ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ - www.synodoiporos.weebly.com 
1 
Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ : 3000 – 1450 Π.Χ ΕΠΟΧΗ ΤΟΥ ΧΑΛΚΟΥ
ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ - Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 
2 
Λέγοντας μινωικός πολιτισμός εννοούμε τον πολιτισμό που αναπτύχθηκε στην Κρήτη ανάμεσα στο 3000 πΧ. – 1450 π.Χ. 
Ο μινωικός πολιτισμός οφείλει τ’ όνομά του στο μυθικό βασιλιά της Κνωσού Μίνωα. 
Οι πρώτοι οικισμοί στην Κρήτη εντοπίζονται κατά τη νεολιθική εποχή (6000 π.Χ.). 
Ο πιο σημαντικός ήταν και τότε ο οικισμός της Κνωσού.
ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ - Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 
3 
Η κατοίκηση στα 3000 – 2000 π.Χ. 
Ανάμεσα στα 3000-2000 π.Χ. ο αριθμός των οικισμών αυξάνεται εντυπωσιακά σε σχέση τη Νεολιθική περίοδο. Υπολογίζεται ότι στην πρωτομινωική Κρήτη εμφανίστηκαν περισσότεροι από 100 νέοι οικισμοί. Το γενικό συμπέρασμα είναι ότι η Κρήτη κατακλύζεται από κύματα αποίκων, μάλλον μικρασιατικής προέλευσης.
ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ - Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 
4 
Παρατηρήστε στο χάρτη τη γεωγραφική θέση της Κρήτης :πόσο σημαντική ήταν για την ανάπτυξή της ; Ποιοι άλλοι λόγοι μπορεί να συνέβαλαν σ’ αυτήν ;
ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ - Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 
5 
Το εμπόριο των Μινωιτών : εισάγουν χαλκό από την Κύπρο, άργυρο από τις Κυκλάδες, χρυσό και πολύτιμους λίθους από την Αίγυπτο. Εξάγουν ξυλεία, λάδι, κρασί, αγγεία , δέρματα , υφάσματα σε Ανατολή και Δύση
ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ - Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 
6 
Χάρη στην οικονομική ανάπτυξη, το 2000 π.Χ. χτίζονται τα πρώτα ανάκτορα .Μπορείτε να τα εντοπίσετε στο χάρτη ;
ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ - Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 
7 
1700 π.Χ. : σεισμός καταστρέφει τα ανάκτορα, όμως γρήγορα ξαναχτίζονται μεγαλύτερα. Είναι η εποχή των νέων ανακτόρων , της μεγάλης ακμής του μινωικού πολιτισμού : 1700 – 1450 π.Χ. 
Οι Μινωίτες ελέγχουν το Αιγαίο και ιδρύουν αποικίες σε : Ρόδο , Κύθηρα 
Αναπτύσσουν σχέσεις με το μυκηναϊκό πολιτισμό , ασκώντας του μεγάλη επιρροή.
ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ - Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 
8 
Άρθουρ Έβανς :πραγματοποίησε τις ανασκαφές στην Κνωσό από το 1900 - 1931 
Από τις πρώτες εργασίες αναστήλωσης με τη βοήθεια των ντόπιων
ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ - Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 
9 
Το μινωικό ανάκτορο της Κνωσού (σχεδιαστική αναπαράσταση ) Το σχέδιό του περιλαμβάνει μια ορθογώνια ανοιχτή κεντρική αυλή γύρω από την οποία αναπτύσσονται σε πολλούς ορόφους οι διάφοροι χώροι .Καταλάμβανε έκταση 22.000 τ.μ., ενώ η μινωική πόλη γύρω από αυτό υπολογίστηκε ότι αριθμούσε 80.000 κατοίκους. Μπορείτε να εξηγήσετε γιατί ονομάστηκε λαβύρινθος;
ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ - Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 
10 
Άλλα χαρακτηριστικά των μινωικών ανακτόρων : είχαν 2 κύριες εισόδους , δηλ. προσανατολισμό στον άξονα βορρά – νότου εδώ: η βόρεια είσοδος που επικοινωνούσε με το λιμάνι
ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ - Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 
11 
Επίσης :δεν είχαν οχύρωση .Ποια εξήγηση θα δίνατε γι’ αυτό ; Είχαν μεγάλες κλίμακες (σκάλες), φωταγωγούς ,σύστημα ύδρευσης και αποχέτευσης και τα διακοσμούσαν τοιχογραφίες Κτιστός αγωγός αποχέτευσης (αριστερά) με πήλινους σωλήνες και κανάλια για την απορροή των υδάτων της βροχής ( δεξιά)
ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ - Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 
12 
Aναπαράσταση της δυτικής πτέρυγας του ανακτόρου της Κνωσού που βλέπει στην κεντρική αυλή. Στο κέντρο υπάρχει το ιερό, ενώ στον επάνω όροφο βρίσκονταν οι αίθουσες τελετουργιών . Στην εσωτερική αυτή αυλή μαζευόταν το πλήθος, όταν γίνονταν τελετουργίες.
ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ - Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 
13 
η είσοδος του το μεγάρου της βασίλισσας με την τοιχογραφία των δελφινιών
ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ - Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 
14 
Τα ανάκτορα λειτουργούσαν ως: 
Οικονομικά κέντρα : εκεί συγκεντρώνονταν τα παραγόμενα αγαθά της υπαίθρου ή του εμπορίου ,προκειμένου να διατεθούν εντός ή εκτός Κρήτης. 
Καλλιτεχνικά κέντρα : εκεί ζούσαν και δημιουργούσαν τα έργα τους σε ειδικά εργαστήρια κάθε είδους τεχνίτες και καλλιτέχνες. 
Θρησκευτικά κέντρα : πολύς λαός μαζευόταν εκεί με την ευκαιρία θρησκευτικών τελετών και εκδηλώσεων. 
Διοικητικά κέντρα : εκεί κατοικούσε ο άρχοντας της περιοχής με τους αξιωματούχους του. 
Επομένως : τα ανάκτορα ήταν κέντρα συγκέντρωσης όλων των εξουσιών
ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ - Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 
15 
Οι αποθήκες με τα μεγάλα πιθάρια όπου αποθήκευαν τα αγροτικά προϊόντα στη δυτική αυλή του ανακτόρου Δεξιά η αίθουσα του θρόνου
ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ - Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 
16 
1450 : νέα φυσική καταστροφή 
Το 1450 π.Χ. η μινωική Κρήτη για άλλη μια φορά γίνεται θύμα φυσικής καταστροφής , που ίσως είναι πάλι ένας σεισμός. 
Τα ανάκτορα καταστρέφονται , εκτός της Κνωσού. Τότε οι Μυκηναίοι βρίσκουν την ευκαιρία να επεκτείνουν την εξουσία τους στο νησί . Αργότερα (1370 π.Χ.) , το ανάκτορο της Κνωσού καταστρέφεται τελειωτικά . 
Το 1100 π.Χ. θα έρθουν στην Κρήτη και θα κυριαρχήσουν οι Δωριείς.
ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ - Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 
17 
ΠΗΓΕΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ 
Ιστορία του Ελληνικού Έθνους, τόμος Α΄, Εκδοτική Αθηνών 
Ίδρυμα Μείζονος Ελληνισμού : www.ime.chronos.gr 
Υπουργείο Πολιτισμού, Παιδείας και Θρησκευμάτων, Ψηφιακές Συλλογές : www.odysseus.culture.gr 
Πρόγραμμα Ψηφιακή τάξη : Επικοινωνίες μεταξύ των πολιτισμών του Αιγαίου κατά την εποχή του Χαλκού 
7 Ημέρες Καθημερινής : Κνωσός

Ο μινωικός πολιτισμός - α΄μέρος : ιστορία, ανάκτορα

  • 1.
    ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ -www.synodoiporos.weebly.com 1 Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ : 3000 – 1450 Π.Χ ΕΠΟΧΗ ΤΟΥ ΧΑΛΚΟΥ
  • 2.
    ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ -Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 2 Λέγοντας μινωικός πολιτισμός εννοούμε τον πολιτισμό που αναπτύχθηκε στην Κρήτη ανάμεσα στο 3000 πΧ. – 1450 π.Χ. Ο μινωικός πολιτισμός οφείλει τ’ όνομά του στο μυθικό βασιλιά της Κνωσού Μίνωα. Οι πρώτοι οικισμοί στην Κρήτη εντοπίζονται κατά τη νεολιθική εποχή (6000 π.Χ.). Ο πιο σημαντικός ήταν και τότε ο οικισμός της Κνωσού.
  • 3.
    ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ -Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 3 Η κατοίκηση στα 3000 – 2000 π.Χ. Ανάμεσα στα 3000-2000 π.Χ. ο αριθμός των οικισμών αυξάνεται εντυπωσιακά σε σχέση τη Νεολιθική περίοδο. Υπολογίζεται ότι στην πρωτομινωική Κρήτη εμφανίστηκαν περισσότεροι από 100 νέοι οικισμοί. Το γενικό συμπέρασμα είναι ότι η Κρήτη κατακλύζεται από κύματα αποίκων, μάλλον μικρασιατικής προέλευσης.
  • 4.
    ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ -Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 4 Παρατηρήστε στο χάρτη τη γεωγραφική θέση της Κρήτης :πόσο σημαντική ήταν για την ανάπτυξή της ; Ποιοι άλλοι λόγοι μπορεί να συνέβαλαν σ’ αυτήν ;
  • 5.
    ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ -Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 5 Το εμπόριο των Μινωιτών : εισάγουν χαλκό από την Κύπρο, άργυρο από τις Κυκλάδες, χρυσό και πολύτιμους λίθους από την Αίγυπτο. Εξάγουν ξυλεία, λάδι, κρασί, αγγεία , δέρματα , υφάσματα σε Ανατολή και Δύση
  • 6.
    ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ -Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 6 Χάρη στην οικονομική ανάπτυξη, το 2000 π.Χ. χτίζονται τα πρώτα ανάκτορα .Μπορείτε να τα εντοπίσετε στο χάρτη ;
  • 7.
    ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ -Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 7 1700 π.Χ. : σεισμός καταστρέφει τα ανάκτορα, όμως γρήγορα ξαναχτίζονται μεγαλύτερα. Είναι η εποχή των νέων ανακτόρων , της μεγάλης ακμής του μινωικού πολιτισμού : 1700 – 1450 π.Χ. Οι Μινωίτες ελέγχουν το Αιγαίο και ιδρύουν αποικίες σε : Ρόδο , Κύθηρα Αναπτύσσουν σχέσεις με το μυκηναϊκό πολιτισμό , ασκώντας του μεγάλη επιρροή.
  • 8.
    ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ -Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 8 Άρθουρ Έβανς :πραγματοποίησε τις ανασκαφές στην Κνωσό από το 1900 - 1931 Από τις πρώτες εργασίες αναστήλωσης με τη βοήθεια των ντόπιων
  • 9.
    ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ -Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 9 Το μινωικό ανάκτορο της Κνωσού (σχεδιαστική αναπαράσταση ) Το σχέδιό του περιλαμβάνει μια ορθογώνια ανοιχτή κεντρική αυλή γύρω από την οποία αναπτύσσονται σε πολλούς ορόφους οι διάφοροι χώροι .Καταλάμβανε έκταση 22.000 τ.μ., ενώ η μινωική πόλη γύρω από αυτό υπολογίστηκε ότι αριθμούσε 80.000 κατοίκους. Μπορείτε να εξηγήσετε γιατί ονομάστηκε λαβύρινθος;
  • 10.
    ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ -Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 10 Άλλα χαρακτηριστικά των μινωικών ανακτόρων : είχαν 2 κύριες εισόδους , δηλ. προσανατολισμό στον άξονα βορρά – νότου εδώ: η βόρεια είσοδος που επικοινωνούσε με το λιμάνι
  • 11.
    ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ -Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 11 Επίσης :δεν είχαν οχύρωση .Ποια εξήγηση θα δίνατε γι’ αυτό ; Είχαν μεγάλες κλίμακες (σκάλες), φωταγωγούς ,σύστημα ύδρευσης και αποχέτευσης και τα διακοσμούσαν τοιχογραφίες Κτιστός αγωγός αποχέτευσης (αριστερά) με πήλινους σωλήνες και κανάλια για την απορροή των υδάτων της βροχής ( δεξιά)
  • 12.
    ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ -Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 12 Aναπαράσταση της δυτικής πτέρυγας του ανακτόρου της Κνωσού που βλέπει στην κεντρική αυλή. Στο κέντρο υπάρχει το ιερό, ενώ στον επάνω όροφο βρίσκονταν οι αίθουσες τελετουργιών . Στην εσωτερική αυτή αυλή μαζευόταν το πλήθος, όταν γίνονταν τελετουργίες.
  • 13.
    ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ -Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 13 η είσοδος του το μεγάρου της βασίλισσας με την τοιχογραφία των δελφινιών
  • 14.
    ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ -Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 14 Τα ανάκτορα λειτουργούσαν ως: Οικονομικά κέντρα : εκεί συγκεντρώνονταν τα παραγόμενα αγαθά της υπαίθρου ή του εμπορίου ,προκειμένου να διατεθούν εντός ή εκτός Κρήτης. Καλλιτεχνικά κέντρα : εκεί ζούσαν και δημιουργούσαν τα έργα τους σε ειδικά εργαστήρια κάθε είδους τεχνίτες και καλλιτέχνες. Θρησκευτικά κέντρα : πολύς λαός μαζευόταν εκεί με την ευκαιρία θρησκευτικών τελετών και εκδηλώσεων. Διοικητικά κέντρα : εκεί κατοικούσε ο άρχοντας της περιοχής με τους αξιωματούχους του. Επομένως : τα ανάκτορα ήταν κέντρα συγκέντρωσης όλων των εξουσιών
  • 15.
    ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ -Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 15 Οι αποθήκες με τα μεγάλα πιθάρια όπου αποθήκευαν τα αγροτικά προϊόντα στη δυτική αυλή του ανακτόρου Δεξιά η αίθουσα του θρόνου
  • 16.
    ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ -Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 16 1450 : νέα φυσική καταστροφή Το 1450 π.Χ. η μινωική Κρήτη για άλλη μια φορά γίνεται θύμα φυσικής καταστροφής , που ίσως είναι πάλι ένας σεισμός. Τα ανάκτορα καταστρέφονται , εκτός της Κνωσού. Τότε οι Μυκηναίοι βρίσκουν την ευκαιρία να επεκτείνουν την εξουσία τους στο νησί . Αργότερα (1370 π.Χ.) , το ανάκτορο της Κνωσού καταστρέφεται τελειωτικά . Το 1100 π.Χ. θα έρθουν στην Κρήτη και θα κυριαρχήσουν οι Δωριείς.
  • 17.
    ΣΕΡΔΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ -Ο ΜΙΝΩΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 17 ΠΗΓΕΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ Ιστορία του Ελληνικού Έθνους, τόμος Α΄, Εκδοτική Αθηνών Ίδρυμα Μείζονος Ελληνισμού : www.ime.chronos.gr Υπουργείο Πολιτισμού, Παιδείας και Θρησκευμάτων, Ψηφιακές Συλλογές : www.odysseus.culture.gr Πρόγραμμα Ψηφιακή τάξη : Επικοινωνίες μεταξύ των πολιτισμών του Αιγαίου κατά την εποχή του Χαλκού 7 Ημέρες Καθημερινής : Κνωσός