорез
 
эмийн эмчилгээний-үр-нөлөө
эмийн эмчилгээний-үр-нөлөөэмийн эмчилгээний-үр-нөлөө
эмийн эмчилгээний-үр-нөлөө
 
Эсийн хуваагдал
Эсийн хуваагдалЭсийн хуваагдал
Эсийн хуваагдал
 
Эмнэлгийн хог хаягдалын менежмент
Эмнэлгийн хог хаягдалын менежментЭмнэлгийн хог хаягдалын менежмент
Эмнэлгийн хог хаягдалын менежмент
 
Дээд мэдрэл
Дээд мэдрэлДээд мэдрэл
Дээд мэдрэл
 
Cd8 т эсийн тэвчил
Cd8 т эсийн тэвчилCd8 т эсийн тэвчил
Cd8 т эсийн тэвчил
 
ТМТ
ТМТТМТ
ТМТ
 
аутоиммун өвчин
аутоиммун өвчинаутоиммун өвчин
аутоиммун өвчин
 
мэдрэхүй
мэдрэхүймэдрэхүй
мэдрэхүй
 
Амьсгал
АмьсгалАмьсгал
Амьсгал
 
Hla
HlaHla
Hla
 
Төмөр
ТөмөрТөмөр
Төмөр
 
Сэрэмтгий эдийн физиологи
Сэрэмтгий эдийн физиологиСэрэмтгий эдийн физиологи
Сэрэмтгий эдийн физиологи
 

цусны физиологи

  • 2. Бие махбодийн дотоод орчин Эс завсрын шингэн Цус Тунгалаг Тархи-нугасны шингэн
  • 3. Цусны тогтолцоо Цус Мэдрэл шингэний зохицуулга Ясны чөмөг, тунгалагийн зангилаа, Элэг, дэлүү
  • 4. Цусны үүрэг Тээврийн Хамгаалах Гомеостаз Дотоод шүүрлийнКреатор Хүчил суурийн зохицуулга
  • 5. Цусны хэмжээ Биеийн жингийн 7% 4-6л Судсанд 50-55% Нөөц 45-50% Арьсанд 10%Элгэнд 20%Дэлүүнд 16%
  • 6. Хүснэгт № 1 Цусны уян тогтмол үзүүлэлт № Үзүүлэлт Хэмжээ 1 Цусны хэмжээ 4-6 л 2 Гематокрит Эр: 44-48% Эм: 41-45% 3 Улаан эс 4-5х1012 л 4 Цагаан эс 4-9х109 л 5 Ялтас эс 180-320х109 л 6 Гемоглобин Эр:130-160гл Эм: 120-140гл 7 Улаан эсийн тунах хурд Эр: 2-10ммц Эм:2-15ммц 8 Цусны зуурамтгай чанар Цус: 5,0сП Сийвэн: 1,7-2,2сП 9 Хувийн жин Цус: 1,050-1,060 Сийвэн: 1,024-1,034
  • 7. Хүснэгт №2 Эмзэг тогтмол үзүүлэлт № Үзүүлэлт Хэмжээ 1 Сийвэнгийн нийт уураг 65-85гл 2 Цусны осмос даралт 7,6 атм 3 Глюкозын хэмжээ 3,3-5,5ммольл 4 Хүчилтөрөгчийн хэмжээ Артери: 18-20 об% Вен: 12об% 6 Нүүрсхүчлийн хийн хэмжээ Артери: 50-52об% Вен: 55-58об% 8 Цусны рН Артери: 7,4 Вен: 7,35
  • 8. Хүснэгт №3 Цусны электролитууд № Үзүүлэлт Электролит гл Мэквл Ммольл 1 Катионууд Натри 3,28 143 153 Кали 0,18 5 5 Кальци 0,1 5 3 Магни 0,02 2 1 2 Анионууд Хлорид 3,65 103 110 Бикарбонат 0,61 27 28 Фосфат 0,04 2 1 Сульфат 0,02 1 1 Органик хүчил - 6 -
  • 9. Центрифуг Цусны сийвэн 55% Лейкоцит, ялтас эс 1%> Эритроцит 45% Дүрст элемент Цусны найрлага
  • 10. Цусны сийвэн 91% 7% 2% 1 л цусны сийвэнд Ус Уураг Бага молекулт нэгдэл
  • 11. Цусны сийвэнгийн уургийн хэмжээ 65-85гл 38-50гл Альбумин 20-30гл Глобулин 2-4гл Фибриноген
  • 12. Цусны сийвэнгийн уургийн үүрэг Тэжээлийн үүрэг Тээвэрлэх үүрэг Цусны онкотик даралт бүрдүүлэх Гомеостаз Буферийн үүрэг Хамгаалах
  • 13. Альбумин Молкул жин бага 69КДа Хэмжээгээ хамгийн их 35-45гл Цусны коллоид-осмос даралтийн 80%-г бүрдүүлдэг. Гадаргуугийн сөрөг цэнэгтэй Тээвэрлэх үүрэгтэй Өөхний хүчил, Билирубин, Стероид, Цөсний хүчил, Кальци, Тироксин
  • 14. Глобулин α1 α2 β γ Тироксин, вит В12, Кортизол, Билирубин холбогч уураг Гаптоглобин, эритропоэтин, плазминоген, протромбин, церулоплазмин Липопротейн, Трансферрин, хавсарга, цус бүлэгнүүлэх хүчин зүйл Молекул жин хамгийн өндөр, γ А, γМ, γЕ, γG зэрэг эсрэг бие
  • 15. Фибриноген Элгэнд нийлэгждэг Цусанд идэвхгүй байдлаар байна. Цус бүлэгнэлт идэвхжих үед тромбоны нөлөөгөөр идэвхтэй утаслаг хэлбэртэй болж цус бүлэгнэлтийн эцсийн шатанд орно.
  • 16. Цусны дүрст элементүүд Улаан эс Цагаан эс Ялтас эс
  • 19. Улаан эс Тоон баримт Зузаан нь 2мкм Голч нь 7-8мкм Нийт эзэлхүүн 85-95мкм3 Талбай 145мкм2 Хувийн жин 1096 71% ус, 28% гемоглобин, 5% липид, 3% глюкоз
  • 20. Улаан эс Үүсэл хөгжил ЭритроцитПроэрит Эритробласт Ретикулоцит Плюропотент Үүдэл эс Колон үүсгэгч Үүдэл эс Залуу эс Бие гүйцсэн эс
  • 21. Улаан эс Уян хатан чанар Гадаргуугийн талбай эзэлхүүний харьцаа Мембраны уян хатан чанар ба зуурамтгай чанар Эсийн доторх орчны зуурамтгай чанар Улаан эсийн эзэлхүүн нь түүний мембраны нийт гадаргуугийн талбайнаас ямагт байга байдаг. 90мкм3 <145мкм2 Липидийн хос давхаргын холестролфосф олипидийн харьцаанаас хамаарна. 0,8-1,0 Улаан эсийн доторх зуурамтгай чанар нь 6сП. Сийвэнгийн зуурамтгай чанараас 1,9- 2,3 бараг 5 дахин их юм.
  • 22. Улаан эс Уян хатан чанар
  • 23. Улаан эс Осмос тэсвэрлэх чанар Химийн ОсмосынМеханикийн ТемпературБиологийн
  • 24.
  • 25. Улаан эс Улаан эсийн тунах хурд Улаан эсийн хувийн жин 1096 Сийвэнгийн хувийн жин 1024-1030 Нярайд 1-2ммцаг, настай хүмүүст 15- 20ммцаг
  • 26. Улаан эс Төмрийн солилцоо
  • 27. Улаан эс Төмрийн солилцоо
  • 28. Улаан эс Төмрийн солилцоо
  • 29. Улаан эс Фолийн хүчил В12 аминдэмийн солилцоо
  • 31. Гемоглобин Өнгө илтгэгч-Fi Гемоглобины хэмжээ Улаан эсийн тоо 0,8-1,0 1,1< 0,75 > Нормохром Гипохром Гиперхром
  • 35. Нейтрофиль 10 µm Эозинофиль 10 µm Базофиль 10 µm Мөхлөгт цагаан эс
  • 36. Лимфоцит 10 µm Моноцит 10 µm Мөхлөгүй цагаан эс
  • 37. Цагаан эсийн төрөл Эзлэх хувь Бүтэц, онцлог Үйл ажиллагаа Нейтрофиль 60 – 70 % Тасархайтсан хэд хэдэн бөөмүүдтэй, цэнхэр мөхлөгтэй Фагоцитоз, бактерийг устгах үүрэгтэй. Эозинофиль 2 – 4 % 2 бөөмхөнөөс тогсон бөөмтэй; улаан ба шар мөхлөгтэй Харшилын урвалд гол үүрэгтэй Базофиль < 1 % 2 бөөмхөнтэй ба үрэвсэл болон химийн медиаторуудыг агуулсан мөхлөгүүдээр бүрхэгдсэн. Үрэвслийг эсүүдийн миграци, хялгасан судас үүсгэх, эд эсийг тэжээлээр хангах Лимфоцит 20 – 25 % Цитоплазмыг дүүргэсэн нэг том бөөмтэй. Өвөрмөц дархлааг үүсгэдэг ба харь биеийн антиген илчлэх, эсрэг бие үүсгэх, залгиур эсийг идэвхжүүлэх Моноцит 4 – 8 % Хамгийн том лейкоцит, бөөр хэлбэрийн бөөмтэй Макрофаг, залгигч эс Хүснэгт № 5 Цагаан эсийн төрөл
  • 38. Нейтрофиль Нянг залгиж устгах гол үүрэгтэй 3 төрлийн мөхлөгтэй Хүчиллэг глюкозамингликан Лактоферрин, Транскобаламин I. III. Лизоцим Лизосом: лизоцим, катион уургууд, саармаг протеаза, хүчиллэг гидролаза
  • 39. Эозинофиль Харшил болон шимэгчийн халдварт гол үүрэгтэй Том болон жижиг мөхлөгтэй Том мөхлөгт Суурилаг уураг: үрэвслийн уураг болон гепариныг саармагжуулах Β-Глюкуронидаза, рибонуклеаза, фосфолипаза-Д Жижиг мөхлөгт Хүчиллэг фосфотаза, арильсульфатаза-В
  • 40. Базофиль Үрэвслийг эсүүдийн миграци, хялгасан судас үүсгэх, эд эсийг тэжээлээр хангах Нил-ягаан өнгөөр будагддаг мөхлөгтэй Эозинофилийн хемотаксисин хүчин зүйл Хүчиллэг глюкозамингликанууд Гепарин Гистамин Тромбоцит идэвхжүүлэгч хүчин зүйл
  • 41. Моноцит Эдийг нянгийн халдвараас хамгаалах, дархлалын урвалд оролцох Хөгжил нь гүйцсэн моноцитыг макрофаг гэж нэрлэнэ.
  • 43. Цагаан эсийн томъёо БХ=М+ММ+СБ-ТБ БХ=Бөөмийн хазайлт М=Миелоцит ММ=Метамелоцит СБ=Савхан бөөмт ТБ=Тасархай бөөмт Хэвийн үед 0,06-0,08 Зүүн хазайлт 0,08< Барууны хазайлт 0,08>
  • 44. Хүснэгт №4 Цагаан эсийн томъёо Мөхлөгтэй цагаан эс Мөхлөгт цагаан эс Нейтрофиль Базофиль Эозинофиль Лимфоцит Моноцит Залуу эс Савхан бөөмт Тасархай бөөмт 0-1 1-4 45-65 0-1 1-4 25-40 2-8 Зүүн тийш хазайх Баруун тийш хазайх Õóðö ¿ðýâñýëò èäýýä õàëäâàðóóä õóðö öóñ àëäàëò, àöèäîç , êîìûí áàéäàë áèåèéí õ¿÷íèé èäýâõòýé à÷ààëàë Залуу ба савхан бөөмт эсүүдийн тоо цөөрч, тасархай бөөмт эсүүдийн тоо олшрох. Зүүний хазайлт Барууны хазайлт
  • 45. 40 33 45 40 60 45 Нярай 5 хоног 1 сартайд 5 нас Нейтрофиль Лимфоцит Анхдагч ба хоёрдогч физиологийн зөрлөг Хоёрдогч зөрлөгАнхдагч зөрлөг
  • 46. Ялтас эсХуурамч хөл Мөхлөг Митихондри 2 µm Нээлттэй цэврүү 2-5мкм голчтой, 5-10мкм3 хэмжээтэй Цус бүлэгнүүлэлтэнд оролцох гол үүрэгтэй Хүснэгт №6 Цусны ялтсын мөхлөгүүдэд агуулагдах бодис Нягт мөхлөг α мөхлөг Лизосом Катионууд АТФ, АДФ, ГТФ, ГДФ, органик хүчил Уургууд Фибриноген, Сийвэнгийн Y, VIII, Фифронектин, альбумин, калликриен, α2-антиплазмин, тромбоспондин Хүчиллэг гидролазууд Β-гексозаминидаза Β-Галактозидаза В-глюкуронидаза В-арабинодаза В-глицерофосфотаза Анионууд Са++ Серотонин Өвөрмөц уургууд Гепарины эсрэг хүчин зүйл, β тромбоглобулин, өсөлтийн хүчин зүйл
  • 47. Гоместаз Ялтас наалдах үе: Виллибрандын хүчин зүйл чөлөөлөгдөж гэмтсэн судасны холбогч эд дээр цусны ялтсыг наалдуулна. 3-10секундэнд явагдана. Цусны ялтас агрегаци үүсэх үе: ялтас эсийн мөхлөгүүдэд агуулагдах биологийн идэвхит бодис болон Тромбоксан А2, судасны эндотелээс фибронектин, тромбостондин, фибриноген, Р4 буюу гепарины эсрэг хүчин зүйлийн нөлөөгөөр агрегаци Гэмтсэн судас агших үе: судас гэмтэхэд рефлексийн замаар судасны ханын гөлгөр булчин агшиж, судас нарийсна. Ялтсын бүлэн нягтрах үе: Тромбостенин агшиж ялтсын бүлэн нягтарна 1 2 3 4
  • 48. Гоместаз 2. Ялтас наалдах үе 3. Цусны ялтасын бөөгнөрөл болон нягтрах үе Судас агших Ялтас эс Гэмтсэн хэсэг Ялтас наалдах Коллаген утаслаг 1. Гэмтсэн судас агших үе Цусны бүлэн Эндотел эс
  • 49. Хүснэгт №7 Цус бүлэгнүүлэх ялтсын хүчин зүйл Хүчин зүйл Үүрэг АДФ Ялтсын бөөгнөрөл, хемотаксисыг идэвхжүүлэх Са++ Ялтсыг идэвхжүүлэх Серотонин Судас агшаах Фибриноген Ялтсын бөөгнөрөл идэвхжүүлэх Фибронектин Ялтсыг судасны хананд наалдуулах Тромбоспондин Ялтсын бөөгнөрөлийг идэвхжүүлэх Хүчин зүйл-3 Р3 Дотоод салааг идэвхжүүлэх Хүчин зүйл-4Р4 Гепариныг идэвхгүйжүүлэх
  • 50.
  • 51. Цус бүлэгнэх механизм Протромбиназа идэвхжих үе Протромбинаас тромбин үүсэх үе Фибриногенээс фибрин үүсэх үе
  • 52. Тромбинкиназа идэвхжих Гадаад салаа Дотоод салаа Цус бүлэгнэлт нь гэмтсэн судас ба холбогч эдээс чөлөөлөгдсөн фосфолипотроте йны нөлөөгөөр идэвхжих Сийвэнгийн хүчин зүйлийн оролцоотойгоор идэвхжиж байвал цус бүлэгнэлтийн дотоод салаа гэж нэрлэнэ.
  • 53. Цус бүлэгнэлтийн дотоод салаа Судас гэмтэх Гадаргуугий н цэнэг өөрчлөгдөх Тромбин Калликрейн Кининоген Трипсин XII XII a XI XIa IX IXa Ca+ + P3 VIII a VIII P3 IXa Ca+ + VIII a
  • 54. Цус бүлэгнэлтийн гадаад салаа Судас гэмтэх Эдийн тробопластин фосфолипопротейн Буюу III хүчин зүйл Цус VII VIIa Ca++Цус Ферментийн нэгдэл Ca++ VIIa III
  • 55. Ферментийн нэгдэл Ca++ VIIa III P3 IXa Ca+ + VIII a X Xа Ca++Va III Va Ca++ III Xа Протромбинкиназа идэвхжих
  • 57. Фибрин үүсэх үе Тромбин Фибриноген αβү фибрин мономер Фибрин полимер
  • 58. Хүснэгт № 8 Цус бүлэгнүүлэгч сийвэнгийн хүчин зүйлүүд Хүчин зүйлүүд Нийлэгждэг Эрхтэн Молекул жин Сийвэнд агуулагдах хэмжээ Шинж чанар, үүрэг I Фибриноген Элэг 340 8,8 мкмольл Усанд уусдаг уураг II Протромбин Элэг вит К 72 1,4 мкмольл А α1- глобулин, тромбины профермент III Эдийн тромбопластин Эс Фосфолипопротейн IV Кальцийн ион 2500 Ихэнх сийвэнгийн хүчин зүйлүүдийн идэвхжүүлнэ. V Проакцелерин Элэг 330 0,03мкмол ьл Уусдаг β глобулин, тромбоцитын мембрантай холбогддог, протромбиныг идэвхжүүлэгч хз YI Акцелерин Y хүчин зүйлийн идэвхтэ хэлбэр
  • 59. Хүснэгт № 8 Цус бүлэгнүүлэгч сийвэнгийн хүчин зүйлүүд үргэлжлэл Хүчин зүйлүүд Нийлэгждэ г Эрхтэн Молекул жин Сийвэнд агуулагда х хэмжээ Шинж чанар, үүрэг VII Проконвертин Элэг вит К 63 0,03мкмол ьл α- глобулин Х хүчин зүйлийг идэвхжүүлнэ. VIII Гемофилийн эсрэг хз Эндотел 260- 10000 0,0004 мкмольл β2 глобулин, виллибрандын хз-тэй хамт комплекс үүсгэнэ. IX Кристмасын хүчин зүйл Элэг вит К 57 0,09 мкмольл α- глобулин протеаза X Стрюарт Прауэрийн хз Элэг вит К 60 0,2 мкмольл α- глобулин протеаза XI Сийвэнгийн тромбопластин 160 0,034 мкмольл γ - глобулин протеаза XII хагмений хз 80 0,45мкмол ьл Β глобулин, калликриены нөлөөгөөр идэвхжинэ
  • 60. Хүснэгт № 8 Цус бүлэгнүүлэгч сийвэнгийн хүчин зүйлүүд үргэлжлэл Хүчин зүйлүүд Нийлэгждэг Эрхтэн Молекул жин Сийвэнд агуулагдах хэмжээ Шинж чанар, үүрэг XIII фибрин тогтворжуулаг ч хз Мегакариоцит 320 0,1 мкмольл β глобулин профермент трансаминаза Прекалликрие н 90 0,34 мкмолл А β глобулин – профермент XIIа нөлөөгөөр идэвхжинэ Кининоген 160 0,5 мкмольл α- глобулин, XII. XI хүчин зүйлүүдийн идэвхжилд оролцоно
  • 61.
  • 62. Цус бүлэгнэлтийн эсрэг тогтолцоо Фибринолиз Цус бүлэгнэлтийн эсрэг хүчин зүйлүүд
  • 63. Фибринолизийн механизм Гадаад салаа Дотоод салаа Плазминоген Плазмин Тромбины идэвхийг саатуулна V, VIII, IX, XII хүчин зүйлийг задлана Фибриногенийг задлана. Эндотелийн нөлөөгөөр, урокиназа, лизокиназа, VIIa XII хз хамааралтай хамааралгүй
  • 64.
  • 65. Цус бүлэгнэлтийн эсрэг хүчин зүйлүүд Антитромбин III С уураг С1 идэвхгүйжүүлэгч α1 макроглобулин IIa, Xa, IXa, XIa, XIIa сийвэнгийн зүйлүүд, калликренийг задалж, тромбин үүсэх үйл явцыг дарангуйлна. Va, VIIIa зүйлийг саатуулна. Xia, XIIa каллекриныг саатуулна. IIa, каллиекрин плазминыг саатуулна Гепарин Антитромбин III Тробины эсрэг үйлдэл
  • 66.
  • 67. Цусны бүлэг Улаан эс Агглютиноген антиген Агглютинин Эсрэг бие Агглютининацийн урвал А, В антиген Резус RH α, β алглютинин RH агглютинин Цусны I, II, III, IV бүлгийн цус RH+ RH-
  • 68.
  • 69. Хүснэгт №9 Цусны бүлгийн АВО-ын тогтолцоо Фенотип Генотип Агглютиноген Агглютинин I (O) OO H αβ II (A) OA, AA A β III (B) OB, BB B α IV (AB) AB AB -
  • 70. 1. Хүний физиологи Г.Дашзэвэг нар, УБ2013 2. Color Atlas of Physiology, 6th edition Ашигласан материал