Downloaded 56 times
Uploaded byKaterina Boukorou
Τράπεζα Θεμάτων: Θρησκευτικά
Τα θέματα της Τράπεζας Θεμάτων συγκεντρωμένα σε ένα αρχείο
More Related Content
Similar to Τράπεζα Θεμάτων: Θρησκευτικά
Τράπεζα Θεμάτων: Θρησκευτικά
- 1. Θρησκευτικά Τα θέματα τηςΤράπεζας Θεμάτων της Α΄ Λυκείου
- 2. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η συμμετοχή των λαϊκών στη λατρεία είναι… α. τυπική υποχρέωση β. προαιρετικό καθήκον γ. ανάγκη για κοινωνία με τον Θεό 2. Η λατρεία του Θεού είναι… α. θρησκευτικό έθιμο β. συνέχιση μιας παράδοσης γ. έκφραση πίστης 3. Οι λαϊκοί συμμετέχουν στη λατρεία με τη «γενική ιεροσύνη» που έλαβαν… α. στην πρώτη τους Θεία Κοινωνία β. με Βάπτισμα γ. με το Χρίσμα 4. Η λατρεία της Εκκλησίας συνδέει τον άνθρωπο με… α. τον Θεό και τον συνάνθρωπο β. τον Θεό και τη φύση γ. τον Θεό και τους αγίους 5. Στις Ακολουθίες της Εκκλησίας τίποτα δεν τελείται χωρίς… α. την παρουσία του Επισκόπου β. τους ιεροψάλτες γ. την παρουσία και συμβολή των πιστών (5 Μονάδες) β) Να ιεραρχήσετε τους βασικούς σταθμούς εξέλιξης της χριστιανικής λατρείας: 1. Εποχή ακμής και άνθησης (4ος -7ος αι.). 2. Περίοδος δουλείας (αραβοκρατία, λατινοκρατία, τουρκοκρατία). 3. Από την ανεξαρτησία του ελληνικού κράτους (19ος αι.) μέχρι σήμερα. 4. Περίοδος Εικονομαχίας. 5. Αποστολική εποχή( 33-70 μ.Χ.). (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η δεύτερη φάση της θείας οικονομίας ταυτίζεται με την εποχή των πατριαρχών της Παλαιάς Διαθήκης. 2. Ο Θεός είναι απών από την ανθρώπινη ιστορία. 3. Το σχέδιο της θείας οικονομίας εξελίσσεται σε έξι φάσεις. 4. Κάθε Κυριακή η Εκκλησία θυμάται και τιμά τη Γέννηση του Χριστού.
- 3. 5. Οι χριστιανοίμε τη συμμετοχή τους στην Εκκλησία προγεύονται τη Βασιλεία του Θεού. (5 Μονάδες) δ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Με τα ………………… της Εκκλησίας, ο άνθρωπος αγιάζεται σε κάθε φάση και περίπτωση της ζωής του. Έτσι, λαμβάνει τη «σφραγίδα» του χριστιανού κατά ………………… , ενώνεται με τον Θεό με ………………… , δέχεται τη συγχώρηση των αμαρτιών κατά το μυστήριο ………………… , ενώνεται με το άλλο φύλο με το μυστήριο …………………». (του Γάμου / της Μετάνοιας / το Βάπτισμα και το Χρίσμα / μυστήρια / τη Θεία Ευχαριστία) 5 Μονάδες) ε) Να συνδυάσετε κάθε όρο της πρώτης στήλης με τον αντίστοιχη λέξη ή φράση της δεύτερης στήλης με την οποία σχετίζεται, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Θεία Κοινωνία 1. Μαθητές β. Μυστικός Δείπνος 2. Άφεση αμαρτιών γ. Φαρισαίοι 3. Υποκρισία δ. Πάσχα 4. Αμνός ε. Θυσία 5. Ανάσταση Χριστού 1. Μωυσής 2. Δαβίδ (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Σε ένα ύμνο των Χριστουγέννων ο Χριστός ονομάζεται «Ήλιος της δικαιοσύνης». Σε ποιες σκέψεις και ποια συμπεράσματα σάς οδηγεί αυτή η αναφορά; (25 Μονάδες)
- 4. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Ο χώρος τέλεσης της χριστιανικής λατρείας ονομάστηκε ναός … α. δηλαδή, «κατοικία» του Θεού β. από τη λέξη «ναυς», δηλαδή, καράβι γ. από τη λέξη «νάρθηκας», δηλαδή τον γνωστό πρόναο 2. Στους μεγάλους διωγμούς πολλές φορές η λατρεία τελούνταν… α. σε ειδωλολατρικούς ναούς β. σε συναγωγές γ. σε κατακόμβες 3. Στα χρόνια των διωγμών, «μαρτύρια» ονομάζονταν… α. οι τάφοι των μαρτύρων β. ο χώρος ανάκρισης των χριστιανών στα δικαστήρια γ. οι αποφάσεις των δικαστηρίων εναντίον χριστιανών 4. Θεμέλιο της χριστιανικής λατρείας είναι….. α. η παράδοση της Παλαιάς Διαθήκης β. ο σαρκωμένος Υιός και Λόγος του Θεού γ. η ζωή της Εκκλησίας 5. Η παράδοση να τοποθετούνται λείψανα μαρτύρων κάτω από την Αγία Τράπεζα… α. φανερώνει σεβασμό προς την Αγία Τράπεζα β. παραπέμπει στους τάφους των μαρτύρων γ. οφείλεται στη μυστική κρύπτη που υπάρχει εκεί (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Σύμφωνα με την πίστη της Εκκλησίας, ο Θεός δεν έχει ………………… από τη ………………… μας. Εμείς χρειαζόμαστε τον Θεό και μέσα από τη ………………… λατρεία επιδιώκουμε την ………………… μαζί του. Γι’ αυτό, παράλληλα με τους προβληματισμούς μας, είναι επιθυμητή η ………………… μας για τα θέματα της λατρείας». (ένωση / ενημέρωση / συνειδητή / ανάγκη / λατρεία) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Θεία Ευχαριστία είναι ο πυρήνας της χριστιανικής λατρείας. 2. Η Θεία Κοινωνία χαρίζει άφεση αμαρτιών. 3. Η Θεία Λειτουργία αποτελεί προέκταση του Μυστικού Δείπνου. 4. Ο Μυστικός Δείπνος προεικονίζει τον πασχάλιο αμνό της Παλαιάς Διαθήκης. 5. Με τη Θεία Λειτουργία συνεχίζεται η παράδοση των αιματηρών θυσιών.
- 5. (5 Μονάδες) δ) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, και 3 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, κατά τη διδασκαλία του Χριστιανισμού, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (3 Μονάδες). Στη συνέχεια, να αιτιολογήσετε πολύ σύντομα μία από τις τρεις επιλογές σας (2 Μονάδες). 1. Κατά την Παλαιά Διαθήκη, ο σκοπός της δημιουργίας του ανθρώπου είναι… α. να φθάσει σε κοινωνία με τον Θεό β. να επιβληθεί στη γυναίκα γ. να ενωθεί με τη φύση 2. Η χριστιανική λατρεία… α. είναι έκφραση φόβου απέναντι στο θέλημα του Θεού β. χαρακτηρίζεται ως ευχαριστία και δοξολογία προς τον Θεό γ. συνεχίζει την παρακοή των πρωτοπλάστων 3. Στα μυστήρια της Εκκλησίας ο άνθρωπος μπορεί να γνωρίσει… α. την εμπειρία της χάρης του Θεού β. τα μυστικά της Εκκλησίας γ. την πολυπλοκότητα της Δημιουργίας (5 Μονάδες) ε) Να ιεραρχήσετε τα παρακάτω στάδια από τις φάσεις της θείας οικονομίας σύμφωνα με τη χρονική σειρά που πραγματοποιήθηκαν στην ιστορία της θείας οικονομίας: 1. Προαναγγελία του Μεσσία Χριστού από τους προφήτες 2. Ο Μωυσής ως ηγέτης του λαού του Θεού ελευθερώνει από τη δουλεία τους Εβραίους 3. Ζωή, έργο, θάνατος και Ανάσταση του Κυρίου 4. Κλήση του Αβραάμ από τον Θεό 5. Ίδρυση της Εκκλησίας (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Το κήρυγμα του Χριστού χαρακτηρίστηκε κήρυγμα σωτηρίας. Να επιλέξετε σημεία από τη διδασκαλία Του τα οποία θεωρείτε εσείς εξαιρετικά επίκαιρα για την εποχή μας. Να αναπτύξετε την άποψή σας. (25 Μονάδες)
- 6. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Η συμμετοχή στην Ανάσταση του Χριστού… α. βιώνεται μέσα στην Εκκλησία β. είναι αδύνατη για τους ανθρώπους γ. δεν είναι για όλους 2. Η Ανάσταση του Χριστού είναι… α. μια αλληγορική διδακτική διήγηση β. η λυπητερή κατάληξη της Μεγάλης Εβδομάδας γ. κατεξοχήν χαρμόσυνο γεγονός 3. Η Ανάσταση του Χριστού ομολογείται… α. στον Ακάθιστο Ύμνο β. στο Σύμβολο της Πίστεως γ. στην επί του Όρους Ομιλία 4. Για την Εκκλησία, η Ανάσταση του Χριστού είναι… α. νίκη κατά του θανάτου β. η διάψευση των προφητειών γ. νίκη του θανάτου 5. Οι πιστοί συμμετέχουν στην Ανάσταση του Χριστού… α. όταν διαβάζουν και ακούνε τη σχετική διήγηση β. ζώντας μέσα στην Εκκλησία γ. κυρίως με το έθιμο του πασχαλινού τραπεζιού (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Ο …………… είναι ένα …………… γεγονός που προξενεί πόνο και θλίψη. Η …………… όμως του Χριστού κατά του θανάτου δίνει ……………… στον χριστιανό ώστε να μην έχει …………… γι’ αυτόν αλλά να αντιμετωπίζει με θάρρος κάθε μορφή φθοράς στη ζωή του». (θάνατος / νίκη / οδυνηρό / φόβο / δύναμη) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Αγία Γραφή λέει ότι ο Χριστός είναι η μόνη δυνατότητα σωτηρίας. 2. Ο Θεός φανερώνεται στην Παλαιά Διαθήκη πάντα με κεραυνούς και αστραπές. 3. Το «φως» του Χριστού δεν έχει σχέση με το φως του ήλιου. 4. Με τη Μεταμόρφωση του Χριστού οι άνθρωποι είδαν την ουσία του Θεού.
- 7. 5. Ο Θεόςγίνεται προσιτός στον άνθρωπο μέσα από τις ενέργειές Του. (5 Μονάδες) δ) Να ιεραρχήσετε τις παρακάτω εορτές σύμφωνα με τη χρονική σειρά που η Εκκλησία τις προβάλλει: 1. Σταύρωση 2. Ανάληψη 3. Μυστικός Δείπνος 4. Πάσχα 5. Πεντηκοστή (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η πρώτη χριστιανική κοινότητα των Ιεροσολύμων… α. αποτελούνταν από τους Αποστόλους και όσους βαπτίστηκαν την ημέρα της Πεντηκοστής. β. είχε ως κέντρο της τη λατρεία, την προσευχή, την καθημερινή τέλεση της θείας Ευχαριστίας. γ. χαρακτηρίζονταν από την κοινοκτημοσύνη και τις «αγάπες». δ. όλα τα παραπάνω. (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Πολλοί ύμνοι των Χριστουγέννων και των Θεοφανίων τονίζουν εξαιρετικά την αγάπη του Θεού. Το ίδιο επισημαίνει η διδασκαλία της Εκκλησίας. Πώς αιτιολογείται αυτή η αναφορά; Να αναπτύξετε την άποψή σας. (25 Μονάδες)
- 8. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Οι Δεσποτικές γιορτές θυμίζουν στους πιστούς περιστατικά από… α. τη ζωή και το έργο των προφητών β. τη ζωή και τη δράση του Ιησού Χριστού γ. την ιστορία των βασιλέων του Ισραήλ 2. Το κήρυγμα του Ιησού Χριστού ήταν κήρυγμα… α. για την κρίση του κόσμου β. σωτηρίας του ανθρώπου γ. για τη δύναμη του Θεού 3. Το ευαγγελικό ανάγνωσμα στη Θεία Λειτουργία αναφέρεται… α. στη ζωή της πρώτης Εκκλησίας β. στις προφητείες της Παλαιάς Διαθήκης για το πρόσωπο του Μεσσία γ. στη διδασκαλία και το έργο του Ιησού Χριστού 4. Ο Χριστός έδωσε με τη διδασκαλία του… α. τα μυστικά του Παραδείσου β. το χαρμόσυνο μήνυμα της ειρήνης γ. τη διοικητική οργάνωση της Εκκλησίας 5. Ο Χριστός με το κήρυγμά Του φανέρωσε στους ανθρώπους… α. το μυστήριο της μετά θάνατον ζωής β. το μυστήριο της Βασιλείας του Θεού γ. το μυστικό του Μεσσία (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η Μεγάλη Εβδομάδα μας υπενθυμίζει τη σημασία της …………… στο …………… του Χριστού, καθώς από τους …………… της μαθαίνουμε, πως για να βαδίσουμε μαζί με τον Χριστό στον δρόμο του …………… και της …………… θα πρέπει η ψυχή μας να είναι καθαρή». (συμμετοχής / Πάθος / ύμνους / Σταυρού / Ανάστασης) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο αναστάσιμος χαιρετισμός των πιστών είναι «Χαρούμενη Ανάσταση». 2. Η Ανάσταση του Χριστού θεωρείται θεμέλιο της Εκκλησίας. 3. Για την Εκκλησία η πίστη είναι μάταιη χωρίς την Ανάσταση. 4. Η Ανάσταση του Χριστού απουσιάζει από το Σύμβολο της Πίστεως.
- 9. 5. Η Ανάστασητου Χριστού ταυτίζεται με την Ανάληψή του στον ουρανό. (5 Μονάδες) δ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Με την ……………. του Χριστού ο Θεός εισέρχεται στην……………… και ο άνθρωπος μπορεί να τον γνωρίσει στο……………… του Θεανθρώπου, στον οποίο η ανθρώπινη ………………… είναι ενωμένη………….. με τη θεότητά Του». (σάρκωση / πρόσωπο / ιστορία / φύση / ασύγχυτα) (5 Μονάδες) ε) Να ιεραρχήσετε τις παρακάτω εορτές σύμφωνα με τη χρονική σειρά που η Εκκλησία τις προβάλλει: 1. Σταύρωση 2. Ανάληψη 3. Μυστικός Δείπνος 4. Πάσχα 5. Πεντηκοστή (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Tα θαυμαστά γεγονότα για τη σωτηρία του ανθρώπου, όπως η Γέννηση, η Σταύρωση, η Ανάσταση, πανηγυρίζονται με τις γιορτές της Εκκλησίας. Με τον τρόπο αυτό η Εκκλησία καλεί τους πιστούς να συμμετέχουν στη ζωή του Χριστού». Να αναπτύξετε και να σχολιάσετε την παραπάνω θέση. (25 Μονάδες)
- 10. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Οι πιστοί στην Εκκλησία είναι… α. υπήκοοι της πολιτείας β. ισότιμα μέλη της γ. χριστιανοί μιας κοινωνικής τάξης 2. Η λατρεία της Εκκλησίας είναι… α. απλή θρησκευτική εκδήλωση β. πλευρά του έργου των κληρικών γ. έκφραση της πίστης των χριστιανών 3. Όταν αποξενωθεί ο πιστός από τη λατρεία της Εκκλησίας… α. αποδυναμώνεται η συνείδησή του ότι είναι μέλος της β. ανακαλύπτει τις ελλείψεις του ως πιστός γ. η Εκκλησία τον αποκόπτει από το σώμα της 4. Οι πιστοί γίνονται «συν-ιερουργοί» όταν… α. βοηθούν στις εργασίες του ναού β. συμμετέχουν στα τελούμενα - λατρεία γ. κάνουν ελεημοσύνες 5. «Γενική Ιεροσύνη» σημαίνει ότι… α. και οι λαϊκοί έχουν ιερατικό χάρισμα β. όλοι οι κληρικοί έχουν τον ίδιο βαθμό Ιεροσύνης γ. όλοι οι άνθρωποι είναι ιερείς (5 Μονάδες) β) Οι παρακάτω προτάσεις αναφέρονται σε διαφορετικές ιστορικές περιόδους. Να τις ιεραρχήσετε σύμφωνα με τη χρονική σειρά που εμφανίστηκαν στη διαδρομή της ιστορίας: 1. Οι χριστιανοί, μετά το «διάταγμα των Μεδιολάνων» άρχισαν να κτίζουν ελεύθερα ναούς. 2. Κατά τη διάρκεια των διωγμών, η λατρεία τελούνταν στις κατακόμβες και τους τάφους των μαρτύρων. 3. Η περίοδος της Εικονομαχίας ήταν γόνιμη εποχή για την εξέλιξη της χριστιανικής λατρείας. 4. Η πρώτη χριστιανική κοινότητα, στα Ιεροσόλυμα, τελούσε τη λατρεία σε σπίτια. 5. Κατά την περίοδο της τουρκοκρατίας, η λατρεία χάνει τη λαμπρότητά της, όχι όμως και το περιεχόμενό της. (5 Μονάδες) γ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη.
- 11. «Για να αντιληφθούμετο νόημα της Θείας ……………… που αποτελεί το κύριο ………………….. της χριστιανικής λατρείας, πρέπει να θυμηθούμε τις ……………… θυσίες των Ιουδαίων, επειδή με αυτές έδειχναν την ……………… τους στον Θεό και εξαγόραζαν τις ……………… τους». (Ευχαριστίας / αιματηρές / αμαρτίες / ευγνωμοσύνη / μυστήριο) (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο σκοπός της δημιουργίας του ανθρώπου φανερώνει το βαθύτερο σύνδεσμό του με τον Θεό. 2. Όλα τα δημιουργήματα του Θεού φέρουν την εικόνα Του. 3. Μέσω της λατρείας ο άνθρωπος επικοινωνεί με τον δημιουργό του. 4. Ο άνθρωπος μπορεί να επιτύχει την ομοίωσή του με τον Θεό. 5. Μέσα από τα μυστήρια της Εκκλησίας ο άνθρωπος εξασφαλίζει το άτομό του. (5 Μονάδες) ε) Να συνδυάσετε τα αποτελέσματα της πτώσης των πρωτοπλάστων της πρώτης στήλης με τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Πνευματικός θάνατος 1. Θάνατος του ανθρώπου β. Ειδωλολατρία 2. Προσπάθεια του ανθρώπου να απαλλαγεί από το κακό με δικές του δυνάμεις και να ευτυχήσει γ. Υποδούλωση στη φθορά 3. Διακοπή κοινωνίας με τον Θεό δ. Αυτοθεοποίηση του ανθρώπου 4. Θλίψη για τον χαμένο παράδεισο ε. Ατομισμός 5. Έμφυτη ανάγκη του ανθρώπου για αναζήτηση θεών 6. Ελπίδα για έναν καλύτερο κόσμο 7. Πίστη ότι μπορεί ο άνθρωπος να φτάσει στη θέωση χωρίς Θεό (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Η ειρήνη πρώτα γίνεται εσωτερική κατάσταση του ανθρώπου και μετά μπορεί να υλοποιηθεί στην κοινωνία». Να σχολιάσετε την παραπάνω θέση. (25 Μονάδες)
- 12. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Ο Ακάθιστος Ύμνος είναι αφιερωμένος… α. στην Παναγία β. στη νίκη της Εκκλησίας γ. στην Κωνσταντινούπολη 2. Η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τη Θεοτόκο… α. με ειδικούς ύμνους, ναούς και εικόνες β. με ειδική θεία λειτουργία γ. κάθε Σάββατο 3. Κάθε Παρασκευή της Μ Σαρακοστής ψάλλεται… α. ο μεγάλος παρακλητικός κανόνας β. ο Ακάθιστος Ύμνος γ. ο Επιτάφιος Θρήνος 4. Η Παναγία αποκαλείται και… α. αοίδιμος β. αειπάρθενος γ. αείμνηστος 5. Η Κοίμηση της Θεοτόκου γιορτάζεται… α. στις 26 Δεκεμβρίου β. στις 15 Αυγούστου γ. στις 14 Σεπτεμβρίου (5 Μονάδες) β) Να συνδυάσετε τους όρους της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Απόστολοι 1. Παρουσίασαν, εξήγησαν και ξεκαθάρισαν την πίστη της Εκκλησίας β. Μάρτυρες 2. Εντυπωσίασαν με τη λογοτεχνική τους ευφυΐα και αναδείχτηκαν σε πνευματικούς ανθρώπους γ. Απολογητές 3. Κηρύττουν, βαπτίζουν και χειροτονούν διαδόχους, ιδρύουν τοπικές Εκκλησίες δ. Αποστολικοί Πατέρες 4. Αυτός που σπάει τους φυλετικούς φραγμούς και προσφέρει τη σωτηρία σε όλους ε. Χριστός 5. Υπέστησαν τους διωγμούς, το μαρτύριο και τον θάνατο για την πίστη τους στον Χριστό 6. Αυτοί που άλλαξαν την πίστη τους για να κάνουν θαύματα 7. Υπερασπίστηκαν την πίστη της Εκκλησίας, όταν αυτή πολεμήθηκε (5 Μονάδες)
- 13. γ) Να ξαναγράψετετο κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Μέσα από τη λατρεία η ………………. του Αγίου Πνεύματος μεταδίδεται στην ……………….. . Τα ………………. στοιχεία προσφέρονται στον ………………… Θεό για να αγιαστούν· αυτό γίνεται με τα ………………… και τις αγιαστικές πράξεις της λατρείας μας». (υλικά / μυστήρια / κτίση / χάρη / Τριαδικό) (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Στη συνέχεια να δείξετε με συντομία ποια σχέση έχει η επιλογή σας στην πρόταση 1 με την επιλογή σας στην πρόταση 2 (3 Μονάδες). 1. Η ένωση του ανθρώπου με τον Θεό… α. είναι κακόδοξη διδασκαλία β. είναι αδύνατη γ. γίνεται μέσα στην Εκκλησία 2. Με τη θεοπτία ο άνθρωπος μπορεί… α. να οδηγηθεί στη θέωση β. να αυξήσει τη νοημοσύνη του γ. να κάνει διαλογισμό (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο σωματικός θάνατος είναι προσωρινός χωρισμός ψυχής και σώματος. 2. Η αθανασία είναι για την Εκκλησία μια απλή συνέχεια της βιολογικής ζωής. 3. Η πτώση του ανθρώπου του στέρησε για πάντα τη χάρη του Θεού. 4. Για την πίστη της Εκκλησίας ο θάνατος ισοδυναμεί με ύπνο. 5. Η ζωή είναι ένα δώρο του Θεού που δημιούργησε τα πάντα από το μηδέν. (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Ο Χριστός είναι η ειρήνη. Αυτός κατάργησε την έχθρα με τη σάρκα του. … Ο απόστολος Παύλος προτρέπει, οι άνθρωποι να γίνουν πρωτοπόροι ειρήνης, να καταργήσουν το ανώφελο μίσος και να πάψουν να πολεμούν μάταια, γιατί γνωρίζουν πόσο πολύτιμο πράγμα είναι η ειρήνη. Είναι τόσο πολύτιμη, ώστε χρειάστηκε να κατεβεί στη γη ο ίδιος ο Θεός, προκειμένου να την προσφέρει στους ανθρώπους και δε βρήκε κανένα αντάξιο τίμημά της, γι' αυτό πρόσφερε το ίδιο του το αίμα» (άγιος Νικόλαος Καβάσιλας). Με βάση το παραπάνω κείμενο να εξηγήσετε γιατί η διδασκαλία του Χριστού χαρακτηρίζεται «χαρμόσυνο μήνυμα ειρήνης». (25 Μονάδες)
- 14. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Κατά το δεκαπενταύγουστο προς τιμήν της Θεοτόκου ψάλλεται… α. το Τριώδιο β. ο Παρακλητικός Κανόνας γ. η ακολουθία των Παθών 2. Οι ύμνοι που είναι αφιερωμένοι στη Θεοτόκο ονομάζονται… α. Θεοτοκία β. Μαρτυρικά γ. Δοξαστικά 3. Ο Ακάθιστος ύμνος ψάλλεται… α. κάθε Παρασκευή τη Μεγάλη Σαρακοστή β. την παραμονή των Εισοδίων της Θεοτόκου γ. την Κυριακή του Πάσχα 4. Για την Εκκλησία ήταν καθοριστική η συμβολή της Θεοτόκου…. α. για τη σωτηρία του κόσμου β. για τη συγγραφή της Καινής Διαθήκης γ. για την επιλογή των μαθητών του Χριστού 5. Η ονομασία «Θεοτόκος» σημαίνει … α. αυτή που γέννησε τον Θεό β. αυτή που γεννήθηκε από τον Θεό γ. αυτή που γεννάει θεούς (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Μετά την ………………, η νέα πραγματικότητα που δημιουργείται στον κόσμο, η ……………… , ζει και κινείται σε μια νέα ατμόσφαιρα. Οι ……………. των Ιεροσολύμων, που έχουν βαπτιστεί στο ……………….. της Αγίας Τριάδος, αποτελούν τον ……………….. μιας καινούριας κοινότητας, που έχει ως κέντρο της τη λατρεία και την προσευχή». (Πεντηκοστή / όνομα / Εκκλησία / πιστοί / πυρήνα) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η πίστη στην Ανάσταση ομολογείται στο Σύμβολο της Πίστεως. 2. Ο Σταυρός του Χριστού είναι για τους χριστιανούς μυστήριο λύπης και ταυτόχρονα χαράς. 3. Η κύρια εκδήλωση της Εκκλησίας για την Ανάσταση του Χριστού είναι το πασχαλινό τραπέζι.
- 15. 4. Η Ανάστασητου Χριστού είναι η απαρχή της αιώνιας ζωής. 5. Η Ανάσταση του Χριστού ταυτίζεται με την Ανάληψή του στον ουρανό. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την πρόταση, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες) και να αιτιολογήσετε σύντομα την επιλογή σας (3 Μονάδες): 1. Το πλύσιμο των ποδιών των μαθητών από τον Ιησού υπενθυμίζει το χρέος των χριστιανών… α. να είναι πάντα καθαροί στο σώμα τους β. να υπηρετούν τους συνανθρώπους τους ως διάκονοι της αγάπης γ. να είναι δούλοι των άλλων για να είναι και ταπεινοί (5 Μονάδες) ε) Να αντιστοιχήσετε τις γιορτές της στήλης Α με τις σωστές ημερομηνίες τους στη στήλη Β, στην οποία περισσεύουν δύο. ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Χριστούγεννα 1. Βάπτιση του Ιησού β. Θεοφάνια 2. Πάθος και θάνατος του Ιησού γ. Πεντηκοστή 3. Θέα ακτίστου φωτός δ. Μυστικός Δείπνος 4. Σάρκωση του Υιού του Θεού ε. Σταύρωση 5. Ίδρυση της Εκκλησίας 1. Ανάληψη της Θεοτόκου 2. Τελευταίο δείπνο Ιησού και μαθητών (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Για τους Ορθοδόξους, τα Χριστούγεννα παρουσιάζονται πιο πολύ ως γιορτή του ανθρώπου παρά του Θεού. Με το γεγονός της Βηθλεέμ δεν έχουμε ουσιαστικά ύψωση του Θεού αλλά ύψωση και θέωση του ανθρώπου. Σαρκώθηκε ο Λόγος και γεννήθηκε ο Άνθρωπος. … Είναι η γενέθλια ημέρα του Χριστού αλλά και του καθενός ανθρώπου μέσα στην πίστη» (Γεώργιος Πατρώνος). Να εξηγήσετε και να σχολιάσετε τη σημασία της γιορτής των Χριστουγέννων, όπως παρουσιάζεται στο παραπάνω απόσπασμα. (25 Μονάδες)
- 16. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Θεμέλιο της χριστιανικής λατρείας είναι… α. η παράδοση της Παλαιάς Διαθήκης β. ο σαρκωμένος Υιός και Λόγος του Θεού γ. η ζωή της Εκκλησίας 2. Η λατρεία της Εκκλησίας χαρακτηρίζεται ως ορθόδοξη επειδή… α. εκδηλώνεται με ορθό φιλοσοφικό τρόπο β. εκφράζει σωστές απόψεις γ. θεμελιώνεται στην παράδοση και την πίστη των αγίων 3. Ο χώρος τέλεσης της χριστιανικής λατρείας ονομάζεται… α. ιερός ναός β. οίκος συνάξεως γ. «κατ’ οίκον εκκλησία» 4. Η σύναξη της χριστιανικής κοινότητας ονομάζεται… α. συναγωγή β. σύνοδος γ. εκκλησία 5. Την περίοδο των διωγμών η Εκκλησία λατρεύει τον Θεό… α. σε ναούς β. σε κατακόμβες γ. σε δημόσιους χώρους (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «O σημερινός ………….. μπορεί ν’ αποφασίσει για το πόσο τον ενδιαφέρει η …………….. της Εκκλησίας, εφόσον φυσικά κατανοήσει πως η …………….. του σ’ αυτήν δεν είναι μια απλή …………….. υποχρέωση αφού συνδέει ουσιαστικά την …………….. μας με τον Θεό». (συμμετοχή / χριστιανός / ύπαρξη / θρησκευτική / λατρεία) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο Χριστός σέβεται την ιουδαϊκή παράδοση και τον Νόμο, διδάσκει και προσεύχεται στον Ναό του Σολομώντα. 2. Ο Κύριος αποκαλύπτει στη συνομιλία του με τη Σαμαρείτισσα την ημέρα της θυσίας Του. 3. Κάθε πιστός συμμετέχει με τη Θεία Κοινωνία στα πάθη και την Ανάσταση του Χριστού.
- 17. 4. Κάθε Πάσχαοι Εβραίοι θυμούνται τη Σταύρωση του Χριστού. 5. Στον Μυστικό Δείπνο ο Χριστός έφαγε για πρώτη φορά με τους μαθητές Του. (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε την παρακάτω πρόταση ως σωστή ή λανθασμένη, γράφοντας δίπλα τη λέξη «σωστό» ή «λάθος» (1 Μονάδες). Να αιτιολογήσετε την επιλογή σας με σύντομο ερμηνευτικό σχολιασμό της. (4 Μονάδες). 1. Σύμφωνα με τη διήγηση της Αγίας Γραφής ο άνθρωπος πλάστηκε από χώμα, είναι χοϊκός, αλλά έλαβε και «πνοή ζωής». (5 Μονάδες) ε) Να συνδυάσετε τους όρους της πρώτης στήλης με τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Θεοφάνια 1. Σάρκωση β. Ηρώδης 2. Ιησούς Χριστός γ. Λόγος του Θεού 3. Βασιλιάς των Ιουδαίων δ. Σαρανταήμερο 4. Αυτοκράτορας ε. Ενανθρώπηση 5. Περίοδος νηστείας 6. Βάπτιση 7. Αδάμ (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Πού είναι θάνατε το κεντρί σου; Πού είναι Άδη η νίκη σου; Ο Χριστός αναστήθηκε και συ έπεσες κάτω. Ο Χριστός αναστήθηκε και οι δαίμονες έπεσαν. Ο Χριστός αναστήθηκε και οι άγγελοι χαίρονται. Ο Χριστός αναστήθηκε και η ζωή κυριαρχεί. Ο Χριστός αναστήθηκε και κανένας νεκρός στο μνήμα του. Γιατί ο Χριστός που αναστήθηκε από τους νεκρούς, έγινε αρχή για τους νεκρούς. Σ΄ Αυτόν ανήκει η δόξα και η δύναμη στους αιώνες και για πάντα» (άγιος Ιωάννης Χρυσόστομος). Με βάση το παραπάνω απόσπασμα να παρουσιάσετε τη σημασία της Ανάστασης του Χριστού στον κόσμο και στη ζωή του ανθρώπου (25 Μονάδες)
- 18. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Η τρίτη φάση της θείας οικονομίας είναι… α. η περίοδος της Εκκλησίας β. η εποχή των προφητών γ. η ιστορία των πατριαρχών 2. Το σχέδιο του Θεού για τη σωτηρία του ανθρώπου ονομάζεται… α. Θεία Λειτουργία β. θεία δημιουργία γ. θεία οικονομία 3. Το σχέδιο του Θεού για την ανθρώπινη σωτηρία ονομάζεται… α. θεία οικονομία β. πολιτική οικονομία γ. κοινωνική οικονομία 4. Η διακοπή της επικοινωνίας του ανθρώπου με τον Θεό ονομάζεται και… α. σωτηρία β. θέωση γ. πνευματικός θάνατος 5. Η δεύτερη φάση της θείας οικονομίας είναι... α. η εποχή των τριών Ιεραρχών β. η διδασκαλία των Πατριαρχών γ. η ζωή του Χριστού (5 Μονάδες) β) Να συνδυάσετε τα ονόματα των εορτών της Εκκλησίας της πρώτης στήλης με τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Βάπτιση του Χριστού 1. Περίοδος νηστείας πριν τα Χριστούγεννα β. Χριστούγεννα 2. Ανάσταση του Χριστού γ. Επιφάνια 3. Ακολουθίες της Μεγάλης Εβδομάδας δ. Χριστιανικό Πάσχα 4. Γενέθλια ημέρα του Χριστού ε. Σαρανταήμερο 5. Συνεορτασμός Γέννησης και Βάπτισης του Χριστού 6. Ευαγγελισμός της Θεοτόκου 7. Φανέρωση της Αγίας Τριάδας (5 Μονάδες) γ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη.
- 19. «Τα σημαντικά γεγονότατης ζωής του Χριστού αποτυπώνονται στις δεσποτικές …………. . Τέτοια είναι η πανηγυρική είσοδος στα Ιεροσόλυμα (………… των Βαΐων), ο ……………. Δείπνος, τα ……………. και η ……………. του Χριστού». (Κυριακή / Ανάσταση / Μυστικός / εορτές / Πάθη) (5 Μονάδες) δ) Να συνδέσετε κάθε ημέρα της Μεγάλης Εβδομάδας στην πρώτη στήλη με το γεγονός με το οποίο σχετίζεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μεγάλη Δευτέρα 1. Πάθη και Σταύρωση του Χριστού β. Μεγάλη Τρίτη 2. Μυστικός Δείπνος γ. Μεγάλη Τετάρτη 3. Γυναίκα που άλειψε τα πόδια του Χριστού με μύρο δ. Μεγάλη Πέμπτη 4. Απιστία του Θωμά ε. Μεγάλη Παρασκευή 5. Παραβολή των δέκα παρθένων 6. Ανάληψη του Χριστού 7. Πάγκαλος Ιωσήφ και περιστατικό με την άκαρπη συκιά (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η χάρη του Αγίου Πνεύματος μεταδίδεται στη ζωή των πιστών μέσω των εικόνων. 2. Τα τρία πρόσωπα της Αγίας Τριάδος είναι μεταξύ τους ομοούσια. 3. Το γεγονός της Πεντηκοστής γιορτάζεται 50 ημέρες μετά την Ανάληψη. 4. Ο Χριστός ζει μέσα την Εκκλησία «εν Αγίω Πνεύματι». 5. Ο Χριστός στον Μυστικό Δείπνο δίνει υπόσχεση για την αποστολή του Παρακλήτου. (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ B1 «Εάν το Πάσχα είναι η πιο λαμπρή γιορτή του Χριστιανισμού, τα Χριστούγεννα βέβαια, είναι η πιο συγκινητική» (Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης). «…Πολλά δε θέλει ο άνθρωπος, να ‘ν’ ήμερος να ‘ναι άκακος, λίγο φαΐ, λίγο κρασί, Χριστούγεννα κι Ανάσταση» (Οδυσσέας Ελύτης). Αφού διαβάσετε τους παραπάνω στίχους να επιχειρηματολογήσετε για τη σημασία των Χριστουγέννων και του Πάσχα στη ζωή του σύγχρονου ανθρώπου. (25 Μονάδες)
- 20. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυνδυάσετε τους όρους στην πρώτη στήλη με τη σημασία της στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Ρωμανός ο Μελωδός 1. Επωνυμία της Παναγίας, τύπος εικονογράφησής της β. Δεκαπενταύγουστος 2. Βιβλίο της Καινής Διαθήκης γ. Θεοτοκία 3. Εορτασμός της Κοίμησης της Θεοτόκου δ. Ευαγγελισμός 4. Ύμνοι αφιερωμένοι στη Θεοτόκο ε. Γλυκοφιλούσα 5. Θεομητορική γιορτή, αναγγελία της σάρκωσης του Χριστού 6. Ποιητής, θεωρείται συγγραφέας του Ακάθιστου Ύμνου 7. Ακολουθία της Εκκλησίας (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1.Σαράντα μέρες μετά το Πάσχα η Εκκλησία γιορτάζει… α. την τελευταία εμφάνιση του αναστημένου Χριστού β. την Ανάληψή Του γ. τη Μεταμόρφωσή Του 2. Η ίδρυση της Εκκλησίας γιορτάζεται την ημέρα… α. της Ανάστασης του Χριστού β. της Πεντηκοστής γ. των Χριστουγέννων 3. Η χάρη του Αγίου Πνεύματος μεταδίδεται σε όλη την κτίση… α. μέσα από τις προσευχές των πιστών β. με τις εορτές των αγίων γ. με τη λατρεία της Εκκλησίας 4. Το μυστήριο της Αγίας Τριάδος προσεγγίζεται βιωματικά με… α. τη μελέτη β. την καλή διαγωγή γ. τη θέωση 5. Κάθε πιστός καλείται με τη χάρη του Αγίου Πνεύματος να γίνει… α. καλός και αγαθός β. άγιος γ. ημίθεος (5 Μονάδες) γ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη.
- 21. «Η ……………. είναιδώρο του Θεού ο οποίος δημιούργησε τα πάντα από το μηδέν και έφερε τον άνθρωπο από την ……………. στην ……………. . Ο θάνατος είναι έξω από τη θέληση του Θεού, δεν είναι …………….κατάσταση αλλά ……………. της πτώσης, δηλ. της απομάκρυνσης του ανθρώπου από τον Θεό». (φυσιολογική / ανυπαρξία / ύπαρξη / συνέπεια / ζωή) (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Το κήρυγμα του Χριστού είναι κήρυγμα σωτηρίας. 2. Ο Χριστός με το κήρυγμά του προσκαλεί και αναπαύει τους κουρασμένους και φορτωμένους και στηρίζει τους ψυχικά συντετριμμένους. 3. Το κήρυγμα του Χριστού προορίζεται για λίγους εκλεκτούς. 4. Ο Χριστός με τη διδασκαλία του φέρνει το χαρμόσυνο μήνυμα της ειρήνης. 5. Ο Χριστός στη διδασκαλία του αδιαφορεί για την ειδωλολατρία. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Ο σκοπός της ενανθρώπησης του Χριστού… α. είναι η ανθρώπινη σωτηρία β. είναι επανόρθωση του σφάλματος του Αδάμ γ. ανυψώνει τον άνθρωπο δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Ο άνθρωπος, πλασμένος κατ' εικόνα Θεού, είναι από τη φύση του προορισμένος να γιορτάζει, να θυμάται τον Θεό. Η χριστιανική γιορτή, δεν είναι ένα θεωρητικό και αφηρημένο γεγονός, αλλά βίωμα χαράς και ευφροσύνης για τη νέα πραγματικότητα που δημιούργησαν τα γεγονότα της θείας Οικονομίας, της Σάρκωσης, του Σταυρού, του Πάθους και της Ανάστασης του Χριστού. Να εντοπίσετε τα χαρακτηριστικά της χριστιανικής γιορτής και τη σημασία τους για τη ζωή του σύγχρονου ανθρώπου. (25 Μονάδες)
- 22. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η ……………. της Εκκλησίας στην …………… του Χριστού εκφράστηκε μέσα από τη ……………. των ομολογητών και των ……………. της, καθώς πίστη στην Ανάσταση του Χριστού σημαίνει πίστη στην ……………. Ανάσταση όλων των νεκρών». (κοινή / ζωή / μαρτύρων / Ανάσταση / πίστη) (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Ο Χριστός «μεταμορφώθηκε» στο όρος… α. Σινά β. Ιορδάνη γ. Θαβώρ 2. Η Μεταμόρφωση του Χριστού… α. έγινε στην επί του Όρους Ομιλία β. ταυτίζεται με την Πεντηκοστή γ. φανερώνει το άκτιστο φως του Θεού 3. Η θέα του ακτίστου φωτός από τον άνθρωπο ονομάζεται… α. θεοδικία β. θεοπτία γ. θεοσοφία 4. Ο Θεός φανερώνεται στη Παλαιά Διαθήκη… α. ως αγαθός γέρων β. με σύμβολα γ. ως προφήτης 5. Ο Χριστός φανέρωσε στη Μεταμόρφωση με το άκτιστο φως… α. τη θεία ουσία Του β. τη «δόξα» Του γ. την Αγία Γραφή (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο Θεός έχει ανάγκη τη λατρεία των πιστών. 2. Οι πιστοί δεν επιτρέπεται να εκφράζουν τους προβληματισμούς τους για τη λατρεία. 3. Στη λατρεία της Εκκλησίας δεν τελείται τίποτε χωρίς τη συμβολή και την παρουσία των πιστών.
- 23. 4. Η ενημέρωσηγια θέματα λατρείας επιτρέπει στους πιστούς να συμβάλουν με ουσιαστικούς προβληματισμούς στα ζητήματα αυτά. 5. Η λατρεία είναι αποκλειστικά υπόθεση των ιερέων και των κληρικών. (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η λατρεία πρέπει να προσφέρεται με καθαρότητα ψυχής και νου. 2. Η θυσία του Χριστού επαναλαμβάνεται στη χριστιανική λατρεία. 3. Στη Θεία Ευχαριστία θυμόμαστε ολόκληρη τη ζωή του Χριστού. 4. Τα μυστήρια της Εκκλησίας προεικονίζουν τις γιορτές της Παλαιάς Διαθήκης. 5. Στο Πάσχα της Παλαιάς και της Καινής Διαθήκης γιορτάζεται η θυσία του Χριστού. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η σάρκωση του Χριστού… α. είναι ιστορικό γεγονός β. για την Εκκλησία αποτελεί παράδοξο μυστήριο γ. είναι γεγονός ύψιστης ταπείνωσης του Θεού δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Σε πολλούς ύμνους της Μεγάλης Εβδομάδας η Εκκλησία προτρέπει τους πιστούς να «συμμετάσχουν» στο Πάθος του Χριστού και να «συμπορευτούν» με Αυτόν. Σε ποιες σκέψεις σας οδηγεί αυτή η θέση; Να αναπτύξετε την άποψή σας. (25 Μονάδες)
- 24. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Κατά τη Μεταμόρφωση ο Χριστός… α. αναλήφθηκε β. διατύπωσε τη διδασκαλία για τη θεότητα γ. φανέρωσε τη δόξα της θεότητάς του 2. Η Εκκλησία διδάσκει ότι η ουσία του Θεού… α. είναι απρόσιτη και αμέθεκτη β. φανερώνεται στους άξιους και ευσεβείς γ. εμφανίζεται σαν φως 3. Ο Θεός φανερώνεται με… α. τις κτιστές ενέργειές του β. τις άκτιστες ενέργειές του γ. τα φυσικά φαινόμενα 4. Ο Θεός φανερώθηκε… α. μόνο στην Καινή Διαθήκη β. μόνο στην Παλαιά Διαθήκη γ. με διαφορετικό τρόπο στην Παλαιά και στην Καινή Διαθήκη 5. Η Μεταμόρφωση του Χριστού έγινε στο όρος… α. Θαβώρ β. των Ελαιών γ. Σινά (5 Μονάδες) β) Να ιεραρχήσετε τα παρακάτω θέματα στη σωστή τους σειρά όπως προβάλλονται τη Μεγάλη Εβδομάδα: 1. Ταφή του Κυρίου 2. Περιστατικό με την άκαρπη συκιά 3. Αμαρτωλή γυναίκα με το μύρο 4. Πάθη του Χριστού 5. Προδοσία του Ιούδα (5 Μονάδες) γ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Ζώντας στην ……………. , μέσα από τα ……………. και τον καθημερινό ……………., ο χριστιανός ουσιαστικά συμμετέχει στη ……………. και προγεύεται την ……………. του». (ανάστασή / πνευματικό αγώνα / Εκκλησία / μυστήρια / ζωή του Χριστού) (5 Μονάδες)
- 25. δ) Να χαρακτηρίσετετις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Με τη λατρεία οι πιστοί οδηγούνται σε ενότητα με τον Θεό αλλά και τους συνανθρώπους τους. 2. Η πίστη είναι υποχρεωτική και η λατρεία προαιρετική. 3. Στη λατρεία της Εκκλησίας ο πιστός αναγνωρίζεται ως «συν-ιερουργός». 4. Εκκοσμίκευση ονομάζεται η αποσύνδεση λατρείας και πίστης. 5. Στη λατρεία της Εκκλησίας απαγορεύεται η συμμετοχή των λαϊκών. (5 Μονάδες) ε) Στον παρακάτω κατάλογο αναφέρονται πέντε γεγονότα από τη λατρεία της Παλαιάς Διαθήκης και πέντε από τη λατρεία της Καινής Διαθήκης. Να οργανώσετε τα γεγονότα σε δύο στήλες. Στην πρώτη να αναφέρετε όσα σχετίζονται με την Παλαιά Διαθήκη και στη δεύτερη εκείνα που αφορούν στην Καινή Διαθήκη. 1. Αιματηρές θυσίες 2. Προσμονή Μεσσία 3. Ο Αρχιερέας θυσιάζει τον πασχάλιο αμνό 4. Πάσχα: Γιορτή της νίκης πάνω στον θάνατο με τη θυσία και την Ανάσταση του Χριστού 5. Μεταβολή του άρτου και του οίνου σε Σώμα και Αίμα Χριστού 6. Αναίμακτη λατρεία 7. Θεία Ευχαριστία 8. Πάσχα: Γιορτή της απελευθέρωσης από την Αίγυπτο 9. Μυστικός Δείπνος 10. Ημέρα του εξιλασμού (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Ο Ιωάννης Χρυσόστομος παρουσιάζει τον Χριστό να λέει στους ανθρώπους: «Εγώ (είμαι) για σένα πατέρας, εγώ αδελφός, εγώ σύζυγος, εγώ σπίτι, εγώ τροφή, εγώ ρούχο, εγώ ρίζα, εγώ θεμέλιο, ό,τι θέλεις εγώ. Να μη σου λείψει τίποτα. Θα δουλέψω εγώ. Ήρθα να σε υπηρετήσω, όχι να με υπηρετήσεις. Εγώ (είμαι) και φίλος, και μέλος του σώματός σου και κεφάλι, και αδελφός και αδελφή και μητέρα, όλα εγώ. Μόνο να είσαι κοντά μου. Εγώ (είμαι) φτωχός για σένα και αλήτης για σένα. Στον σταυρό για σένα, στον τάφο για σένα. Στον ουρανό παρακαλώ για σένα τον Πατέρα μου, στη γη έρχομαι Υιός του πατέρα μου για σένα. Εσύ είσαι τα πάντα για μένα, και αδελφός και συγκληρονόμος και φίλος μου και μέλος του σώματός μου. Τι άλλο θέλεις;». Να περιγράψετε τρόπους με τους οποίους το παραπάνω κείμενο μπορεί να επηρεάσει τις σχέσεις των ανθρώπων στη σύγχρονη εποχή. (25 Μονάδες)
- 26. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η συμβολή της Θεοτόκου ήταν καθοριστική για να …………… το σχέδιο του Θεού. Ο Θεός για να ……………. ζήτησε την ανθρώπινη συνεργασία. Η Θεοτόκος, εκπροσωπώντας το ανθρώπινο γένος, ……………. να γίνει η ………….. μεταξύ ουρανού και γης, γι’ αυτό ……………. ως μεσίτρια μεταξύ Θεού και ανθρώπων». (αναγνωρίζεται / σαρκωθεί / γέφυρα / δέχθηκε / πραγματοποιηθεί) (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. H Ανάληψη γιορτάζεται… α. μετά το Πάσχα β. πριν το Πάσχα γ. μετά τα Χριστούγεννα 2. Την αποστολή του Αγίου Πνεύματος… α. επιβεβαίωσε ο Χριστός με τη Γέννησή Του β. αρνήθηκε ο Χριστός στην επί του όρους Ομιλία γ. υποσχέθηκε ο Χριστός τη βραδιά του Μυστικού Δείπνου 3. Η γιορτή της Πεντηκοστής σχετίζεται με… α. τον φωτισμό των Αποστόλων από το Άγιο Πνεύμα β. τους πενήντα μαθητές και μαθήτριες του Χριστού γ. το έτος 50 μ.Χ. στο οποίο η Εκκλησία εξαπλώθηκε πέρα από την Παλαιστίνη 4. Το όνομα Παράκλητος αποδίδεται… α. κυρίως στο Άγιο Πνεύμα β. στην Ακολουθία της Παράκλησης γ. στους ιερείς και τους επισκόπους 5. Με την Ανάληψη… α. οι Ρωμαίοι έπαψαν να καταζητούν τον Χριστό για να τον θανατώσουν β. έκλεισε ο κύκλος της επίγειας δράσης του Χριστού γ. ιδρύθηκε η Εκκλησία (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Οι κύριες φάσεις της θείας οικονομίας είναι η ελληνιστική και η ρωμαϊκή περίοδος. 2. Στην εκκλησιαστική γλώσσα «οικονομία» λέγεται η πραγμάτωση του σχεδίου του Θεού για τη σωτηρία του ανθρώπου.
- 27. 3. Το κύριογεγονός στην ιστορία της σωτηρίας του ανθρώπου είναι ο ερχομός του Χριστού στον κόσμο. 4. Οι λανθασμένες επιλογές του ανθρώπου είναι η βασική αιτία για την παρουσία του κακού στον κόσμο. 5. Ο Θεός συνέχισε να αγαπά τον άνθρωπο παρά την απομάκρυνση του ανθρώπου από Αυτόν. (5 Μονάδες) δ) Να συνδυάσετε τις ιστορικές περιόδους της πρώτης στήλης με τα ιστορικά γεγονότα που αφορούν στην ανάπτυξη της λατρείας στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. 19ος αιώνας και μετά 1. Οι χριστιανοί δεν είχαν ναούς και τελούσαν τη λατρεία σε σπίτια β. Μεγάλοι διωγμοί 2. Η λατρεία χάνει τη λαμπρότητά της, όχι όμως και το περιεχόμενό της γ. «Διάταγμα Μεδιολάνων» 3. Συχνά η λατρεία τελούνταν στις κατακόμβες και τους τάφους των μαρτύρων δ. Αποστολικά χρόνια 4. Η λατρεία της Εκκλησίας διατηρεί τη συνέχεια της αποστολικής και βυζαντινής εποχής ε. Περίοδοι δουλείας (Άραβες, Λατίνοι, Τούρκοι) 5. Η Εκκλησία δεν συνήθιζε να χρησιμοποιεί ύμνους στη λατρεία 6. Οι χριστιανοί ελεύθερα αρχίζουν να κτίζουν ναούς 7. Η λατρεία γίνεται μια τυπική εξωτερική υπόθεση των πιστών (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την πρόταση, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες) και να αιτιολογήσετε σύντομα την επιλογή σας (3 Μονάδες): 1. Η συμμετοχή στο Πάθος και την Ανάσταση του Χριστού… α. αποτελεί αναγκαιότητα για να υπάρχει ανθρώπινη ζωή στη γη β. είναι υποχρέωση κάθε ατόμου για να είναι ηθικός άνθρωπος γ. βοηθάει στην κατανόηση του μυστηρίου της ζωής και του θανάτου (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Στην παράδοση της Εκκλησίας αλλά και του τόπου μας έχει ξεχωριστή θέση η Μεγάλη Εβδομάδα. Να αναφερθείτε σε αυτή την παράδοση και να σχολιάσετε το νόημα που αυτή έχει για τους πιστούς. (25 Μονάδες)
- 28. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναιεραρχήσετε τους παρακάτω βασικούς σταθμούς της εξέλιξης της χριστιανικής λατρείας σύμφωνα με τη χρονική τους σειρά: 1. Περίοδος δουλείας σε Άραβες, Λατίνους και Τούρκους. 2. Περίοδος από την ανεξαρτησία του Ελληνικού κράτους και μέχρι σήμερα. 3. Αποστολική εποχή. 4. Εποχή της ανάπτυξης, ακμής και άνθησης της λατρείας με το τέλος των διωγμών. 5. Περίοδος της Εικονομαχίας. (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Το στοιχείο της εικόνας του Θεού στον άνθρωπο είναι… α. η πίστη και η ελευθερία β. η λογική και η αγάπη γ. η λογική και η ελεύθερη βούληση 2. Σύμφωνα με την Παλαιά Διαθήκη ο Θεός έπλασε τον άνθρωπο από χώμα και του έδωσε… α. «πνεύμα δυνάμεως» β. «αύρα αθανασίας» γ. «πνοή ζωής» 3. Σύμφωνα με τη διήγηση της Παλαιάς Διαθήκης η ανθρώπινη φύση είναι… α. θνητή και ατελής β. χοϊκή και ουράνια γ. πνευματική και άυλη 4. Ο άνθρωπος θα πετύχαινε την ομοίωσή του με τον Θεό… α. με τη σωστή χρήση της ελεύθερης βούλησης β. με τη σωστή άσκηση της δύναμής του γ. με τη δοξολογία του Θεού 5. Σύμφωνα με την Εκκλησία, η δοξολογία του Θεού πραγματοποιείται… α. σε κάθε στιγμή της ζωής του β. με το Βάπτισμα και το Χρίσμα γ. με την ειδική ιεροσύνη (5 Μονάδες) γ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Η ανάμνηση των ………………… του Χριστού μάς βοηθά να συνειδητοποιήσουμε όχι μόνο την ευεργεσία της σωματικής ………….. αλλά και την ……………. της ψυχικής υγείας. Όταν ο Χριστός θεράπευε τον …………., του έδινε τη σωματική όραση και ταυτόχρονα τον οδηγούσε στη συνειδητοποίηση της ανάγκης για ……………..».
- 29. (πνευματική πρόοδο /θεραπείας / ανάγκη / τυφλό / θαυμάτων) (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η απομάκρυνση από τον Θεό ονομάζεται και πνευματικός θάνατος. 2. Αφού ο άνθρωπος δεν είναι αιώνιος τίποτε δεν είναι αιώνιο. 3. Οι άγιοι της Εκκλησίας βεβαιώνουν με τη ζωή τους τη νίκη του Χριστού πάνω στον θάνατο. 4. Η πτώση φανερώνει την αδυναμία του Θεού να σώσει τον άνθρωπο. 5. Η αθανασία είναι δώρο του Θεού στον άνθρωπο και όχι γνώρισμα της ανθρώπινης φύσης. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Το έργο της Εκκλησίας είναι… α. διδακτικό β. φιλανθρωπικό γ. λατρευτικό δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Πάσχα σημαίνει αιώνια ζωή, ζωή εν Χριστώ, κοινωνία μαζί Του· σημαίνει αλήθεια, ειρήνη και χαρά εν Πνεύματι Αγίω. “Χαίρετε!” (να είστε χαρούμενοι), αυτή ήταν η πρώτη-πρώτη λέξη που είπε ο αναστημένος Κύριος στις μυροφόρες. Κι όταν αντάμωσε με τους Αποστόλους, τα πρώτα Του λόγια ήταν: “ειρήνη υμίν”» (Αλέξανδρος Σμέμαν). Αφού εντοπίσετε στο παραπάνω κείμενο μερικά από τα σημαντικότερα στοιχεία του κηρύγματος του Χριστού να εξηγήσετε τον λόγο για τον οποίο η Εκκλησία τα συσχετίζει με την Ανάστασή Του. (25 Μονάδες)
- 30. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, και 3 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τις μαρτυρίες της ιστορίας της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η αποκατάσταση της προσκύνησης των εικόνων έγινε…. α. με την Ζ΄ Οικουμενική Σύνοδο β. μετά το Σχίσμα των δυο Εκκλησιών γ. μετά την Άλωση της Κωνσταντινούπολης 2. Η Εκκλησία γιορτάζει την αναστήλωση των εικόνων… α. την Κυριακή της Σαμαρείτιδος β. την Κυριακή της Πεντηκοστής γ. την Κυριακή της Ορθοδοξίας 3. Ο κύριος υπερασπιστής των εικόνων ήταν ο… α. Ιωάννης ο Χρυσόστομος β. Ιωάννης ο Δαμασκηνός γ. Ιωάννης ο Πρόδρομος 4. Οι πιο γνωστές τεχνοτροπίες της τέχνης των εικόνων είναι η…. α. Αττική και η Επτανησιακή σχολή β. Ελληνική και η Ρωσική γ. Μακεδονική και η Κρητική 5. Στην εικόνα του Χριστού οι λέξεις «ο Ων» δηλώνουν ότι…. α. το πρόσωπο αυτό υπήρξε κάποτε β. ο Ιησούς Χριστός είναι και Θεός άρα Θεάνθρωπος γ. είναι μόνο άνθρωπος και όχι Θεός (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Η τριπλή …………… και ανάδυση στο νερό της …………… σημαίνει τη συμμετοχή του βαπτιζόμενου στην …………. ταφή και την Ανάσταση του Χριστού. Στη συνέχεια, χρίεται με …………… και ντύνεται στα ……………». (άγιο μύρο / τριήμερη / ολόλευκα / κολυμβήθρας / κατάδυση) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με την ιστορία της αρχαίας Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο πρώτος συγγραφέας Θείας Λειτουργίας είναι ο Φιλόσοφος και Μάρτυρας Ιουστίνος. 2. Κατά την αποστολική εποχή η Θεία Ευχαριστία γινόταν κάθε βράδυ. 3. H πρώτη Θεία Λειτουργία γράφτηκε από τον Απόστολο Παύλο.
- 31. 4. Σε κάθεΘεία Λειτουργία η Εκκλησία βιώνει την παρουσία του Χριστού. 5. Η Θεία Ευχαριστία καθιερώθηκε τους πρώτους Βυζαντινούς αιώνες. (5 Μονάδες) δ) Να συνδυάσετε κάθε ομάδα αγίων προσώπων που τιμά η Εκκλησία από την πρώτη στήλη με την κύρια ιδιότητά τους η οποία αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Απόστολοι 1. Ασκητές που αγωνίστηκαν για τα πάθη τους και την αγιότητα β. Μάρτυρες 2. Ποίμαναν με αυταπάρνηση και αγιότητα το ποίμνιό τους γ. Όσιοι 3. Άσκησαν τη διαχείριση σε οικονομικά ζητήματα της Εκκλησίας δ. Προφήτες 4. Μετέφεραν το μήνυμα του Ευαγγελίου σε όλα τα έθνη ε. Ιεράρχες 5. Έγραψαν ιστορικά κείμενα 6. Έχυσαν το αίμα τους για την πίστη του Χριστού 7. Προετοίμασαν τον δρόμο του Μεσσία (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Το πρώτο μέρος της Θείας Λειτουργίας ονομάζεται… α. Λειτουργία των Κατηχουμένων β. Λειτουργία των πιστών γ. Λειτουργία του λαού δ. Λειτουργία των κληρικών (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Για την Εκκλησία πίστη και λατρεία συνδέονται. Παρ’ όλα αυτά, πολλοί χριστιανοί τα αποσυνδέουν. Αν όμως οι πιστοί παρακολουθούν και δε συμμετέχουν στη λατρεία, μπορεί να αισθανθούν σιγά-σιγά αποξενωμένοι από τα τελούμενα, με αποτέλεσμα να αποδυναμώνεται η συνείδησή τους ότι είναι μέλη της Εκκλησίας. Για παράδειγμα, θεωρούν την ακολουθία του Γάμου ως κοινωνική εκδήλωση χωρίς να της δίνουν τις διαστάσεις του μυστηρίου. Να αναπτύξετε και να σχολιάσετε αυτές τις θέσεις χρησιμοποιώντας, αν χρειαστεί, και άλλα παραδείγματα. (25 Μονάδες)
- 32. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τις μαρτυρίες της ιστορίας της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Το βασικό επιχείρημα των εικονομάχων ήταν ότι… α. η τιμή της εικόνας αποδίδεται στο πρωτότυπο β. μόνο ο Χριστός μπορεί να ζωγραφίζεται και όχι οι άγιοι γ. ο Χριστός ως Θεός δεν ζωγραφίζεται 2. Ένα βασικό επιχείρημα των υπερασπιστών των εικόνων ήταν ότι… α. στην Παλαιά Διαθήκη δεν υπήρχαν εικόνες β. η τιμή της εικόνας αποδίδεται στο πρωτότυπο γ. οι εικόνες είναι όμορφη διακόσμηση στους ναούς 3. Στην Εικονομαχία, οι Ορθόδοξοι έλεγαν ότι μπορούν να ζωγραφίζουν τον θεάνθρωπο Χριστό επειδή… α. σαρκώθηκε, δηλαδή έγινε άνθρωπος β. είναι το δεύτερο πρόσωπο της Αγίας Τριάδας γ. επειδή ήταν απαίτηση των αγιογράφων 4. Κατά την Εκκλησία, στις εικόνες αποδίδεται… α. λατρεία β. λατρεία και προσκύνηση γ. προσκύνηση 5. Κατά την Εκκλησία, από τη στιγμή που ο Υιός του Θεού σαρκώθηκε, η απεικόνισή του… α. επιτρέπεται β. απαγορεύεται γ. καταργείται (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Το Βάπτισμα ενός παιδιού …………….. για τη ζωή του, καθώς επίσης μια ωραία οικογενειακή γιορτή. Για την …………….. έχει ευρύτερες διαστάσεις: Ένα νέο ………….. προστίθεται στο σώμα του Χριστού. Ο νεοφώτιστος …………….. και στο εξής μετέχει ……………..». (Εκκλησία / είναι σημαντικό γεγονός / στη ζωή του Χριστού / μέλος / αλλάζει ζωή) (5 Μονάδες)
- 33. γ) Να συνδυάσετεκάθε ομάδα αγίων προσώπων που τιμά η Εκκλησία από την πρώτη στήλη με την κύρια ιδιότητά τους η οποία αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Ομολογητές 1. Αυτοί που έχυσαν το αίμα τους για την πίστη του Χριστού β. Προφήτες 2. Όσοι αγωνίστηκαν εναντίον των παθών και των επιθυμιών του σώματος γ. Μάρτυρες 3. Όσοι ομολόγησαν θαρραλέα την πίστη τους στον Χριστό μπροστά στις ανθρώπινες εξουσίες δ. Ιεράρχες 4. Εκείνοι που οδηγούσαν τους πιστούς στο μαρτύριο στο Κολοσσαίο ε. Όσιοι και ασκητές 5. Όσοι πολέμησαν τους ιουδαιοχριστιανούς στην αρχή της Εκκλησίας 6. Αυτοί που προετοίμασαν τον ερχομό του Κυρίου 7. Αυτοί που στήριξαν την ορθή πίστη και αγωνίστηκαν για το ποίμνιό τους (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με την ιστορία της αρχαίας Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Στα αποστολικά χρόνια, η Θεία Ευχαριστία γινόταν διαφορετικά από τον τρόπο που έγινε τη βραδιά του Μυστικού Δείπνου. 2. Οι αγάπες ήταν τραπέζια που γίνονταν στους γάμους. 3. Η Θεία Ευχαριστία μας θυμίζει το θαύμα του πολλαπλασιασμού των άρτων 4. Η Θεία Ευχαριστία διαχωρίστηκε από το δείπνο της αγάπης ήδη από τον 2ο αιώνα. 5. Οι χριστιανοί των πρώτων αιώνων, συχνά τελούσαν τη Θεία Ευχαριστία πάνω στους τάφους των μαρτύρων. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Ο άνθρωπος ο οποίος μετανοεί… α. επανασυνδέεται με τον Θεό και τον συνάνθρωπο β. λυπάται επειδή δεν μπορεί να θεραπεύσει τα πάθη του γ. χαίρεται επειδή θα αποφύγει την τιμωρία για τα λάθη του
- 34. δ. όλα ταπαραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Για την Εκκλησία πίστη και λατρεία συνδέονται. Παρ’ όλα αυτά, πολλοί χριστιανοί τα αποσυνδέουν. Αν όμως οι πιστοί παρακολουθούν και δε συμμετέχουν στη λατρεία, μπορεί να αισθανθούν σιγά-σιγά αποξενωμένοι από τα τελούμενα, με αποτέλεσμα να αποδυναμώνεται η συνείδησή τους ότι είναι μέλη της Εκκλησίας Να αναπτύξετε και να σχολιάσετε αυτές τις θέσεις χρησιμοποιώντας, αν χρειαστεί, και παραδείγματα. (25 Μονάδες)
- 35. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τις μαρτυρίες της ιστορίας της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Η αμφισβήτηση των εικόνων στη λατρεία ονομάστηκε… α. Εικονομαχία β. Ησυχασμός γ. Μονοφυσιτισμός 2. Η πίστη της Εκκλησίας σχετικά με τις εικόνες διατυπώθηκε… α. στην Αγία Γραφή β. στην Ζ΄ Οικουμενική Σύνοδο γ. στα αποστολικά κείμενα 3. Η αναστήλωση των εικόνων γιορτάζεται από την Εκκλησία… α. το Πάσχα β. στην Κοίμηση της Θεοτόκου γ. την Κυριακή της Ορθοδοξίας 4. Τα αίτια της Εικονομαχίας ήταν μεταξύ των άλλων… α. εθνικά και φυλετικά β. καλλιτεχνικά και φιλοσοφικά γ. κοινωνικά και θρησκευτικά 5. Το κυριότερο επιχείρημα των εικονομάχων ήταν ότι… α. ο Ιησούς είχε απορρίψει κάθε εικόνα για τον εαυτό του β. ο Θεός δε ζωγραφίζεται γ. οι ζωγράφοι είναι αμαρτωλοί (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Όταν ο ………………. στρέφεται στον Χριστό και αγωνίζεται με ………………. , φθάνει στη…………………. με τον Θεό, στην ενότητα δηλαδή που είχε το …………………….. με τον Πλάστη του πριν από το …………………. αμάρτημα». (συμφιλίωση / άνθρωπος / προπατορικό / ταπείνωση / δημιούργημα) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με την ιστορία της αρχαίας Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Οι Πατέρες της Εκκλησίας αντιμετώπισαν τις αιρέσεις και έγραψαν ευχές για τη Θεία Ευχαριστία, διαμορφώνοντας Λειτουργίες με το όνομά τους.
- 36. 2. Η ΘείαΛειτουργία πρέπει να τελείται σε όλο τον κόσμο μόνο στην ελληνική γλώσσα. 3. Τα λειτουργικά κείμενα εξελίχθηκαν δια μέσου των αιώνων και δέχτηκαν προσθήκες ή αφαιρέσεις, χωρίς να χαθεί ο αρχικός τους πυρήνας. 4. Η Θεία Ευχαριστία έχει συνταχθεί από τον Μέγα Βασίλειο και μόνο αυτή τελείται κάθε Κυριακή 5. Στις πρώτες Λειτουργίες οι ευχές προέρχονταν από προφορικές τοπικές παραδόσεις, από τις οποίες αργότερα προήλθαν τα πρώτα λειτουργικά κείμενα. (5 Μονάδες) δ) Να συνδυάσετε κάθε πρόσωπο της πρώτης στήλης με την κύρια ιδιότητά του στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μανουήλ Πανσέληνος 1. Μεγάλος ζωγράφος, εκπρόσωπος της Μακεδονικής σχολής β. Ειρήνη η Αθηναία 2. Σπουδαίος Ορθόδοξος αγιογράφος του 20ού αιώνα γ. Θεοφάνης ο Κρητικός 3. Πατέρας της Εκκλησίας που υπερασπίστηκε τις εικόνες κατά την Εικονομαχία δ. Ιωάννης Δαμασκηνός 4. Ο σπουδαιότερος από τους εικονομάχους ε. Φώτης Κόντογλου 5. Συγκάλεσε την Ζ΄ Οικουμενική Σύνοδο 6. Κυριότερος εκπρόσωπος της Κρητικής σχολής αγιογραφίας 7. Καταδικάστηκε από την Ζ΄ Οικουμενική Σύνοδο (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Στην εκκλησιαστική γλώσσα μετάνοια σημαίνει… α. μεταμέλεια β. στεναχώρια γ. αλλαγή τρόπου σκέψης και τρόπου ζωής δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Ορισμένοι χριστιανοί υποστηρίζουν ότι η λατρεία είναι απλή θρησκευτική υποχρέωση και άλλοι ότι η λατρεία είναι ουσιαστική υπόθεση για την ύπαρξή τους. Να σχολιάσετε τις παραπάνω θέσεις. (25 Μονάδες)
- 37. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Οι Άγιοι Πάντες εορτάζονται μετά την Πεντηκοστή… α. επειδή είναι οι κοινωνικοί ηγέτες της εποχής τους β. για να τονιστεί ο φωτισμός τους από το Άγιο Πνεύμα γ. γιατί προηγούνται σε αξία όλων των υπόλοιπων πιστών 2. Οι Άγιοι πάντες οδηγήθηκαν στην αγιότητα… α. είτε με τον μαρτυρικό θάνατο είτε με την ενάρετη και ασκητική ζωή β. εξαιτίας της βούλησης του Θεού να υπάρχουν και άγιοι στον κόσμο γ. επειδή οι χριστιανοί επέλεξαν κάποιους μορφωμένους να είναι άγιοι 3. Η εορτή των Αγίων Πάντων δίνει την ευκαιρία να τιμηθούν… α. οι μεγάλοι άγιοι, που υπερέχουν των ασήμαντων β. όλοι οι χριστιανοί γ. οι γνωστοί αλλά και οι αφανείς και άγνωστοι άγιοι 4. Οι άγιοι μεταφέρουν στους χριστιανούς… α. την ευλογία και τον φωτισμό του Θεού β. την εξουσία που είχαν μετά τον θάνατό τους γ. προειδοποιητικά μηνύματα από τον Θεό 5. Οι άγιοι της Εκκλησίας… α. ασκούν τη νόμιμη εξουσία που του δόθηκε από τον Θεό β. συμπαραστέκονται με στοργή στους αγωνιζόμενους πιστούς γ. απολαμβάνουν τον παράδεισο, επειδή θαυματουργούν (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η «Λειτουργία των πιστών» αφορά μόνο τους βαπτισμένους χριστιανούς. 2. Τα αναγνώσματα είναι κείμενα της Καινής Διαθήκης. 3. Μετά τη Μικρή Είσοδο ψάλλεται ο Ακάθιστος Ύμνος. 4. Στη Θεία Λειτουργία οι πιστοί παρακαλούν τον Θεό να έχουν ειρηνικό θάνατο. 5. Ο καθαγιασμός των Τιμίων Δώρων είναι μέρος του μυστηρίου της Βάπτισης. (5 Μονάδες) γ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Κατά τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες όσοι χριστιανοί είχαν κάνει βαριά αμαρτήματα…
- 38. α. αποκόπτονταν απότη χριστιανική κοινότητα β. έπρεπε να μετανοήσουν δημόσια γ. συγχωρούνταν από τον επίσκοπο τη νύχτα της Ανάστασης δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) δ) Να συνδυάσετε τις λατρευτικές πράξεις από το χριστιανικό Βάπτισμα που αναφέρονται στην πρώτη στήλη με τη σημασία ή το νόημά τους που αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Ντύσιμο με λευκά ρούχα 1. Βεβαιώνει τη δωρεά των χαρισμάτων του Αγίου Πνεύματος β. Επάλειψη με λάδι 2. Συμβολίζει μια μικρή θυσία για τον Χριστό με την οποία ο νεοφώτιστος αναγνωρίζεται ως δούλος του Χριστού γ. Επάλειψη με Άγιο Μύρο 3. Συμβολική πράξη που δηλώνει την ευχή της Εκκλησίας για να γίνει ο νεοφώτιστος κληρικός δ. Τριπλή κατάδυση στο νερό και ανάδυση 4. Συμμετοχή στην τριήμερη ταφή και Ανάσταση του Χριστού ε. Κόψιμο λίγων τριχών από τα μαλλιά 5. Τιμητική αναφορά στο Οικουμενικό Πατριαρχείο όπου γίνεται ο καθαγιασμός του Αγίου Μύρου 6. Σύμβολο του αγώνα του χριστιανού, αφού έτσι έκαναν και οι αθλητές πριν τους αγώνες 7. Συμβολική αναφορά στη φωτεινή ζωή του χριστιανού (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η περιγραφή της πρώτης Θείας Ευχαριστίας μας οδηγεί στους …………………. χρόνους. Οι απόστολοι μαζί με τη ………………….. του Ευαγγελίου παρέδιδαν και τον τρόπο …………….. της Θείας Ευχαριστίας, που ήταν μια ………………… των πράξεων του Κυρίου κατά τον …………. Δείπνο». (επανάληψη / τέλεσης / Μυστικό / αποστολικούς / διδασκαλία) (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Σύμφωνα με τη χριστιανική προσέγγιση, ο Θεός δεν έχει ανάγκη τη λατρεία των ανθρώπων, αντίθετα οι άνθρωποι χρειάζονται τον Θεό. Μέσα από τη συνειδητή λατρεία επιδιώκουν να ενωθούν με τον Θεό, αλλά και με τους συνανθρώπους τους. Να αναπτύξετε και να σχολιάσετε αυτές τις θέσεις. (25 Μονάδες)
- 39. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1.Η σύσταση του μυστηρίου του Βαπτίσματος οφείλεται… α. στον απόστολο Πέτρο β. στην Παλαιά Διαθήκη γ. στον Ιησού Χριστό 2. Στην πρώτη χριστιανική εποχή, πριν το Βάπτισμα ήταν απαραίτητη η… α. κατήχηση β. γνώση της Παλαιάς Διαθήκης γ. Θεία Κοινωνία 3. Ο θεσμός του νηπιοβαπτισμού… α. καθιερώθηκε από τον Ιωάννη τον Πρόδρομο β. είναι άγνωστος στην Εκκλησία γ. επικράτησε από νωρίς στην Εκκλησία 4. Το Βάπτισμα του νέου πιστού γίνεται… α. στο όνομα της Αγίας Τριάδος β. στο όνομα του Ιησού Χριστού και των αποστόλων γ. στο όνομα του Αγίου Πνεύματος 5. Η τριπλή κατάδυση και ανάδυση στο νερό της κολυμπήθρας σημαίνει… α. τη συμμετοχή του βαπτιζόμενου στην τριήμερη ταφή και την Ανάσταση του Χριστού β. την πνευματική ευθύνη του αναδόχου γ. την τήρηση ενός αρχαίου εθίμου (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Οι άγιοι παραμέρισαν …………….. ώστε να φανερωθεί μέσα τους η χάρη του Θεού. Στο πρόσωπό τους βλέπουμε …………….. εκείνον που έπλασε ο Θεός ……………... Οι άγιοι είναι …………….. αγκαλιάζουν ολόκληρη τη δημιουργία …………….. . Οι πιστοί τους τιμούν για τη φωτισμένη γνησιότητα της ζωής τους». (τον αληθινό άνθρωπο / φίλοι του Θεού / με αγάπη / το εγώ τους / με προοπτική τη θέωση) (5 Μονάδες)
- 40. γ) Να αντιστοιχήσετετις λέξεις ή φράσεις της Α’ στήλης με εκείνες που σχετίζονται στη Β’ στήλη (στη Β’ στήλη έχει δύο λέξεις ή φράσεις περισσότερες). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μυστικός Δείπνος 1. Απόστολος Παύλος, ο απόστολος των εθνών β. Άρτος και Οίνος 2. Επίκληση και καθαγιασμός Τιμίων Δώρων γ. «Λάβετε φάγετε..» και… 3. Το Σώμα και το Αίμα του Χριστού στη Θεία Ευχαριστία δ. Άγιο Πνεύμα 4. Ιουστίνος, φιλόσοφος και μάρτυρας ε. Θεία Λειτουργία 5. «Πίετε εξ αυτού πάντες». Συστατικοί λόγοι του μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας 6. Συνεχίζεται ως Δείπνο Αγάπης στην πρώτη Εκκλησία 7. Η πιο γνωστή είναι έργο του Ιωάννου Χρυσοστόμου (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η αναστήλωση των εικόνων έγινε επί βασιλείας του Ιουλιανού. 2. Στη Μονή του Σινά φυλάσσονται πολλές παλιές βυζαντινές εικόνες. 3. Κύριοι υπερασπιστές των εικόνων ήταν οι Θεόδωρος Στουδίτης και Ιωάννης Δαμασκηνός. 4. Η Μακεδονική σχολή διακρίνεται για τα ζωντανά χρώματα στις εικόνες. 5. Με την προσκύνηση των εικόνων η τιμή απευθύνεται προς το πρωτότυπο. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Το μυστήριο της Μετάνοιας… α. ονομάζεται και εξομολόγηση β. έχει κατοχυρωμένο το απόρρητο και από την Εκκλησία και από την Πολιτεία γ. συστάθηκε από τον ίδιο τον Χριστό δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες)
- 41. ΘΕΜΑ Β1 Ο ΙωάννηςΧρυσόστομος, αναφερόμενος στην Εκκλησία, σημειώνει ότι: «… είναι θεμέλιο αρετής, διδασκαλείο (σχολείο) φιλοσοφίας, όχι μόνον την ώρα της λατρευτικής σύναξης… αλλά και σ’ όλον τον υπόλοιπο χρόνο. … Όσα υπάρχουν και γίνονται εδώ είναι πνευματικό λουτρό, που με τη θερμότητα του Πνεύματος αφαιρείται κάθε βρωμιά…». Να αναπτύξετε και να σχολιάσετε τις βασικές θέσεις του κειμένου. (25 Μονάδες)
- 42. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η ένταξη του χριστιανού στην Εκκλησία γίνεται με το μυστήριο… α. της Εξομολόγησης και την τελετή του Αγίου Μύρου β. του Χρίσματος και τη Θεία Ευχαριστία γ. του Βαπτίσματος και του Χρίσματος 2. Ο/Η ανάδοχος θεωρείται από την Εκκλησία… α. πνευματικός πατέρας ή μητέρα του νεοφώτιστου β. μάρτυρας ότι ένας άνθρωπος βαπτίστηκε γ. βοηθός του ιερέα στο μυστήριο του Βαπτίσματος 3. Μια επιπλέον ονομασία του Βαπτίσματος είναι… α. «χρίσμα» επειδή ο νεοφώτιστος χρίεται με ιερό λάδι β. «λουτρό αναγέννησης» επειδή οδηγεί σε μια νέα ζωή γ. «φως» επειδή ο νεοφώτιστος φέρει άσπρη λαμπάδα 4. Η καθιέρωση του Βαπτίσματος οφείλεται… α. στη σύσταση του ίδιου του Χριστού προς τους Αποστόλους β. στη διδασκαλία της Παλαιάς Διαθήκης γ. στα λαϊκά έθιμα της εποχής του Χριστού 5. Στην αρχαία Εκκλησία η κατήχηση ήταν… α. το κήρυγμα που γινόταν στους βαπτισμένους πιστούς β. η διαδικασία διδαχής και προετοιμασίας των ανθρώπων για το Βάπτισμα γ. ο χώρος που στέκονταν οι πρεσβύτεροι στον ναό κατά το Βάπτισμα (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Ο άνθρωπος απομακρύνθηκε από τον δημιουργό του λόγω της ………………... τάσης του για ισοθεΐα. Η απολυτοποίηση του εγώ επέφερε την ………………... του ανθρώπου, δηλαδή την αποκοπή του από την πηγή της ζωής, τον ………………... του, αλλά και τη διατάραξη των σχέσεών του με την υπόλοιπη ………………... . Τότε η ………………... του Θεού στον άνθρωπο αμαυρώθηκε». (δημιουργία / Πλάστη / εγωιστική / αλλοτρίωση / εικόνα) (5 Μονάδες)
- 43. γ) Να συνδυάσετετις φράσεις που αφορούν στην παράδοση και εξέλιξη της Θείας Ευχαριστίας της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Δείπνο αγάπης 1. Ιερού Χρυσοστόμου, Μεγάλου Βασιλείου, Αγίου Γρηγορίου Θεολόγου β. Λόγια του Χριστού στο Μυστικό Δείπνο 2. Μετάληψη του Σώματος και του Αίματος Χριστού γ. Πατέρες της Εκκλησίας συγγραφείς Θείων Λειτουργιών 3. Μίμηση του Μυστικού Δείπνου κατά την αποστολική εποχή δ. Ολοκλήρωση Θείας Ευχαριστίας 4. Κήρυγμα προς τους πιστούς σε φυλλάδια ε. Τάφοι μαρτύρων 5. «Λάβετε φάγετε τούτο εστίν το Σώμα μου… Πίετε εξ αυτού πάντες τούτο εστί το Αίμα μου» 6. Κοσμάς Αιτωλός, Πατριάρχης Γρηγόριος Ε΄ 7. Τέλεση Θείας Ευχαριστίας επί των μνημάτων κατά την περίοδο των διωγμών (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Εικονομαχία εκδηλώθηκε στα χρόνια των Κομνηνών. 2. Με το ζήτημα των Εικόνων ασχολήθηκε η πρώτη Οικουμενική Σύνοδος. 3. Τα αίτια της Εικονομαχίας ήταν πολιτικά, κοινωνικά και θρησκευτικά. 4. Η Εικονομαχία τελείωσε οριστικά επί αυτοκράτειρας Θεοδώρας. 5. Η αναστήλωση των εικόνων γιορτάζεται την Κυριακή των Βαΐων. (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε την παρακάτω πρόταση ως σωστή ή λανθασμένη, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα τη λέξη «σωστό» ή «λάθος» (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η βαθύτερη σημασία του μυστηρίου της Μετάνοιας είναι ότι εκείνος που μετανοεί και καταφεύγει στον Θεό, συγχωρείται. (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Η ιστορία του Χριστιανισμού φανερώνει ότι η λατρεία της Εκκλησίας εξελίχθηκε και αναπτύχθηκε. Στους πρώτους χριστιανικούς χρόνους, οι χριστιανοί
- 44. συγκεντρώνονταν σε κάποιαοικία. Σε περιόδους διωγμών, πολλές φορές η λατρεία γινόταν στις κατακόμβες. Μετά το διάταγμα των Μεδιολάνων, κτίστηκαν ναοί ελεύθερα. Να εξηγήσετε πώς οι ιστορικές και κοινωνικές συνθήκες, σε διάφορες εποχές, επηρέασαν την ανάπτυξη της λατρείας. (25 Μονάδες)
- 45. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η ένταξη του χριστιανού στην Εκκλησία γίνεται με το μυστήριο… α. της Εξομολόγησης και την τελετή του Αγίου Μύρου β. του Χρίσματος και τη Θεία Ευχαριστία γ. του Βαπτίσματος και του Χρίσματος 2. Ο/Η ανάδοχος θεωρείται από την Εκκλησία… α. πνευματικός πατέρας ή μητέρα του νεοφώτιστου β. μάρτυρας ότι ένας άνθρωπος βαπτίστηκε γ. βοηθός του ιερέα στο μυστήριο του Βαπτίσματος 3. Μια επιπλέον ονομασία του Βαπτίσματος είναι… α. «χρίσμα» επειδή ο νεοφώτιστος χρίεται με ιερό λάδι β. «λουτρό αναγέννησης» επειδή οδηγεί σε μια νέα ζωή γ. «φως» επειδή ο νεοφώτιστος φέρει άσπρη λαμπάδα 4. Η καθιέρωση του Βαπτίσματος οφείλεται… α. στη σύσταση του ίδιου του Χριστού προς τους Αποστόλους β. στη διδασκαλία της Παλαιάς Διαθήκης γ. στα λαϊκά έθιμα της εποχής του Χριστού 5. Στην αρχαία Εκκλησία η κατήχηση ήταν… α. το κήρυγμα που γινόταν στους βαπτισμένους πιστούς β. η διαδικασία διδαχής και προετοιμασίας των ανθρώπων για το Βάπτισμα γ. ο χώρος που στέκονταν οι πρεσβύτεροι στον ναό κατά το Βάπτισμα (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η περιγραφή της πρώτης Θείας Ευχαριστίας μας οδηγεί στους …………………. χρόνους. Οι απόστολοι μαζί με τη ………………….. του Ευαγγελίου παρέδιδαν και τον τρόπο …………….. της Θείας Ευχαριστίας, που ήταν μια ………………… των πράξεων του Κυρίου κατά τον …………. Δείπνο». (επανάληψη / τέλεσης / Μυστικό / αποστολικούς / διδασκαλία) (5 Μονάδες) γ ) Να συνδυάσετε τα τελούμενα στη Θεία Λειτουργία που αναφέρονται στην πρώτη στήλη με την ερμηνεία τους η οποία αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν).
- 46. ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗΒ α. Μεγάλη Είσοδος 1. Ανάγνωση αποσπάσματος από την Καινή Διαθήκη β. Ευαγγελικό ανάγνωσμα 2. Η φάση του καθαγιασμού των Τιμίων Δώρων, δηλ. της μεταβολής τους σε Σώμα και Αίμα Χριστού γ. Μικρή Είσοδος 3. Μεταφορά των Τιμίων Δώρων στην Αγία Τράπεζα δ. Θεία Κοινωνία 4. Ανάγνωση του Ψαλτηρίου ε. Αγία Αναφορά 5. Μετάληψη του σώματος και του αίματος του Χριστού 6. Μεταφορά του Ευαγγελίου στο κέντρο του ναού 7. Είσοδος των πιστών στο Ιερό Βήμα (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Κατά τον απόστολο Παύλο, η μίμηση των αγίων είναι μίμηση του Χριστού. 2. Η γιορτή των Αγίων Πάντων καθιερώθηκε για να τιμώνται οι άγνωστοι θεοί. 3. Κάθε χριστιανός μπορεί να φθάσει στην αγιότητα. 4. Οι ασκητές είναι άγιοι που αγωνίστηκαν κατά των παθών. 5. Ο άγιος αποδέχεται πλήρως τον συνάνθρωπό του. (5 Μονάδες) ε) Στον παρακάτω κατάλογο να βρείτε πέντε ονόματα που ανήκουν σε Ορθόδοξους οι οποίοι σε διαφορετικές εποχές και με τον τρόπο του ο καθένας υπερασπίστηκαν ή βοήθησαν στη διάδοση των εικόνων. 1. Άρειος 2. Θεόδωρος ο Στουδίτης 3. Λέων Ε΄ ο Αρμένιος 4. Ιωάννης ο Δαμασκηνός 5. Αυτοκράτειρα Θεοδώρα 6. Νεστόριος 7. Λέων Γ΄ ο Ίσαυρος 8. Αυτοκράτορας Ιουλιανός 9. Ειρήνη η Αθηναία 10. Μανουήλ Πανσέληνος (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «H αληθινή θρησκεία δεν έχει ναούς, δεν έχει τίποτα δικό της γιατί είναι όλα δικά της» (Γιάννης Τσαρούχης). Να σχολιάσετε ελεύθερα αυτή την άποψη. (25 Μονάδες)
- 47. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με της διδασκαλία και τις μαρτυρίες της ιστορίας της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η Θεία Ευχαριστία είναι… α. η ουσία κάθε εκκλησιαστικής τελετής β. το κέντρο της χριστιανικής λατρείας γ. η προετοιμασία για τα άλλα μυστήρια 2. Η Θεία Ευχαριστία συνεστήθη από τον Χριστό… α. στη διάρκεια του Μυστικού Δείπνου β. μετά την Ανάστασή Του γ. πριν την είσοδο στα Ιεροσόλυμα 3. Με την τέλεση της πρώτης Θείας Ευχαριστίας ο Χριστός… α. έκανε μια νέα αρχή για το Ιουδαϊκό Πάσχα β. εγκαινιάζει το νέο και αληθινό Πάσχα γ. καταργεί την εορτή του Πάσχα 4. Κατά την αποστολική εποχή, πριν τη Θεία Ευχαριστία γινόταν… α. το δείπνο της συγγνώμης β. το δείπνο της αγάπης γ. διανομή τροφίμων στους απόρους 5. Από τα πρωτοχριστιανικά χρόνια μέχρι σήμερα… α. γράφτηκαν πολλές Λειτουργίες β. γράφτηκε μόνο μία Θεία Λειτουργία γ. δεν γράφτηκε καμιά Θεία Λειτουργία (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Αμέσως μετά τον ………………….. των Τιμίων Δώρων διαβάζονται τα λεγόμενα ……………………, δηλαδή ένας κατάλογος, όπου είναι γραμμένα τα ………………….. ζωντανών και νεκρών. Η ……………………. τους μας θυμίζει ότι είμαστε όλοι ………………………. και στο κλίμα αυτό προετοιμαζόμαστε για τη Θεία Κοινωνία». (δίπτυχα / ανάγνωση / ονόματα / καθαγιασμό / ενωμένοι) (5 Μονάδες)
- 48. γ) Να συνδυάσετετις φράσεις της πρώτης στήλης με τις φράσεις τις οποίες σχετίζονται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μετάνοια είναι… 1. μεσίτης και μέσω αυτού έρχεται η συγχώρεση των αμαρτιών β. Τις αμαρτίες συγχωρεί… 2. σαμάνος που πέφτει σε καταληψία και έτσι λυτρώνει τους ανθρώπους από το μίασμα γ. Όσα αναφέρει κάποιος στην εξομολόγηση… 3. η συμφιλίωση του άνθρωπου με τον εαυτό του, τους συνανθρώπους του και τον Θεό δ. Ο ιερέας στην εξομολόγηση είναι… 4. η ντροπή, που αισθάνεται ο εξομολογούμενος ε. Εμπόδιο στη Μετάνοια είναι 5. η μεγάλη απόσταση Εκκλησίας και πόλεως 6. ο Θεός που είναι και αποδέκτης της εξομολόγησης 7. δεν κοινολογούνται, υπάρχει το απόρρητο που κατοχυρώνεται από την Εκκλησία και την Πολιτεία (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η μίμηση των αγίων θεωρείται μίμηση του Χριστού. 2. Η εγωιστική θεώρηση του κόσμου δεν συμβαδίζει με την αγιότητα. 3. Η απομάκρυνση από τον Θεό αμαύρωσε την εικόνα του Θεού στον άνθρωπο. 4. Οι άγιοι επιδίωξαν να σώσουν μόνο τον εαυτό τους και το πέτυχαν. 5. Η συμφιλίωση με τον Θεό βασίζεται στην ταπείνωση. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τις μαρτυρίες της ιστορίας της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να σχολιάσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Οι εικονομάχοι… α. ονομάζονται και εικονοκλάστες β. υποστήριζαν ότι οι εικόνες της Παναγίας και των αγίων δεν διαφέρουν από τα είδωλα γ. θεωρούσαν ότι ο Χριστός, ως Θεός, δεν επιτρέπεται να απεικονίζεται, γιατί η θεότητα είναι αθέατη
- 49. δ. όλα ταπαραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «…Ο Χριστιανισμός απέρριψε την έννοια του ναού, ως κατοικία του Θεού, καθώς και τα θυσιαστήρια, τις θυσίες και ότι άλλο υπήρχε στις θρησκείες εκείνες και ήταν αντίθετο με τη χριστιανική διδασκαλία. Βεβαίως όρισε συγκεκριμένους τόπους συνάντησης των πιστών, τους οποίους καταχρηστικά τους ονόμασε ναούς. Όμως σε καμιά περίπτωση δεν θεώρησε ότι αυτοί είναι κατοικία του Θεού, αλλά χώροι που συνάζεται και στεγάζεται η Εκκλησία, το σύνολο των πιστών… Ο ίδιος ο Χριστός διαβεβαίωσε πως όπου “δύο ή τρεις συνηγμένοι εις το εμόν όνομα, εκεί ειμί εν μέσω αυτών” (όπου είναι δύο ή τρεις συναγμένοι στο όνομά μου, εκεί βρίσκομαι ανάμεσά τους) (Ματθ.18:20). Αυτό σημαίνει πως η παρουσία του Κυρίου στον ναό που συνάζεται η Εκκλησία είναι πραγματική, η ιερότητα του χώρου είναι δεδομένη και η σπουδαιότητά του μεγάλη». Στηριζόμενοι στο παραπάνω κείμενο, να εντοπίσετε και να σχολιάσετε τα στοιχεία που εξηγούν την ύπαρξη ναών-εκκλησιών στον χριστιανισμό. (25 Μονάδες)
- 50. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Με την τέλεση της πρώτης Θείας Ευχαριστίας ο Χριστός…. α. έκανε μια νέα αρχή για το Ιουδαϊκό Πάσχα β. εγκαινιάζει το νέο και αληθινό Πάσχα γ. καταργεί την εορτή του Πάσχα 2. Από τα πρωτοχριστιανικά χρόνια μέχρι σήμερα… α. γράφτηκαν πολλές Λειτουργίες β. γράφτηκε μόνο μία Θεία Λειτουργία γ. δεν γράφτηκε καμιά Θεία Λειτουργία 3. Στα πρωτοχριστιανικά χρόνια, στις ευχές της Θείας Λειτουργίας… α. οι χριστιανοί αγνοούσαν τι να κάνουν β. δεν υπήρχε σταθερό και μόνιμο κείμενο γ. χρησιμοποιούσαν μόνο λόγια του Χριστού 4. Ορισμένοι από τους συγγραφείς Λειτουργιών είναι… α. Πατέρες της Εκκλησίας (όπως ο Μέγας Βασίλειος) β. Προφήτες της Παλαιάς Διαθήκης (όπως ο Ησαΐας) γ. Απολογητές της πρώτης Εκκλησίας (όπως ο Αριστείδης) 5. Τα λόγια του Χριστού που παραπέμπουν στην ίδρυση του μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας είναι… α. «λάβετε φάγετε…», «πίετε εξ αυτού πάντες…» β. «ο Θεός αγάπη εστί» γ. «πλούσιοι επτώχευσαν και επείνασαν…» (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Κατά τη …………………………. οι χριστιανοί προσεύχονται στον Θεό για ολόκληρη τη δημιουργία. Μέσα από τις …………………………. του διακόνου ή του ιερέα παρακαλούν για όλους τους ανθρώπους. Παρακαλούν επίσης για την ………………………… της γης, για ……………………………. στον κόσμο, για τους αρρώστους, τους καταπονημένους, τους ……………………………. , για να φυλάει όλον τον κόσμο από κάθε θλίψη, οργή, κίνδυνο και ανάγκη». (αιχμαλώτους / Θεία Λειτουργία / ευφορία / αιτήσεις / ειρήνη) (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τα σχετικά με τον Γάμο τα οποία αναφέρονται στην πρώτη στήλη με το κύριο νόημά τους το οποίο αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά
- 51. ένα γράμμα τηςπρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. «Κατ΄ οίκον εκκλησία» 1. Γάμος στη Κανά β. «Ησαΐα χόρευε…» 2. Ένωση άνδρα-γυναίκας γ. «Εις σάρκαν μίαν» 3. Σφραγίδα ένωσης δ. Δακτυλίδια 4. Επίσημο συμβόλαιο ε. Πολιτικός Γάμος 5. Οικογένεια 6. Πανηγυρικό αίσθημα 7. Αβραάμ (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Το Μυστήριο του Χρίσματος γίνεται μετά το Βάπτισμα. 2. Με το Βάπτισμα ο άνθρωπος εντάσσεται στην Εκκλησία. 3. Ανάλογα με τον τόπο και την εποχή, αλλάζουν και τα υλικά του Βαπτίσματος. 4. Ο βαπτιζόμενος βυθίζεται στο νερό μια φορά στο όνομα της Αγίας Τριάδος. 5. Με το Χρίσμα μεταφέρονται στο πιστό τα χαρίσματα του Αγίου Πνεύματος. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να εξηγήσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Σύμφωνα με τον Ιωάννη τον Δαμασκηνό και την Ζ’ Οικουμενική Σύνοδο… α. στην προσκύνηση των εικόνων, η τιμή απευθύνεται στο εικονιζόμενο πρόσωπο β. οι εικόνες είναι έκφραση της πίστης γ. η λατρεία ανήκει μόνο στον Θεό δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Οι χριστιανοί πρέπει να βγαίνουν από τον ναό … σα να κατεβαίνουν από τους ουρανούς. Ήσυχοι και φιλοσοφημένοι… με αγάπη προς τη σοφία, περισσότερο ευλαβείς. … Να διδάσκουν τους άλλους με τη συμπεριφορά τους ότι συνομίλησαν με τον Κύριο, ότι συναναστράφηκαν τον Χριστό» (Ιωάννης ο Χρυσόστομος). Να εντοπίσετε και να σχολιάσετε τα στοιχεία με τα οποία ο συγγραφέας περιγράφει τη σχέση της λατρείας με την καθημερινή ζωή των χριστιανών. (25 Μονάδες)
- 52. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Τα…………………. των εικόνων φανερώνουν μια ……………… πραγματικότητα, δηλαδή τη ………………. του ουρανού. Γι αυτό η ……………. μοιάζει με το …………………… αλλά και διαφέρει από αυτό». (πρόσωπα / πρωτότυπο / μυστική / δόξα / εικόνα) (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Στη Θεία Λειτουργία, η Εκκλησία προσεύχεται… α. μόνο για τους λειτουργούς του μυστηρίου β. για ολόκληρη τη Δημιουργία γ. μόνο για τα μέλη της 2. Κατά την ανάγνωση του Ευαγγελικού αναγνώσματος οι χριστιανοί… α. βιώνουν την παρουσία του ίδιου του Χριστού ο οποίος τους διδάσκει β. ενημερώνονται για την ιεραποστολική δράση των Αποστόλων γ. βγαίνουν από τον ναό επειδή είναι ιερή στιγμή 3. Για τη συμμετοχή στη Θεία Ευχαριστία, απαραίτητη προϋπόθεση είναι η… α. κατανόηση των αναγνωσμάτων και των δρώμενων β. αυστηρή επταήμερη αγρυπνία και προσευχή γ. αλληλοσυγχώρηση των πιστών 4. Κορυφαία ιερή στιγμή στη Θεία Λειτουργία είναι η… α. αγία Αναφορά β. ακολουθία του Όρθρου γ. αρτοκλασία 5. Για την τέλεση της Θείας Ευχαριστίας χρειάζονται απαραίτητα… α. λάδι και νερό β. άρτος και οίνος γ. θυμίαμα και μύρο (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τα σχετικά με τον Γάμο τα οποία αναφέρονται στην πρώτη στήλη με το κύριο νόημά τους το οποίο αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν).
- 53. ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗΒ α. «Κατ΄ οίκον εκκλησία» 1. Γάμος στη Κανά β. «Ησαΐα χόρευε…» 2. Ένωση άνδρα-γυναίκας γ. «Εις σάρκαν μίαν» 3. Σφραγίδα ένωσης δ. Δακτυλίδια 4. Επίσημο συμβόλαιο ε. Πολιτικός Γάμος 5. Οικογένεια 6. Πανηγυρικό αίσθημα 7. Αβραάμ (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1.Μετάνοια λέγεται… α. ένα συναίσθημα ενοχής β. αλλαγή της εσωτερικής διάθεσης και ζωής του ανθρώπου γ. το αίσθημα φόβου απέναντι στον Θεό 2. Στους πρώτους αιώνες η εξομολόγηση και η μετάνοια… α. γινόταν δημόσια β. γινόταν μετά τη Λειτουργία του Πάσχα γ. γινόταν τη Μεγάλη Παρασκευή 3. Οτιδήποτε αναφέρεται στην εξομολόγηση… α. είναι απόρρητο β. γράφεται σε ένα ειδικό βιβλίο γ. ανακοινώνεται στην εκκλησία 4. Η μετάνοια των ανθρώπων αναφέρεται… α. στην Παλαιά Διαθήκη β. στην Καινή Διαθήκη γ. και στην Παλαιά και στην Καινή Διαθήκη 5. Το μυστήριο της Εξομολόγησης τελεί ο Επίσκοπος, καθώς επίσης… α. η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας β. κάθε πιστός χριστιανός που έχει γνώσεις ψυχολογίας γ. έμπειρος ιερέας, ο οποίος λέγεται εξομολόγος ή πνευματικός (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η Θεία Ευχαριστία…
- 54. α. αποτελεί τοκέντρο της χριστιανικής λατρείας β. συστάθηκε από τον ίδιο το Χριστό κατά τη διάρκεια του Μυστικού Δείπνου γ. τελέσθηκε από τον ίδιο τον Χριστό κατά τη διάρκεια του Μυστικού Δείπνου δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Η ορθόδοξη λατρεία είναι μία κίνηση να διακρίνουμε τον αληθινό Θεό, ο οποίος διαρκώς φανερώνεται στην καθημερινότητα και πραγματικότητα της ζωής μας, να τοποθετηθούμε μέσα στους κόλπους της αγάπης Τον, να εκφράσουμε ανταποδοτικά την ευχαριστία και την αγάπη μας, να κοινωνήσουμε τελικά μαζί Του, να περιχωρήσουμε στη χάρη και ενέργειά Του, να ζήσουμε τη συγγένεια μαζί Του…» (Μητροπολίτης Μεσογαίας και Λαυρεωτικής Νικόλαος Χατζηνικολάου). Στο παραπάνω κείμενο, με τίτλο «Η κατάργηση της ατομικότητας μέσα στη Θεία Λατρεία», ο συγγραφέας περιγράφει τη σχέση του Θεού με τον άνθρωπο, όπως τη βιώνει η Εκκλησία στη λατρεία της. (25 Μονάδες)
- 55. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Η …………….. των προσώπων στις εικόνες δεν είναι …………….. όπως στις φωτογραφίες. Τα πρόσωπα μαρτυρούν τη …………….. του ουρανού. Τα εικονιζόμενα πρόσωπα των αγίων φαίνονται ……………….. επειδή μετέχουν σε μια άλλη …………….. που είναι η χάρη του Θεού». (μεταμορφωμένα / μυστική δόξα / φυσική / απεικόνιση / πραγματικότητα) (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Κατά τον απόστολο Παύλο, η μίμηση των αγίων είναι μίμηση του Χριστού. 2. Η γιορτή των Αγίων Πάντων καθιερώθηκε για να τιμώνται οι άγνωστοι θεοί. 3. Κάθε χριστιανός μπορεί να φθάσει στην αγιότητα. 4. Οι ασκητές είναι άγιοι που αγωνίστηκαν κατά των παθών. 5. Ο άγιος αποδέχεται πλήρως τον συνάνθρωπό του. (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τη διαδικασία στο μυστήριο του Βαπτίσματος και τις προϋποθέσεις του της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό της στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Άγιο Μύρο 1. Όσοι μόλις βαπτίστηκαν β. Νηπιοβαπτισμός 2. Ακροώμενοι, κυρίως κατηχούμενοι, φωτιζόμενοι γ. Ομάδες κατηχουμένων 3. Χρίεται ο νεοφώτιστος σε όλα τα μέρη του σώματός του με το σημείο του σταυρού δ. Νεοφώτιστοι 4. Οι ευχές της Εκκλησίας κατά το Βάπτισμα ε. Ανάδοχος 5. Αποκοπή τριχών από το κεφάλι του νηπίου 6. Βάπτισμα σε νηπιακή ηλικία με ανάθεση της κατήχησης στον ανάδοχο και στους γονείς 7. Ομολογία πίστεως για λογαριασμό του βαπτιζόμενου (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ.
- 56. 1.Κατά τη ΘείαΛειτουργία οι πιστοί προσεύχονται στον Θεό… α. μόνο για τους παρόντες στον ναό β. μόνο για τους ορθόδοξους χριστιανούς γ. για όλη τη δημιουργία 2. Κορυφαία ιερή στιγμή στη Θεία Λειτουργία είναι η… α. αγία Αναφορά β. ακολουθία του Όρθρου γ. αρτοκλασία 3. Η Λειτουργία των κατηχουμένων αποτελεί… α. το τέλος της Θείας Λειτουργίας β. το πρώτο μέρος της Θείας Λειτουργίας γ. μέρος του μυστηρίου του Βαπτίσματος 4. Μέσα στη Θεία Λειτουργία απαγγέλλεται… α. ο Ακάθιστος Ύμνος β. το Σύμβολο της Πίστεως γ. ο Ύμνος της Αγάπης 5. Στο τέλος της Θείας Λειτουργίας οι πιστοί… α. συμμετέχουν στη Θεία Κοινωνία β. εξομολογούνται τις αμαρτίες τους γ. διαβάζουν το Ευαγγέλιο (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την πρόταση με τη σωστή φράση από τις επιλογές α, β, γ (2 Μονάδες). Στη συνέχεια, να τεκμηριώσετε την απάντησή σας γράφοντας ένα σύντομο σχόλιο για την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η Θεία Ευχαριστία… α. περιγράφεται στο κείμενο της Αποκάλυψης β. είναι το κέντρο της χριστιανικής λατρείας γ. ήταν βασική τελετή της Παλαιάς Διαθήκης (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Συχνά η τέλεση της λατρείας γίνεται τυπικά, εξωτερικά ή από συνήθεια. Ο Χριστός στην Καινή Διαθήκη, προτείνει πραγματική λατρεία, με αγάπη με αλήθεια και με ταπείνωση. Στην προηγούμενη παράγραφο, η λατρεία του Θεού περιγράφεται με δύο τρόπους. Να τους εξηγήσετε και να τους σχολιάσετε. (25 Μονάδες)
- 57. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Τα επιχειρήματα των ……………………. αντέκρουσαν οι ορθόδοξοι. Στην εικόνα του Χριστού δεν απεικονίζεται ούτε η θεία ούτε η ……………………. φύση. Αναπαριστάνεται ο ……………………. στον οποίο οι δύο φύσεις είναι αχώριστα ενωμένες. Ο Άγιος Ιωάννης Δαμασκηνός γράφει “στα παλιά χρόνια ο Θεός ……………………. και ασχημάτιστος δεν εικονιζόταν διόλου. Τώρα που έγινε ορατός κατά σάρκα και επικοινώνησε με τους ανθρώπους εικονίζω το βλεπόμενο ……………………. του Θεού”». (σαρκωμένος Λόγος / εικονομάχων / ασώματος / ανθρώπινη / πρόσωπο) (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Στην Εκκλησία μετάνοια θεωρείται η… α. επιστροφή του νου, της καρδιάς, της θέλησης στον Θεό β. δίκαιη τιμωρία για τα λάθη μας γ. μετάδοση της Θείας Κοινωνίας 2. Στους πρώτους αιώνες του Χριστιανισμού ήταν γνωστή η πρακτική… α. της εξαγοράς των αμαρτιών β. της δημόσιας μετάνοιας γ. των λαϊκών δικαστηρίων 3. Οτιδήποτε αναφέρεται στην εξομολόγηση… α . είναι απόρρητο β. καταχωρίζεται σε ένα ειδικό βιβλίο γ. ανακοινώνεται στην εκκλησία 4. Κατά την Εκκλησία, όταν ο πιστός εξομολογείται… α. αποκτά τη δυνατότητα να βελτιωθεί από μόνος του β. ο ιερέας δικαιώνει όλα του τα λάθη γ. ο Θεός συγχωρεί και θεραπεύει όλες του τις αστοχίες 5. Το μυστήριο της Εξομολόγησης τελεί ο Επίσκοπος, καθώς επίσης… α. η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας β. κάθε πιστός χριστιανός που έχει γνώσεις ψυχολογίας γ. έμπειρος ιερέας, ο οποίος λέγεται εξομολόγος ή πνευματικός (5 Μονάδες)
- 58. γ) Να συνδυάσετετα τελούμενα στο μυστήριο του Γάμου της πρώτης στήλης με τους συμβολισμούς τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Δακτυλίδια 1. Ένωση του άνδρα και της γυναίκας β. Στέφανα 2. Χαρά και πανηγυρικό αίσθημα γ. Κοινό ποτήριο 3. Κοινωνική αναγκαιότητα και απόδειξη γονιμότητας δ. Χορός του «Ησαΐα» 4. Σφραγίδα ένωσης και σταθερότητα της σχέσης, ε. Σάρκα μία 5. Ανάμνηση αρχαίων τελετών προς τιμήν του Διονύσου 6. Κοινή συμμετοχή των συζύγων σε χαρά και σε λύπη 7. Επιβράβευση των συζύγων (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η «Λειτουργία των πιστών» αφορά μόνο τους βαπτισμένους χριστιανούς. 2. Τα αναγνώσματα είναι κείμενα της Καινής Διαθήκης. 3. Μετά τη Μικρή Είσοδο ψάλλεται ο Ακάθιστος Ύμνος. 4. Στη Θεία Λειτουργία οι πιστοί παρακαλούν τον Θεό να έχουν ειρηνικό θάνατο. 5. Ο καθαγιασμός των Τιμίων Δώρων είναι μέρος του μυστηρίου της Βάπτισης. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η Θεία Ευχαριστία… α. συστάθηκε από τον ίδιο τον Χριστό κατά τη διάρκεια του Μυστικού Δείπνου β. μετά την αποστολική εποχή χωρίστηκε από το δείπνο της αγάπης και τελούνταν πάνω στους τάφους των μαρτύρων γ. κατά την αποστολική εποχή γινόταν μετά το δείπνο της αγάπης δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες)
- 59. ΘΕΜΑ Β1 «Η ορθόδοξηλατρεία είναι μία κίνηση να διακρίνουμε τον αληθινό Θεό, ο οποίος διαρκώς φανερώνεται στην καθημερινότητα και πραγματικότητα της ζωής μας, να τοποθετηθούμε μέσα στους κόλπους της αγάπης Τον, να εκφράσουμε ανταποδοτικά την ευχαριστία και την αγάπη μας, να κοινωνήσουμε τελικά μαζί Του, να περιχωρήσουμε στη χάρη και ενέργειά Του, να ζήσουμε τη συγγένεια μαζί Του…» (Μητροπολίτης Μεσογαίας και Λαυρεωτικής Νικόλαος Χατζηνικολάου). Να διαλέξετε ένα στοιχείο που σας κάνει ιδιαίτερη εντύπωση και να το σχολιάσετε παραπέμποντας σε κάποιο από τα θέματα του φετινού μαθήματος των Θρησκευτικών. (25 Μονάδες)
- 60. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Οι εικόνες δεν είναι σαν …………………… . Δεν είναι …………………… των προσώπων που εικονίζονται. Τα πρόσωπα φανερώνουν μια «……………………», τη δόξα του ουρανού. Η εικόνα μοιάζει με το …………………… , αλλά και διαφέρει από αυτό. Όταν προσκυνεί κάποιος τις άγιες εικόνες, η τιμή δεν απευθύνεται στο …………………… αλλά στο πρόσωπο που τιμάται». (υλικό / μυστική πραγματικότητα / φωτογραφίες / πρωτότυπο / φυσική απεικόνιση) (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Το μυστήριο της Μετάνοιας ή Εξομολόγησης συστάθηκε από… α. τον Χριστό β. τον Απόστολο Παύλο γ. τον Απόστολο Πέτρο 2. Κατά τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες το μυστήριο της Μετάνοιας… α. γινόταν δημόσια β. γινόταν, όπως ακριβώς γίνεται και σήμερα γ. δεν είχε ακόμη συσταθεί 3. Το απόρρητο της Εξομολόγησης είναι κατοχυρωμένο… α. μόνο από την Πολιτεία β. μόνο από την Εκκλησία γ. και από την Πολιτεία και από την Εκκλησία 4. Ο Χριστός έδωσε τη δυνατότητα της άφεσης των αμαρτιών… α. στους αποστόλους και τους διαδόχους τους β. στους προφήτες της Παλαιάς Διαθήκης γ. στον Αβραάμ και τον Μωυσή 5. Στην εκκλησιαστική γλώσσα η μετάνοια είναι… α. απλή μεταμέλεια β. αλλαγή τρόπου σκέψης και συμπεριφοράς γ. λύπη και στεναχώρια για τα λάθη (5 Μονάδες)
- 61. γ) Να χαρακτηρίσετετις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Στη «Λειτουργία των πιστών» περιλαμβάνεται η αγία Αναφορά δηλαδή, η προσφορά των Τιμίων Δώρων (άρτος και οίνος) προς τον Θεό. 2. Στο τέλος της Θείας Λειτουργίας όλοι οι χριστιανοί υποχρεώνονται να κοινωνήσουν. 3. Η μεταβολή του άρτου και του οίνου σε Σώμα και αίμα Χριστού είναι η κορύφωση της Θείας Λειτουργίας. 4. Στη Θεία Λειτουργία επαναλαμβάνονται τα λόγια του Ιησού στον Μυστικό Δείπνο, όπου ίδρυσε το μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας. 5. Κάθε χριστιανός μπορεί να τελέσει τη Θεία Λειτουργία και χωρίς τον ιερέα. (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε την παρακάτω πρόταση ως σωστή ή λανθασμένη, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο Χριστός με την παράδοση της Θείας Ευχαριστίας στους μαθητές, εγκαινιάζει μια νέα εποχή στη σχέση Θεού και ανθρώπων. (5 Μονάδες) ε) Να συνδυάσετε τα σχετικά με τον Γάμο τα οποία αναφέρονται στην πρώτη στήλη με το κύριο νόημά τους το οποίο αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. «Κατ΄ οίκον εκκλησία» 1. Γάμος στη Κανά β. «Ησαΐα χόρευε…» 2. Ένωση άνδρα-γυναίκας γ. «Εις σάρκαν μίαν» 3. Σφραγίδα ένωσης δ. Δακτυλίδια 4. Επίσημο συμβόλαιο ε. Πολιτικός Γάμος 5. Οικογένεια 6. Πανηγυρικό αίσθημα 7. Αβραάμ (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Η δοξολογία του Θεού μπορεί να πραγματοποιηθεί στην κάθε στιγμή της ανθρώπινης ζωής. Η μεγαλύτερη, όμως, ευκαιρία δίνεται μέσα από τα μυστήρια και τις ακολουθίες, δηλαδή με τη λατρεία της Εκκλησίας». Να αναπτύξετε και να σχολιάσετε το απόσπασμα. (25 Μονάδες)
- 62. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Κατά τη διάρκεια των διωγμών οι χριστιανοί τελούσαν τη λατρεία… α. στις κατακόμβες και στους τάφους των μαρτύρων β. στους ναούς γ. σε σπίτια πλουσίων χριστιανών 2. H λατρεία στην Ορθόδοξη Εκκλησία… α. είναι ίδια με την αποστολική και τη βυζαντινή περίοδο β. παγιώθηκε κατά την εποχή της τουρκοκρατίας γ. δεν έχει σχέση με τη λατρεία της αποστολικής εποχής 3. Στις Ορθόδοξες εκκλησίες τοποθετούνται λείψανα αγίων κάτω από την Αγία Τράπεζα… α. για να προστατευθούν από πιθανή καταστροφή β. ως δείγμα σεβασμού προς στους αγίους γ. για να θυμίζουν πως η Εκκλησία θεμελιώθηκε στο αίμα των μαρτύρων 4. Οι πρώτοι χριστιανοί δεν έκτιζαν εκκλησίες… α. κυρίως εξαιτίας των διωγμών β. διότι τους το απαγόρευαν τα έθιμά τους γ. διότι δεν είχαν χρήματα 5. Ο χώρος τέλεσης της χριστιανικής λατρείας ονομάστηκε ναός… α. από τη λέξη ναυς, που σημαίνει καράβι β. από το ρήμα ναίω, που σημαίνει κατοικώ γ. από τη λέξη νέος, γιατί ήταν κάτι καινούριο (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η θυσία του Χριστού ……………. στη χριστιανική λατρεία. Γιατί το βράδυ του Μυστικού Δείπνου ο Χριστός ……………. για χάρη μας τον άρτο και τον οίνο σε Σώμα και Αίμα του. Η Θεία Λειτουργία είναι το ίδιο τραπέζι, που ……………. τότε στους μαθητές. Στο μυστήριο αυτό ……………. ο ίδιος ο Κύριος, ο σταυρωμένος και αναστημένος, αυτός που θα …………….». (προσφέρθηκε / παραβρίσκεται / μετέβαλε / ξανάρθει / επαναλαμβάνεται) (5 Μονάδες)
- 63. γ) Να χαρακτηρίσετετις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο αναστάσιμος χαιρετισμός των πιστών είναι «Χαρούμενη Ανάσταση». 2. Η Ανάσταση του Χριστού θεωρείται θεμέλιο της Εκκλησίας. 3. Για την Εκκλησία η πίστη είναι μάταιη χωρίς την Ανάσταση. 4. Η Ανάσταση του Χριστού απουσιάζει από το Σύμβολο της Πίστεως. 5. Η Ανάσταση του Χριστού ταυτίζεται με την Ανάληψή του στον ουρανό. (5 Μονάδες) δ) Να συνδυάσετε τους όρους στην πρώτη στήλη με τη σημασία της στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Ρωμανός ο Μελωδός 1. Επωνυμία της Παναγίας, τύπος εικονογράφησής της β. Δεκαπενταύγουστος 2. Βιβλίο της Καινής Διαθήκης γ. Θεοτοκία 3. Εορτασμός της Κοίμησης της Θεοτόκου δ. Ευαγγελισμός 4. Ύμνοι αφιερωμένοι στη Θεοτόκο ε. Γλυκοφιλούσα 5. Θεομητορική γιορτή, αναγγελία της σάρκωσης του Χριστού 6. Ποιητής, θεωρείται συγγραφέας του Ακάθιστου Ύμνου 7. Ακολουθία της Εκκλησίας (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1 και 2 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Στη συνέχεια, με αφετηρία την απάντησή σας να επισημάνετε τι ακριβώς αλλάζει όταν ένας άνθρωπος γίνεται χριστιανός (3 Μονάδες). 1. Η είσοδος στην Εκκλησία γίνεται με… α. απόταξη της παλιάς ζωής στο μυστήριο του Βαπτίσματος β. έγγραφη ομολογία της πίστης γ. μια σειρά εγγράφων που χρειάζεται να συμπληρωθούν (5 Μονάδες)
- 64. ΘΕΜΑ Β1 «Η Εκκλησίαονομάζεται καθολική, γιατί απλώνεται σ’ όλη την οικουμένη∙ γιατί διδάσκει ορθόδοξα και ασταμάτητα τα δόγματα για τα επουράνια και τα επίγεια∙ γιατί οδηγεί στην ευσέβεια τους ανθρώπους· γιατί θεραπεύει όλα τα είδη των αμαρτιών που γίνονται με την ψυχή και το σώμα· γιατί αποκτά κανείς κάθε είδους αρετή που φαίνεται στα λόγια και στα έργα. Η Εκκλησία ονομάζεται καθολική σύμφωνα με την κύρια σημασία της λέξης, που δηλώνει ότι όλους τους καλεί και όλους τους μαζεύει» (άγιος Κύριλλος Ιεροσολύμων). Στο παραπάνω απόσπασμα να αναζητήσετε στοιχεία που περιγράφουν την αποστολή και το έργο της Εκκλησίας και να τα σχολιάσετε. (25 Μονάδες)
- 65. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1.Η σύσταση του μυστηρίου του Βαπτίσματος οφείλεται… α. στον απόστολο Πέτρο β. στην Παλαιά Διαθήκη γ. στον Ιησού Χριστό 2. Στην πρώτη χριστιανική εποχή, πριν το Βάπτισμα ήταν απαραίτητη η… α. κατήχηση β. γνώση της Παλαιάς Διαθήκης γ. Θεία Κοινωνία 3. Ο θεσμός του νηπιοβαπτισμού… α. καθιερώθηκε από τον Ιωάννη τον Πρόδρομο β. είναι άγνωστος στην Εκκλησία γ. επικράτησε από νωρίς στην Εκκλησία 4. Το Βάπτισμα του νέου πιστού γίνεται… α. στο όνομα της Αγίας Τριάδος β. στο όνομα του Ιησού Χριστού και των αποστόλων γ. στο όνομα του Αγίου Πνεύματος 5. Η τριπλή κατάδυση και ανάδυση στο νερό της κολυμπήθρας σημαίνει… α. τη συμμετοχή του βαπτιζόμενου στην τριήμερη ταφή και την Ανάσταση του Χριστού β. την πνευματική ευθύνη του αναδόχου γ. την τήρηση ενός αρχαίου εθίμου (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις από τον παρακάτω κατάλογο. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Ο Θεός για τη σάρκωσή του ζήτησε την ανθρώπινη …………… . Η Θεοτόκος σ’ αυτό το γεγονός, εκπροσωπεί το …………….. γένος. Γι’ αυτό και μετά από την Κοίμησή της παραμένει ……………. μεταξύ Θεού και ανθρώπων. Ο όρος «Παναγία» εκφράζει την πλήρη ……………….. της Θεοτόκου, γιατί είναι η ……………… του Θεού». (μεσίτρια / αγιότητα / συνεργασία / ανθρώπινο / μητέρα) (5 Μονάδες)
- 66. γ) Να συνδυάσετετους όρους της πρώτης στήλης με το περιεχόμενο ή τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Παράκλητος 1. Ίδρυση της Εκκλησίας β. Πεντηκοστή 2. Αγιασμός των υλικών στοιχείων γ. Αγία Τριάδα 3. Φωτισμός των μαθητών δ. Κάθοδος του Αγίου Πνεύματος 4. Ανάληψη του Χριστού ε. Μυστήρια της Εκκλησίας 5. Το Άγιο Πνεύμα 6. Τρισυπόστατος Θεός 7. Μυστικός Δείπνος (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Οι χριστιανοί στην Εκκλησία προγεύονται τη βασιλεία του Θεού. 2. Ο Χριστός είναι ο σωτήρας όχι ενός λαού, αλλ’ όλων των ανθρώπων. 3. Η ίδρυση της Εκκλησίας είναι η κατάληξη του σχεδίου της θείας οικονομίας. 4. Τα γεγονότα της θείας οικονομίας απλώς περιγράφονται στην Αγία Γραφή και δεν αφορούν την Εκκλησία. 5. Η Παλαιά Διαθήκη είναι το στάδιο εγκατάλειψης του ανθρώπου από τον Θεό. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Οι πρώτοι χριστιανοί δεν έκτιζαν ναούς… α. επειδή δεν διέθεταν τους κατάλληλους χώρους και υλικά β. λόγω των διωγμών και της πεποίθησης ότι ο Θεός δεν κατοικεί σε χειροποίητους ναούς γ. αποκλειστικά και μόνο εξαιτίας των διωγμών (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Ο Αρχιεπίσκοπος Αλβανίας Αναστάσιος, σε Χριστουγεννιάτικο μήνυμά του, αναφέρει ότι το γεγονός που αναδεικνύει με μοναδική ένταση την αξία της ανθρώπινης ζωής είναι ότι ο
- 67. Υιός του Θεού,έγινε άνθρωπος. Αυτό είναι το κεντρικό μήνυμα των Χριστουγέννων. Για τη σωτηρία του κόσμου, ο Θεός δεν έστειλε αγγέλους, δεν έλαβε τη μορφή κάποιου άλλου δημιουργήματος, αλλά έγινε άνθρωπος. Έτσι, ο Χριστός, τόνισε με σαφή τρόπο την αξία αυτής καθεαυτής της ανθρώπινης ζωής και φανέρωσε την ιερότητα της κάθε ανθρώπινης υπάρξεως. Ποιο είναι το κεντρικό μήνυμα των Χριστουγέννων σύμφωνα με τον συγγραφέα; Να αναπτύξετε την παραπάνω θέση. (25 Μονάδες)
- 68. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Τη Μεγάλη Δευτέρα η Εκκλησία θυμάται… α. την παραβολή των δέκα παρθένων και τη ζωή του Μωυσή β. τη ζωή του πάγκαλου Ιωσήφ και το περιστατικό με την άκαρπη συκιά γ. τη ζωή του Ιούδα και το περιστατικό της προδοσίας 2. Η Εκκλησία γιορτάζει την ταφή του Κυρίου και την κάθοδό Του στον Άδη… α. το Μεγάλο Σάββατο β. τη Μεγάλη Τρίτη γ. τη Μεγάλη Δευτέρα 3. Ο Χριστός έπλυνε τα πόδια των μαθητών Του… α. στον Μυστικό Δείπνο β. πριν εισέλθει θριαμβευτικά στα Ιεροσόλυμα γ. πριν τη σύλληψή του 4. Η αμαρτωλή γυναίκα άλειψε τα πόδια του Ιησού με μύρο επειδή… α. ήθελε να τραβήξει την προσοχή του κόσμου β. ήθελε να ευχαριστήσει τον Χριστό γ. κατάλαβε ότι ο Ιησούς ήταν ο Θεός και έδειξε τη μετάνοιά της 5. Με τη Θεία Μετάληψη ο πιστός… α. συμμετέχει στον Μυστικό Δείπνο β. θυμάται το θαύμα του Χριστού με τα ψωμιά και τα ψάρια γ. μετέχει μυστικά στη Μεταμόρφωση του Χριστού (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Ο Ιησούς τήρησε την παράδοση και τον ……………. και συμβούλευε τους ακροατές του να κάνουν το ίδιο. Στους συμπατριώτες του που λάτρευαν τον Θεό τυπικά, ……………. και από συνήθεια, μίλησε για την ……………. , που είναι αρεστή στον Θεό όταν γίνεται με ……………. συντετριμμένο και ταπεινή καρδιά. Καυτηρίαζε την ……………. των Φαρισαίων, γιατί τα λόγια τους δεν αντιστοιχούσαν στις πράξεις τους». (υποκρισία / αληθινή λατρεία / μωσαϊκό νόμο / πνεύμα / εξωτερικά) (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τις εορτές και την ορολογία της Εκκλησίας της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν).
- 69. ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗΒ α. Άγιο Πνεύμα 1. Ίδρυση της Εκκλησίας, βάπτισμα των πρώτων πιστών β. Ανάληψη του Χριστού 2. Απόστολοι, άλλοι μαθητές, Θεοτόκος και γυναίκες που υπηρέτησαν τον Κύριο γ. Αγία Τριάδα 3. Αγάπη του Κυρίου για τον κόσμο με την κυριαρχία του σ’ αυτόν δ. Πεντηκοστή 4. Επισφράγιση του έργου του Χριστού και ολοκλήρωση της επίγειας δράσης Του ε. Η πρώτη Εκκλησία 5. Οι απόστολοι αποφάσισαν να ολοκληρώσουν το ημιτελές έργο του Χριστού 6. Ο νέος Παράκλητος που θα παραμείνει στην Εκκλησία και θα την εμπνέει με τη χάρη Του 7. Ο Θεός, μία ουσία αλλά τρία θεία Πρόσωπα (5 Μονάδες) δ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Η …………….. των προσώπων στις εικόνες δεν είναι …………….. όπως στις φωτογραφίες. Τα πρόσωπα μαρτυρούν τη …………….. του ουρανού. Τα εικονιζόμενα πρόσωπα των αγίων φαίνονται ……………….. επειδή μετέχουν σε μια άλλη …………….. που είναι η χάρη του Θεού». (μεταμορφωμένα / μυστική δόξα / φυσική / απεικόνιση / πραγματικότητα) (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Το Μυστήριο του Χρίσματος γίνεται μετά το Βάπτισμα. 2. Με το Βάπτισμα ο άνθρωπος εντάσσεται στην Εκκλησία. 3. Ανάλογα με τον τόπο και την εποχή, αλλάζουν και τα υλικά του Βαπτίσματος. 4. Ο βαπτιζόμενος βυθίζεται στο νερό μια φορά στο όνομα της Αγίας Τριάδος. 5. Με το Χρίσμα μεταφέρονται στο πιστό τα χαρίσματα του Αγίου Πνεύματος. (5 Μονάδες)
- 70. ΘΕΜΑ Β1 «Για τηνΟρθόδοξη συνείδηση η Εκκλησία δεν είναι μια κλειστή εταιρεία ανθρώπων που έχουν σωθεί, οι οποίοι αναλαμβάνουν αποκλειστικά τα δώρα του Θεού και διεκδικούν ανέσεις, προνόμια και κοσμική εξουσία. Είναι η ευχαριστιακή κοινότητα των πιστών που ζει και γιορτάζει την εμπειρία της Αναστάσεως, της νίκης πάνω στον θάνατο. Και με αυτή την αλήθεια ζωογονεί και μεταμορφώνει τη ζωή όλης της οικουμένης με ελευθερία και αγάπη» (Αρχιεπίσκοπος Αλβανίας Αναστάσιος). Με αφετηρία το παραπάνω κείμενο, πώς αντιλαμβάνεστε τη σχέση της Εκκλησίας με την Ανάσταση του Χριστού; (25 Μονάδες)
- 71. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναχαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Το μυστήριο του Χρίσματος είναι ενσωματωμένο στην ακολουθία του Βαπτίσματος. 2. Το Χρίσμα ήταν θεσμός της Παλαιάς Διαθήκης που κατήργησε ο Χριστός. 3. Η Εκκλησία υποδέχεται τα νέα μέλη της με το Βάπτισμα και το Χρίσμα. 4. Στο Χρίσμα γίνεται επάλειψη με Άγιο Μύρο. 5. Η τριπλή κατάδυση και ανάδυση στο νερό σημαίνει τη συμμετοχή του βαπτιζόμενου στην τριήμερη ταφή και Ανάσταση του Χριστού. (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Η λατρεία της Εκκλησίας είναι μυσταγωγική γιατί… α. στηρίζεται σε μυστηριακές τελετές β. «μυεί» τον πιστό στη λατρεία του αληθινού Θεού γ. είναι ακατανόητη και μυστηριώδης 2. Η λατρεία της Εκκλησίας στρέφει τον πιστό… α. προς τον Χριστό β. προς τον εαυτό του γ. προς τα μυστήρια της φύσης 3. Το 313 μ.Χ., με το «διάταγμα των Μεδιολάνων»… α. έληξε η Εικονομαχία β. άρχισε η ανάπτυξη της χριστιανικής λατρείας γ. οριστικοποιήθηκε η μορφή των ακολουθιών και των ύμνων 4. Η λατρεία της Εκκλησίας είναι λογική διότι… α. στηρίζεται στη φιλοσοφία των Ελλήνων β. ο άνθρωπος πλησιάζει τον Θεό ως λογικό ον γ. χρησιμοποιεί τον προφορικό λόγο 5. Η λατρεία της Εκκλησίας είναι ορθόδοξη διότι… α. θεμελιώνεται στην παράδοση και την πίστη των αγίων β. υπάρχει μόνον στην ελληνική ορθόδοξη Εκκλησία γ. αποκρύπτει την αληθινή πίστη των ανθρώπων (5 Μονάδες)
- 72. γ) Να ξαναγράψετετο κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η Εκκλησία ονομάζει τη ………………….. του Κυρίου ………………… επειδή δεν ερευνάται εύκολα από την ανθρώπινη ………………….. αλλά προσεγγίζεται περισσότερο με την ………………….. αυτών που το δέχονται και το προσκυνούν. Φυσικά πρόκειται για ένα ……………………. γεγονός που συνέβη την εποχή που ήταν αυτοκράτορας ο Οκταβιανός Αύγουστος». (μυστήριο / λογική / πίστη / σάρκωση / ιστορικό) (5 Μονάδες) δ) Να συνδυάσετε τις ημέρες της Μεγάλης Εβδομάδος της Εκκλησίας της πρώτης στήλης με τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μεγάλη Δευτέρα 1. Πλύσιμο των ποδιών των μαθητών από τον Ιησού, Μυστικός Δείπνος, προσευχή του Κυρίου και προδοσία του Ιούδα β. Μεγάλη Τρίτη 2. Ανάληψη του Κυρίου γ. Μεγάλη Τετάρτη 3. Η ζωή του πάγκαλου Ιωσήφ και το περιστατικό με την άκαρπη συκιά δ. Μεγάλη Πέμπτη 4. Η αμαρτωλή γυναίκα μετανοεί και αλείφει τα πόδια του Ιησού με μύρο ε. Μεγάλη Παρασκευή 5. Η Μεταμόρφωση του Χριστού 6. Παραβολή δέκα παρθένων και των ταλάντων 7. Σωτήρια και φρικτά πάθη του Κυρίου Ιησού (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η πρώτη χριστιανική κοινότητα των Ιεροσολύμων… α. αποτελούνταν από τους Αποστόλους και όσους βαπτίστηκαν την ημέρα της Πεντηκοστής. β. είχε ως κέντρο της τη λατρεία, την προσευχή, την καθημερινή τέλεση της θείας Ευχαριστίας. γ. χαρακτηρίζονταν από την κοινοκτημοσύνη και τις «αγάπες». δ. όλα τα παραπάνω.
- 73. (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Σήμεραη Παρθένος γεννά τον δημιουργό του σύμπαντος…», «Σήμερα ο Χριστός γεννάται στη Βηθλεέμ…», «Σήμερα αγιάζεται η φύση των υδάτων…», «Σήμερα ο Χριστός ήλθε στον Ιορδάνη για να βαπτιστεί…», «Σήμερα ο Χριστός εισέρχεται στην αγία πόλη…», «Σήμερα επαγρυπνά ο Ιούδας για να παραδώσει τον Κύριο…», «Σήμερα κρεμάται πάνω στο ξύλο…», «Σήμερα ο Άδης στενάζοντας φωνάζει …», «Το ιερό Πάσχα σήμερα αναδείχθηκε για μας…». Αφού εντοπίσετε το κοινό στοιχείο στα παραπάνω υμνογραφικά αποσπάσματα, που παρατίθενται σε ελεύθερη μετάφραση, να εξηγήσετε ποιο νόημα έχει στον εκκλησιαστικό εορτασμό των περιγραφόμενων γεγονότων. (25 Μονάδες)
- 74. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Η συμμετοχή στο Πάθος και την Ανάσταση του Χριστού βοηθάει… α. στη συνειδητοποίηση των αμαρτιών β. στην κατανόηση του μυστηρίου της ζωής και του θανάτου γ. στην ερμηνεία του μυστηρίου της δημιουργίας 2. Ο θάνατος είναι αποτέλεσμα της… α. πτώσης του ανθρώπου β. δημιουργίας της Εύας γ. τιμωρίας του Θεού 3. Ο σωματικός θάνατος είναι παραχώρηση του Θεού… α. για να μην περηφανεύεται ο άνθρωπος β. γιατί έτσι θα ελπίζει στην Ανάσταση γ. για να μη γίνει το κακό αθάνατο στη παρούσα ζωή 4. Αθανασία θεωρείται η… α. αιώνια μνήμη β. μετοχή στον «παράδεισο» γ. ζωή μέχρι τα βαθιά γεράματα 5. Ο θάνατος βιώνεται χριστιανικά… α. ως ανάληψη στον ουρανό β. ως μετάβαση στην «αληθινή» ζωή γ. ως μετενσάρκωση (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Στον Ευαγγελισμό της ………………… αρχίζει η πραγματοποίηση του ……………………. για τη σωτηρία του ………………. που είχε αναγγείλει ο ………………….. μετά την …………………. των πρωτοπλάστων». (σχεδίου / Θεός / Θεοτόκου / πτώση / ανθρώπου) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η γέννηση του Χριστού συνέβη στα χρόνια του αυτοκράτορα Διοκλητιανού. 2. Η περίοδος μετά τα Χριστούγεννα είναι περίοδος νηστείας. 3. Ο Θεός-Πατέρας έστειλε τον Υιό Του στη γη από φιλανθρωπία. 4. Η σάρκωση του Χριστού είναι ιστορικό γεγονός. 5. Στις 25 Δεκεμβρίου οι εθνικοί του 4ου αι., γιόρταζαν τον θεό ήλιο.
- 75. (5 Μονάδες) δ) Νασυνδυάσετε τους όρους της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Απόστολοι 1. Παρουσίασαν, εξήγησαν και ξεκαθάρισαν την πίστη της Εκκλησίας β. Μάρτυρες 2. Εντυπωσίασαν με τη λογοτεχνική τους ευφυΐα και αναδείχτηκαν σε πνευματικούς ανθρώπους γ. Απολογητές 3. Κηρύττουν, βαπτίζουν και χειροτονούν διαδόχους, ιδρύουν τοπικές Εκκλησίες δ. Αποστολικοί Πατέρες 4. Αυτός που σπάει τους φυλετικούς φραγμούς και προσφέρει τη σωτηρία σε όλους ε. Χριστός 5. Υπέστησαν τους διωγμούς, το μαρτύριο και τον θάνατο για την πίστη τους στον Χριστό 6. Αυτοί που άλλαξαν την πίστη τους για να κάνουν θαύματα 7. Υπερασπίστηκαν την πίστη της Εκκλησίας, όταν αυτή πολεμήθηκε (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη (3 Μονάδες). Στη συνέχεια να δώσετε ένα παράδειγμα με ένα γεγονός της Μεγάλης Εβδομάδας που να σχετίζεται με το βασικό νόημα του κειμένου (2 Μονάδες). «Οι ύμνοι της Μεγάλης Εβδομάδας μας θυμίζουν ότι ο Χριστός δεν ήρθε στον κόσμο για να υπηρετηθεί αλλά να ……………. . Γι’ αυτό ο χριστιανός καλείται να ……………. τον εγωισμό του και να ……………. τον εαυτό του στην υπηρεσία του συνανθρώπου». (αρνηθεί / θέσει / υπηρετήσει) (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Οι γιορτές της Εκκλησίας παραπέμπουν σε γεγονότα φανέρωσης της αγάπης του Θεού προς τον κόσμο τα οποία υπογραμμίζουν ότι για την Εκκλησία «ο Θεός είναι αγάπη». Να εξηγήσετε αυτή τη θέση και να δείξετε με παραδείγματα πώς αυτή η αγάπη προβάλλεται μέσα από τις γιορτές της Εκκλησίας. (25 Μονάδες)
- 76. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναχαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Μετά το διάταγμα των Μεδιολάνων ακολούθησε περίοδος παρακμής της χριστιανικής λατρείας. 2. Στη βυζαντινή περίοδο, σπουδαία κέντρα λειτουργικής ανάπτυξης υπήρξαν τα Ιεροσόλυμα, η Κωνσταντινούπολη και η Σικελία. 3. Η σημερινή λατρεία της Εκκλησίας είναι απολύτως διαφορετική από αυτή της βυζαντινής εποχής. 4. Η χριστιανική λατρεία θεμελιώθηκε κατά την αποστολική εποχή. 5. Στην περίοδο της Τουρκοκρατίας το Άγιο Όρος διαδραμάτισε σπουδαίο ρόλο για την ανανέωση της λατρείας σύμφωνα με τα πατερικά πρότυπα. (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Ως τα μέσα του 4ου αι μ.Χ. η Εκκλησία γιόρταζε μαζί… α. τη Γέννηση και την Ανάσταση του Χριστού β. τη Γέννηση και τη Βάπτιση του Χριστού γ. την Υπαπαντή και τη Μεταμόρφωση του Χριστού 2. Σε κάθε μεγάλη γιορτή της Εκκλησίας υπάρχουν τρία στάδια που ονομάζονται… α. πρόλογος, εορτή, κατάληξη β. εισαγωγή, εορτή, επίλογος γ. προεόρτια, εορτή, μεθεόρτια 3. Η Γέννηση του Χριστού είναι... α. ιστορικό γεγονός β. Ιουδαϊκή εορτή γ. παράδοση μόνο της Ανατολικής Εκκλησίας 4. Το γεγονός της ενανθρώπησης του Χριστού ομολογείται… α. στη Κυριακή προσευχή β. στο Σύμβολο της Πίστεως γ. στον Μεγάλο Κανόνα 5. Στη Βάπτιση του Χριστού φανερώθηκε… α. ο προφήτης Ηλίας β. η Αγία Τριάδα γ. η Αγία Γραφή (5 Μονάδες)
- 77. γ) Να ιεραρχήσετετα παρακάτω γεγονότα σύμφωνα με τη χρονική σειρά που η Εκκλησία τα προβάλλει κατά τη Μεγάλη Εβδομάδα: 1. Άλειψη των ποδιών του Χριστού με μύρο από μια αμαρτωλή γυναίκα 2. Είσοδος του Χριστού στα Ιεροσόλυμα (Κυριακή των Βαΐων) 3. Μυστικός Δείπνος 4. Ταφή και κάθοδος στον Άδη του Χριστού 5. Σταύρωση του Χριστού (5 Μονάδες) δ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Την Πεντηκοστή φανερώθηκε το μυστήριο της Αγίας Τριάδας, ο ……………. Θεός. Σύμφωνα με την πίστη της Εκκλησίας, ο Υιός ……………. από τον Πατέρα. Το Άγιο Πνεύμα ……………. από τον Πατέρα. Κάθε ……………. ονομάζεται ……………. . Τα τρία Πρόσωπα είναι μεταξύ τους ομοούσια, δηλ. έχουν κοινή τη μία θεία ουσία». (εκπορεύεται / θείο Πρόσωπο / τέλειος Θεός / τρισυπόστατος Τριαδικός / γεννάται) (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Σύμφωνα με την ορθόδοξη παράδοση στην προσκύνηση των εικόνων, η τιμή απευθύνεται στο υλικό από το οποίο είναι κατασκευασμένες και όχι στο εικονιζόμενο πρόσωπο. 2. Την Κυριακή της Ορθοδοξίας η Εκκλησία εορτάζει την έναρξη της Εικονομαχίας. 3. Η Ζ’ Οικουμενική Σύνοδος όρισε την τιμητική προσκύνηση των εικόνων. 4. Ο κύριος εκπρόσωπος της Κρητικής Σχολής ήταν ο Θεοφάνης ο Κρητικός. 5. Ο Ιωάννης ο Δαμασκηνός υπερασπίστηκε τις εικόνες. (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Ο Χριστός βαπτίστηκε σε μεγάλη ηλικία. Κατά τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες, οι άνθρωποι βαπτίζονταν αφού είχε προηγηθεί τριετής κατήχηση. Όμως, από τον 5ο αιώνα επικράτησε στον χριστιανικό κόσμο ο νηπιοβαπτισμός. Ένα επιχείρημα υπέρ του είναι ότι όταν ο Θεός έπλασε τον άνθρωπο δεν τον ρώτησε, όπως δε ρωτούν οι γονείς τα παιδιά για τη βάπτισή τους. Κατά τη γνώμη σας, ποια άλλα επιχειρήματα υποστηρίζουν τον νηπιοβαπτισμό και ποια το βάπτισμα ενηλίκων; (25 Μονάδες)
- 78. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, και 3 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τις μαρτυρίες της ιστορίας της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η αποκατάσταση της προσκύνησης των εικόνων έγινε…. α. με την Ζ΄ Οικουμενική Σύνοδο β. μετά το Σχίσμα των δυο Εκκλησιών γ. μετά την Άλωση της Κωνσταντινούπολης 2. Η Εκκλησία γιορτάζει την αναστήλωση των εικόνων… α. την Κυριακή της Σαμαρείτιδος β. την Κυριακή της Πεντηκοστής γ. την Κυριακή της Ορθοδοξίας 3. Ο κύριος υπερασπιστής των εικόνων ήταν ο… α. Ιωάννης ο Χρυσόστομος β. Ιωάννης ο Δαμασκηνός γ. Ιωάννης ο Πρόδρομος 4. Οι πιο γνωστές τεχνοτροπίες της τέχνης των εικόνων είναι η…. α. Αττική και η Επτανησιακή σχολή β. Ελληνική και η Ρωσική γ. Μακεδονική και η Κρητική 5. Στην εικόνα του Χριστού οι λέξεις «ο Ων» δηλώνουν ότι…. α. το πρόσωπο αυτό υπήρξε κάποτε β. ο Ιησούς Χριστός είναι και Θεός άρα Θεάνθρωπος γ. είναι μόνο άνθρωπος και όχι Θεός (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Η ενότητα των πιστών στη Θεία Λειτουργία καταργεί τα όρια κάθε ατομισμού. Αυτό φαίνεται ιδιαίτερα όταν ……………. από τον έναν άρτο και το ένα ποτήριο. Στη Θεία Λειτουργία, οι πιστοί ……………. με τον Χριστό και ταυτόχρονα ……………. . Επιπλέον, ……………. όχι μόνο για τους συμμετέχοντες στη σύναξη, αλλά και για όσους δεν ……………. , ακόμη και για τους εχθρούς τους». (μπόρεσαν να παραστούν / προσεύχονται / ενώνονται / δένονται και μεταξύ τους / μεταλαμβάνουν) (5 Μονάδες)
- 79. γ) Να συμπληρώσετετην παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Ο ακρογωνιαίος λίθος της χριστιανικής Εκκλησίας είναι… α. η πίστη στη Σταύρωση του Χριστού β. η πίστη στην κοινή Ανάσταση μερικών ανθρώπων κατά τη Δευτέρα Παρουσία γ. η πίστη στην Ανάσταση του Χριστού και στην κοινή ανάσταση όλων των ανθρώπων κατά τη Δευτέρα Παρουσία δ. κανένα από τα παραπάνω (5 Μονάδες) δ) Να αντιστοιχήσετε τις γιορτές της στήλης Α με τις σωστές ημερομηνίες τους στη στήλη Β, στην οποία περισσεύουν δύο. ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Χριστούγεννα 1. Βάπτιση του Ιησού β. Θεοφάνια 2. Πάθος και θάνατος του Ιησού γ. Πεντηκοστή 3. Θέα ακτίστου φωτός δ. Μυστικός Δείπνος 4. Σάρκωση του Υιού του Θεού ε. Σταύρωση 5. Ίδρυση της Εκκλησίας 6. Ανάληψη της Θεοτόκου 7. Τελευταίο δείπνο Ιησού και μαθητών (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η δεύτερη φάση της θείας οικονομίας ταυτίζεται με την εποχή των πατριαρχών της Παλαιάς Διαθήκης. 2. Ο Θεός είναι απών από την ανθρώπινη ιστορία. 3. Το σχέδιο της θείας οικονομίας εξελίσσεται σε έξι φάσεις. 4. Κάθε Κυριακή η Εκκλησία θυμάται και τιμά τη Γέννηση του Χριστού. 5. Οι χριστιανοί με τη συμμετοχή τους στην Εκκλησία προγεύονται τη Βασιλεία του Θεού. (5 Μονάδες)
- 80. ΘΕΜΑ Β1 «Είναι φανερό,ότι χωρίς τη συμβολή της Θεοτόκου, το σχέδιο του Θεού για τη σωτηρία του ανθρώπου θα ήταν αδύνατο να πραγματοποιηθεί. Ο Θεός για να σαρκωθεί ζήτησε την ανθρώπινη συνεργασία. Και η Θεοτόκος, εκπροσωπώντας το ανθρώπινο γένος, είπε το μεγάλο "ναι"». Με βάση το παραπάνω κείμενο να εξηγήσετε πώς οι χριστιανοί αντιλαμβάνονται διαχρονικά την Θεοτόκο ως «γέφυρα» και μεσίτρια μεταξύ Θεού και ανθρώπων. (25 Μονάδες)
- 81. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Θεμέλιο της χριστιανικής λατρείας είναι ο ……………. Λόγος του Θεού, ο οποίος με την άκρα του υπακοή και την τέλεια …………… του, έδειξε ότι λατρεία είναι η ορθή ……………… του Θεού που τελείται όχι μόνο με τυπικές ……………. αλλά κυρίως με τη ……………. των χριστιανών». (σαρκωμένος / ιεροτελεστίες / θυσία / δοξολογία / ζωή) (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Ο Χριστός μίλησε για την πραγματική λατρεία στη… α. Χαναναία β. Μαρία τη Μαγδαληνή γ. Σαμαρείτισσα 2. Ο Χριστός απέδειξε με τη ζωή Του ότι… α. σεβάστηκε την ιουδαϊκή παράδοση και λατρεία β. δεν τον ενδιέφερε η λατρευτική παράδοση του ιουδαϊκού λαού γ. η λατρεία του Θεού είναι μάταιη για τον άνθρωπο 3. Την ημέρα του εξιλασμού οι Ιουδαίοι ζητούσαν από τον Θεό… α. να τους χαρίσει σωματική και ψυχική υγεία β. να τους συγχωρήσει τις αμαρτίες τους γ. να ευλογήσει τη γη τους 4. Σε κάθε Θεία Λειτουργία «καθόμαστε» στο ίδιο τραπέζι με αυτό… α. που κάθισε ο Χριστός στον γάμο της Κανά β. που κάθισαν οι μαθητές του Χριστού στο Μυστικό Δείπνο γ. που κάθισαν οι τρεις ξένοι στη σκηνή του Αβραάμ 5. Η γιορτή του Πάσχα θυμίζει στους πιστούς… α. την έξοδο των Εβραίων από την Αίγυπτο β. τη θυσία του Χριστού γ. την ίδρυση της πρώτης Εκκλησίας (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»:
- 82. 1. Στους πρώτουςχριστιανικούς αιώνες, τα Χριστούγεννα και τα Θεοφάνια γιορτάζονταν την ίδια ημέρα. 2. Η γιορτή της Υπαπαντής σχετίζεται με τη προσκύνηση των τριών Μάγων. 3. Τα Θεοφάνια είναι η γιορτή της Βάπτισης του Χριστού και ταυτόχρονα της φανέρωσης της Αγίας Τριάδας. 4. Η σάρκωση του Ιησού είναι ιστορικό γεγονός. 5. Ο άγγελος αναγγέλλει τον σκοπό της ενανθρώπησης του Χριστού στον Μωυσή. (5 Μονάδες) δ) Να συνδυάσετε τις ημέρες της Μεγάλης Εβδομάδος της Εκκλησίας της πρώτης στήλης με τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μεγάλη Δευτέρα 1. Πλύσιμο των ποδιών των μαθητών από τον Ιησού, Μυστικός Δείπνος, προσευχή του Κυρίου και προδοσία του Ιούδα β. Μεγάλη Τρίτη 2. Ανάληψη του Κυρίου γ. Μεγάλη Τετάρτη 3. Η ζωή του πάγκαλου Ιωσήφ και το περιστατικό με την άκαρπη συκιά δ. Μεγάλη Πέμπτη 4. Η αμαρτωλή γυναίκα μετανοεί και αλείφει τα πόδια του Ιησού με μύρο ε. Μεγάλη Παρασκευή 5. Η Μεταμόρφωση του Χριστού 6. Παραβολή δέκα παρθένων και των ταλάντων 7. Σωτήρια και φρικτά πάθη του Κυρίου Ιησού (5 Μονάδες) ε) Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Να εξηγήσετε την απάντησή σας (3 Μονάδες). 1. Με την Πεντηκοστή… α. ιδρύεται η Εκκλησία β. αρχίζει νέος κύκλος προβλημάτων για τους χριστιανούς γ. συνεχίζεται η Παλαιά Διαθήκη δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες)
- 83. ΘΕΜΑ Β1 «Με τοδόγμα της προσκύνησης των εικόνων, οι Πατέρες της Ζ΄ Οικουμενικής Συνόδου προφυλάσσουν … τη σχέση ανάμεσα στον Θεό και στον άνθρωπο, που φανερώθηκε μέσα στο πρόσωπο του Ιησού Χριστού … Ακριβώς μέσα στην ορθόδοξη εικόνα βρήκε η χριστιανική ανθρωπολογία την πιο σαφή και άμεση έκφρασή της» (Λεωνίδας Ουσπένσκυ). Με βάση το παραπάνω κείμενο να παρουσιάσετε με συντομία τα βασικά επιχειρήματα της Εκκλησίας για την υπεράσπιση των εικόνων. (25 Μονάδες)
- 84. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυνδυάσετε τις εορτές από τη ζωή του Ιησού της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Κυριακή των Βαΐων 1. Εμφάνιση του αναστημένου Ιησού β. Μυστικός Δείπνος 2. Σάρκωση του Υιού και Λόγου του Θεού γ. Κυριακή του Θωμά 3. Ανάληψη του Κυρίου δ. Πάθη του Ιησού 4. Πανηγυρική είσοδος στα Ιεροσόλυμα ε. Χριστούγεννα 5. Περιτομή του Ιησού 6. Τελευταίο δείπνο Χριστού και μαθητών 7. Σύλληψη, σταύρωση και ταφή του Χριστού (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Σε θέματα λατρείας, ο Χριστός… α. κατήργησε τον μωσαϊκό νόμο β. τήρησε την παράδοση και τον μωσαϊκό νόμο γ. απέρριψε την υποκρισία των χριστιανών 2. Στη διήγηση της Σαμαρείτισσας, ο Χριστός… α. ζητά η λατρεία του Θεού να γίνεται σε συγκεκριμένο τόπο β. ενισχύει τις φαρισαϊκές παραδόσεις για τη λατρεία γ. φανερώνει την πνευματική διάσταση της λατρείας 3. Πολλοί προφήτες της Παλαιάς Διαθήκης… α. καυτηρίασαν την υποκρισία και την τυπολατρία β. υπερασπίστηκαν τη λατρεία των ειδώλων γ. τελούσαν τη Θεία Λειτουργία 4. Σύμφωνα με τη διήγηση της Σαμαρείτισσας, το σημαντικότερο στη λατρεία είναι… α. να γίνεται τυπικά, εξωτερικά, από συνήθεια β. η προσκύνηση και οι θυσίες στο Γαριζίν γ. να γίνεται με τη δύναμη του Πνεύματος 5. Στην Καινή Διαθήκη θεωρείται σημαντικό η λατρεία να γίνεται… α. με καθαρή καρδιά β. πάντοτε στον ίδιο τόπο γ. πάντοτε με τον ίδιο τρόπο (5 Μονάδες)
- 85. γ) Να ξαναγράψετετο κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Ζώντας στην ……………. , μέσα από τα ……………. και τον καθημερινό ……………., ο χριστιανός ουσιαστικά συμμετέχει στη ……………. και προγεύεται την ……………. του». (ανάστασή / πνευματικό αγώνα / Εκκλησία / μυστήρια / ζωή του Χριστού) (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Οι πιστοί στην Εκκλησία χαρακτηρίζονται ένα σώμα, το σώμα του Χριστού. 2. Στη Θεία Λειτουργία είναι κυρίαρχο το μήνυμα για ειρήνη και αγάπη. 3. Η Θεία Ευχαριστία γίνεται για λίγους μυημένους χριστιανούς. 4. Στη Θεία Λειτουργία οι πιστοί προγεύονται τη μέλλουσα Βασιλεία. 5. Η λέξη «Λειτουργία» ουσιαστικά σημαίνει «λιτό έργο», δηλαδή απλό έργο. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1 και 2 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Στη συνέχεια, με αφετηρία τις απαντήσεις σας να επισημάνετε τι ακριβώς αλλάζει όταν ένας άνθρωπος γίνεται χριστιανός (3 Μονάδες). 1. Με το Βάπτισμα οι χριστιανοί… α. αποκτούν τα κοινωνικά προνόμια που έχουν τα μέλη της Εκκλησίας β. ξεκινούν μια νέα ζωή και συντάσσονται με τον Χριστό γ. χάνουν τα προνόμια της ελεύθερης ζωής (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Η ιστορία του Χριστιανισμού φανερώνει ότι η λατρεία της Εκκλησίας εξελίχθηκε και αναπτύχθηκε. Στους πρώτους χριστιανικούς χρόνους, οι χριστιανοί συγκεντρώνονταν σε κάποια οικία. Σε περιόδους διωγμών, πολλές φορές η λατρεία γινόταν στις κατακόμβες. Μετά το διάταγμα των Μεδιολάνων, κτίστηκαν ναοί ελεύθερα. Να εξηγήσετε πώς οι ιστορικές και κοινωνικές συνθήκες, σε διάφορες εποχές, επηρέασαν την ανάπτυξη της λατρείας. (25 Μονάδες)
- 86. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναχαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η ορθόδοξη παράδοση ονομάζει τη Παναγία Χριστοτόκο. 2. Ο όρος «Παναγία» εκφράζει την πλήρη αγιότητα της μητέρας του Θεού. 3. Οι πιστοί θεωρούν τη Παναγία ως «μεσίτρια» μεταξύ Θεού και ανθρώπων. 4. Η Εκκλησία αναγνωρίζει μόνο μία επωνυμία για την Παναγία. 5. Η ορθόδοξη παράδοση ονομάζει «Κοίμηση», τον θάνατο της Παναγίας. (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Ορθόδοξης Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Την ημέρα της Πεντηκοστής… α. ιδρύθηκε η Εκκλησία β. ολοκληρώθηκε η επίγεια δράση του Χριστού γ. γεννήθηκε ο Χριστός 2. Ο Θεός είναι… α. μία ουσία και τρία πρόσωπα β. μία ουσία και ένα θείο πρόσωπο γ. τρεις ουσίες και ένα πρόσωπο 3. Τ ο Άγιο Πνεύμα εκπορεύεται… α. από τον Πατέρα β. από τον Υιό γ. από τον εαυτό Του 4. Όλοι οι άνθρωποι είναι… α. ομοούσιοι μεταξύ τους β. ίδιοι, αλλά όχι ίσοι γ. ίσοι μόνο όταν είναι πιστοί 5. Ο χριστιανός καλείται με τη χάρη του Αγίου Πνεύματος να γίνει… α. έντιμος πολίτης β. παντογνώστης γ. άγιος (5 Μονάδες) γ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη.
- 87. «Ο Κύριος, κατάτην διδασκαλία της ………………… , θυσιάστηκε για να απαλλαγεί ο άνθρωπος από τη φοβερή εξουσία του …………………. . Τον ………………… με τον Θεό, πάτησε με τον θάνατό Του τον θάνατο, ………………… την Εκκλησία και του χάρισε την ………………… . (αθανασία / συμφιλίωσε / θανάτου / θεμελίωσε / Εκκλησίας) (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1 και 2 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Στη συνέχεια, να τεκμηριώσετε πολύ συνοπτικά, με ένα επιχείρημα ή παράδειγμα, την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Στη λατρεία, με το ευαγγελικό ανάγνωσμα, η Εκκλησία θυμάται… α. τα θαύματα του Χριστού β. το κήρυγμα του Ιησού γ. τη ζωή, τα Πάθη και την Ανάσταση του Χριστού δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να ιεραρχήσετε τα παρακάτω στάδια από τις φάσεις της θείας οικονομίας σύμφωνα με τη χρονική σειρά που πραγματοποιήθηκαν στην ιστορία της θείας οικονομίας: 1. Προαναγγελία του Μεσσία Χριστού από τους προφήτες 2. Ο Μωυσής ως ηγέτης του λαού του Θεού ελευθερώνει από τη δουλεία τους Εβραίους 3. Ζωή, έργο, θάνατος και Ανάσταση του Κυρίου 4. Κλήση του Αβραάμ από τον Θεό 5. Ίδρυση της Εκκλησίας (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Οι χριστιανοί πρέπει να βγαίνουν από τον ναό … σα να κατεβαίνουν από τους ουρανούς. Ήσυχοι και φιλοσοφημένοι … με αγάπη προς τη σοφία, περισσότερο ευλαβείς. … Να διδάσκουν τους άλλους με τη συμπεριφορά τους ότι συνομίλησαν με τον Κύριο, ότι συναναστράφηκαν τον Χριστό» (Ιωάννης ο Χρυσόστομος). Να εντοπίσετε και να σχολιάσετε τα στοιχεία με τα οποία ο συγγραφέας περιγράφει τη σχέση της λατρείας με την καθημερινή ζωή των χριστιανών. (25 Μονάδες)
- 88. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η σάρκωση του Χριστού… α. είναι ιστορικό γεγονός β. για την Εκκλησία αποτελεί παράδοξο μυστήριο γ. είναι γεγονός ύψιστης ταπείνωσης του Θεού δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Με τα μυστήρια της Εκκλησίας ο Θεός επιλέγει με ποιον άνθρωπο θα συναντηθεί. 2. Η ανθρώπινη φύση χαρακτηρίζεται ταυτόχρονα ως «χοϊκή» αλλά και ως «ουράνια». 3. Κατά τη δημιουργία του ο άνθρωπος πήρε το Βάπτισμα και το Χρίσμα. 4. Από τη διήγηση της Παλαιάς Διαθήκης για τη Δημιουργία συμπεραίνεται ότι η τάση του ανθρώπου να επικοινωνήσει με τον Θεό είναι φυσιολογική και πηγαία. 5. Το κατ’ εικόνα το έχουμε από την κτίση μας ενώ το καθ’ ομοίωση το κατορθώνουμε με την προαίρεσή μας. (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε την ορολογία της Εκκλησίας σχετικά τη δυνατότητα γνώσης του Θεού της πρώτης στήλης με τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Ουσία του Θεού 1. Υπερφυσικό και αιώνιο, τελείως διαφορετικό από το φυσικό β. Ενέργειες του Θεού 2. Ένωση του ανθρώπου με τον Θεό γ. Άκτιστο φως του Θεού 3. Άγνωστη στον άνθρωπο ως «απρόσιτη» και «αμέθεκτη» δ. «Θεοπτία» 4. Πίστη στην Αγία Τριάδα ως δόγμα της Εκκλησίας ε. «Θέωση» 5. Δυνατότητα γνώσης του Θεού, αφού είναι «μεθεκτές» 6. Περιεχόμενο πρώτου άρθρου του Συμβόλου της Πίστεως 7. Η θέα του ακτίστου φωτός από τον άνθρωπο (5 Μονάδες)
- 89. δ) Να ξαναγράψετετο κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Κατά τη …………………………. οι χριστιανοί προσεύχονται στον Θεό για ολόκληρη τη δημιουργία. Μέσα από τις …………………………. του διακόνου ή του ιερέα παρακαλούν για όλους τους ανθρώπους. Παρακαλούν επίσης για την ………………………… της γης, για ……………………………. στον κόσμο, για τους αρρώστους, τους καταπονημένους, τους ……………………………. , για να φυλάει όλον τον κόσμο από κάθε θλίψη, οργή, κίνδυνο και ανάγκη». (αιχμαλώτους / Θεία Λειτουργία / ευφορία / αιτήσεις / ειρήνη) (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Μια σημαντική στιγμή του μυστηρίου του γάμου είναι… α. το γαμήλιο γεύμα β. η ένωση των χεριών των νυμφευόμενων γ. η ανταλλαγή των δώρων 2. Η ένωση των δύο συζύγων έχει ως πρότυπο την ένωση… α. Αδάμ και Εύας β. Αβραάμ και Σάρρας γ. Χριστού και Εκκλησίας 3. Ο πολιτικός γάμος… α. ισχύει στην Ελλάδα β. ταυτίζεται με τον θρησκευτικό γ. απαγορεύεται σε όλη την Ευρώπη 4. Ο κύριος σκοπός του Γάμου είναι η… α. κοινωνία ζωής των συζύγων β. απόκτηση παιδιών γ. συνένωση της περιουσίας 5. Ο άνδρας θεωρείται κεφαλή της γυναίκας… α. επειδή δημιουργήθηκε πρώτος β. θυσιαστικά όπως και ο Χριστός προς την Εκκλησία γ. επειδή είναι πιο δυνατός από τη φύση του (5 Μονάδες)
- 90. ΘΕΜΑ Β1 «Πού είναιθάνατε το κεντρί σου; Πού είναι Άδη η νίκη σου; Ο Χριστός αναστήθηκε και συ έπεσες κάτω. Ο Χριστός αναστήθηκε και οι δαίμονες έπεσαν. Ο Χριστός αναστήθηκε και οι άγγελοι χαίρονται. Ο Χριστός αναστήθηκε και η ζωή κυριαρχεί. Ο Χριστός αναστήθηκε και κανένας νεκρός στο μνήμα του. Γιατί ο Χριστός που αναστήθηκε από τους νεκρούς, έγινε αρχή για τους νεκρούς. Σ΄ Αυτόν ανήκει η δόξα και η δύναμη στους αιώνες και για πάντα» (άγιος Ιωάννης Χρυσόστομος). Με βάση το παραπάνω απόσπασμα να παρουσιάσετε τη σημασία της Ανάστασης του Χριστού στον κόσμο και στη ζωή του ανθρώπου. (25 Μονάδες)
- 91. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Ο Ιησούς τήρησε την παράδοση και τον ……………. και συμβούλευε τους ακροατές του να κάνουν το ίδιο. Στους συμπατριώτες του που λάτρευαν τον Θεό τυπικά, ……………. και από συνήθεια, μίλησε για την ……………. , που είναι αρεστή στον Θεό όταν γίνεται με ……………. συντετριμμένο και ταπεινή καρδιά. Καυτηρίαζε την ……………. των Φαρισαίων, γιατί τα λόγια τους δεν αντιστοιχούσαν στις πράξεις τους». (υποκρισία / αληθινή λατρεία / μωσαϊκό νόμο / πνεύμα / εξωτερικά) (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Μεγάλη Εβδομάδα ξεκινάει από την Καθαρά Δευτέρα. 2. Η Μεγάλη Τετάρτη θυμίζει στους πιστούς την προσευχή του Κυρίου. 3. Η παραβολή των 10 παρθένων διδάσκει διαρκή ετοιμότητα. 4. Ο Χριστός πλένει τα πόδια των μαθητών τηρώντας ένα έθιμο του Πάσχα. 5. Στη Θεία Μετάληψη ο πιστός ενώνεται εκούσια με τον Χριστό. (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τους όρους της πρώτης στήλης με το περιεχόμενο ή τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Παράκλητος 1. Ίδρυση της Εκκλησίας β. Πεντηκοστή 2. Αγιασμός των υλικών στοιχείων γ. Αγία Τριάδα 3. Φωτισμός των μαθητών δ. Κάθοδος του Αγίου Πνεύματος 4. Ανάληψη του Χριστού ε. Μυστήρια της Εκκλησίας 5. Το Άγιο Πνεύμα 6. Τρισυπόστατος Θεός 7. Μυστικός Δείπνος (5 Μονάδες)
- 92. δ) Να συμπληρώσετεκάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τις μαρτυρίες της ιστορίας της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Το βασικό επιχείρημα των εικονομάχων ήταν ότι… α. η τιμή της εικόνας αποδίδεται στο πρωτότυπο β. μόνο ο Χριστός μπορεί να ζωγραφίζεται και όχι οι άγιοι γ. ο Χριστός ως Θεός δεν ζωγραφίζεται 2. Ένα βασικό επιχείρημα των υπερασπιστών των εικόνων ήταν ότι… α. στην Παλαιά Διαθήκη δεν υπήρχαν εικόνες β. η τιμή της εικόνας αποδίδεται στο πρωτότυπο γ. οι εικόνες είναι όμορφη διακόσμηση στους ναούς 3. Στην Εικονομαχία, οι Ορθόδοξοι έλεγαν ότι μπορούν να ζωγραφίζουν τον θεάνθρωπο Χριστό επειδή… α. σαρκώθηκε, δηλαδή έγινε άνθρωπος β. είναι το δεύτερο πρόσωπο της Αγίας Τριάδας γ. επειδή ήταν απαίτηση των αγιογράφων 4. Κατά την Εκκλησία, στις εικόνες αποδίδεται… α. λατρεία β. λατρεία και προσκύνηση γ. προσκύνηση 5. Κατά την Εκκλησία, από τη στιγμή που ο Υιός του Θεού σαρκώθηκε, η απεικόνισή του… α. επιτρέπεται β. απαγορεύεται γ. καταργείται (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Το σχέδιο του Θεού για την αποκατάσταση του ανθρώπου και τη σωτηρία της ανθρώπινης φύσης ονομάζεται… α. θεία οικονομία β. εκκλησιαστική οικολογία γ. ενιαία οικονομία δ. θεϊκή βούληση (5 Μονάδες)
- 93. ΘΕΜΑ Β1 Ο νηπιοβαπτισμόςεπικράτησε στην Εκκλησία, χωρίς να αποκλείεται να βαπτίζεται κάποιος ενήλικας. Ποια είναι τα επιχειρήματα, κατά τη γνώμη σας, που υποστηρίζουν τον νηπιοβαπτισμό και ποια το βάπτισμα ενηλίκων; (25 Μονάδες)
- 94. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναχαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η λατρεία της Εκκλησίας χαρακτηρίζεται «μυσταγωγική» επειδή γίνεται μυστικά. 2. Τα «μαρτύρια» ήταν κατασκευές με θόλο πάνω από τους τάφους των μαρτύρων. 3. Με το «διάταγμα των Μεδιολάνων» αναπτύσσεται ελεύθερα η χριστιανική λατρεία. 4. Η λατρεία της Εκκλησίας σήμερα είναι άσχετη με εκείνη της αποστολικής εποχής. 5. Η ανάπτυξη της λατρείας σταμάτησε με την Εικονομαχία. (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Για την Εκκλησία τα Χριστούγεννα είναι… α. γιορτή της ειρήνης β. γενέθλια ημέρα όλης της ανθρωπότητας γ. γιορτή της μέλλουσας κρίσης 2. Επιφάνια λεγόταν κάποτε η… α. κοινή γιορτή της Γέννησης και της Βάπτισης του Χριστού β. προσέλευση του Χριστού στον Ναό γ. ονοματοδοσία του Χριστού 3. Σύμφωνα με την πίστη της Εκκλησίας, κατά τη Γέννηση του Χριστού… α. γεννήθηκε ο μεγαλύτερος των προφητών β. φανερώθηκε ένας μεγάλος θρησκευτικός ηγέτης γ. ο Υιός του Θεού έγινε άνθρωπος 4. Σύμφωνα με την πίστη της Εκκλησίας, ο Χριστός ήλθε στον κόσμο… α. από φιλανθρωπία και αγάπη β. ως ισχυρός εγκόσμιος βασιλιάς γ. για να τιμωρήσει τους κακούς 5. Η Ενανθρώπηση του Χριστού θεωρείται… α. το μεγαλύτερο θαύμα Του β. ιερή τελετή, μυστήριο της Εκκλησίας γ. γεγονός ύψιστης ταπείνωσης (5 Μονάδες) γ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Βασική αποστολή της Εκκλησίας είναι ……………. . Η αποστολή αυτή ……………. , όπου προσφέρεται ο αγιασμός και η θεία χάρη. Έργο ………………. είναι να φροντίζουν …………….
- 95. των πιστών καιεπιπρόσθετα ……………., όπου το τελευταίο είναι αναγκαίο και όσο είναι εφικτό». (υλοποιείται μέσα στη λατρεία / για τις υλικές / των ποιμένων της Εκκλησίας / για τις πνευματικές ανάγκες / να διδάσκει, να αγιάζει, να ποιμαίνει) (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Ο ακρογωνιαίος λίθος της χριστιανικής Εκκλησίας είναι… α. η πίστη στη Σταύρωση του Χριστού β. η πίστη στην κοινή Ανάσταση μερικών ανθρώπων κατά τη Δευτέρα Παρουσία γ. η πίστη στην Ανάσταση του Χριστού και στην κοινή ανάσταση όλων των ανθρώπων κατά τη Δευτέρα Παρουσία δ. κανένα από τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να αντιστοιχήσετε τις γιορτές της στήλης Α με τις σωστές ημερομηνίες τους στη στήλη Β, στην οποία περισσεύουν δύο. ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Χριστούγεννα 1. Βάπτιση του Ιησού β. Θεοφάνια 2. Πάθος και θάνατος του Ιησού γ. Πεντηκοστή 3. Θέα ακτίστου φωτός δ. Μυστικός Δείπνος 4. Σάρκωση του Υιού του Θεού ε. Σταύρωση 5. Ίδρυση της Εκκλησίας 6. Ανάληψη της Θεοτόκου 7. Τελευταίο δείπνο Ιησού και μαθητών (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Είναι φανερό, ότι χωρίς τη συμβολή της Θεοτόκου, το σχέδιο του Θεού για τη σωτηρία του ανθρώπου θα ήταν αδύνατο να πραγματοποιηθεί. Ο Θεός για να σαρκωθεί ζήτησε την ανθρώπινη συνεργασία. Και η Θεοτόκος, εκπροσωπώντας το ανθρώπινο γένος, είπε το μεγάλο "ναι"». Με βάση το παραπάνω κείμενο να εξηγήσετε πώς οι χριστιανοί αντιλαμβάνονται διαχρονικά την Θεοτόκο ως «γέφυρα» και μεσίτρια μεταξύ Θεού και ανθρώπων. (25 Μονάδες)
- 96. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναχαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο Χριστός ως άνθρωπος αρνήθηκε να τηρήσει τις ιουδαϊκές παραδόσεις και να σεβαστεί την ιουδαϊκή λατρεία. 2. Ο Χριστός ζητούσε από τους συμπατριώτες του να λατρεύουν τον Θεό τυπικά, όπως άλλωστε έκαναν και οι Φαρισαίοι. 3. Ο Χριστός καυτηρίασε την υποκρισία των Φαρισαίων. 4. Το Πάσχα ήταν και είναι η σπουδαιότερη ιουδαϊκή γιορτή. 5. Στον ναό ο πιστός διευκολύνεται να ενωθεί καλύτερα με τον Θεό. (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η ένταξη του χριστιανού στην Εκκλησία γίνεται με το μυστήριο… α. της Εξομολόγησης και την τελετή του Αγίου Μύρου β. του Χρίσματος και τη Θεία Ευχαριστία γ. του Βαπτίσματος και του Χρίσματος 2. Ο/Η ανάδοχος θεωρείται από την Εκκλησία… α. πνευματικός πατέρας ή μητέρα του νεοφώτιστου β. μάρτυρας ότι ένας άνθρωπος βαπτίστηκε γ. βοηθός του ιερέα στο μυστήριο του Βαπτίσματος 3. Μια επιπλέον ονομασία του Βαπτίσματος είναι… α. «χρίσμα» επειδή ο νεοφώτιστος χρίεται με ιερό λάδι β. «λουτρό αναγέννησης» επειδή οδηγεί σε μια νέα ζωή γ. «φως» επειδή ο νεοφώτιστος φέρει άσπρη λαμπάδα 4. Η καθιέρωση του Βαπτίσματος οφείλεται… α. στη σύσταση του ίδιου του Χριστού προς τους Αποστόλους β. στη διδασκαλία της Παλαιάς Διαθήκης γ. στα λαϊκά έθιμα της εποχής του Χριστού 5. Στην αρχαία Εκκλησία η κατήχηση ήταν… α. το κήρυγμα που γινόταν στους βαπτισμένους πιστούς β. η διαδικασία διδαχής και προετοιμασίας των ανθρώπων για το Βάπτισμα γ. ο χώρος που στέκονταν οι πρεσβύτεροι στον ναό κατά το Βάπτισμα (5 Μονάδες)
- 97. γ) Να ξαναγράψετετο κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη (3 Μονάδες). Στη συνέχεια να δώσετε ένα παράδειγμα με ένα γεγονός της Μεγάλης Εβδομάδας που να σχετίζεται με το βασικό νόημα του κειμένου (2 Μονάδες). «Οι ύμνοι της Μεγάλης Εβδομάδας θυμίζουν στους χριστιανούς ότι ο Χριστός δεν ήρθε στον κόσμο για να υπηρετηθεί αλλά να ……………. . Γι’ αυτό ο χριστιανός καλείται να ……………. τον εγωισμό του και να ……………. τον εαυτό του στην υπηρεσία του συνανθρώπου». (αρνηθεί / θέσει / υπηρετήσει) (5 Μονάδες) δ) Να συνδυάσετε τους όρους της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Απόστολοι 1. Παρουσίασαν, εξήγησαν και ξεκαθάρισαν την πίστη της Εκκλησίας β. Μάρτυρες 2. Εντυπωσίασαν με τη λογοτεχνική τους ευφυΐα και αναδείχτηκαν σε πνευματικούς ανθρώπους γ. Απολογητές 3. Κηρύττουν, βαπτίζουν και χειροτονούν διαδόχους, ιδρύουν τοπικές Εκκλησίες δ. Αποστολικοί Πατέρες 4. Αυτός που σπάει τους φυλετικούς φραγμούς και προσφέρει τη σωτηρία σε όλους ε. Χριστός 5. Υπέστησαν τους διωγμούς, το μαρτύριο και τον θάνατο για την πίστη τους στον Χριστό 6. Αυτοί που άλλαξαν την πίστη τους για να κάνουν θαύματα 7. Υπερασπίστηκαν την πίστη της Εκκλησίας, όταν αυτή πολεμήθηκε (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Πρώτη …………………… για τον άνθρωπο από τη διακοπή της σχέσης του με τον Θεό ήταν η απώλεια της ……………………. κατάστασης, ο………………… θάνατος. Η ……………………ανάγκη του όμως για επικοινωνία με τον Θεό τον οδήγησε σταδιακά στην ……………………..». (παραδείσιας / συνέπεια / πνευματικός / έμφυτη / ειδωλολατρία) (5 Μονάδες)
- 98. ΘΕΜΑ Β1 Οι εικόνεςστις Εκκλησίες είναι τα «βιβλία των αγραμμάτων», είναι υπενθύμιση περιστατικών από την Αγία Γραφή και τους βίους των αγίων. Ο χριστιανός τιμά τα πρόσωπα που εικονίζονται και προσκυνά το πρωτότυπο κι όχι την ύλη. Να εξετάσετε τη σημασία που έχουν οι εικόνες στη ζωή του πιστού. (25 Μονάδες)
- 99. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Η ανάμνηση των ………………… του Χριστού μάς βοηθά να συνειδητοποιήσουμε όχι μόνο την ευεργεσία της σωματικής ………….. αλλά και την ……………. της ψυχικής υγείας. Όταν ο Χριστός θεράπευε τον …………., του έδινε τη σωματική όραση και ταυτόχρονα τον οδηγούσε στη συνειδητοποίηση της ανάγκης για ……………..». (πνευματική πρόοδο / θεραπείας / ανάγκη / τυφλό / θαυμάτων) (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Η τρίτη φάση της θείας οικονομίας είναι… α. η περίοδος της Εκκλησίας β. η εποχή των προφητών γ. η ιστορία των πατριαρχών 2. Το σχέδιο του Θεού για τη σωτηρία του ανθρώπου ονομάζεται… α. Θεία Λειτουργία β. θεία δημιουργία γ. θεία οικονομία 3. Το σχέδιο του Θεού για την ανθρώπινη σωτηρία ονομάζεται… α. θεία οικονομία β. πολιτική οικονομία γ. κοινωνική οικονομία 4. Η διακοπή της επικοινωνίας του ανθρώπου με τον Θεό ονομάζεται και… α. σωτηρία β. θέωση γ. πνευματικός θάνατος 5. Η δεύτερη φάση της θείας οικονομίας είναι... α. η εποχή των τριών Ιεραρχών β. η διδασκαλία των Πατριαρχών γ. η ζωή του Χριστού (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η πίστη στην Ανάσταση ομολογείται στο Σύμβολο της Πίστεως. 2. Ο Σταυρός του Χριστού είναι για τους χριστιανούς μυστήριο λύπης και ταυτόχρονα χαράς.
- 100. 3. Η κύριαεκδήλωση της Εκκλησίας για την Ανάσταση του Χριστού είναι το πασχαλινό τραπέζι. 4. Η Ανάσταση του Χριστού είναι η απαρχή της αιώνιας ζωής. 5. Η Ανάσταση του Χριστού ταυτίζεται με την Ανάληψή του στον ουρανό. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την πρόταση, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες) και να αιτιολογήσετε σύντομα την επιλογή σας (3 Μονάδες): 1. Η ενότητα των πιστών στη Θεία λατρεία καταργεί… α. τη λογική β. την κοινοκτημοσύνη γ. τον ατομικισμό (5 Μονάδες) ε) Να συνδυάσετε τους όρους στην πρώτη στήλη με τη σημασία της στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Ρωμανός ο Μελωδός 1. Επωνυμία της Παναγίας, τύπος εικονογράφησής της β. Δεκαπενταύγουστος 2. Βιβλίο της Καινής Διαθήκης γ. Θεοτοκία 3. Εορτασμός της Κοίμησης της Θεοτόκου δ. Ευαγγελισμός 4. Ύμνοι αφιερωμένοι στη Θεοτόκο ε. Γλυκοφιλούσα 5. Θεομητορική γιορτή, αναγγελία της σάρκωσης του Χριστού 6. Ποιητής, θεωρείται συγγραφέας του Ακάθιστου Ύμνου 7. Ακολουθία της Εκκλησίας (5 Μονάδες) (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Συχνά η τέλεση της λατρείας γίνεται τυπικά, εξωτερικά ή από συνήθεια. Ο Χριστός στην Καινή Διαθήκη, προτείνει πραγματική λατρεία, που γίνεται με αγάπη, με αλήθεια και με ταπείνωση. Στην προηγούμενη παράγραφο, η λατρεία του Θεού περιγράφεται με δύο τρόπους. Να τους εξηγήσετε και να τους σχολιάσετε. (25 Μονάδες)
- 102. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναχαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο Χριστός έδωσε με τη διδασκαλία του μήνυμα νίκης κατά των Ρωμαίων. 2. Τα θαύματα του Χριστού θεραπεύουν τα σώματα αλλά και τις ψυχές των ανθρώπων. 3. Ο Χριστός ήρθε στον κόσμο για να εγκαθιδρύσει εγκόσμια βασιλεία. 4. Η διδασκαλία του Χριστού δίνει ελπίδα και χαρά στις ανθρώπινες ψυχές. 5. Η γιορτή της Ανάληψης θυμίζει τη γέννηση του Χριστού. (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να εξηγήσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Στη χριστιανική λατρεία η θυσία του Χριστού επαναλαμβάνεται με το μυστήριο… α. του Γάμου β. της Μετάνοιας γ. της Θείας Ευχαριστίας δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) γ) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Ο Τριαδικός Θεός είναι… α. τρεις ουσίες και τρία πρόσωπα β. μία ουσία, αλλά τρία πρόσωπα γ. ένα πρόσωπο 2. Τα τρία πρόσωπα του Θεού είναι… α. «ομοούσια», ομότιμα και ισότιμα β. διαφορετικά και προηγείται τα ένα χρονικά του άλλου γ. συγγενικά μεταξύ τους και κυριαρχεί ο Πατέρας 3. Το μυστήριο της Αγίας Τριάδας προσεγγίζεται… α. γνωστικά και με τη μελέτη β. βιωματικά στη θέωση του ανθρώπου γ. με το μάθημα των Θρησκευτικών στα σχολεία 4. Όλες οι διαφορές στην ανθρώπινη κοινωνία προέρχονται από… α. την ανάπτυξη του πολιτισμού και της επιστήμης β. την αμαρτία και την έλλειψη αγάπης μεταξύ των ανθρώπων γ. τη δίψα του ανθρώπου για γνώση και πρόοδο
- 103. 5. Ο ΤριαδικόςΘεός καλεί τους ανθρώπους να… α. ζήσουν με πνεύμα αδελφοσύνης χωρίς ταξικές διαφορές β. είναι πιστοί χριστιανοί και δούλοι του, χωρισμένοι σε κατηγορίες γ. είναι υπήκοοι των κληρικών και υπηρέτες της εξουσίας (5 Μονάδες) δ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Ο Χριστός γεννήθηκε για να αναστήσει, να αναστηλώσει τη θεϊκή ……………. του ανθρώπου, να νικήσει τον θάνατο και να χαρίσει στον άνθρωπο τη ……………. και την ……………. . Ο Υιός του Θεού έγινε άνθρωπος, για να γίνει ο άνθρωπος Θεός. Φόρεσε την ανθρώπινη ……………. , για να τη θεραπεύσει από τη …………….». (αιωνιότητα / σάρκα / σωτηρία / εικόνα / φθορά) (5 Μονάδες) ε) Να συνδυάσετε κάθε πρόσωπο της πρώτης στήλης με την κύρια ιδιότητά του στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μανουήλ Πανσέληνος 1. Μεγάλος ζωγράφος, εκπρόσωπος της Μακεδονικής σχολής β. Ειρήνη η Αθηναία 2. Σπουδαίος Ορθόδοξος αγιογράφος του 20ού αιώνα γ. Θεοφάνης ο Κρητικός 3. Πατέρας της Εκκλησίας που υπερασπίστηκε τις εικόνες κατά την Εικονομαχία δ. Ιωάννης Δαμασκηνός 4. Ο σπουδαιότερος από τους εικονομάχους ε. Φώτης Κόντογλου 5. Συγκάλεσε την Ζ΄ Οικουμενική Σύνοδο 6. Κυριότερος εκπρόσωπος της Κρητικής σχολής αγιογραφίας 7. Καταδικάστηκε από την Ζ΄ Οικουμενική Σύνοδο (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Tα θαυμαστά γεγονότα για τη σωτηρία του ανθρώπου, όπως η Γέννηση, η Σταύρωση, η Ανάσταση, πανηγυρίζονται με τις γιορτές της Εκκλησίας. Με τον τρόπο αυτό η Εκκλησία καλεί τους πιστούς να συμμετέχουν στη ζωή του Χριστού». Να αναπτύξετε και να σχολιάσετε την παραπάνω θέση. (25 Μονάδες)
- 104. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1.Μετάνοια λέγεται… α. ένα συναίσθημα ενοχής β. αλλαγή της εσωτερικής διάθεσης και ζωής του ανθρώπου γ. το αίσθημα φόβου απέναντι στον Θεό 2. Στους πρώτους αιώνες η εξομολόγηση και η μετάνοια… α. γινόταν δημόσια β. γινόταν μετά τη Λειτουργία του Πάσχα γ. γινόταν τη Μεγάλη Παρασκευή 3. Οτιδήποτε αναφέρεται στην εξομολόγηση… α. είναι απόρρητο β. γράφεται σε ένα ειδικό βιβλίο γ. ανακοινώνεται στην εκκλησία 4. Η μετάνοια των ανθρώπων αναφέρεται… α. στην Παλαιά Διαθήκη β. στην Καινή Διαθήκη γ. και στην Παλαιά και στην Καινή Διαθήκη 5. Το μυστήριο της Εξομολόγησης τελεί ο Επίσκοπος, καθώς επίσης… α. η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας β. κάθε πιστός χριστιανός που έχει γνώσεις ψυχολογίας γ. έμπειρος ιερέας, ο οποίος λέγεται εξομολόγος ή πνευματικός (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η ανάσταση των ανθρώπων, ως συνέχεια της Ανάστασης του Χριστού, θα γίνει όπως ακριβώς συμβαίνει με τον σπόρο, ο οποίος ………….. στο χωράφι και ……………., αφού πρώτα …………….. Όπως είπε ο Απόστολος Παύλος «ο Χριστός ……………. , κάνοντας την ………… για την ανάσταση όλων των νεκρών». (αναστήθηκε / διαλυθεί / ρίχνεται / αρχή / φυτρώνει) (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τις λατρευτικές πράξεις από το χριστιανικό Βάπτισμα που αναφέρονται στην πρώτη στήλη με τη σημασία ή το νόημά τους που αναφέρεται στη δεύτερη στήλη,
- 105. αντιστοιχίζοντας κάθε φοράένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Ντύσιμο με λευκά ρούχα 1. Βεβαιώνει τη δωρεά των χαρισμάτων του Αγίου Πνεύματος β. Επάλειψη με λάδι 2. Συμβολίζει μια μικρή θυσία για τον Χριστό με την οποία ο νεοφώτιστος αναγνωρίζεται ως δούλος του Χριστού γ. Επάλειψη με Άγιο Μύρο 3. Συμβολική πράξη που δηλώνει την ευχή της Εκκλησίας για να γίνει ο νεοφώτιστος κληρικός δ. Τριπλή κατάδυση στο νερό και ανάδυση 4. Συμμετοχή στην τριήμερη ταφή και Ανάσταση του Χριστού ε. Κόψιμο λίγων τριχών από τα μαλλιά 5. Τιμητική αναφορά στο Οικουμενικό Πατριαρχείο όπου γίνεται ο καθαγιασμός του Αγίου Μύρου 6. Σύμβολο του αγώνα του χριστιανού, αφού έτσι έκαναν και οι αθλητές πριν τους αγώνες 7. Συμβολική αναφορά στη φωτεινή ζωή του χριστιανού (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο χώρος τέλεσης της χριστιανικής λατρείας ονομάζεται ναός ή Εκκλησία. 2. Οι πρώτοι χριστιανοί έκτιζαν εκκλησίες, επειδή πίστευαν ότι ο Θεός κατοικεί σε χειροποίητους ναούς. 3. Μετά το διάταγμα των Μεδιολάνων άρχισε η ανάπτυξη της χριστιανικής λατρείας. 4. Η χριστιανική λατρεία είναι μόνο ατομική και όχι συλλογική. 5. Στις μέρες μας, η λατρεία της Εκκλησίας δεν έχει καμία σχέση με εκείνη της αποστολικής και της βυζαντινής εποχής. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1 και 2 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Να εξηγήσετε τον όρο που θα επιλέξετε (3 Μονάδες). 1. Οι Χριστιανοί τιμούν την Παναγία ως… α. Θεοτόκο β. Χριστοτόκο γ. Αγιοτόκο (5 Μονάδες)
- 106. ΘΕΜΑ Β1 Τα Χριστούγενναεορτάζουν οι χριστιανοί: «Τον ερχομό του Θεού προς τους ανθρώπους, την επιστροφή των ανθρώπων προς τον Θεό. Ντύνονται τον νέο άνθρωπο αποβάλλοντας τον παλιό. Με τον Αδάμ οι άνθρωποι έγιναν θνητοί, με την ενανθρώπηση του Χριστού θα ζήσουν αιώνια, αφού θα γεννιούνται, θα σταυρώνονται, θα ενταφιάζονται και θα ανασταίνονται μαζί του» (Γρηγόριος Θεολόγος). Ποιες προκλήσεις θέτει η παραπάνω θεολογική τοποθέτηση για τη σύγχρονη εποχή; (25 Μονάδες)
- 107. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Η λατρεία της Εκκλησίας είναι μυσταγωγική γιατί… α. στηρίζεται σε μυστηριακές τελετές β. «μυεί» τον πιστό στη λατρεία του αληθινού Θεού γ. είναι ακατανόητη και μυστηριώδης 2. Η λατρεία της Εκκλησίας στρέφει τον πιστό… α. προς τον Χριστό β. προς τον εαυτό του γ. προς τα μυστήρια της φύσης 3. Το 313 μ.Χ., με το «διάταγμα των Μεδιολάνων»… α. έληξε η Εικονομαχία β. άρχισε η ανάπτυξη της χριστιανικής λατρείας γ. οριστικοποιήθηκε η μορφή των ακολουθιών και των ύμνων 4. Η λατρεία της Εκκλησίας είναι λογική διότι… α. στηρίζεται στη φιλοσοφία των Ελλήνων β. ο άνθρωπος πλησιάζει τον Θεό ως λογικό ον γ. χρησιμοποιεί τον προφορικό λόγο 5. Η λατρεία της Εκκλησίας είναι ορθόδοξη διότι… α. θεμελιώνεται στην παράδοση και την πίστη των αγίων β. υπάρχει μόνον στην ελληνική ορθόδοξη Εκκλησία γ. αποκρύπτει την αληθινή πίστη των ανθρώπων (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Ο Ιησούς τήρησε την παράδοση και τον ……………. και συμβούλευε τους ακροατές του να κάνουν το ίδιο. Στους συμπατριώτες του που λάτρευαν τον Θεό τυπικά, ……………. και από συνήθεια, μίλησε για την ……………. , που είναι αρεστή στον Θεό όταν γίνεται με ……………. συντετριμμένο και ταπεινή καρδιά. Καυτηρίαζε την ……………. των Φαρισαίων, γιατί τα λόγια τους δεν αντιστοιχούσαν στις πράξεις τους». (υποκρισία / αληθινή λατρεία / μωσαϊκό νόμο / πνεύμα / εξωτερικά) (5 Μονάδες) γ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Το σχέδιο του Θεού για την αποκατάσταση του ανθρώπου και τη σωτηρία της ανθρώπινης φύσης ονομάζεται… α. θεία οικονομία β. εκκλησιαστική οικολογία
- 108. γ. ενιαία οικονομία δ.θεϊκή βούληση (5 Μονάδες) δ) Να συνδυάσετε τις ημέρες της Μεγάλης Εβδομάδος της Εκκλησίας της πρώτης στήλης με τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μεγάλη Δευτέρα 1. Πλύσιμο των ποδιών των μαθητών από τον Ιησού, Μυστικός Δείπνος, προσευχή του Κυρίου και προδοσία του Ιούδα β. Μεγάλη Τρίτη 2. Ανάληψη του Κυρίου γ. Μεγάλη Τετάρτη 3. Η ζωή του πάγκαλου Ιωσήφ και το περιστατικό με την άκαρπη συκιά δ. Μεγάλη Πέμπτη 4. Η αμαρτωλή γυναίκα μετανοεί και αλείφει τα πόδια του Ιησού με μύρο ε. Μεγάλη Παρασκευή 5. Η Μεταμόρφωση του Χριστού 6. Παραβολή δέκα παρθένων και των ταλάντων 7. Σωτήρια και φρικτά πάθη του Κυρίου Ιησού (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Στη Μεταμόρφωση φανερώθηκε η δόξα του Θεού με το άκτιστο φως. 2. Οι άκτιστες ενέργειες του Θεού, με τις οποίες φανερώνεται, ονομάζονται ακόμη: φως, δόξα, βασιλεία, δύναμη, αγάπη. 3. Η αληθινή θεογνωσία και θεοπτία πετυχαίνεται μόνο με την ανάγνωση των Γραφών. 4. Ο Χριστός απέκρυψε από όλους τη θεότητά Του. 5. Η φανέρωση του Θεού λέγεται θεοσοφία. (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Είναι φανερό, ότι χωρίς τη συμβολή της Θεοτόκου, το σχέδιο του Θεού για τη σωτηρία του ανθρώπου θα ήταν αδύνατο να πραγματοποιηθεί. Ο Θεός για να σαρκωθεί ζήτησε την ανθρώπινη συνεργασία. Και η Θεοτόκος, εκπροσωπώντας το ανθρώπινο γένος, είπε το μεγάλο "ναι"». Με βάση το παραπάνω κείμενο να εξηγήσετε πώς οι χριστιανοί αντιλαμβάνονται διαχρονικά την Θεοτόκο ως «γέφυρα» και μεσίτρια μεταξύ Θεού και ανθρώπων. (25 Μονάδες)
- 110. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Στη χριστιανική λατρεία η θυσία του Χριστού επαναλαμβάνεται με το μυστήριο… α. του Γάμου β. της Θείας Ευχαριστίας γ. της Μετάνοιας 2. Ο Χριστός ίδρυσε το Μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας το βράδυ… α. της Ανάστασής Του β. της Σταύρωσής Του γ. του Μυστικού Δείπνου 3. Οι αιματηρές θυσίες των Ιουδαίων προεικονίζουν… α. τη διδασκαλία του Χριστού β. τη θυσία του Χριστού γ. τα θαύματα του Χριστού 4. Ο Χριστός αποκάλυψε στη Σαμαρείτισσα ότι… α. ο Θεός είναι πνεύμα β. η λατρεία πρέπει να είναι τυπική γ. ο Θεός πρέπει να λατρεύεται μόνο στον Ναό των Ιεροσολύμων 5. Ο Χριστός στον διάλογο με τη Σαμαρείτισσα τόνισε… α. τη διαφορά της χριστιανικής από την ιουδαϊκή λατρεία β. τη διαφορά της χριστιανικής από την ειδωλολατρική λατρεία γ. τη διαφορά της ιουδαϊκής από την ειδωλολατρική λατρεία (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Πρώτη …………………… για τον άνθρωπο από τη διακοπή της σχέσης του με τον Θεό ήταν η απώλεια της ……………………. κατάστασης, ο………………… θάνατος. Η ……………………ανάγκη του όμως για επικοινωνία με τον Θεό τον οδήγησε σταδιακά στην ……………………..». (παραδείσιας / συνέπεια / πνευματικός / έμφυτη / ειδωλολατρία) (5 Μονάδες) γ) Να ιεραρχήσετε τους βασικούς σταθμούς εξέλιξης της χριστιανικής λατρείας: 1. Εποχή ακμής και άνθησης (4ος -7ος αι.). 2. Περίοδος δουλείας (αραβοκρατία, λατινοκρατία, τουρκοκρατία). 3. Από την ανεξαρτησία του ελληνικού κράτους (19ος αι.) μέχρι σήμερα. 4. Περίοδος Εικονομαχίας. 5. Αποστολική εποχή( 33-70 μ.Χ.). (5 Μονάδες)
- 111. δ) Να χαρακτηρίσετετις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Τον σκοπό της ενανθρώπησης του Κυρίου ανήγγειλε ο άγγελος στον Ιωσήφ, τον προστάτη της Παναγίας, λέγοντας «ο γιος που θα γεννήσει η Μαρία θα ονομαστεί Ιησούς και θα σώσει τον λαό από τις αμαρτίες του». 2. Η σωτηρία που χάρισε ο Χριστός στους ανθρώπους είναι διπλή: επανόρθωση του σφάλματος του Αδάμ και ανύψωση με το άνοιγμα του παραδείσου. 3. Ο Χριστός γεννιέται για να αναστηλώσει τη θεϊκή εικόνα του ανθρώπου. 4. Η Γέννηση του Χριστού είναι γεγονός ανώτερο από τον θάνατο και την Ανάστασή Του, γιατί αρκεί μόνο του να φέρει τη σωτηρία στους ανθρώπους. 5. Ο Ιησούς γεννήθηκε υπερφυσικά και υποδυόταν ως Θεός ότι είναι άνθρωπος επί γης. (5 Μονάδες) ε) Να συνδυάσετε τους όρους στην πρώτη στήλη με τη σημασία της στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Ρωμανός ο Μελωδός 1. Επωνυμία της Παναγίας, τύπος εικονογράφησής της β. Δεκαπενταύγουστος 2. Βιβλίο της Καινής Διαθήκης γ. Θεοτοκία 3. Εορτασμός της Κοίμησης της Θεοτόκου δ. Ευαγγελισμός 4. Ύμνοι αφιερωμένοι στη Θεοτόκο ε. Γλυκοφιλούσα 5. Θεομητορική γιορτή, αναγγελία της σάρκωσης του Χριστού 6. Ποιητής, θεωρείται συγγραφέας του Ακάθιστου Ύμνου 7. Ακολουθία της Εκκλησίας (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Ο Ιωάννης Χρυσόστομος παρουσιάζει τον Χριστό να λέει στους ανθρώπους: «Εγώ (είμαι) για σένα πατέρας, εγώ αδελφός, εγώ σύζυγος, εγώ σπίτι, εγώ τροφή, εγώ ρούχο, εγώ ρίζα, εγώ θεμέλιο, ό,τι θέλεις εγώ. Να μη σου λείψει τίποτα. Θα δουλέψω εγώ. Ήρθα να σε υπηρετήσω, όχι να με υπηρετήσεις. Εγώ (είμαι) και φίλος, και μέλος του σώματός σου και κεφάλι, και αδελφός και αδελφή και μητέρα, όλα εγώ. Μόνο να είσαι κοντά μου. Εγώ (είμαι) φτωχός για σένα και αλήτης για σένα. Στον σταυρό για σένα, στον τάφο για σένα. Στον ουρανό παρακαλώ για σένα τον Πατέρα μου, στη γη έρχομαι Υιός του πατέρα μου για σένα. Εσύ είσαι τα πάντα για
- 112. μένα, και αδελφόςκαι συγκληρονόμος και φίλος μου και μέλος του σώματός μου. Τι άλλο θέλεις;». Στο παραπάνω κείμενο ο συγγραφέας παραθέτει ορισμένες προτροπές του Χριστού για τον άνθρωπο. Να τις εντοπίσετε και να τις σχολιάσετε. (25 Μονάδες)
- 113. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναχαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η σημαντικότερη από τις ακολουθίες αφιερωμένη στη Θεοτόκο είναι ο Ακάθιστος Ύμνος. 2. Οι χαιρετισμοί που απευθύνονται προς τη Θεοτόκο στον Ακάθιστο Ύμνο, υπενθυμίζουν τη συμβολή της στη σωτηρία του κόσμου. 3. Τα εγκώμια του Μεγάλου Σαββάτου είναι αφιερωμένα στη Θεοτόκο και στην κοίμησή της. 4. Ο Ακάθιστος Ύμνος ανήκει στα ιστορικά βιβλία της Καινής Διαθήκης. 5. Τα τροπάρια που αναφέρονται στην Παναγία ονομάζονται απολυτίκια και αναλύουν τη δράση της μετά την Ανάσταση του Χριστού. (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τις μαρτυρίες της ιστορίας της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Οι Απολογητές της Εκκλησίας… α. ήταν δικηγόροι στα ρωμαϊκά δικαστήρια β. υπερασπίστηκαν τη διδασκαλία της Εκκλησίας γ. αναλάμβαναν την προστασία των μαρτύρων 2. Η πρώτη κοινότητα των Ιεροσολύμων τελούσε τη Θ. Ευχαριστία… α. καθημερινά β. κάθε Κυριακή γ. κάθε Σάββατο 3. Η Εκκλησία φανερώνεται ότι είναι Σώμα Χριστού… α. στη Θεία Ευχαριστία β. στις ομαδικές βαπτίσεις γ. στην ομαδική προσευχή 4. Ο όρος «Λειτουργία» σημαίνει… α. τον τρόπο τέλεσης της λατρείας β. τη συμμετοχή του λαού στη λατρεία γ. τον κανόνα της προσευχής 5. Στη Θεία Λειτουργία η Εκκλησία προσεύχεται…. α. κυρίως για τους παρόντες β. για τους παρόντες αλλά και τους απόντες γ. για όλους, ακόμη και τους εχθρούς της (5 Μονάδες) γ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η ανάσταση των ανθρώπων, ως συνέχεια της Ανάστασης του Χριστού, θα γίνει όπως ακριβώς συμβαίνει με τον σπόρο, ο οποίος ………….. στο χωράφι και
- 114. ……………., αφού πρώτα…………….. Όπως είπε ο Απόστολος Παύλος «ο Χριστός ……………. , κάνοντας την ………… για την ανάσταση όλων των νεκρών». (αναστήθηκε / διαλυθεί / ρίχνεται / αρχή / φυτρώνει) (5 Μονάδες) δ) Να συνδυάσετε τα αποτελέσματα της πτώσης των πρωτοπλάστων της πρώτης στήλης με τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Πνευματικός θάνατος 1. Θάνατος του ανθρώπου β. Ειδωλολατρία 2. Προσπάθεια του ανθρώπου να απαλλαγεί από το κακό με δικές του δυνάμεις και να ευτυχήσει γ. Υποδούλωση στη φθορά 3. Διακοπή κοινωνίας με τον Θεό δ. Αυτοθεοποίηση του ανθρώπου 4. Θλίψη για τον χαμένο παράδεισο ε. Ατομισμός 5. Έμφυτη ανάγκη του ανθρώπου για αναζήτηση θεών 6. Ελπίδα για έναν καλύτερο κόσμο 7. Πίστη ότι μπορεί ο άνθρωπος να φτάσει στη θέωση χωρίς Θεό (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Ο Χριστός τόνισε τη διαφορά της χριστιανικής από την ιουδαϊκή λατρεία στον διάλογο με… α. τη Σαμαρείτισσα β. τον Πέτρο γ. τον Παύλο δ. την Παναγία (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «H αληθινή θρησκεία δεν έχει ναούς, δεν έχει τίποτα δικό της γιατί είναι όλα δικά της» (Γιάννης Τσαρούχης). Να σχολιάσετε ελεύθερα αυτή την άποψη. (25 Μονάδες)
- 115. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Ο Χριστός μίλησε για την πραγματική λατρεία στη… α. Χαναναία β. Μαρία τη Μαγδαληνή γ. Σαμαρείτισσα 2. Ο Χριστός απέδειξε με τη ζωή Του ότι… α. σεβάστηκε την ιουδαϊκή παράδοση και λατρεία β. δεν τον ενδιέφερε η λατρευτική παράδοση του ιουδαϊκού λαού γ. η λατρεία του Θεού είναι μάταιη για τον άνθρωπο 3. Την ημέρα του εξιλασμού οι Ιουδαίοι ζητούσαν από τον Θεό… α. να τους χαρίσει σωματική και ψυχική υγεία β. να τους συγχωρήσει τις αμαρτίες τους γ. να ευλογήσει τη γη τους 4. Σε κάθε Θεία Λειτουργία «καθόμαστε» στο ίδιο τραπέζι με αυτό… α. που κάθισε ο Χριστός στον γάμο της Κανά β. που κάθισαν οι μαθητές του Χριστού στο Μυστικό Δείπνο γ. που κάθισαν οι τρεις ξένοι στη σκηνή του Αβραάμ 5. Η γιορτή του Πάσχα θυμίζει στους πιστούς… α. την έξοδο των Εβραίων από την Αίγυπτο β. τη θυσία του Χριστού γ. την ίδρυση της πρώτης Εκκλησίας (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Όπως λένε οι ……………. της Εκκλησίας, ο Δεσπότης του κόσμου είδε με φιλανθρωπία την ……………. του ανθρώπου και θέλησε να τον επαναφέρει στην ……………. της αλήθειας . Να αποκαταστήσει την ……………. και να τη σώσει από τη ……………. και τον θάνατο». (επίγνωση / φθορά / πτώση / ανθρώπινη φύση / Πατέρες) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο Χριστός έδωσε με τη διδασκαλία του μήνυμα νίκης κατά των Ρωμαίων. 2. Τα θαύματα του Χριστού θεραπεύουν τα σώματα αλλά και τις ψυχές των ανθρώπων. 3. Ο Χριστός ήρθε στον κόσμο για να εγκαθιδρύσει εγκόσμια βασιλεία.
- 116. 4. Η διδασκαλίατου Χριστού δίνει ελπίδα και χαρά στις ανθρώπινες ψυχές. 5. Η γιορτή της Ανάληψης θυμίζει τη γέννηση του Χριστού. (5 Μονάδες) δ) Να συνδυάσετε τις εορτές και την ορολογία της Εκκλησίας της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Άγιο Πνεύμα 1. Ίδρυση της Εκκλησίας, βάπτισμα των πρώτων πιστών β. Ανάληψη του Χριστού 2. Απόστολοι, άλλοι μαθητές, Θεοτόκος και γυναίκες που υπηρέτησαν τον Κύριο γ. Αγία Τριάδα 3. Αγάπη του Κυρίου για τον κόσμο με την κυριαρχία του σ’ αυτόν δ. Πεντηκοστή 4. Επισφράγιση του έργου του Χριστού και ολοκλήρωση της επίγειας δράσης Του ε. Η πρώτη Εκκλησία 5. Οι απόστολοι αποφάσισαν να ολοκληρώσουν το ημιτελές έργο του Χριστού 6. Ο νέος Παράκλητος που θα παραμείνει στην Εκκλησία και θα την εμπνέει με τη χάρη Του 7. Ο Θεός, μία ουσία αλλά τρία θεία Πρόσωπα (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την πρόταση, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες) και να αιτιολογήσετε σύντομα την επιλογή σας (3 Μονάδες): 1. Η ενότητα των πιστών στη Θεία λατρεία καταργεί… α. τη λογική β. την κοινοκτημοσύνη γ. τον ατομικισμό (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Οι χριστιανοί πρέπει να βγαίνουν από τον ναό … σα να κατεβαίνουν από τους ουρανούς. Ήσυχοι και φιλοσοφημένοι … με αγάπη προς τη σοφία, περισσότερο ευλαβείς. … Να διδάσκουν τους άλλους με τη συμπεριφορά τους ότι συνομίλησαν με τον Κύριο, ότι συναναστράφηκαν τον Χριστό» (Ιωάννης ο Χρυσόστομος). Να εντοπίσετε και να σχολιάσετε τα στοιχεία με τα οποία ο συγγραφέας περιγράφει τη σχέση της λατρείας με την καθημερινή ζωή των χριστιανών. (25 Μονάδες)
- 117. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Ο χώρος τέλεσης της χριστιανικής λατρείας ονομάστηκε ναός … α. δηλαδή, «κατοικία» του Θεού β. από τη λέξη «ναυς», δηλαδή, καράβι γ. από τη λέξη «νάρθηκας», δηλαδή τον γνωστό πρόναο 2. Στους μεγάλους διωγμούς πολλές φορές η λατρεία τελούνταν… α. σε ειδωλολατρικούς ναούς β. σε συναγωγές γ. σε κατακόμβες 3. Στα χρόνια των διωγμών, «μαρτύρια» ονομάζονταν… α. οι τάφοι των μαρτύρων β. ο χώρος ανάκρισης των χριστιανών στα δικαστήρια γ. οι αποφάσεις των δικαστηρίων εναντίον χριστιανών 4. Θεμέλιο της χριστιανικής λατρείας είναι….. α. η παράδοση της Παλαιάς Διαθήκης β. ο σαρκωμένος Υιός και Λόγος του Θεού γ. η ζωή της Εκκλησίας 5. Η παράδοση να τοποθετούνται λείψανα μαρτύρων κάτω από την Αγία Τράπεζα… α. φανερώνει σεβασμό προς την Αγία Τράπεζα β. παραπέμπει στους τάφους των μαρτύρων γ. οφείλεται στη μυστική κρύπτη που υπάρχει εκεί (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο Χριστός ως άνθρωπος αρνήθηκε να τηρήσει τις ιουδαϊκές παραδόσεις και να σεβαστεί την ιουδαϊκή λατρεία. 2. Ο Χριστός ζητούσε από τους συμπατριώτες του να λατρεύουν τον Θεό τυπικά, όπως άλλωστε έκαναν και οι Φαρισαίοι. 3. Ο Χριστός καυτηρίασε την υποκρισία των Φαρισαίων. 4. Το Πάσχα ήταν και είναι η σπουδαιότερη ιουδαϊκή γιορτή. 5. Στον ναό ο πιστός διευκολύνεται να ενωθεί καλύτερα με τον Θεό. (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τους όρους της πρώτης στήλης με τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν).
- 118. ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗΒ α. Θεοφάνια 1. Σάρκωση β. Ηρώδης 2. Ιησούς Χριστός γ. Λόγος του Θεού 3. Βασιλιάς των Ιουδαίων δ. Σαρανταήμερο 4. Αυτοκράτορας ε. Ενανθρώπηση 5. Περίοδος νηστείας 6. Βάπτιση 7. Αδάμ (5 Μονάδες) δ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η Μεγάλη Εβδομάδα μας υπενθυμίζει τη σημασία της …………… στο …………… του Χριστού, καθώς από τους …………… της μαθαίνουμε, πως για να βαδίσουμε μαζί με τον Χριστό στον δρόμο του …………… και της …………… θα πρέπει η ψυχή μας να είναι καθαρή». (συμμετοχής / Πάθος / ύμνους / Σταυρού / Ανάστασης) (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Την ημέρα της Πεντηκοστής… α. εκπληρώθηκε η υπόσχεση που είχε δώσει ο Χριστός στους μαθητές του κατά τον Μυστικό Δείπνο β. δημιουργήθηκε η Εκκλησία ως σώμα Χριστού γ. ο φωτισμός των Αποστόλων έγινε η αρχή για τον φωτισμό ολόκληρης της δημιουργίας δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Ο αρχαίος έλληνας φιλόσοφος Δημόκριτος αναφέρει ότι ζωή χωρίς γιορτές, είναι μακρύς δρόμος χωρίς ξεκούραση. Ο Γρηγόριος Θεολόγος τονίζει την ανάγκη να γιορτάζουμε «όχι με πανηγύρια, αλλά όπως θέλει ο Θεός, ... όχι τα δικά μας, αλλά περισσότερο αυτά του Χριστού». Να συγκρίνετε και να σχολιάσετε τις δύο προσεγγίσεις. (25 Μονάδες)
- 119. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Στη Θεία Λειτουργία, η Εκκλησία προσεύχεται… α. μόνο για τους λειτουργούς του μυστηρίου β. για ολόκληρη τη Δημιουργία γ. μόνο για τα μέλη της 2. Κατά την ανάγνωση του Ευαγγελικού αναγνώσματος οι χριστιανοί… α. βιώνουν την παρουσία του ίδιου του Χριστού ο οποίος τους διδάσκει β. ενημερώνονται για την ιεραποστολική δράση των Αποστόλων γ. βγαίνουν από τον ναό επειδή είναι ιερή στιγμή 3. Για τη συμμετοχή στη Θεία Ευχαριστία, απαραίτητη προϋπόθεση είναι η… α. κατανόηση των αναγνωσμάτων και των δρώμενων β. αυστηρή επταήμερη αγρυπνία και προσευχή γ. αλληλοσυγχώρηση των πιστών 4. Κορυφαία ιερή στιγμή στη Θεία Λειτουργία είναι η… α. αγία Αναφορά β. ακολουθία του Όρθρου γ. αρτοκλασία 5. Για την τέλεση της Θείας Ευχαριστίας χρειάζονται απαραίτητα… α. λάδι και νερό β. άρτος και οίνος γ. θυμίαμα και μύρο (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Όταν ο ………………. στρέφεται στον Χριστό και αγωνίζεται με ………………. , φθάνει στη…………………. με τον Θεό, στην ενότητα δηλαδή που είχε το …………………….. με τον Πλάστη του πριν από το …………………. αμάρτημα». (συμφιλίωση / άνθρωπος / προπατορικό / ταπείνωση / δημιούργημα) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»:
- 120. 1. Οι εικόνεςείναι σαν τα είδωλα και τα ξόανα όπου το πρωτότυπο είναι φανταστικό και ανύπαρκτο. 2. Στις εικόνες το υλικό τους, ξύλο, χρώματα και σχέδια είναι θαυματουργά και άγια. 3. Στις εικόνες της Εκκλησίας απεικονίζονται μόνο σύμβολα. 4. Η δεύτερη φάση της Εικονομαχίας τελείωσε με τοπική Σύνοδο επί Θεοδώρας το 843 μ.Χ. με την οριστική αναστήλωση των εικόνων. 5. Η τέχνη, άρα και η ζωγραφική, απορρίπτονται από την Εκκλησία. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να εξηγήσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Στο όρος Θαβώρ ο Χριστός α. μεταμορφώθηκε β, φανέρωσε τη δόξα της θεότητάς του γ. φανέρωσε το άκτιστο φως της θεότητάς του δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να συνδυάσετε τους όρους στην πρώτη στήλη με τη σημασία της στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Ρωμανός ο Μελωδός 1. Επωνυμία της Παναγίας, τύπος εικονογράφησής της β. Δεκαπενταύγουστος 2. Βιβλίο της Καινής Διαθήκης γ. Θεοτοκία 3. Εορτασμός της Κοίμησης της Θεοτόκου δ. Ευαγγελισμός 4. Ύμνοι αφιερωμένοι στη Θεοτόκο ε. Γλυκοφιλούσα 5. Θεομητορική γιορτή, αναγγελία της σάρκωσης του Χριστού 6. Ποιητής, θεωρείται συγγραφέας του Ακάθιστου Ύμνου 7. Ακολουθία της Εκκλησίας (5 Μονάδες)
- 121. ΘΕΜΑ Β1 «Οι άνδρεςνα αγαπάτε τις γυναίκες σας, όπως ο Χριστός αγάπησε την Εκκλησία και πρόσφερε τη ζωή του γι' αυτήν· ήθελε έτσι να την εξαγιάσει καθαρίζοντάς την με το λουτρό του βαπτίσματος και με τον λόγο, ώστε να την έχει ως νύφη την Εκκλησία με όλη της τη λαμπρότητα, την καθαρότητα και την αγιότητα, χωρίς ψεγάδι ή ελάττωμα ή κάτι παρόμοιο. Το ίδιο και οι άνδρες οφείλουν να αγαπούν τις γυναίκες τους, όπως αγαπούν το ίδιο τους το σώμα. Όποιος αγαπάει τη γυναίκα του αγαπάει τον εαυτό του... Το μυστήριο αυτό είναι μεγάλο, που εγώ σας λέω ότι αναφέρεται στη σχέση Χριστού και Εκκλησίας» (Απόστολος Παύλος). Στο παραπάνω απόσπασμα, από την προς Εφεσίους Επιστολή, ο Απόστολος Παύλος χαρακτηρίζει τον Γάμο, μυστήριο μεγάλο («μέγα»). Να εξηγήσετε τους λόγους για τους οποίους αποδίδει στο μυστήριο του Γάμου αυτόν τον χαρακτηρισμό. (25 Μονάδες)
- 122. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Τα επιχειρήματα των ……………………. αντέκρουσαν οι ορθόδοξοι. Στην εικόνα του Χριστού δεν απεικονίζεται ούτε η θεία ούτε η ……………………. φύση. Αναπαριστάνεται ο ……………………. στον οποίο οι δύο φύσεις είναι αχώριστα ενωμένες. Ο Άγιος Ιωάννης Δαμασκηνός γράφει “στα παλιά χρόνια ο Θεός ……………………. και ασχημάτιστος δεν εικονιζόταν διόλου. Τώρα που έγινε ορατός κατά σάρκα και επικοινώνησε με τους ανθρώπους εικονίζω το βλεπόμενο ……………………. του Θεού”». (σαρκωμένος Λόγος / εικονομάχων / ασώματος / ανθρώπινη / πρόσωπο) (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Ο κύριος σκοπός του Γάμου είναι… α. η κοινωνία ζωής των συζύγων β. η απόκτηση παιδιών γ. η συνένωση της περιουσίας 2. Στο μυστήριο του Γάμου, ο χορός στο τροπάριο «Ησαΐα χόρευε» εκφράζει… α. τη χαρά και το πανηγυρικό αίσθημα β. την επισημοποίηση του γάμου γ. ένα αρχαίο έθιμο 3. Σε μια σημαντική στιγμή του μυστηρίου του Γάμου ο ιερέας… α. σφίγγει τα χέρια των νυμφευόμενων β. χωρίζει τα χέρια των νυμφευόμενων γ. ενώνει τα χέρια των νυμφευόμενων 4. Η ένωση του άνδρα και της γυναίκας στον Γάμο «εις σάρκα μίαν» έχει πρότυπο… α. την εξουσία του άνδρα προς τη γυναίκα β. την ένωση του Χριστού με την Εκκλησία γ. την επιβεβαίωση της νομικής υπόστασης του γάμου 5. Στην Εκκλησία η οικογένεια χαρακτηρίζεται και ως… α. «κατ’ οίκον Εκκλησία» β. «κατ’ οίκον κοινωνία» γ. «κατ’ οίκον πολιτεία» (5 Μονάδες)
- 123. γ) Να χαρακτηρίσετετις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η πρώτη χριστιανική κοινότητα σχηματίστηκε στην Αντιόχεια. 2. Η ενότητα των πιστών της Εκκλησίας πραγματοποιείται στη Θεία Ευχαριστία. 3. Στην αρχαία Εκκλησία η λατρευτική σύναξη συνδεόταν με τη φιλανθρωπία. 4. Ειδικά οι μάρτυρες των πρώτων αιώνων ονομάζονταν Απολογητές. 5. Η πιο γνωστή λειτουργία είναι γραμμένη από τον Απόστολο Παύλο. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να εξηγήσετε με συντομία το βασικό νόημα της πρότασης που θα δημιουργηθεί (3 Μονάδες). 1. Σύμφωνα με την Παλαιά Διαθήκη ο άνθρωπος… α. πλάστηκε κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωσιν του Θεού β. κατ’ εικόνα του ανθρώπου γ. καθ΄ ομοίωσιν του ανθρώπου δ. αποκλειστικά και μόνο κατ’ εικόνα του Θεού (5 Μονάδες) ε) Να ιεραρχήσετε τα παρακάτω γεγονότα σύμφωνα με τη χρονική σειρά που η Εκκλησία τα προβάλλει κατά τη Μεγάλη Εβδομάδα: 1. Άλειψη των ποδιών του Χριστού με μύρο από μια αμαρτωλή γυναίκα 2. Είσοδος του Χριστού στα Ιεροσόλυμα (Κυριακή των Βαΐων) 3. Μυστικός Δείπνος 4. Ταφή και κάθοδος στον Άδη του Χριστού 5. Σταύρωση του Χριστού (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Το απόσπασμα που ακολουθεί, προέρχεται από την ευχή της Αγίας Αναφοράς, στη Θεία Λειτουργία. «Κύριε, … συντρόφευσε στο ταξίδι αυτούς που ταξιδεύουν στη θάλασσα∙ συνόδευσε αυτούς που οδοιπορούν· προστάτευσε τις χήρες· υπεράσπισε τα ορφανά· ελευθέρωσε τους αιχμαλώτους· θεράπευσε τους ασθενείς. Θυμήσου, Κύριε ο Θεός μας, εκείνους που βρίσκονται στα δικαστήρια και στα καταναγκαστικά έργα … και στις εξορίες και σε πικρές δουλείες και σε κάθε θλίψη και ανάγκη και δύσκολη περίσταση, καθώς και όλους που έχουν ανάγκη από τη μεγάλη Σου ευσπλαχνία· … Συ ο ίδιος να γίνεις τα πάντα για όλους· Συ
- 124. που γνωρίζεις τονκαθένα και καθετί που ζητεί, την οικογένεια και τις ανάγκες της. Σώσε, Κύριε, την πόλη … αυτή και κάθε πόλη και χώρα από πείνα, επιδημία, σεισμό, καταποντισμό, πυρκαγιά, σφαγή, επιδρομή αλλοφύλων και εμφύλιο πόλεμο» (Μέγας Βασίλειος). Με βάση το περιεχόμενο του κειμένου, να διατυπώσετε τις απόψεις σας για τη σημασία της Θείας Λειτουργίας σε σχέση με τα προβλήματα του ανθρώπου και του κόσμου. (25 Μονάδες)
- 125. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Θεμέλιο της χριστιανικής λατρείας είναι ο σαρκωμένος Υιός και ………………… του Θεού. Η Εκκλησία, ακολουθώντας το ………………… του τελεί ως σώμα ………………… , τη λατρεία που της παραδόθηκε, αλλά και ο κάθε ………………… ξεχωριστά προσφέρει τη ………………… του στον Θεό». (παράδειγμά / λατρεία / συλλογικά / πιστός / Λόγος) (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Ο άνθρωπος δημιουργήθηκε κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωσιν… α. του Θεού β. του ανθρώπου γ. των αγγέλων 2. Η ομοίωση του ανθρώπου με τον Θεό ονομάζεται… α. πνοή ζωής β. θέωση γ. θεία οικονομία 3. Ο Θεός έπλασε τον άνθρωπο… α. από χώμα και του έδωσε πνοή ζωής β. από πνεύμα γ. από πνοή ζωής 4. Στη δημιουργία του ανθρώπου, το λογικό και η ελεύθερη βούληση… συνδέονται με… α. την εικόνα του Θεού β. ολόκληρη την πλάση γ. με τον πνευματικό κόσμο 5. Στη γνωστή διήγηση της Παλαιάς Διαθήκης η δημιουργία του ανθρώπου… α. διαφέρει από τη δημιουργία της υπόλοιπης κτίσης β. ακολουθεί την ίδια ακριβώς διαδικασία με τη δημιουργία της υπόλοιπης κτίσης γ. σχετίζεται με τη δημιουργία των αγγέλων (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»:
- 126. 1. Τον σκοπότης ενανθρώπησης του Κυρίου ανήγγειλε ο άγγελος στον Ιωσήφ, τον προστάτη της Παναγίας, λέγοντας «ο γιος που θα γεννήσει η Μαρία θα ονομαστεί Ιησούς και θα σώσει τον λαό από τις αμαρτίες του». 2. Η σωτηρία που χάρισε ο Χριστός στους ανθρώπους είναι διπλή: επανόρθωση του σφάλματος του Αδάμ και ανύψωση με το άνοιγμα του παραδείσου. 3. Ο Χριστός γεννιέται για να αναστηλώσει τη θεϊκή εικόνα του ανθρώπου. 4. Η Γέννηση του Χριστού είναι γεγονός ανώτερο από τον θάνατο και την Ανάστασή Του, γιατί αρκεί μόνο του να φέρει τη σωτηρία στους ανθρώπους. 5. Ο Ιησούς γεννήθηκε υπερφυσικά και υποδυόταν ως Θεός ότι είναι άνθρωπος επί γης. (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε την παρακάτω πρόταση ως σωστή ή λανθασμένη, γράφοντας δίπλα τη λέξη «σωστό» ή «λάθος (2 Μονάδες) και στη συνέχεια να αιτιολογήσετε σύντομα την επιλογή σας (3 Μονάδες): 1. Στο όρος Θαβώρ ο Χριστός μεταμορφώθηκε, φανερώνοντας «τη δόξα» της θεότητάς του. (5 Μονάδες) ε) Να συνδυάσετε τις φράσεις που αφορούν στην παράδοση και εξέλιξη της Θείας Ευχαριστίας της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Δείπνο αγάπης 1. Ιερού Χρυσοστόμου, Μεγάλου Βασιλείου, Αγίου Γρηγορίου Θεολόγου β. Λόγια του Χριστού στο Μυστικό Δείπνο 2. Μετάληψη του Σώματος και του Αίματος Χριστού γ. Πατέρες της Εκκλησίας συγγραφείς Θείων Λειτουργιών 3. Μίμηση του Μυστικού Δείπνου κατά την αποστολική εποχή δ. Ολοκλήρωση Θείας Ευχαριστίας 4. Κήρυγμα προς τους πιστούς σε φυλλάδια ε. Τάφοι μαρτύρων 5. «Λάβετε φάγετε τούτο εστίν το Σώμα μου… Πίετε εξ αυτού πάντες τούτο εστί το Αίμα μου» 6. Κοσμάς Αιτωλός, Πατριάρχης Γρηγόριος Ε΄ 7. Τέλεση Θείας Ευχαριστίας επί των μνημάτων κατά την περίοδο των διωγμών (5 Μονάδες)
- 127. ΘΕΜΑ Β1 Για τηνΕκκλησία πίστη και λατρεία συνδέονται. Παρ’ όλα αυτά, πολλοί χριστιανοί τα αποσυνδέουν. Αν όμως οι πιστοί παρακολουθούν και δε συμμετέχουν στη λατρεία, μπορεί να αισθανθούν σιγά-σιγά αποξενωμένοι από τα τελούμενα, με αποτέλεσμα να αποδυναμώνεται η συνείδησή τους ότι είναι μέλη της Εκκλησίας. Για παράδειγμα, θεωρούν την ακολουθία του Γάμου ως κοινωνική εκδήλωση χωρίς να της δίνουν τις διαστάσεις του μυστηρίου. Να αναπτύξετε και να σχολιάσετε αυτές τις θέσεις χρησιμοποιώντας, αν χρειαστεί, και άλλα παραδείγματα. (25 Μονάδες)
- 128. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Στην ιστορία της Εκκλησίας, η ………………… στον Θεό και η ………………… στη λατρεία είναι αξεχώριστες. Παρ’ όλα αυτά, πολλοί άνθρωποι νομίζουν ότι η ………………… είναι μια απλή θρησκευτική ………………… . Η απουσία αυτής της σχέσης θεωρείται …………………». (εκκοσμίκευση / συμμετοχή / λατρεία / εκδήλωση / πίστη) (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με της διδασκαλία και τις μαρτυρίες της ιστορίας της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η Θεία Ευχαριστία είναι… α. η ουσία κάθε εκκλησιαστικής τελετής β. το κέντρο της χριστιανικής λατρείας γ. η προετοιμασία για τα άλλα μυστήρια 2. Η Θεία Ευχαριστία συνεστήθη από τον Χριστό… α. στη διάρκεια του Μυστικού Δείπνου β. μετά την Ανάστασή Του γ. πριν την είσοδο στα Ιεροσόλυμα 3. Με την τέλεση της πρώτης Θείας Ευχαριστίας ο Χριστός… α. έκανε μια νέα αρχή για το Ιουδαϊκό Πάσχα β. εγκαινιάζει το νέο και αληθινό Πάσχα γ. καταργεί την εορτή του Πάσχα 4. Κατά την αποστολική εποχή, πριν τη Θεία Ευχαριστία γινόταν… α. το δείπνο της συγγνώμης β. το δείπνο της αγάπης γ. διανομή τροφίμων στους απόρους 5. Από τα πρωτοχριστιανικά χρόνια μέχρι σήμερα… α. γράφτηκαν πολλές Λειτουργίες β. γράφτηκε μόνο μία Θεία Λειτουργία γ. δεν γράφτηκε καμιά Θεία Λειτουργία (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο χώρος τέλεσης της λατρείας ονομάζεται βωμός, διότι σ’ αυτόν «κατοικεί» ο Θεός.
- 129. 2. Σε περιόδουςδιωγμών συχνά η λατρεία ετελείτο σε κατακόμβες και τάφους μαρτύρων. 3. Ο τόπος τέλεσης της λατρείας ονομάζεται, εκτός από ναός, και Εκκλησία, επειδή εκεί γίνεται η σύναξη της χριστιανικής κοινότητας. 4. Οι πρώτοι μεγάλοι ναοί κτίστηκαν αμέσως μετά από την εποχή των Αποστόλων. 5. Ο μοναδικός αρχιτεκτονικός ρυθμός που ταιριάζει σε χριστιανικό ναό είναι τα μαρτύρια. (5 Μονάδες) δ) Να συνδυάσετε τα τελούμενα στη Θεία Λειτουργία που αναφέρονται στην πρώτη στήλη με την ερμηνεία τους η οποία αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά έναν αριθμό της πρώτης στήλης με ένα γράμμα της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β 1. Λειτουργία των κατηχουμένων α. Περικοπές από τα Ευαγγέλια 2. Μικρή Είσοδος β. Τέλος της Θείας Λειτουργίας 3. Μεγάλη Είσοδος γ. «Άγιος ο Θεός, άγιος ισχυρός, άγιος αθάνατος…» 4. Ευαγγελικό ανάγνωσμα δ. Μεταφορά του Ευαγγελίου από την Αγία Τράπεζα στο κέντρο του ναού 5. Τρισάγιος ύμνος ε. Συμμετείχαν και οι μη βαπτισμένοι στ. Ανάγνωση προσευχών ζ. μεταφορά του άρτου και του οίνου από την Πρόθεση στην Αγία Τράπεζα (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Με το μυστήριο του Γάμου ο άνδρας και η γυναίκα ενώνονται «εις σάρκα μία» δηλαδή… α. γίνονται σύζυγοι και μοιράζονται τις χαρές και τις λύπες β. αποτελούν ψυχοσωματική ενότητα γ. επιδιώκουν την ολοκλήρωσή τους δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες)
- 130. ΘΕΜΑ Β1 «Οι χριστιανοίπρέπει να αγωνίζονται σε κάθε περίπτωση και να μην κρίνουν κανέναν για κανένα λόγο. Ούτε τους αμαρτωλούς ούτε τους ασώτους. Να τους βλέπουν όλους με τη ίδια διάθεση και με καθαρά μάτια. Κανένα να μην εξευτελίζουν, κανένα να μην ανακρίνουν, κανένα να μην αποστρέφονται ούτε να κάνουν διακρίσεις στους ανθρώπους. Αν κάποιος έχει ένα μάτι να τον βλέπουν όπως τους άλλους σα να είχε την υγεία του. Αν δουν έναν που του λείπει το ένα χέρι να τον δουν σα να είχε και τα δύο. Να βλέπουν όρθιο τον κουτσό και τον παράλυτο υγιή. Η καθαρότητα της καρδιάς είναι να βλέπει κανείς τους αρρώστους και τους αμαρτωλούς και να τους συμπαθεί και να τους συμπονά» (άγιος Μακάριος ο Αιγύπτιος). Το κείμενο αναφέρεται στους χριστιανούς που ζουν σ’ έναν κόσμο που κρύβει δυσκολίες, αποτυχίες, διακρίσεις και αποκλεισμούς στην ατομική και κοινωνική ζωή. Να σχολιάσετε το κείμενο, εξετάζοντας τη στάση του πιστού απέναντι σε τέτοιες καταστάσεις. (25 Μονάδες)
- 131. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναχαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο Ιησούς στη Σαμαρείτισσα αποκαλύπτεται ως Θεός και φανερώνει την πνευματική λατρεία του Θεού. 2. Η λατρεία που ταιριάζει στον Θεό είναι τυπική και με ελεημοσύνες. 3. Ο Θεός δεν περιορίζεται από τόπο και χρόνο, παντού και πάντοτε μπορούμε να ζητήσουμε την ευλογία Του. 4. Ο ναός είναι ο μοναδικός τόπος όπου μπορεί κανείς με σιγουριά να συναντήσει τον Θεό και να εισακουστεί. 5. Η λατρεία του Θεού είναι εσωτερική, αληθινή και πρέπει να γίνεται με όλη μας την καρδιά. (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Με τη Σταύρωσή του ο Χριστός… α. τιμώρησε την ανθρώπινη φύση β. δόξασε την ανθρώπινη φύση γ. υποτίμησε την ανθρώπινη φύση 2. Το πλύσιμο των ποδιών των μαθητών από τον Χριστό είναι… α. πράξη ταπείνωσης β. έθιμο της εποχής που έκαναν συχνά οι δάσκαλοι γ. άσχετο με τη Μεγάλη Εβδομάδα 3. Η Μεγάλη Εβδομάδα καλεί τους πιστούς… α. να εγκαταλείψουν τον τόπο τους β. να μιμηθούν τους ανθρώπους που είδαν τα Πάθη του Χριστού γ. σε «συμπόρευση» και «συσταύρωση» με τον Χριστό 4. Οι χριστιανοί θεωρούν ότι τα Πάθη του Χριστού είναι… α. ατιμωτικά και γι’ αυτό δεν τα τιμούν β. σωτήρια και τα προσκυνούν γ. συνέπεια της θνητότητας του Χριστού 5. Η κάθοδος του Χριστού στον Άδη… α. διέκοψε βίαια και αιφνίδια το λυτρωτικό έργο του β. δείχνει την κοινή μοίρα όλων των ανθρώπων γ. χάρισε ζωή στο ανθρώπινο γένος (5 Μονάδες)
- 132. γ) Να συνδυάσετετις εορτές και την ορολογία της Εκκλησίας της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Άγιο Πνεύμα 1. Ίδρυση της Εκκλησίας, βάπτισμα των πρώτων πιστών β. Ανάληψη του Χριστού 2. Απόστολοι, άλλοι μαθητές, Θεοτόκος και γυναίκες που υπηρέτησαν τον Κύριο γ. Αγία Τριάδα 3. Αγάπη του Κυρίου για τον κόσμο με την κυριαρχία του σ’ αυτόν δ. Πεντηκοστή 4. Επισφράγιση του έργου του Χριστού και ολοκλήρωση της επίγειας δράσης Του ε. Η πρώτη Εκκλησία 5. Οι απόστολοι αποφάσισαν να ολοκληρώσουν το ημιτελές έργο του Χριστού 6. Ο νέος Παράκλητος που θα παραμείνει στην Εκκλησία και θα την εμπνέει με τη χάρη Του 7. Ο Θεός, μία ουσία αλλά τρία θεία Πρόσωπα (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Κατά τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες, οι πιστοί… α. βαπτίζονταν ομαδικά β. βαπτίζονταν σε μεγάλη ηλικία τη νύχτα του Πάσχα γ. βαπτίζονταν αφού είχε προηγηθεί τριετής κατήχηση δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Στον Ευαγγελισμό της ………………… αρχίζει η πραγματοποίηση του ……………………. για τη σωτηρία του ………………. που είχε αναγγείλει ο ………………….. μετά την …………………. των πρωτοπλάστων». (σχεδίου / Θεός / Θεοτόκου / πτώση / ανθρώπου) (5 Μονάδες)
- 133. ΘΕΜΑ Β1 Ο ΙωάννηςΧρυσόστομος παρουσιάζει τον Χριστό να λέει στους ανθρώπους: «Εγώ (είμαι) για σένα πατέρας, εγώ αδελφός, εγώ σύζυγος, εγώ σπίτι, εγώ τροφή, εγώ ρούχο, εγώ ρίζα, εγώ θεμέλιο, ό,τι θέλεις εγώ. Να μη σου λείψει τίποτα. Θα δουλέψω εγώ. Ήρθα να σε υπηρετήσω, όχι να με υπηρετήσεις. Εγώ (είμαι) και φίλος, και μέλος του σώματός σου και κεφάλι, και αδελφός και αδελφή και μητέρα, όλα εγώ. Μόνο να είσαι κοντά μου. Εγώ (είμαι) φτωχός για σένα και αλήτης για σένα. Στον σταυρό για σένα, στον τάφο για σένα. Στον ουρανό παρακαλώ για σένα τον Πατέρα μου, στη γη έρχομαι Υιός του πατέρα μου για σένα. Εσύ είσαι τα πάντα για μένα, και αδελφός και συγκληρονόμος και φίλος μου και μέλος του σώματός μου. Τι άλλο θέλεις;». Στο παραπάνω κείμενο ο συγγραφέας παραθέτει ορισμένες προτροπές του Χριστού για τον άνθρωπο. Να τις εντοπίσετε και να τις σχολιάσετε. (25 Μονάδες)
- 134. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Θεμέλιο της χριστιανικής λατρείας είναι… α. η παράδοση της Παλαιάς Διαθήκης β. ο σαρκωμένος Υιός και Λόγος του Θεού γ. η ζωή της Εκκλησίας 2. Η λατρεία της Εκκλησίας χαρακτηρίζεται ως ορθόδοξη επειδή… α. εκδηλώνεται με ορθό φιλοσοφικό τρόπο β. εκφράζει σωστές απόψεις γ. θεμελιώνεται στην παράδοση και την πίστη των αγίων 3. Ο χώρος τέλεσης της χριστιανικής λατρείας ονομάζεται… α. ιερός ναός β. οίκος συνάξεως γ. «κατ’ οίκον εκκλησία» 4. Η σύναξη της χριστιανικής κοινότητας ονομάζεται… α. συναγωγή β. σύνοδος γ. εκκλησία 5. Την περίοδο των διωγμών η Εκκλησία λατρεύει τον Θεό… α. σε ναούς β. σε κατακόμβες γ. σε δημόσιους χώρους (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Για να αντιληφθούμε το νόημα της Θείας ……………… που αποτελεί το κύριο ………………….. της χριστιανικής λατρείας, πρέπει να θυμηθούμε τις ……………… θυσίες των Ιουδαίων, επειδή με αυτές έδειχναν την ……………… τους στον Θεό και εξαγόραζαν τις ……………… τους». (Ευχαριστίας / αιματηρές / αμαρτίες / ευγνωμοσύνη / μυστήριο) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»:
- 135. 1. Οι κύριεςφάσεις της θείας οικονομίας είναι η ελληνιστική και η ρωμαϊκή περίοδος. 2. Στην εκκλησιαστική γλώσσα «οικονομία» λέγεται η πραγμάτωση του σχεδίου του Θεού για τη σωτηρία του ανθρώπου. 3. Το κύριο γεγονός στην ιστορία της σωτηρίας του ανθρώπου είναι ο ερχομός του Χριστού στον κόσμο. 4. Οι λανθασμένες επιλογές του ανθρώπου είναι η βασική αιτία για την παρουσία του κακού στον κόσμο. 5. Ο Θεός συνέχισε να αγαπά τον άνθρωπο παρά την απομάκρυνση του ανθρώπου από Αυτόν. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1 και 2 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Να εξηγήσετε τον όρο που θα επιλέξετε (3 Μονάδες). 1. Η προσωνυμία Παναγία σημαίνει… α. Οδηγήτρια β. Πλήρης αγιότητας γ. Μητέρα (5 Μονάδες) ε) Να συνδυάσετε τη διαδικασία στο μυστήριο του Βαπτίσματος και τις προϋποθέσεις του της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό της στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Άγιο Μύρο 1. Όσοι μόλις βαπτίστηκαν β. Νηπιοβαπτισμός 2. Ακροώμενοι, κυρίως κατηχούμενοι, φωτιζόμενοι γ. Ομάδες κατηχουμένων 3. Χρίεται ο νεοφώτιστος σε όλα τα μέρη του σώματός του με το σημείο του σταυρού δ. Νεοφώτιστοι 4. Οι ευχές της Εκκλησίας κατά το Βάπτισμα ε. Ανάδοχος 5. Αποκοπή τριχών από το κεφάλι του νηπίου 6. Βάπτισμα σε νηπιακή ηλικία με ανάθεση της κατήχησης στον ανάδοχο και στους γονείς 7. Ομολογία πίστεως για λογαριασμό του βαπτιζόμενου (5 Μονάδες)
- 136. ΘΕΜΑ Β1 Ο ΙωάννηςΧρυσόστομος παρουσιάζει τον Χριστό να λέει στους ανθρώπους: «Εγώ (είμαι) για σένα πατέρας, εγώ αδελφός, εγώ σύζυγος, εγώ σπίτι, εγώ τροφή, εγώ ρούχο, εγώ ρίζα, εγώ θεμέλιο, ό,τι θέλεις εγώ. Να μη σου λείψει τίποτα. Θα δουλέψω εγώ. Ήρθα να σε υπηρετήσω, όχι να με υπηρετήσεις. Εγώ (είμαι) και φίλος, και μέλος του σώματός σου και κεφάλι, και αδελφός και αδελφή και μητέρα, όλα εγώ. Μόνο να είσαι κοντά μου. Εγώ (είμαι) φτωχός για σένα και αλήτης για σένα. Στον σταυρό για σένα, στον τάφο για σένα. Στον ουρανό παρακαλώ για σένα τον Πατέρα μου, στη γη έρχομαι Υιός του πατέρα μου για σένα. Εσύ είσαι τα πάντα για μένα, και αδελφός και συγκληρονόμος και φίλος μου και μέλος του σώματός μου. Τι άλλο θέλεις;». Να σχολιάσετε τον τρόπο που βλέπει ο συγγραφέας τη σχέση του Χριστού με τον άνθρωπο στο παραπάνω κείμενο. (25 Μονάδες)
- 137. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Κατά το δεκαπενταύγουστο προς τιμήν της Θεοτόκου ψάλλεται… α. το Τριώδιο β. ο Παρακλητικός Κανόνας γ. η ακολουθία των Παθών 2. Οι ύμνοι που είναι αφιερωμένοι στη Θεοτόκο ονομάζονται… α. Θεοτοκία β. Μαρτυρικά γ. Δοξαστικά 3. Ο Ακάθιστος ύμνος ψάλλεται… α. κάθε Παρασκευή τη Μεγάλη Σαρακοστή β. την παραμονή των Εισοδίων της Θεοτόκου γ. την Κυριακή του Πάσχα 4. Για την Εκκλησία ήταν καθοριστική η συμβολή της Θεοτόκου…. α. για τη σωτηρία του κόσμου β. για τη συγγραφή της Καινής Διαθήκης γ. για την επιλογή των μαθητών του Χριστού 5. Η ονομασία «Θεοτόκος» σημαίνει … α. αυτή που γέννησε τον Θεό β. αυτή που γεννήθηκε από τον Θεό γ. αυτή που γεννάει θεούς (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Μεγάλη Εβδομάδα ξεκινάει από την Καθαρά Δευτέρα. 2. Η Μεγάλη Τετάρτη θυμίζει στους πιστούς την προσευχή του Κυρίου. 3. Η παραβολή των 10 παρθένων διδάσκει διαρκή ετοιμότητα. 4. Ο Χριστός πλένει τα πόδια των μαθητών τηρώντας ένα έθιμο του Πάσχα. 5. Στη Θεία Μετάληψη ο πιστός ενώνεται εκούσια με τον Χριστό. (5 Μονάδες) γ) Να ιεραρχήσετε τους βασικούς σταθμούς εξέλιξης της χριστιανικής λατρείας: 1. Εποχή ακμής και άνθησης (4ος -7ος αι.). 2. Περίοδος δουλείας (αραβοκρατία, λατινοκρατία, τουρκοκρατία). 3. Από την ανεξαρτησία του ελληνικού κράτους (19ος αι.) μέχρι σήμερα.
- 138. 4. Περίοδος Εικονομαχίας. 5.Αποστολική εποχή( 33-70 μ.Χ.). (5 Μονάδες) δ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Ο Θεός “οικονόμησε”, δηλαδή σχεδίασε και πραγματοποίησε τη ………………….. του ανθρώπου. Αυτό το σχέδιο έγινε σταδιακά και λέγεται “…………………….”. Για την πραγματοποίησή της προϋπόθεση ήταν η …………………….. του ανθρώπου. Στην ολοκλήρωσή της, την πλήρη δόξα και ………………….. θα απολαύσουν οι πιστοί μετά τη ………………………..». (Δευτέρα Παρουσία / θεία οικονομία / μακαριότητα / σωτηρία / συγκατάθεση) (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε την παρακάτω πρόταση ως σωστή ή λανθασμένη σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα τη λέξη «σωστό» ή «λάθος» (2 Μονάδες) και να σχολιάσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Ο Χριστός έδωσε με τη διδασκαλία του «το χαρμόσυνο μήνυμα της ειρήνης». (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Συχνά η τέλεση της λατρείας γίνεται τυπικά, εξωτερικά ή από συνήθεια. Ο Χριστός στην Καινή Διαθήκη, προτείνει πραγματική λατρεία, που γίνεται με αγάπη, με αλήθεια και με ταπείνωση. Στην προηγούμενη παράγραφο, η λατρεία του Θεού περιγράφεται με δύο τρόπους. Να τους εξηγήσετε και να τους σχολιάσετε. (25 Μονάδες)
- 139. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Η τρίτη φάση της θείας οικονομίας είναι… α. η περίοδος της Εκκλησίας β. η εποχή των προφητών γ. η ιστορία των πατριαρχών 2. Το σχέδιο του Θεού για τη σωτηρία του ανθρώπου ονομάζεται… α. Θεία Λειτουργία β. θεία δημιουργία γ. θεία οικονομία 3. Το σχέδιο του Θεού για την ανθρώπινη σωτηρία ονομάζεται… α. θεία οικονομία β. πολιτική οικονομία γ. κοινωνική οικονομία 4. Η διακοπή της επικοινωνίας του ανθρώπου με τον Θεό ονομάζεται και… α. σωτηρία β. θέωση γ. πνευματικός θάνατος 5. Η δεύτερη φάση της θείας οικονομίας είναι... α. η εποχή των τριών Ιεραρχών β. η διδασκαλία των Πατριαρχών γ. η ζωή του Χριστού (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Η ανάμνηση των ………………… του Χριστού μάς βοηθά να συνειδητοποιήσουμε όχι μόνο την ευεργεσία της σωματικής ………….. αλλά και την ……………. της ψυχικής υγείας. Όταν ο Χριστός θεράπευε τον …………., του έδινε τη σωματική όραση και ταυτόχρονα τον οδηγούσε στη συνειδητοποίηση της ανάγκης για ……………..». (πνευματική πρόοδο / θεραπείας / ανάγκη / τυφλό / θαυμάτων) (5 Μονάδες) γ) Να ιεραρχήσετε τις παρακάτω εορτές σύμφωνα με τη χρονική σειρά που η Εκκλησία τις προβάλλει: 1. Σταύρωση 2. Ανάληψη 3. Μυστικός Δείπνος
- 140. 4. Πάσχα 5. Πεντηκοστή (5Μονάδες) δ) Να συνδυάσετε τους όρους στην πρώτη στήλη με τη σημασία της στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Ρωμανός ο Μελωδός 1. Επωνυμία της Παναγίας, τύπος εικονογράφησής της β. Δεκαπενταύγουστος 2. Βιβλίο της Καινής Διαθήκης γ. Θεοτοκία 3. Εορτασμός της Κοίμησης της Θεοτόκου δ. Ευαγγελισμός 4. Ύμνοι αφιερωμένοι στη Θεοτόκο ε. Γλυκοφιλούσα 5. Θεομητορική γιορτή, αναγγελία της σάρκωσης του Χριστού 6. Ποιητής, θεωρείται συγγραφέας του Ακάθιστου Ύμνου 7. Ακολουθία της Εκκλησίας (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Ο Χριστός τόνισε τη διαφορά της χριστιανικής από την ιουδαϊκή λατρεία στον διάλογο με… α. τη Σαμαρείτισσα β. τον Πέτρο γ. τον Παύλο δ. την Παναγία (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Μια ξεχωριστή στιγμή πριν την πασχαλινή Θεία Λειτουργία είναι όταν οι πιστοί ανάβουν τις λαμπάδες τους από τη λαμπάδα του ιερέα, όταν εκείνος τους καλεί με τον ύμνο: «Ελάτε να πάρετε φως από το φως που δεν δύει ποτέ και δοξάστε τον Χριστό ο οποίος αναστήθηκε από τους νεκρούς». Κατά τη γνώμη σας, ποιο είναι το νόημα και το μήνυμα αυτής της προτροπής για τους πιστούς; (25 Μονάδες)
- 141. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Για την Εκκλησία τα Χριστούγεννα είναι… α. γιορτή της ειρήνης β. γενέθλια ημέρα όλης της ανθρωπότητας γ. γιορτή της μέλλουσας κρίσης 2. Επιφάνια λεγόταν κάποτε η… α. κοινή γιορτή της Γέννησης και της Βάπτισης του Χριστού β. προσέλευση του Χριστού στον Ναό γ. ονοματοδοσία του Χριστού 3. Σύμφωνα με την πίστη της Εκκλησίας, κατά τη Γέννηση του Χριστού… α. γεννήθηκε ο μεγαλύτερος των προφητών β. φανερώθηκε ένας μεγάλος θρησκευτικός ηγέτης γ. ο Υιός του Θεού έγινε άνθρωπος 4. Σύμφωνα με την πίστη της Εκκλησίας, ο Χριστός ήλθε στον κόσμο… α. από φιλανθρωπία και αγάπη β. ως ισχυρός εγκόσμιος βασιλιάς γ. για να τιμωρήσει τους κακούς 5. Η Ενανθρώπηση του Χριστού θεωρείται… α. το μεγαλύτερο θαύμα Του β. ιερή τελετή, μυστήριο της Εκκλησίας γ. γεγονός ύψιστης ταπείνωσης (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο χώρος τέλεσης της χριστιανικής λατρείας ονομάζεται ναός ή Εκκλησία. 2. Οι πρώτοι χριστιανοί έκτιζαν εκκλησίες, επειδή πίστευαν ότι ο Θεός κατοικεί σε χειροποίητους ναούς. 3. Μετά το διάταγμα των Μεδιολάνων άρχισε η ανάπτυξη της χριστιανικής λατρείας. 4. Η χριστιανική λατρεία είναι μόνο ατομική και όχι συλλογική. 5. Στις μέρες μας, η λατρεία της Εκκλησίας δεν έχει καμία σχέση με εκείνη της αποστολικής και της βυζαντινής εποχής. (5 Μονάδες) γ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες).
- 142. 1. Οι συνέπειεςτης απομάκρυνσης του ανθρώπου από τον Θεό ήταν… α. ο πνευματικός θάνατος β. η δημιουργία θεών και η ανάπτυξη της ειδωλολατρίας γ. η αποθέωση του ατομισμού και η υποδούλωση στη φθορά και τον θάνατο δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) δ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Ο Χριστός γεννήθηκε για να αναστήσει, να αναστηλώσει τη θεϊκή ……………. του ανθρώπου, να νικήσει τον θάνατο και να χαρίσει στον άνθρωπο τη ……………. και την ……………. . Ο Υιός του Θεού έγινε άνθρωπος, για να γίνει ο άνθρωπος Θεός. Φόρεσε την ανθρώπινη ……………. , για να τη θεραπεύσει από τη …………….». (αιωνιότητα / σάρκα / σωτηρία / εικόνα / φθορά) (5 Μονάδες) ε) Να συνδυάσετε τους όρους της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Απόστολοι 1. Παρουσίασαν, εξήγησαν και ξεκαθάρισαν την πίστη της Εκκλησίας β. Μάρτυρες 2. Εντυπωσίασαν με τη λογοτεχνική τους ευφυΐα και αναδείχτηκαν σε πνευματικούς ανθρώπους γ. Απολογητές 3. Κηρύττουν, βαπτίζουν και χειροτονούν διαδόχους, ιδρύουν τοπικές Εκκλησίες δ. Αποστολικοί Πατέρες 4. Αυτός που σπάει τους φυλετικούς φραγμούς και προσφέρει τη σωτηρία σε όλους ε. Χριστός 5. Υπέστησαν τους διωγμούς, το μαρτύριο και τον θάνατο για την πίστη τους στον Χριστό 6. Αυτοί που άλλαξαν την πίστη τους για να κάνουν θαύματα 7. Υπερασπίστηκαν την πίστη της Εκκλησίας, όταν αυτή πολεμήθηκε (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Να εξηγήσετε για ποιους λόγους η Ανάσταση του Χριστού θεωρείται «ακρογωνιαίος λίθος» της Εκκλησίας και θεμέλιο της χριστιανικής ζωής. (25 Μονάδες)
- 143. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Η Θεία Κοινωνία μας χαρίζει… α. τη βεβαιότητα ότι είμαστε καλοί χριστιανοί β. άφεση αμαρτιών και ένωση με τον Κύριο γ. την πίστη στον εαυτό μας 2. Η τέλεση του μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας μας θυμίζει… α. την Εικονομαχία και τις συνέπειές της β. τη ζωή και το έργο των μοναχών της Εκκλησίας γ. όλη τη ζωή του Χριστού, Γέννηση, Θάνατο, Ανάστασή Του 3. Σε κάθε Θεία Λειτουργία… α. καθόμαστε όπως και οι μαθητές Του στο ίδιο τραπέζι β. νιώθουμε ότι είμαστε ανώτεροι από τους άλλους ανθρώπους γ. ελπίζουμε ότι θα σωθούμε ατομικά επειδή είμαστε παρόντες στον ναό 4. Στο μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας… α. είναι παρών ο Κύριος β. φανερώνεται η αξία του κλήρου γ. σώζουμε την ψυχή μας με την ελεημοσύνη 5. Ο Μυστικός Δείπνος επαναλαμβάνεται… α. κάθε μέρα με την προσευχή μας β. τη Μεγάλη Δευτέρα το βράδυ στους ναούς γ. σε κάθε Θεία Λειτουργία (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Τα γεγονότα του Πάθους και της ……………… του Χριστού προσεγγίζονται μέσα στη ζωή της ……………… . Με τη συμμετοχή στη ……………… και τον καθημερινό αγώνα εναντίον των ……………… , ο πιστός βιώνει το Πάθος και την Ανάσταση του Χριστού. Η ενότητα με τον Χριστό, η συμπόρευση και η ……………… , όπως και η συμμετοχή στη χαρά της Ανάστασης πραγματοποιείται μέσα στην Εκκλησία». (συσταύρωση / Ανάστασης / παθών / Θεία Ευχαριστία / Εκκλησίας) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»:
- 144. 1. Οι κύριεςφάσεις της θείας οικονομίας είναι η ελληνιστική και η ρωμαϊκή περίοδος. 2. Στην εκκλησιαστική γλώσσα «οικονομία» λέγεται η πραγμάτωση του σχεδίου του Θεού για τη σωτηρία του ανθρώπου. 3. Το κύριο γεγονός στην ιστορία της σωτηρίας του ανθρώπου είναι ο ερχομός του Χριστού στον κόσμο. 4. Οι λανθασμένες επιλογές του ανθρώπου είναι η βασική αιτία για την παρουσία του κακού στον κόσμο. 5. Ο Θεός συνέχισε να αγαπά τον άνθρωπο παρά την απομάκρυνση του ανθρώπου από Αυτόν. (5 Μονάδες) δ) Να αντιστοιχήσετε τις γιορτές της στήλης Α με τις σωστές ημερομηνίες τους στη στήλη Β, στην οποία περισσεύουν δύο. ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Χριστούγεννα 1. Βάπτιση του Ιησού β. Θεοφάνια 2. Πάθος και θάνατος του Ιησού γ. Πεντηκοστή 3. Θέα ακτίστου φωτός δ. Μυστικός Δείπνος 4. Σάρκωση του Υιού του Θεού ε. Σταύρωση 5. Ίδρυση της Εκκλησίας 6. Ανάληψη της Θεοτόκου 7. Τελευταίο δείπνο Ιησού και μαθητών (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να εξηγήσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Στο όρος Θαβώρ ο Χριστός… α. μεταμορφώθηκε β, φανέρωσε τη δόξα της θεότητάς του γ. φανέρωσε το άκτιστο φως της θεότητάς του δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Στη Θεία Ευχαριστία οι χριστιανοί είναι ενωμένοι μεταξύ τους χωρίς ατομικισμό και με τον Χριστό, αποτελούν ένα σώμα, το σώμα του Χριστού. Να εξηγήσετε αυτή τη θέση και να δείξετε ποια είναι η σημασία της για τους χριστιανούς. (25 Μονάδες)
- 145. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Τη σάρκωση του Κυρίου η Εκκλησία ονομάζει… α. μυστήριο παράδοξο β. αναλαμπή σωτηρίας γ. επαναβίωση Θεού 2. Η σάρκωση του Κυρίου είναι γεγονός… α. παραθρησκευτικό β. παραψυχολογικό γ. ιστορικό 3. Κατά την ενανθρώπηση του Θεού ο Κύριος… α. σαρκώθηκε παραμένοντας Υιός και Λόγος του Θεού β. κατέβηκε στη γη ως ανώτερος άνθρωπος απεσταλμένος του Θεού γ. παρέμεινε Θεός με ανθρώπινο σώμα και αγγελική μορφή 4. Η ενανθρώπηση του Λόγου του Θεού σημαίνει… α. τοπική μετάβαση του Θεού β. συμβιβασμός με τον άνθρωπο γ. θεϊκή συγκατάβαση 5. Τη σάρκωση του Κυρίου η Εκκλησία θεωρεί… α. Μυστήριο παράξενο και παράδοξο β. Μαγικό γεγονός γ. Πολιτιστική αναγκαιότητα (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Θεμέλιο της χριστιανικής λατρείας είναι ο σαρκωμένος Υιός και ………………… του Θεού. Η Εκκλησία, ακολουθώντας το ………………… του τελεί ως σώμα ………………… , τη λατρεία που της παραδόθηκε, αλλά και ο κάθε ………………… ξεχωριστά προσφέρει τη ………………… του στον Θεό». (παράδειγμά / λατρεία / συλλογικά / πιστός / Λόγος) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η πίστη στην Ανάσταση ομολογείται στο Σύμβολο της Πίστεως. 2. Ο Σταυρός του Χριστού είναι για τους χριστιανούς μυστήριο λύπης και ταυτόχρονα χαράς.
- 146. 3. Η κύριαεκδήλωση της Εκκλησίας για την Ανάσταση του Χριστού είναι το πασχαλινό τραπέζι. 4. Η Ανάσταση του Χριστού είναι η απαρχή της αιώνιας ζωής. 5. Η Ανάσταση του Χριστού ταυτίζεται με την Ανάληψή του στον ουρανό. (5 Μονάδες) δ) Να συνδυάσετε τους όρους της πρώτης στήλης με το περιεχόμενο ή τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Παράκλητος 1. Ίδρυση της Εκκλησίας β. Πεντηκοστή 2. Αγιασμός των υλικών στοιχείων γ. Αγία Τριάδα 3. Φωτισμός των μαθητών δ. Κάθοδος του Αγίου Πνεύματος 4. Ανάληψη του Χριστού ε. Μυστήρια της Εκκλησίας 5. Το Άγιο Πνεύμα 6. Τρισυπόστατος Θεός 7. Μυστικός Δείπνος (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Οι χριστιανοί με τις γιορτές της Εκκλησίας… α. θυμούνται τα γεγονότα της ανθρώπινης σωτηρίας β. γιορτάζουν τα γεγονότα της ζωής του Χριστού, της Θεοτόκου και των αγίων γ. ξαναζούν τα γεγονότα της ζωής του Χριστού, της Θεοτόκου και των αγίων στο παρόν δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Η ιστορία του Χριστιανισμού φανερώνει ότι η λατρεία της Εκκλησίας εξελίχθηκε και αναπτύχθηκε. Στους πρώτους χριστιανικούς χρόνους, οι χριστιανοί συγκεντρώνονταν σε κάποια οικία. Σε περιόδους διωγμών, πολλές φορές η λατρεία γινόταν στις κατακόμβες. Μετά το διάταγμα των Μεδιολάνων, κτίστηκαν ναοί ελεύθερα. Να εξηγήσετε πώς οι ιστορικές και κοινωνικές συνθήκες, σε διάφορες εποχές, επηρέασαν την ανάπτυξη της λατρείας. (25 Μονάδες)
- 147. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Το μυστήριο του Σταυρού είναι… α. ένα απίστευτο θαυματουργικό γεγονός του Ιησού β. μυστήριο λύπης και χαράς, γιατί ακολουθεί η Ανάσταση γ. ένα περιστατικό που προκαλεί φόβο και αγωνία στους χριστιανούς 2. Στην πρωινή ακολουθία του Μεγάλου Σαββάτου… α. οι πιστοί χαίρονται με το προανάκρουσμα της Ανάστασης β. οι ιερείς ολοκληρώνουν τα Πάθη του Κυρίου γ. οι χριστιανοί συγχωρούνται μεταξύ τους από τις αμαρτίες τους 3. Η χαρά της Ανάστασης… α. περιορίζεται σε γιορταστικές υλικές απολαύσεις β. κορυφώνει τη θλίψη της Μεγάλης Εβδομάδας γ. αγγίζει και μεταμορφώνει τη ζωή των χριστιανών 4. Ο Άγιος Σεραφείμ του Σάρωφ, βιώνοντας την Ανάσταση, ευχόταν… α. Καλό Πάσχα συνάδελφοι β. Χριστός Ανέστη, χαρά μου γ. Χρόνια πολλά σ’ όλον τον κόσμο 5. Η συμμετοχή στην αναστάσιμη Ακολουθία… α. είναι αναγκαστική υποχρέωση όλων των χριστιανών β. αφορά κυρίως τους κληρικούς γ. εμπνέει την αγάπη προς τους συνανθρώπους (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Η ……………………………… του Χριστού υπήρξε γεγονός υψίστης …………………….. . Ο ………………………………. γίνεται άνθρωπος, για να γίνει ο άνθρωπος γιος του Θεού. Ντύνεται την ………………………….., για να μιλήσει και να συμπεριφερθεί ανθρώπινα. Από την άλλη πλευρά ως Θεός ……………………….. και θαυματουργεί». (Υιός του Θεού / ταπείνωσης / ανθρώπινη σάρκα / ενανθρώπηση / διδάσκει) (5 Μονάδες) γ) Οι παρακάτω προτάσεις αναφέρονται σε διαφορετικές ιστορικές περιόδους. Να τις ιεραρχήσετε σύμφωνα με τη χρονική σειρά που εμφανίστηκαν στη διαδρομή της ιστορίας: 1. Οι χριστιανοί, μετά το «διάταγμα των Μεδιολάνων» άρχισαν να κτίζουν ελεύθερα ναούς.
- 148. 2. Κατά τηδιάρκεια των διωγμών, η λατρεία τελούνταν στις κατακόμβες και τους τάφους των μαρτύρων. 3. Η περίοδος της Εικονομαχίας ήταν γόνιμη εποχή για την εξέλιξη της χριστιανικής λατρείας. 4. Η πρώτη χριστιανική κοινότητα, στα Ιεροσόλυμα, τελούσε τη λατρεία σε σπίτια. 5. Κατά την περίοδο της τουρκοκρατίας, η λατρεία χάνει τη λαμπρότητά της, όχι όμως και το περιεχόμενό της. (5 Μονάδες) δ) Να συνδυάσετε τους όρους της πρώτης στήλης με το περιεχόμενο ή τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Παράκλητος 1. Ίδρυση της Εκκλησίας β. Πεντηκοστή 2. Αγιασμός των υλικών στοιχείων γ. Αγία Τριάδα 3. Φωτισμός των μαθητών δ. Κάθοδος του Αγίου Πνεύματος 4. Ανάληψη του Χριστού ε. Μυστήρια της Εκκλησίας 5. Το Άγιο Πνεύμα 6. Τρισυπόστατος Θεός 7. Μυστικός Δείπνος (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Ο ακρογωνιαίος λίθος της χριστιανικής Εκκλησίας είναι… α. η πίστη στη Σταύρωση του Χριστού β. η πίστη στην κοινή Ανάσταση μερικών ανθρώπων κατά τη Δευτέρα Παρουσία γ. η πίστη στην Ανάσταση του Χριστού και στην κοινή ανάσταση όλων των ανθρώπων κατά τη Δευτέρα Παρουσία δ. κανένα από τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Το κήρυγμα του Χριστού χαρακτηρίστηκε κήρυγμα σωτηρίας. Να επιλέξετε σημεία από τη διδασκαλία Του τα οποία θεωρείτε εσείς εξαιρετικά επίκαιρα για την εποχή μας. Να αναπτύξετε την άποψή σας. (25 Μονάδες)
- 149. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναχαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Με την Πεντηκοστή καθιερώθηκε η κατάταξη των πιστών σε ανώτερη και κατώτερη ιερατική τάξη. 2. Την ημέρα της Πεντηκοστής ιδρύθηκε η Εκκλησία. 3. Η Πεντηκοστή είναι η αρχή του φωτισμού ολόκληρης της οικουμένης. 4. Με την Ανάληψη ο Χριστός ολοκληρώνει την επίγεια δράση Του. 5. Κατά την Πεντηκοστή ο Χριστός φανέρωσε στους Αποστόλους το κείμενο του Ευαγγελίου. (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τις μαρτυρίες της ιστορίας της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Οι Απολογητές της Εκκλησίας… α. ήταν δικηγόροι στα ρωμαϊκά δικαστήρια β. υπερασπίστηκαν τη διδασκαλία της Εκκλησίας γ. αναλάμβαναν την προστασία των μαρτύρων 2. Η πρώτη κοινότητα των Ιεροσολύμων τελούσε τη Θ. Ευχαριστία… α. καθημερινά β. κάθε Κυριακή γ. κάθε Σάββατο 3. Η Εκκλησία φανερώνεται ότι είναι Σώμα Χριστού… α. στη Θεία Ευχαριστία β. στις ομαδικές βαπτίσεις γ. στην ομαδική προσευχή 4. Ο όρος «Λειτουργία» σημαίνει… α. τον τρόπο τέλεσης της λατρείας β. τη συμμετοχή του λαού στη λατρεία γ. τον κανόνα της προσευχής 5. Στη Θεία Λειτουργία η Εκκλησία προσεύχεται…. α. κυρίως για τους παρόντες β. για τους παρόντες αλλά και τους απόντες γ. για όλους, ακόμη και τους εχθρούς της (5 Μονάδες)
- 150. γ) Να ξαναγράψετετο κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Τα…………………. των εικόνων φανερώνουν μια ……………… πραγματικότητα, δηλαδή τη ………………. του ουρανού. Γι αυτό η ……………. μοιάζει με το …………………… αλλά και διαφέρει από αυτό». (πρόσωπα / πρωτότυπο / μυστική / δόξα / εικόνα) (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Οι πρώτοι χριστιανοί δεν έκτιζαν ναούς… α. επειδή δεν διέθεταν τους κατάλληλους χώρους και υλικά β. λόγω των διωγμών και της πεποίθησης ότι ο Θεός δεν κατοικεί σε χειροποίητους ναούς γ. αποκλειστικά και μόνο εξαιτίας των διωγμών (5 Μονάδες) ε) Να συνδυάσετε τα ονόματα των εορτών της Εκκλησίας της πρώτης στήλης με τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Βάπτιση του Χριστού 1. Περίοδος νηστείας πριν τα Χριστούγεννα β. Χριστούγεννα 2. Ανάσταση του Χριστού γ. Επιφάνια 3. Ακολουθίες της Μεγάλης Εβδομάδας δ. Χριστιανικό Πάσχα 4. Γενέθλια ημέρα του Χριστού ε. Σαρανταήμερο 5. Συνεορτασμός Γέννησης και Βάπτισης του Χριστού 6. Ευαγγελισμός της Θεοτόκου 7. Φανέρωση της Αγίας Τριάδας (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Μια ξεχωριστή στιγμή πριν την πασχαλινή Θεία Λειτουργία είναι όταν οι πιστοί ανάβουν τις λαμπάδες τους από τη λαμπάδα του ιερέα, όταν εκείνος τους καλεί με τον ύμνο: «Ελάτε να
- 151. πάρετε φως απότο φως που δεν δύει ποτέ και δοξάστε τον Χριστό ο οποίος αναστήθηκε από τους νεκρούς». Κατά τη γνώμη σας, ποιο είναι το νόημα και το μήνυμα αυτής της προτροπής για τους πιστούς; (25 Μονάδες)
- 152. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Η τριπλή …………… και ανάδυση στο νερό της …………… σημαίνει τη συμμετοχή του βαπτιζόμενου στην …………. ταφή και την Ανάσταση του Χριστού. Στη συνέχεια, χρίεται με …………… και ντύνεται στα ……………». (άγιο μύρο / τριήμερη / ολόλευκα / κολυμβήθρας / κατάδυση) (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Ο Ακάθιστος Ύμνος είναι αφιερωμένος… α. στην Παναγία β. στη νίκη της Εκκλησίας γ. στην Κωνσταντινούπολη 2. Η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τη Θεοτόκο… α. με ειδικούς ύμνους, ναούς και εικόνες β. με ειδική θεία λειτουργία γ. κάθε Σάββατο 3. Κάθε Παρασκευή της Μ Σαρακοστής ψάλλεται… α. ο μεγάλος παρακλητικός κανόνας β. ο Ακάθιστος Ύμνος γ. ο Επιτάφιος Θρήνος 4. Η Παναγία αποκαλείται και… α. αοίδιμος β. αειπάρθενος γ. αείμνηστος 5. Η Κοίμηση της Θεοτόκου γιορτάζεται… α. στις 26 Δεκεμβρίου β. στις 15 Αυγούστου γ. στις 14 Σεπτεμβρίου (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»:
- 153. 1. Η συμμετοχήτων πιστών στο Πάθος του Χριστού προετοιμάζει για τη συμμετοχή τους στην Ανάσταση. 2. Ο Χριστός προκάλεσε τη Σταύρωσή του απογοητευμένος από τη συμπεριφορά των ανθρώπων. 3. Ο Κύριος ήρθε στον κόσμο για να τον υπηρετήσουν οι άνθρωποι. 4. Ο Χριστός κατά την κάθοδο στον Άδη κήρυξε στους νεκρούς. 5. Η Σταύρωση του Χριστού είναι μια μελανή ιστορία που οι χριστιανοί δεν θέλουν να θυμούνται. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Ο Χριστός τόνισε τη διαφορά της χριστιανικής από την ιουδαϊκή λατρεία στον διάλογο με… α. τη Σαμαρείτισσα β. τον Πέτρο γ. τον Παύλο δ. την Παναγία (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Μέσα από τη λατρεία, η χάρη του ………………… μεταδίδεται σ’ όλη την κτίση. Τα ………………… (ψωμί, κρασί, νερό, καρποί, χρόνος, τόπος), προσφέρονται στον ………………… για να αγιαστούν και να ενταχθούν στη ………………… Του. Αυτό γίνεται με τα ………………… και τις αγιαστικές πράξεις της χριστιανικής λατρείας». (Αγίου Πνεύματος / Βασιλεία / υλικά στοιχεία / μυστήρια / Τριαδικό Θεό) (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Ενώ, Δέσποτα, είσαι απερίγραπτος ως προς τη θεϊκή σου φύση, με το να σαρκωθείς τελευταία αξίωσες να ζωγραφιστείς. Γιατί με το να φορέσεις ανθρώπινη σάρκα πήρες όλες τις ιδιότητές της. Γι’ αυτό ζωγραφίζοντας την ομοιότητα της μορφής σου, την ασπαζόμαστε κι έτσι ανυψωνόμαστε στη δική σου αγάπη και απ’ αυτήν την αγάπη αντλούμε τη θεία χάρη σου που θεραπεύει, ακολουθώντας τις θείες παραδόσεις των αποστόλων» (ύμνος από την Κυριακή της Ορθοδοξίας).
- 154. Στον παραπάνω ύμνοαναφέρονται τα κυριότερα επιχειρήματα των Ορθοδόξων εναντίον των εικονομάχων. Ταυτόχρονα, διατυπώνεται με συντομία η Ορθόδοξη διδασκαλία για τις εικόνες. Με αφετηρία αυτά τα επιχειρήματα, να αναπτύξετε τη διδασκαλία της Εκκλησίας για τις εικόνες. (25 Μονάδες)
- 155. ΘΕΜΑ Α1 α) Οιπαρακάτω προτάσεις αναφέρονται σε διαφορετικές ιστορικές περιόδους. Να τις ιεραρχήσετε σύμφωνα με τη χρονική σειρά που εμφανίστηκαν στη διαδρομή της ιστορίας: 1. Οι χριστιανοί, μετά το «διάταγμα των Μεδιολάνων» άρχισαν να κτίζουν ελεύθερα ναούς. 2. Κατά τη διάρκεια των διωγμών, η λατρεία τελούνταν στις κατακόμβες και τους τάφους των μαρτύρων. 3. Η περίοδος της Εικονομαχίας ήταν γόνιμη εποχή για την εξέλιξη της χριστιανικής λατρείας. 4. Η πρώτη χριστιανική κοινότητα, στα Ιεροσόλυμα, τελούσε τη λατρεία σε σπίτια. 5. Κατά την περίοδο της τουρκοκρατίας, η λατρεία χάνει τη λαμπρότητά της, όχι όμως και το περιεχόμενό της. (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Το ευαγγελικό ανάγνωσμα στη Θεία Λειτουργία αναφέρεται… α. στους βίους των αγίων β. στα έργα των Πατέρων γ. στη διδασκαλία του Ιησού 2. Το ευαγγελικό ανάγνωσμα στη Θεία Λειτουργία αναφέρεται… α. σε γεγονότα από τη ζωή του Χριστού β. στη δράση του Αποστόλου Παύλου γ. στη ζωή της Θεοτόκου 3. Τα ευαγγελικά αναγνώσματα περιλαμβάνουν… α. τις Συνόδους της Εκκλησίας β. τα θαύματα του Ιησού γ. τα λόγια των μαρτύρων της πίστεως 4. Οι γιορτές που θυμίζουν γεγονότα από τη ζωή του Χριστού συνδέονται … α. με το έργο της σωτηρίας που επιτέλεσε β. με το πρόσωπο του Ιωάννη του Χρυσοστόμου γ. με την ιστορία του ελληνικού έθνους 5. Τα σπουδαιότερα γεγονότα της ζωής του Χριστού αποτυπώνονται… α. στο ημερολόγιο της Εκκλησίας β. στα ήθη και έθιμα των χριστιανών γ. στις Δεσποτικές εορτές της Εκκλησίας (5 Μονάδες)
- 156. γ) Να ξαναγράψετετο κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις από τον παρακάτω κατάλογο. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Ο Θεός για τη σάρκωσή του ζήτησε την ανθρώπινη …………… . Η Θεοτόκος σ’ αυτό το γεγονός, εκπροσωπεί το …………….. γένος. Γι’ αυτό και μετά από την Κοίμησή της παραμένει ……………. μεταξύ Θεού και ανθρώπων. Ο όρος «Παναγία» εκφράζει την πλήρη ……………….. της Θεοτόκου, γιατί είναι η ……………… του Θεού». (μεσίτρια / αγιότητα / συνεργασία / ανθρώπινο / μητέρα) (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Κατά την Εκκλησία, το Βάπτισμα απαλλάσσει τον άνθρωπο από το προπατορικό αμάρτημα. 2. Το Βάπτισμα είναι υποχρεωτικό για τον άνθρωπο, γιατί μόνο έτσι αποκτά τα νόμιμα ανθρώπινα δικαιώματα. 3. Το Βάπτισμα είναι λουτρό «παλιγγενεσίας», αναγέννησης και νέας δημιουργίας για τον άνθρωπο. 4. Κατά τη διαδικασία του Βαπτίσματος οι πιστοί βλέπουν τον θεό στα μάτια του παιδιού που βαπτίζεται. 5. Με το Βάπτισμα ο πιστός αποκτά το χάρισμα της υιοθεσίας από τον Θεό. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τις μαρτυρίες της ιστορίας της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να σχολιάσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Οι εικονομάχοι… α. ονομάζονται και εικονοκλάστες β. υποστήριζαν ότι οι εικόνες της Παναγίας και των αγίων δεν διαφέρουν από τα είδωλα γ. θεωρούσαν ότι ο Χριστός, ως Θεός, δεν επιτρέπεται να απεικονίζεται, γιατί η θεότητα είναι αθέατη δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες)
- 157. ΘΕΜΑ Β1 Η πρώτηΕκκλησία ζούσε σε πνεύμα αδελφοσύνης και αγάπης, με κοινά δείπνα και κοινοκτημοσύνη, κοινά τα αγαθά όλων, τελώντας καθημερινά τη Θεία Ευχαριστία. Αιώνες μετά, ο άνθρωπος δεν έχει χάσει τις αξίες του και παραμένει εικόνα Θεού. Κατά τη γνώμη σας η κοινοκτημοσύνη, τα κοινά δείπνα, το πνεύμα της αδελφοσύνης και της αγάπης των πρώτων χριστιανών μπορούν να αποτελέσουν πρότυπο ζωής στη σύγχρονη εποχή; Να τεκμηριώσετε την άποψή σας. (25 Μονάδες)
- 158. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η συμμετοχή των λαϊκών στη λατρεία είναι… α. τυπική υποχρέωση β. προαιρετικό καθήκον γ. ανάγκη για κοινωνία με τον Θεό 2. Η λατρεία του Θεού είναι… α. θρησκευτικό έθιμο β. συνέχιση μιας παράδοσης γ. έκφραση πίστης 3. Οι λαϊκοί συμμετέχουν στη λατρεία με τη «γενική ιεροσύνη» που έλαβαν… α. στην πρώτη τους Θεία Κοινωνία β. με Βάπτισμα γ. με το Χρίσμα 4. Η λατρεία της Εκκλησίας συνδέει τον άνθρωπο με… α. τον Θεό και τον συνάνθρωπο β. τον Θεό και τη φύση γ. τον Θεό και τους αγίους 5. Στις Ακολουθίες της Εκκλησίας τίποτα δεν τελείται χωρίς… α. την παρουσία του Επισκόπου β. τους ιεροψάλτες γ. την παρουσία και συμβολή των πιστών (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Κατά τη ……………. της Εκκλησίας, ο άνθρωπος πλάστηκε σύμφωνα με την ……………. του Θεού και με ……………. να μείνει αθάνατος. Η ……………. του ανθρώπου «κατ’ εικόνα» του Θεού αποτελεί την τιμητική ……………. του ανθρώπου σε σχέση με την υπόλοιπη δημιουργία. (διάκριση / προοπτική / διδασκαλία / δημιουργία / εικόνα) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Το κήρυγμα του Χριστού είναι κήρυγμα σωτηρίας.
- 159. 2. Ο Χριστόςμε το κήρυγμά του προσκαλεί και αναπαύει τους κουρασμένους και φορτωμένους και στηρίζει τους ψυχικά συντετριμμένους. 3. Το κήρυγμα του Χριστού προορίζεται για λίγους εκλεκτούς. 4. Ο Χριστός με τη διδασκαλία του φέρνει το χαρμόσυνο μήνυμα της ειρήνης. 5. Ο Χριστός στη διδασκαλία του αδιαφορεί για την ειδωλολατρία. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την πρόταση, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες) και να αιτιολογήσετε σύντομα την επιλογή σας (3 Μονάδες): 1. Η συμμετοχή στο Πάθος και την Ανάσταση του Χριστού… α. αποτελεί αναγκαιότητα για να υπάρχει ανθρώπινη ζωή στη γη β. είναι υποχρέωση κάθε ατόμου για να είναι ηθικός άνθρωπος γ. βοηθάει στην κατανόηση του μυστηρίου της ζωής και του θανάτου (5 Μονάδες) ε) Να συνδυάσετε τις φράσεις που αφορούν στην παράδοση και εξέλιξη της Θείας Ευχαριστίας της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Δείπνο αγάπης 1. Ιερού Χρυσοστόμου, Μεγάλου Βασιλείου, Αγίου Γρηγορίου Θεολόγου β. Λόγια του Χριστού στο Μυστικό Δείπνο 2. Μετάληψη του Σώματος και του Αίματος Χριστού γ. Πατέρες της Εκκλησίας συγγραφείς Θείων Λειτουργιών 3. Μίμηση του Μυστικού Δείπνου κατά την αποστολική εποχή δ. Ολοκλήρωση Θείας Ευχαριστίας 4. Κήρυγμα προς τους πιστούς σε φυλλάδια ε. Τάφοι μαρτύρων 5. «Λάβετε φάγετε τούτο εστίν το Σώμα μου… Πίετε εξ αυτού πάντες τούτο εστί το Αίμα μου» 6. Κοσμάς Αιτωλός, Πατριάρχης Γρηγόριος Ε΄ 7. Τέλεση Θείας Ευχαριστίας επί των μνημάτων κατά την περίοδο των διωγμών (5 Μονάδες)
- 160. ΘΕΜΑ Β1 Ο ποιητήςΜίλτος Σαχτούρης, αναφερόμενος στην πείνα, κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκόσμιου Πολέμου και της κατοχής, γράφει: «Ένα τεράστιο καρβέλι, μια πελώρια φρατζόλα ζεστό ψωμί είχε πέσει στο δρόμο από τον ουρανό Ένα παιδί με πράσινο κοντό βρακάκι και με μαχαίρι Έκοβε και μοίραζε στον κόσμο γύρω Όμως και μια μικρή, ένας μικρός άσπρος άγγελος και αυτή Μ’ ένα μαχαίρι έκοβε και μοίραζε Κομμάτια γνήσιο ουρανό Κι όλοι τώρα τρέχαν σ’ αυτή, λίγοι πηγαίναν στο ψωμί Όλοι τρέχανε στο μικρόν άγγελο που μοίραζε ουρανό Ας μην το κρύβουμε Διψάμε για ουρανό!» Το παραπάνω ποίημα παρουσιάζει πολλές εικόνες: παιδί, άγγελο, πείνα, δίψα, ψωμί, ουρανό. Διαλέξτε μια από τις εικόνες αυτές, συσχετίστε την με ένα θέμα από το φετινό σας μάθημα Θρησκευτικών και αναλύστε την. (25 Μονάδες)
- 161. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Στην Εκκλησία μετάνοια θεωρείται η… α. επιστροφή του νου, της καρδιάς, της θέλησης στον Θεό β. δίκαιη τιμωρία για τα λάθη μας γ. μετάδοση της Θείας Κοινωνίας 2. Στους πρώτους αιώνες του Χριστιανισμού ήταν γνωστή η πρακτική… α. της εξαγοράς των αμαρτιών β. της δημόσιας μετάνοιας γ. των λαϊκών δικαστηρίων 3. Οτιδήποτε αναφέρεται στην εξομολόγηση… α . είναι απόρρητο β. καταχωρίζεται σε ένα ειδικό βιβλίο γ. ανακοινώνεται στην εκκλησία 4. Κατά την Εκκλησία, όταν ο πιστός εξομολογείται… α. αποκτά τη δυνατότητα να βελτιωθεί από μόνος του β. ο ιερέας δικαιώνει όλα του τα λάθη γ. ο Θεός συγχωρεί και θεραπεύει όλες του τις αστοχίες 5. Το μυστήριο της Εξομολόγησης τελεί ο Επίσκοπος, καθώς επίσης… α. η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας β. κάθε πιστός χριστιανός που έχει γνώσεις ψυχολογίας γ. έμπειρος ιερέας, ο οποίος λέγεται εξομολόγος ή πνευματικός (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Σήμερα, οι περισσότεροι πιστοί προσέρχονται στη ……………. ως θεατές και όχι ως ……………….., καθώς τα ………………… από τον ιερέα δεν γίνονται κατανοητά και θεωρούνται απλές ……………………….. τελετές και όχι ευκαιρίες για να λάβουν τη ……………. του Θεού». (λατρεία / θρησκευτικές / τελούμενα / συμμέτοχοι / χάρη) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Θεοτόκος κατέχει κεντρική θέση στο σχέδιο της θείας οικονομίας.
- 162. 2. Η Παναγίααπουσιάζει από τη λατρεία της Ορθόδοξης Εκκλησίας 3. Η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά την Κοίμηση, δηλαδή τον θάνατο της Θεοτόκου 4. Ο Ελληνικός λαός σύνδεσε το πρόσωπο της Θεοτόκου με σημαντικές στιγμές της ιστορίας του. 5. Ακολουθίες προς τιμήν της Θεοτόκου είναι ο Μεγάλος Κανόνας και η Προηγιασμένη θεία Λειτουργία. (5 Μονάδες) δ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη (3 Μονάδες). Στη συνέχεια να δώσετε ένα παράδειγμα με ένα γεγονός της Μεγάλης Εβδομάδας που να σχετίζεται με το βασικό νόημα του κειμένου (2 Μονάδες). «Οι ύμνοι της Μεγάλης Εβδομάδας θυμίζουν στους χριστιανούς ότι ο Χριστός δεν ήρθε στον κόσμο για να υπηρετηθεί αλλά να ……………. . Γι’ αυτό ο χριστιανός καλείται να ……………. τον εγωισμό του και να ……………. τον εαυτό του στην υπηρεσία του συνανθρώπου». (αρνηθεί / θέσει / υπηρετήσει) (5 Μονάδες) ε) Να συνδυάσετε τις λατρευτικές πράξεις από το χριστιανικό Βάπτισμα που αναφέρονται στην πρώτη στήλη με τη σημασία ή το νόημά τους που αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Ντύσιμο με λευκά ρούχα 1. Βεβαιώνει τη δωρεά των χαρισμάτων του Αγίου Πνεύματος β. Επάλειψη με λάδι 2. Συμβολίζει μια μικρή θυσία για τον Χριστό με την οποία ο νεοφώτιστος αναγνωρίζεται ως δούλος του Χριστού γ. Επάλειψη με Άγιο Μύρο 3. Συμβολική πράξη που δηλώνει την ευχή της Εκκλησίας για να γίνει ο νεοφώτιστος κληρικός δ. Τριπλή κατάδυση στο νερό και ανάδυση 4. Συμμετοχή στην τριήμερη ταφή και Ανάσταση του Χριστού ε. Κόψιμο λίγων τριχών από τα μαλλιά 5. Τιμητική αναφορά στο Οικουμενικό Πατριαρχείο όπου γίνεται ο καθαγιασμός του Αγίου Μύρου 6. Σύμβολο του αγώνα του χριστιανού, αφού έτσι έκαναν και οι αθλητές πριν τους αγώνες 7. Συμβολική αναφορά στη φωτεινή ζωή του χριστιανού (5 Μονάδες)
- 163. ΘΕΜΑ Β1 «Ο Χριστόςείναι η ειρήνη. Αυτός κατάργησε την έχθρα με τη σάρκα του. … Ο απόστολος Παύλος προτρέπει, οι άνθρωποι να γίνουν πρωτοπόροι ειρήνης, να καταργήσουν το ανώφελο μίσος και να πάψουν να πολεμούν μάταια, γιατί γνωρίζουν πόσο πολύτιμο πράγμα είναι η ειρήνη. Είναι τόσο πολύτιμη, ώστε χρειάστηκε να κατεβεί στη γη ο ίδιος ο Θεός, προκειμένου να την προσφέρει στους ανθρώπους και δε βρήκε κανένα αντάξιο τίμημά της, γι' αυτό πρόσφερε το ίδιο του το αίμα» (άγιος Νικόλαος Καβάσιλας). Με βάση το παραπάνω κείμενο να εξηγήσετε γιατί η διδασκαλία του Χριστού χαρακτηρίζεται «χαρμόσυνο μήνυμα ειρήνης». (25 Μονάδες)
- 164. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Ο Κύριος αγαπούσε και συγχωρούσε τους …………………. όταν αυτοί έδειχναν …………………. και …………………. στο πρόσωπό Του. Γι αυτό τον λόγο σύστησε το …………………. της Μετάνοιας ή ……………………». (μυστήριο / αμαρτωλούς / αγάπη / εξομολόγησης / πίστη) (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Το νερό στο Βάπτισμα συμβολίζει… α. τη σωματική καθαριότητα β. τον καθαρισμό του πιστού από την αμαρτία, την αναγέννηση γ. την αξία του νερού για τη ζωή 2. Η επάλειψη με λάδι στο Βάπτισμα συμβολίζει… α. την πάλη ενάντια στο κακό, την αμαρτία β. την ανάγκη για λάμψη του σώματος γ. την αξία της σωματικής ομορφιάς 3. Η αποκοπή των τριχών από το κεφάλι, κατά το Βάπτισμα, συμβολίζει… α. την ωραιότητα της κεφαλής του πιστού β. την προσφορά προς τους νεκρούς, όπως στην αρχαία Ελλάδα γ. τη θυσία του πιστού προς τον Χριστό και την ένωσή του μ’ Αυτόν 4. Η τριπλή κατάδυση και ανάδυση στο νερό της κολυμβήθρας δηλώνει… α. την κάθοδο στη γη από τους ουρανούς του Χριστού β. τη συμμετοχή στην τριήμερη ταφή και ανάσταση του Χριστού γ. την είσοδο του παιδιού στον κόσμο και τη ζωή 5. Ο ανάδοχος στο Βάπτισμα… α. εκπροσωπεί τον Χριστό στο μυστήριο του Βαπτίσματος β. ομολογεί για λογαριασμό του παιδιού την πίστη της Εκκλησίας γ. αντικαθιστά τον ιερέα όταν χρειαστεί στο μυστήριο του Βαπτίσματος (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε την παρακάτω πρόταση ως σωστή ή λανθασμένη, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας τη λέξη «σωστό» ή «λάθος» (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε πολύ σύντομα τον χαρακτηρισμό της πρότασης (3 Μονάδες). 1. Η συμφιλίωση και η ειρήνη όλων των ανθρώπων είναι ευχή της Εκκλησίας στη Θεία Ευχαριστία. (5 Μονάδες)
- 165. δ) Να χαρακτηρίσετετις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Θεία Ευχαριστία είναι ο πυρήνας της χριστιανικής λατρείας. 2. Η Θεία Κοινωνία χαρίζει άφεση αμαρτιών. 3. Η Θεία Λειτουργία αποτελεί προέκταση του Μυστικού Δείπνου. 4. Ο Μυστικός Δείπνος προεικονίζει τον πασχάλιο αμνό της Παλαιάς Διαθήκης. 5. Με τη Θεία Λειτουργία συνεχίζεται η παράδοση των αιματηρών θυσιών. (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Όπως λένε οι ……………. της Εκκλησίας, ο Δεσπότης του κόσμου είδε με φιλανθρωπία την ……………. του ανθρώπου και θέλησε να τον επαναφέρει στην ……………. της αλήθειας . Να αποκαταστήσει την ……………. και να τη σώσει από τη ……………. και τον θάνατο». (επίγνωση / φθορά / πτώση / ανθρώπινη φύση / Πατέρες) ΘΕΜΑ Β1 Πολλές φορές οι χριστιανοί όταν παρακολουθούν τη Θεία λατρεία αρκούνται στην παρουσία τους στον ναό και δε συμμετέχουν στα τελούμενα. Νιώθουν φιλοξενούμενοι και ότι παραβρίσκονται σε κοινωνικού χαρακτήρα εκδήλωση. Ποια, κατά τη γνώμη σας, είναι τα αίτια αυτής της στάσης και πώς μπορεί ο πιστός να είναι ενεργό μέλος στη χριστιανική λατρεία; (25 Μονάδες)
- 166. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Θεμέλιο της χριστιανικής λατρείας είναι… α. η παράδοση της Παλαιάς Διαθήκης β. ο σαρκωμένος Υιός και Λόγος του Θεού γ. η ζωή της Εκκλησίας 2. Η λατρεία της Εκκλησίας χαρακτηρίζεται ως ορθόδοξη επειδή… α. εκδηλώνεται με ορθό φιλοσοφικό τρόπο β. εκφράζει σωστές απόψεις γ. θεμελιώνεται στην παράδοση και την πίστη των αγίων 3. Ο χώρος τέλεσης της χριστιανικής λατρείας ονομάζεται… α. ιερός ναός β. οίκος συνάξεως γ. «κατ’ οίκον εκκλησία» 4. Η σύναξη της χριστιανικής κοινότητας ονομάζεται… α. συναγωγή β. σύνοδος γ. εκκλησία 5. Την περίοδο των διωγμών η Εκκλησία λατρεύει τον Θεό… α. σε ναούς β. σε κατακόμβες γ. σε δημόσιους χώρους (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Οι χριστιανοί στην Εκκλησία προγεύονται τη βασιλεία του Θεού. 2. Ο Χριστός είναι ο σωτήρας όχι ενός λαού, αλλ’ όλων των ανθρώπων. 3. Η ίδρυση της Εκκλησίας είναι η κατάληξη του σχεδίου της θείας οικονομίας. 4. Τα γεγονότα της θείας οικονομίας απλώς περιγράφονται στην Αγία Γραφή και δεν αφορούν την Εκκλησία. 5. Η Παλαιά Διαθήκη είναι το στάδιο εγκατάλειψης του ανθρώπου από τον Θεό. (5 Μονάδες) γ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση.
- 167. «Η ανάμνηση των………………… του Χριστού μάς βοηθά να συνειδητοποιήσουμε όχι μόνο την ευεργεσία της σωματικής ………….. αλλά και την ……………. της ψυχικής υγείας. Όταν ο Χριστός θεράπευε τον …………., του έδινε τη σωματική όραση και ταυτόχρονα τον οδηγούσε στη συνειδητοποίηση της ανάγκης για ……………..». (πνευματική πρόοδο / θεραπείας / ανάγκη / τυφλό / θαυμάτων) (5 Μονάδες) δ) Να συνδέσετε κάθε ημέρα της Μεγάλης Εβδομάδας στην πρώτη στήλη με το γεγονός με το οποίο σχετίζεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μεγάλη Δευτέρα 1. Πάθη και Σταύρωση του Χριστού β. Μεγάλη Τρίτη 2. Μυστικός Δείπνος γ. Μεγάλη Τετάρτη 3. Γυναίκα που άλειψε τα πόδια του Χριστού με μύρο δ. Μεγάλη Πέμπτη 4. Απιστία του Θωμά ε. Μεγάλη Παρασκευή 5. Παραβολή των δέκα παρθένων 6. Ανάληψη του Χριστού 7. Πάγκαλος Ιωσήφ και περιστατικό με την άκαρπη συκιά (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε την παρακάτω πρόταση ως σωστή ή λανθασμένη, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας τη λέξη «σωστό» ή «λάθος» (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε πολύ σύντομα τον χαρακτηρισμό της πρότασης (3 Μονάδες). 1. Η συμφιλίωση και η ειρήνη όλων των ανθρώπων είναι ευχή της Εκκλησίας στη Θεία Ευχαριστία. (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Εάν το Πάσχα είναι η πιο λαμπρή γιορτή του Χριστιανισμού, τα Χριστούγεννα βέβαια, είναι η πιο συγκινητική» (Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης). «…Πολλά δε θέλει ο άνθρωπος, να ‘ν’ ήμερος να ‘ναι άκακος, λίγο φαΐ, λίγο κρασί, Χριστούγεννα κι Ανάσταση» (Οδυσσέας Ελύτης). Αφού διαβάσετε τους παραπάνω στίχους να επιχειρηματολογήσετε για τη σημασία των Χριστουγέννων και του Πάσχα στη ζωή του σύγχρονου ανθρώπου. (25 Μονάδες)
- 168. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Ο Ακάθιστος Ύμνος είναι αφιερωμένος… α. στην Παναγία β. στη νίκη της Εκκλησίας γ. στην Κωνσταντινούπολη 2. Η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τη Θεοτόκο… α. με ειδικούς ύμνους, ναούς και εικόνες β. με ειδική θεία λειτουργία γ. κάθε Σάββατο 3. Κάθε Παρασκευή της Μ Σαρακοστής ψάλλεται… α. ο μεγάλος παρακλητικός κανόνας β. ο Ακάθιστος Ύμνος γ. ο Επιτάφιος Θρήνος 4. Η Παναγία αποκαλείται και… α. αοίδιμος β. αειπάρθενος γ. αείμνηστος 5. Η Κοίμηση της Θεοτόκου γιορτάζεται… α. στις 26 Δεκεμβρίου β. στις 15 Αυγούστου γ. στις 14 Σεπτεμβρίου (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Στην ……………. η λατρευτική σύναξη ήταν συνδυασμένη με τη ……………. και τα έργα αγάπης. Μετά τη θεία λατρεία στον ναό, οι πιστοί ενωμένοι με τον σύνδεσμο της ……………. και της ειρήνης, επέστρεφαν στον κόσμο για να εφαρμόσουν όσα έμαθαν και …………. από την τέλεση του μυστηρίου της …………….». (βίωσαν / αγάπης / αρχαία Εκκλησία / Θείας Ευχαριστίας / φιλανθρωπία) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο αναστάσιμος χαιρετισμός των πιστών είναι «Χαρούμενη Ανάσταση». 2. Η Ανάσταση του Χριστού θεωρείται θεμέλιο της Εκκλησίας. 3. Για την Εκκλησία η πίστη είναι μάταιη χωρίς την Ανάσταση. 4. Η Ανάσταση του Χριστού απουσιάζει από το Σύμβολο της Πίστεως.
- 169. 5. Η Ανάστασητου Χριστού ταυτίζεται με την Ανάληψή του στον ουρανό. (5 Μονάδες) δ) Να συνδέσετε κάθε ημέρα της Μεγάλης Εβδομάδας στην πρώτη στήλη με το γεγονός με το οποίο σχετίζεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μεγάλη Δευτέρα 1. Πάθη και Σταύρωση του Χριστού β. Μεγάλη Τρίτη 2. Μυστικός Δείπνος γ. Μεγάλη Τετάρτη 3. Γυναίκα που άλειψε τα πόδια του Χριστού με μύρο δ. Μεγάλη Πέμπτη 4. Απιστία του Θωμά ε. Μεγάλη Παρασκευή 5. Παραβολή των δέκα παρθένων 6. Ανάληψη του Χριστού 7. Πάγκαλος Ιωσήφ και περιστατικό με την άκαρπη συκιά (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η σάρκωση του Χριστού… α. είναι ιστορικό γεγονός β. για την Εκκλησία αποτελεί παράδοξο μυστήριο γ. είναι γεγονός ύψιστης ταπείνωσης του Θεού δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Η ορθόδοξη λατρεία είναι μία κίνηση να διακρίνουμε τον αληθινό Θεό, ο οποίος διαρκώς φανερώνεται στην καθημερινότητα και πραγματικότητα της ζωής μας, να τοποθετηθούμε μέσα στους κόλπους της αγάπης Του, να εκφράσουμε ανταποδοτικά την ευχαριστία και την αγάπη μας, να κοινωνήσουμε τελικά μαζί Του, να περιχωρήσουμε στη χάρη και ενέργειά Του, να ζήσουμε τη συγγένεια μαζί Του…» (Μητροπολίτης Μεσογαίας και Λαυρεωτικής Νικόλαος). Στο παραπάνω κείμενο, με τίτλο «Η κατάργηση της ατομικότητας μέσα στη Θεία Λατρεία», ο συγγραφέας περιγράφει τη σχέση του Θεού με τον άνθρωπο, όπως τη βιώνει η Εκκλησία στη λατρεία της. Να διαλέξετε ένα στοιχείο που σας κάνει ιδιαίτερη εντύπωση και να το σχολιάσετε παραπέμποντας σε κάποιο από τα θέματα του φετινού μαθήματος των Θρησκευτικών. (25 Μονάδες)
- 170. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναχαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο χώρος τέλεσης της λατρείας ονομάζεται βωμός, διότι σ’ αυτόν «κατοικεί» ο Θεός. 2. Σε περιόδους διωγμών συχνά η λατρεία ετελείτο σε κατακόμβες και τάφους μαρτύρων. 3. Ο τόπος τέλεσης της λατρείας ονομάζεται, εκτός από ναός, και Εκκλησία, επειδή εκεί γίνεται η σύναξη της χριστιανικής κοινότητας. 4. Οι πρώτοι μεγάλοι ναοί κτίστηκαν αμέσως μετά από την εποχή των Αποστόλων. 5. Ο μοναδικός αρχιτεκτονικός ρυθμός που ταιριάζει σε χριστιανικό ναό είναι τα μαρτύρια. (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Σε θέματα λατρείας, ο Χριστός… α. κατήργησε τον μωσαϊκό νόμο β. τήρησε την παράδοση και τον μωσαϊκό νόμο γ. απέρριψε την υποκρισία των χριστιανών 2. Στη διήγηση της Σαμαρείτισσας, ο Χριστός… α. ζητά η λατρεία του Θεού να γίνεται σε συγκεκριμένο τόπο β. ενισχύει τις φαρισαϊκές παραδόσεις για τη λατρεία γ. φανερώνει την πνευματική διάσταση της λατρείας 3. Πολλοί προφήτες της Παλαιάς Διαθήκης… α. καυτηρίασαν την υποκρισία και την τυπολατρία β. υπερασπίστηκαν τη λατρεία των ειδώλων γ. τελούσαν τη Θεία Λειτουργία 4. Σύμφωνα με τη διήγηση της Σαμαρείτισσας, το σημαντικότερο στη λατρεία είναι… α. να γίνεται τυπικά, εξωτερικά, από συνήθεια β. η προσκύνηση και οι θυσίες στο Γαριζίν γ. να γίνεται με τη δύναμη του Πνεύματος 5. Στην Καινή Διαθήκη θεωρείται σημαντικό η λατρεία να γίνεται… α. με καθαρή καρδιά β. πάντοτε στον ίδιο τόπο γ. πάντοτε με τον ίδιο τρόπο (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε κάθε όρο της πρώτης στήλης με τον αντίστοιχη λέξη ή φράση της δεύτερης στήλης με την οποία σχετίζεται, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της
- 171. πρώτης στήλης μεέναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Θεία Κοινωνία 1. Μαθητές β. Μυστικός Δείπνος 2. Άφεση αμαρτιών γ. Φαρισαίοι 3. Υποκρισία δ. Πάσχα 4. Αμνός ε. Θυσία 5. Ανάσταση Χριστού 6. Μωυσής 7. Δαβίδ (5 Μονάδες) δ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Ο Χριστός ήρθε στον κόσμο «για να θεραπεύσει τις ψυχές και τα ……………….. μας από κάθε ασθένεια και αδυναμία». Η ……………… αυτή παραπέμπει στα ……………… του Κυρίου. Ο Χριστός έδωσε στον άνθρωπο την αληθινή υγεία, όχι θεραπεύοντας μόνο ……………… τους αρρώστους, αλλά βοηθώντας τους να συνειδητοποιήσουν ότι προϋπόθεση της σωματικής υγείας είναι η ……………… : «βλέπεις ότι έγινες υγιής· να μην αμαρτάνεις πλέον». (αλήθεια / ψυχική / σωματικά / σώματα / θαύματα) (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Το έργο της Εκκλησίας είναι… α. διδακτικό β. φιλανθρωπικό γ. λατρευτικό δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Στην παράδοση της Εκκλησίας αλλά και του τόπου μας έχει ξεχωριστή θέση η Μεγάλη Εβδομάδα. Να αναφερθείτε σε αυτή την παράδοση και να σχολιάσετε το νόημα που αυτή έχει για τους πιστούς. (25 Μονάδες)
- 172. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1.Η σύσταση του μυστηρίου του Βαπτίσματος οφείλεται… α. στον απόστολο Πέτρο β. στην Παλαιά Διαθήκη γ. στον Ιησού Χριστό 2. Στην πρώτη χριστιανική εποχή, πριν το Βάπτισμα ήταν απαραίτητη η… α. κατήχηση β. γνώση της Παλαιάς Διαθήκης γ. Θεία Κοινωνία 3. Ο θεσμός του νηπιοβαπτισμού… α. καθιερώθηκε από τον Ιωάννη τον Πρόδρομο β. είναι άγνωστος στην Εκκλησία γ. επικράτησε από νωρίς στην Εκκλησία 4. Το Βάπτισμα του νέου πιστού γίνεται… α. στο όνομα της Αγίας Τριάδος β. στο όνομα του Ιησού Χριστού και των αποστόλων γ. στο όνομα του Αγίου Πνεύματος 5. Η τριπλή κατάδυση και ανάδυση στο νερό της κολυμπήθρας σημαίνει… α. τη συμμετοχή του βαπτιζόμενου στην τριήμερη ταφή και την Ανάσταση του Χριστού β. την πνευματική ευθύνη του αναδόχου γ. την τήρηση ενός αρχαίου εθίμου (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Αμέσως μετά τον ………………….. των Τιμίων Δώρων διαβάζονται τα λεγόμενα ……………………, δηλαδή ένας κατάλογος, όπου είναι γραμμένα τα ………………….. ζωντανών και νεκρών. Η ……………………. τους μας θυμίζει ότι είμαστε όλοι ………………………. και στο κλίμα αυτό προετοιμαζόμαστε για τη Θεία Κοινωνία». (δίπτυχα / ανάγνωση / ονόματα / καθαγιασμό / ενωμένοι) (5 Μονάδες)
- 173. Γ) Να αντιστοιχήσετετις λέξεις ή φράσεις της Α’ στήλης με εκείνες που σχετίζονται στη Β’ στήλη (στη Β’ στήλη έχει δύο λέξεις ή φράσεις περισσότερες). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μυστικός Δείπνος 1. Απόστολος Παύλος, ο απόστολος των εθνών β. Άρτος και Οίνος 2. Επίκληση και καθαγιασμός Τιμίων Δώρων γ. «Λάβετε φάγετε..» και… 3. Το Σώμα και το Αίμα του Χριστού στη Θεία Ευχαριστία δ. Άγιο Πνεύμα 4. Ιουστίνος, φιλόσοφος και μάρτυρας ε. Θεία Λειτουργία 5. «Πίετε εξ αυτού πάντες». Συστατικοί λόγοι του μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας 6. Συνεχίζεται ως Δείπνο Αγάπης στην πρώτη Εκκλησία 7. Η πιο γνωστή είναι έργο του Ιωάννου Χρυσοστόμου (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η μετάνοια οδηγεί στην απελπισία. 2. Το έργο του εξομολόγου-ιερέα ταυτίζεται με αυτό του κοινωνικού λειτουργού. 3. Στο μυστήριο της Μετανοίας ο Θεός συγχωρεί δια του ιερέα. 4. Μόνο ο Θεός είναι αναμάρτητος. 5. Το αίσθημα ντροπής είναι ενδεικτικό της πορείας προς τη μετάνοια. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία τους Εκκλησίας, από τους φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή τους (3 Μονάδες). 1. Με το μυστήριο του Γάμου ο άνδρας και η γυναίκα ενώνονται «εις σάρκα μία» δηλαδή… α. γίνονται σύζυγοι και μοιράζονται τους χαρές και τους λύπες β. αποτελούν ψυχοσωματική ενότητα γ. επιδιώκουν την ολοκλήρωσή τους δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες)
- 174. ΘΕΜΑ Β1 Ο άγιοςΙωάννης ο Χρυσόστομος σε ένα κείμενό του αναφέρει: «Οι άνδρες, λέει (ο απόστολος Παύλος), "να αγαπάτε τις γυναίκες σας, καθώς ο Χριστός αγάπησε την Εκκλησία". Είδες μέγεθος της υπακοής; Άκουσε και το μέγεθος της αγάπης. Θέλεις να σε υπακούει η γυναίκα σου, καθώς και η Εκκλησία το Χριστό; Φρόντιζε κι εσύ αυτήν, όπως ο Χριστός φροντίζει την Εκκλησία». Με βάση το παραπάνω κείμενο, να αναπτύξετε το πρότυπο της σχέσης άνδρα και γυναίκας μέσα στον Γάμο όπως το προβάλλει η Εκκλησία. (25 Μονάδες) .
- 175. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η ένταξη του χριστιανού στην Εκκλησία γίνεται με το μυστήριο… α. της Εξομολόγησης και την τελετή του Αγίου Μύρου β. του Χρίσματος και τη Θεία Ευχαριστία γ. του Βαπτίσματος και του Χρίσματος 2. Ο/Η ανάδοχος θεωρείται από την Εκκλησία… α. πνευματικός πατέρας ή μητέρα του νεοφώτιστου β. μάρτυρας ότι ένας άνθρωπος βαπτίστηκε γ. βοηθός του ιερέα στο μυστήριο του Βαπτίσματος 3. Μια επιπλέον ονομασία του Βαπτίσματος είναι… α. «χρίσμα» επειδή ο νεοφώτιστος χρίεται με ιερό λάδι β. «λουτρό αναγέννησης» επειδή οδηγεί σε μια νέα ζωή γ. «φως» επειδή ο νεοφώτιστος φέρει άσπρη λαμπάδα 4. Η καθιέρωση του Βαπτίσματος οφείλεται… α. στη σύσταση του ίδιου του Χριστού προς τους Αποστόλους β. στη διδασκαλία της Παλαιάς Διαθήκης γ. στα λαϊκά έθιμα της εποχής του Χριστού 5. Στην αρχαία Εκκλησία η κατήχηση ήταν… α. το κήρυγμα που γινόταν στους βαπτισμένους πιστούς β. η διαδικασία διδαχής και προετοιμασίας των ανθρώπων για το Βάπτισμα γ. ο χώρος που στέκονταν οι πρεσβύτεροι στον ναό κατά το Βάπτισμα (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Κατά τη …………………………. οι χριστιανοί προσεύχονται στον Θεό για ολόκληρη τη δημιουργία. Μέσα από τις …………………………. του διακόνου ή του ιερέα παρακαλούν για όλους τους ανθρώπους. Παρακαλούν επίσης για την ………………………… της γης, για ……………………………. στον κόσμο, για τους αρρώστους, τους καταπονημένους, τους ……………………………. , για να φυλάει όλον τον κόσμο από κάθε θλίψη, οργή, κίνδυνο και ανάγκη». (αιχμαλώτους / Θεία Λειτουργία / ευφορία / αιτήσεις / ειρήνη) (5 Μονάδες)
- 176. γ) Να συνδυάσετετις φράσεις που αφορούν στην παράδοση και εξέλιξη της Θείας Ευχαριστίας της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Δείπνο αγάπης 1. Ιερού Χρυσοστόμου, Μεγάλου Βασιλείου, Αγίου Γρηγορίου Θεολόγου β. Λόγια του Χριστού στο Μυστικό Δείπνο 2. Μετάληψη του Σώματος και του Αίματος Χριστού γ. Πατέρες της Εκκλησίας συγγραφείς Θείων Λειτουργιών 3. Μίμηση του Μυστικού Δείπνου κατά την αποστολική εποχή δ. Ολοκλήρωση Θείας Ευχαριστίας 4. Κήρυγμα προς τους πιστούς σε φυλλάδια ε. Τάφοι μαρτύρων 5. «Λάβετε φάγετε τούτο εστίν το Σώμα μου… Πίετε εξ αυτού πάντες τούτο εστί το Αίμα μου» 6. Κοσμάς Αιτωλός, Πατριάρχης Γρηγόριος Ε΄ 7. Τέλεση Θείας Ευχαριστίας επί των μνημάτων κατά την περίοδο των διωγμών (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η εξομολόγηση των αμαρτιών μπροστά σε μια εικόνα αντικαθιστά το μυστήριο της Εξομολόγησης. 2. Στην Εκκλησία, οι όροι Μετάνοια και Εξομολόγηση δεν συνδέονται μεταξύ τους 3. Στην Καινή Διαθήκη, ο Ιωάννης ο Πρόδρομος κήρυττε τη μετάνοια. 4. Οι ιερείς εξομολογούν αλλά δεν εξομολογούνται. 5. Η διδασκαλία για τη μετάνοια ήταν άγνωστη στην Παλαιά Διαθήκη. (5 Μονάδες) ε)Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Ο Απόστολος Παύλος ονομάζει το μυστήριο του γάμου «μέγα» γιατί η ένωση του άνδρα και της γυναίκας έχει ως πρότυπο α. την ένωση του Χριστού με την Εκκλησία β. την ένωση του Αδάμ με την Εύα γ. την ένωση όλων των ανθρώπων
- 177. δ. κανένα απότα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Ο νηπιοβαπτισμός επικράτησε στην Εκκλησία, χωρίς να αποκλείεται να βαπτίζεται κάποιος ενήλικας. Ποια είναι τα επιχειρήματα, κατά τη γνώμη σας, που υποστηρίζουν τον νηπιοβαπτισμό και ποια το βάπτισμα ενηλίκων; (25 Μονάδες
- 178. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Το νερό στο Βάπτισμα συμβολίζει… α. τη σωματική καθαριότητα β. τον καθαρισμό του πιστού από την αμαρτία, την αναγέννηση γ. την αξία του νερού για τη ζωή 2. Η επάλειψη με λάδι στο Βάπτισμα συμβολίζει… α. την πάλη ενάντια στο κακό, την αμαρτία β. την ανάγκη για λάμψη του σώματος γ. την αξία της σωματικής ομορφιάς 3. Η αποκοπή των τριχών από το κεφάλι, κατά το Βάπτισμα, συμβολίζει… α. την ωραιότητα της κεφαλής του πιστού β. την προσφορά προς τους νεκρούς, όπως στην αρχαία Ελλάδα γ. τη θυσία του πιστού προς τον Χριστό και την ένωσή του μ’ Αυτόν 4. Η τριπλή κατάδυση και ανάδυση στο νερό της κολυμβήθρας δηλώνει… α. την κάθοδο στη γη από τους ουρανούς του Χριστού β. τη συμμετοχή στην τριήμερη ταφή και ανάσταση του Χριστού γ. την είσοδο του παιδιού στον κόσμο και τη ζωή 5. Ο ανάδοχος στο Βάπτισμα… α. εκπροσωπεί τον Χριστό στο μυστήριο του Βαπτίσματος β. ομολογεί για λογαριασμό του παιδιού την πίστη της Εκκλησίας γ. αντικαθιστά τον ιερέα όταν χρειαστεί στο μυστήριο του Βαπτίσματος (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με της κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η περιγραφή της πρώτης Θείας Ευχαριστίας της οδηγεί της …………………. Χρόνους. Οι απόστολοι μαζί με τη ………………….. του Ευαγγελίου παρέδιδαν και τον τρόπο …………….. της Θείας Ευχαριστίας, που ήταν μια ………………… των πράξεων του Κυρίου κατά τον …………. Δείπνο». (επανάληψη / τέλεσης / Μυστικό / αποστολικούς / διδασκαλία) (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τα τελούμενα στη Θεία Λειτουργία που αναφέρονται στην πρώτη στήλη με την ερμηνεία τους η οποία αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν).
- 179. ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗΒ α. Μεγάλη Είσοδος 1. Ανάγνωση αποσπάσματος από την Καινή Διαθήκη β. Ευαγγελικό ανάγνωσμα 2. Η φάση του καθαγιασμού των Τιμίων Δώρων, δηλ. της μεταβολής τους σε Σώμα και Αίμα Χριστού γ. Μικρή Είσοδος 3. Μεταφορά των Τιμίων Δώρων στην Αγία Τράπεζα δ. Θεία Κοινωνία 4. Ανάγνωση του Ψαλτηρίου ε. Αγία Αναφορά 5. Μετάληψη του σώματος και του αίματος του Χριστού 6. Μεταφορά του Ευαγγελίου στο κέντρο του ναού 7. Είσοδος των πιστών στο Ιερό Βήμα (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Ο άνθρωπος ο οποίος μετανοεί… α. επανασυνδέεται με τον Θεό και τον συνάνθρωπο β. λυπάται επειδή δεν μπορεί να θεραπεύσει τα πάθη του γ. χαίρεται επειδή θα αποφύγει την τιμωρία για τα λάθη του δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Εκκλησία θεωρεί τον Γάμο μυστήριο επειδή είναι ο αρχαιότερος ανθρώπινος θεσμός. 2. Η Εκκλησία θεωρεί ως πρωταρχικό σκοπό του Γάμου την απόκτηση παιδιών. 3. Η Εκκλησία ταυτίζει τον εκκλησιαστικό με τον πολιτικό Γάμο. 4. Για την Εκκλησία, ο κύριος σκοπός του Γάμου είναι η τελείωση των προσώπων και η σωτηρία. 5. Στο μυστήριο του Γάμου, η Εκκλησία ευλογεί ακόμη και τα υλικά στοιχεία που έχουν σχέση με αυτόν. (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Με το Χρίσμα το νέο μέλος της Εκκλησίας, με τη χάρη του Αγίου Πνεύματος, γίνεται βασιλιάς, ιερέας και προφήτης. Αναλαμβάνει τον ρόλο και τις ευθύνες του απέναντι στον κόσμο και στην ιστορία, προσφέρει πνευματική θυσία και η ζωή του αποκτά πνευματικό περιεχόμενο· διδάσκει στους συνανθρώπους του τον λόγο του Θεού: την αγάπη, την ελπίδα, τη θυσία, τη χαρά και την ένωση μαζί Του.
- 180. Να εκτιμήσετε τηνευθύνη του χριστιανού απέναντι στον συνάνθρωπό του, τον εαυτό του και τον Θεό, με βάση την προσφορά του μυστηρίου του Χρίσματος. (25 Μονάδες)
- 181. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με της διδασκαλία και τις μαρτυρίες της ιστορίας της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η Θεία Ευχαριστία είναι… α. η ουσία κάθε εκκλησιαστικής τελετής β. το κέντρο της χριστιανικής λατρείας γ. η προετοιμασία για τα άλλα μυστήρια 2. Η Θεία Ευχαριστία συνεστήθη από τον Χριστό… α. στη διάρκεια του Μυστικού Δείπνου β. μετά την Ανάστασή Του γ. πριν την είσοδο στα Ιεροσόλυμα 3. Με την τέλεση της πρώτης Θείας Ευχαριστίας ο Χριστός… α. έκανε μια νέα αρχή για το Ιουδαϊκό Πάσχα β. εγκαινιάζει το νέο και αληθινό Πάσχα γ. καταργεί την εορτή του Πάσχα 4. Κατά την αποστολική εποχή, πριν τη Θεία Ευχαριστία γινόταν… α. το δείπνο της συγγνώμης β. το δείπνο της αγάπης γ. διανομή τροφίμων στους απόρους 5. Από τα πρωτοχριστιανικά χρόνια μέχρι σήμερα… α. γράφτηκαν πολλές Λειτουργίες β. γράφτηκε μόνο μία Θεία Λειτουργία γ. δεν γράφτηκε καμιά Θεία Λειτουργία (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Ο Κύριος αγαπούσε και συγχωρούσε τους …………………. όταν αυτοί έδειχναν …………………. και …………………. στο πρόσωπό Του. Γι αυτό τον λόγο σύστησε το …………………. της Μετάνοιας ή ……………………». (μυστήριο / αμαρτωλούς / αγάπη / εξομολόγησης / πίστη) (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τα τελούμενα στη Θεία Λειτουργία που αναφέρονται στην πρώτη στήλη με την ερμηνεία τους η οποία αναφέρεται στη δεύτερη στήλη,
- 182. αντιστοιχίζοντας κάθε φοράέναν αριθμό της πρώτης στήλης με ένα γράμμα της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β 1. Λειτουργία των κατηχουμένων α. Περικοπές από τα Ευαγγέλια 2. Μικρή Είσοδος β. Τέλος της Θείας Λειτουργίας 3. Μεγάλη Είσοδος γ. «Άγιος ο Θεός, άγιος ισχυρός, άγιος αθάνατος…» 4. Ευαγγελικό ανάγνωσμα δ. Μεταφορά του Ευαγγελίου από την Αγία Τράπεζα στο κέντρο του ναού 5. Τρισάγιος ύμνος ε. Συμμετείχαν και οι μη βαπτισμένοι στ. Ανάγνωση προσευχών ζ. μεταφορά του άρτου και του οίνου από την Πρόθεση στην Αγία Τράπεζα (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο πολιτικός και ο θρησκευτικός γάμος έχουν νομική ισχύ. 2. Για την Εκκλησία ο Γάμος έχει τον χαρακτήρα συμβολαίου, μιας συμβολαιογραφικής πράξης. 3. Στην Εκκλησία, το μυστήριο του Γάμου ενώνει τους συζύγους με τη θεϊκή ευλογία και αγιάζει τα υλικά του στοιχεία. 4. Ο Γάμος κατά την Εκκλησία είναι μια μορφή αναγνώρισης της συζυγικής ζωής με χαρακτηριστικά έντονα κοινωνιολογικά και λιγότερο θρησκευτικά. 5. Το κυριότερο κίνητρο για τη δημιουργία ενός συζυγικού δεσμού είναι η οικονομική και κοινωνική αποκατάσταση της γυναίκας. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την πρόταση 1 με τη σωστή απάντηση από τις φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Να υποστηρίξετε την επιλογή σας με ένα επιχείρημα ή παράδειγμα (3 Μονάδες). 1. Στη ζωή της Εκκλησίας, στους λαϊκούς και τους κληρικούς υπάρχει… α. αντίθεση ρόλων β. συνευθύνη γ. ίση κατανομή καθηκόντων και υποχρεώσεων (5 Μονάδες)
- 183. ΘΕΜΑ Β1 Στην τέλεσητου μυστηρίου του Βαπτίσματος ψάλλεται ο στίχος «Όσοι εις Χριστόν εβαπτίσθητε, Χριστόν ενεδύσασθε» (όσοι βαπτισθήκατε στο όνομα του Χριστού, έχετε ντυθεί τον Χριστό). Τον ίδιο στίχο, για άλλο σκοπό, ακούμε να ψάλλεται και στη λειτουργία της Ανάστασης. Επιπρόσθετα, η τριπλή κατάδυση του βαπτιζόμενου στο νερό παραπέμπει στην ταφή και Ανάσταση του Χριστού. Με βάση αυτή την αναφορά να αναπτύξετε τη σχέση που υπάρχει ανάμεσα στον τρόπο τέλεσης του Βαπτίσματος και τη διδασκαλία της Εκκλησίας για την Ανάσταση του Χριστού. (25 Μονάδες)
- 184. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Με την τέλεση της πρώτης Θείας Ευχαριστίας ο Χριστός…. α. έκανε μια νέα αρχή για το Ιουδαϊκό Πάσχα β. εγκαινιάζει το νέο και αληθινό Πάσχα γ. καταργεί την εορτή του Πάσχα 2. Από τα πρωτοχριστιανικά χρόνια μέχρι σήμερα… α. γράφτηκαν πολλές Λειτουργίες β. γράφτηκε μόνο μία Θεία Λειτουργία γ. δεν γράφτηκε καμιά Θεία Λειτουργία 3. Στα πρωτοχριστιανικά χρόνια, στις ευχές της Θείας Λειτουργίας… α. οι χριστιανοί αγνοούσαν τι να κάνουν β. δεν υπήρχε σταθερό και μόνιμο κείμενο γ. χρησιμοποιούσαν μόνο λόγια του Χριστού 4. Ορισμένοι από τους συγγραφείς Λειτουργιών είναι… α. Πατέρες της Εκκλησίας (όπως ο Μέγας Βασίλειος) β. Προφήτες της Παλαιάς Διαθήκης (όπως ο Ησαΐας) γ. Απολογητές της πρώτης Εκκλησίας (όπως ο Αριστείδης) 5. Τα λόγια του Χριστού που παραπέμπουν στην ίδρυση του μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας είναι… α. «λάβετε φάγετε…», «πίετε εξ αυτού πάντες…» β. «ο Θεός αγάπη εστί» γ. «πλούσιοι επτώχευσαν και επείνασαν…» (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Είναι ανθρώπινο το να αμαρτάνει κανείς. Μόνο ο Θεός είναι ………………… . Μερικά, όμως, αμαρτήματα απωθούνται και γίνονται ………………… που επηρεάζουν τόσο την ………………… ζωή όσο και τη ζωή των άλλων. Το μυστήριο της ………………… μπορεί να απαλλάξει από τις συνέπειες της αμαρτίας, τις τύψεις τις …………………». (τραύματα / μετάνοιας / προσωπική / αναμάρτητος / ενοχές) (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τα μέρη της Θείας Ευχαριστίας της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της
- 185. πρώτης στήλης μεέναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. «Λειτουργία των πιστών» 1. Περικοπή από τη ζωή των αποστόλων και της πρώτης Εκκλησίας β. Απαγγελία του Συμβόλου της Πίστεως 2. Αγιασμός του οίνου και του άρτου από τον ιερέα γ. Μικρή Είσοδος 3. Παρέμεναν στον ναό και οι κατηχούμενοι δ. Αποστολικό ανάγνωσμα 4. Θεία Κοινωνία προς όλους τους πιστούς ε. «Λειτουργία Κατηχουμένων» 5. Το μέρος της Θείας Λειτουργίας που παραβρίσκονται μόνον όσοι έχουν βαπτιστεί 6. Ομολογία κοινής πίστης 7. Μεταφορά του Ευαγγελίου από την Αγία Τράπεζα στο μέσον του ναού (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη λατρεία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Μετά τον Χριστό οι απόστολοι όρισαν τους διαδόχους τους με κλήρωση. 2. Οι βαθμοί της Ιεροσύνης είναι επτά όσα και τα μυστήρια. 3. Το μυστήριο της Ιεροσύνης τελείται στη Θεία Λειτουργία. 4. Η αδιάσπαστη συνέχεια των χειροτονιών ονομάζεται «αποστολική διαδοχή». 5. Κάθε λειτούργημα μέσα στην Εκκλησία είναι διακονία. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Οι χριστιανικοί ύμνοι… α. είναι συνδεδεμένοι με τη χριστιανική λατρεία β. εκφράζουν αλήθειες για τον Χριστό, τη Θεοτόκο, την Αγία Τριάδα, τους αγίους γ. έχουν επηρεάσει σύγχρονους πεζογράφους και ποιητές δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες)
- 186. ΘΕΜΑ Β1 «Οι άνδρεςνα αγαπάτε τις γυναίκες σας, όπως ο Χριστός αγάπησε την Εκκλησία και πρόσφερε τη ζωή του γι' αυτήν· ήθελε έτσι να την εξαγιάσει καθαρίζοντάς την με το λουτρό του βαπτίσματος και με τον λόγο, ώστε να την έχει ως νύφη την Εκκλησία με όλη της τη λαμπρότητα, την καθαρότητα και την αγιότητα, χωρίς ψεγάδι ή ελάττωμα ή κάτι παρόμοιο. Το ίδιο και οι άνδρες οφείλουν να αγαπούν τις γυναίκες τους, όπως αγαπούν το ίδιο τους το σώμα. Όποιος αγαπάει τη γυναίκα του αγαπάει τον εαυτό του... Το μυστήριο αυτό είναι μεγάλο, που εγώ σας λέω ότι αναφέρεται στη σχέση Χριστού και Εκκλησίας» (Απόστολος Παύλος). Στο παραπάνω απόσπασμα, από την προς Εφεσίους Επιστολή, ο Απόστολος Παύλος χαρακτηρίζει τον Γάμο, μυστήριο μεγάλο («μέγα»). Να εξηγήσετε τους λόγους για τους οποίους αποδίδει στο μυστήριο του Γάμου αυτόν τον χαρακτηρισμό. (25 Μονάδες)
- 187. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Οι εκφράσεις «Λάβετε φάγετε…», «Πίετε εξ αυτού πάντες …» λέγονται κατά τη διάρκεια… α. της Θείας Ευχαριστίας β. της Μετάνοιας γ. της Εξομολόγησης 2. Το κέντρο της χριστιανικής λατρείας αποτελεί… α. η θεία οικονομία β. η Θεία Ευχαριστία γ. η Μικρή Είσοδος 3. Η Θεία Ευχαριστία συστάθηκε από τον ίδιο τον Χριστό… α. κατά τη διάρκεια του Μυστικού Δείπνου β. κατά τη διάρκεια του Γάμου στην Κανά της Γαλιλαίας γ. κατά τη διάρκεια της Πεντηκοστής 4. Κατά την Αποστολική εποχή, πριν από τη Θεία Ευχαριστία… α. γινόταν το δείπνο της αγάπης β. γινόταν η διανομή των δώρων γ. γινόταν ο εορτασμός του Πάσχα 5. Με την επίκληση του Αγίου Πνεύματος καθαγιάζεται το ψωμί και το κρασί και μεταβάλλεται… α. σε Σώμα και Αίμα Χριστού β. μόνο σε Σώμα Χριστού γ. μόνο σε Αίμα Χριστού (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. « Ο Θεός δημιούργησε και ευλόγησε το πρώτο………………. καθώς η …………. ήταν για τον Αδάμ ……………… από τη σάρκα του, ………………. μαζί του στον δρόμο για την ………………… και την ένωση με τον Θεό». (τελείωση / ζευγάρι / Εύα / σάρκα / συμπορευτής) (5 Μονάδες) γ) Να αντιστοιχήσετε τις λέξεις ή φράσεις της Α’ στήλης με εκείνες που σχετίζονται στη Β’ στήλη (στη Β’ στήλη έχει δύο λέξεις ή φράσεις περισσότερες).
- 188. ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗΒ α. Μυστικός Δείπνος 1. Απόστολος Παύλος, ο απόστολος των εθνών β. Άρτος και Οίνος 2. Επίκληση και καθαγιασμός Τιμίων Δώρων γ. «Λάβετε φάγετε..» και… 3. Το Σώμα και το Αίμα του Χριστού στη Θεία Ευχαριστία δ. Άγιο Πνεύμα 4. Ιουστίνος, φιλόσοφος και μάρτυρας ε. Θεία Λειτουργία 5. «Πίετε εξ αυτού πάντες». Συστατικοί λόγοι του μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας 6. Συνεχίζεται ως Δείπνο Αγάπης στην πρώτη Εκκλησία 7. Η πιο γνωστή είναι έργο του Ιωάννου Χρυσοστόμου (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη λατρεία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Ιεροσύνη στην Εκκλησία διακρίνεται σε «ειδική» και «γενική». 2. Οι ιερείς και οι επίσκοποι θεωρούνται ποιμένες και πατέρες. 3. Οι κληρικοί με τη χάρη του Αγίου Πνεύματος ασκούν τη διοίκηση, τη διδαχή και τη λατρεία της Εκκλησίας. 4. Οι βαθμοί της Ιεροσύνης στην Εκκλησία είναι τρεις: του διακόνου, του πρεσβυτέρου και του επισκόπου. 5. Ο θεσμός της Ιεροσύνης είναι διαδεδομένος μόνο στην Ορθόδοξη Εκκλησία και όχι στον υπόλοιπο χριστιανικό κόσμο. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η βυζαντινή εκκλησιαστική μουσική α. είναι φωνητική β. διασώζεται στο δημοτικό τραγούδι γ. έχει ως σκοπό τη δημιουργία κατάνυξης και ευλάβειας δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες)
- 189. ΘΕΜΑ Β1 «"Οι άνδρεςνα αγαπάτε τις γυναίκες σας, καθώς και ο Χριστός αγάπησε την Εκκλησία". Είδες μέγεθος της υπακοής; Άκουσε και το μέγεθος της αγάπης. Θέλεις να σε υπακούει η γυναίκα σου, καθώς η Εκκλησία το Χριστό; Φρόντιζε κι εσύ αυτήν, όπως ο Χριστός φροντίζει την Εκκλησία. Είτε πρέπει να δώσεις την ψυχή σου για τη γυναίκα, είτε πρέπει να πληγωθείς μύριες φορές, είτε να υπομείνεις και να πάθεις οτιδήποτε ... Ποια ένωση υπάρχει, όταν η γυναίκα τρέμει τον άνδρα; Ποια ηδονή θ' απολαύσει ο ίδιος ο άνδρας, όταν ζει με τη γυναίκα του και της συμπεριφέρεται σαν να ήταν δούλα;». Στο παραπάνω απόσπασμα ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος μιλάει για την αγάπη των συζύγων. Να εντοπίσετε στο παραπάνω κείμενο και να αναλύσετε τα χαρακτηριστικά της αγάπης τους. (25 Μονάδες)
- 190. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1.Κατά τη Θεία Λειτουργία οι πιστοί προσεύχονται στον Θεό… α. μόνο για τους παρόντες στον ναό β. μόνο για τους ορθόδοξους χριστιανούς γ. για όλη τη δημιουργία 2. Κορυφαία ιερή στιγμή στη Θεία Λειτουργία είναι η… α. αγία Αναφορά β. ακολουθία του Όρθρου γ. αρτοκλασία 3. Η Λειτουργία των κατηχουμένων αποτελεί… α. το τέλος της Θείας Λειτουργίας β. το πρώτο μέρος της Θείας Λειτουργίας γ. μέρος του μυστηρίου του Βαπτίσματος 4. Μέσα στη Θεία Λειτουργία απαγγέλλεται… α. ο Ακάθιστος Ύμνος β. το Σύμβολο της Πίστεως γ. ο Ύμνος της Αγάπης 5. Στο τέλος της Θείας Λειτουργίας οι πιστοί… α. συμμετέχουν στη Θεία Κοινωνία β. εξομολογούνται τις αμαρτίες τους γ. διαβάζουν το Ευαγγέλιο (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Στον χριστιανικό Γάμο είναι αδύνατη η …………….. μεταξύ των ανθρώπων χωρίς …………….. στον Θεό. Γι’ αυτό τονίζεται ότι ο άνδρας αγαπά και φροντίζει τη …………….. όπως ο Χριστός την ……………... . Ο άνδρας αναφέρεται ως …………….. της γυναίκας όχι με την έννοια της εξουσίας αλλά της θυσίας». (κεφαλή / αγάπη / γυναίκα / Εκκλησία / αναφορά) (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τις φράσεις της πρώτης στήλης με τις φράσεις τις οποίες σχετίζονται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης
- 191. στήλης με έναναριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μετάνοια είναι… 1. μεσίτης και μέσω αυτού έρχεται η συγχώρεση των αμαρτιών β. Τις αμαρτίες συγχωρεί… 2. σαμάνος που πέφτει σε καταληψία και έτσι λυτρώνει τους ανθρώπους από το μίασμα γ. Όσα αναφέρει κάποιος στην εξομολόγηση… 3. η συμφιλίωση του άνθρωπου με τον εαυτό του, τους συνανθρώπους του και τον Θεό δ. Ο ιερέας στην εξομολόγηση είναι… 4. η ντροπή, που αισθάνεται ο εξομολογούμενος ε. Εμπόδιο στη Μετάνοια είναι 5. η μεγάλη απόσταση Εκκλησίας και πόλεως 6. ο Θεός που είναι και αποδέκτης της εξομολόγησης 7. δεν κοινολογούνται, υπάρχει το απόρρητο που κατοχυρώνεται από την Εκκλησία και την Πολιτεία (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη λατρεία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Ιεροσύνη διακρίνεται σε καθολική και μερική. Η πρώτη αφορά τη Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία και η δεύτερη την Ορθόδοξη 2. Στην Εκκλησία, ο Χριστός θεωρείται ο μόνος αρχιερέας, ο οποίος τελεί όλα τα μυστήρια στα οποία είναι αόρατα παρών. 3. Οι αρχιερείς και οι ιερείς δανείζουν το σώμα και τα χέρια τους στον Χριστό κατά την τέλεση των μυστηρίων και τον καθιστούν ορατό στο πλήρωμα της Εκκλησίας. 4. Η Ιεροσύνη είναι το μόνο μυστήριο που τελείται κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας ακόμη και σήμερα. 5. Οι λαϊκοί μπορούν να ασκήσουν αρχιερατικά καθήκοντα όπως ο αρχιερέας, αρκεί να το επιθυμήσει δια βοής ο λαός της Εκκλησίας. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Στην Εκκλησία, σήμερα, οι λαϊκοί … α. είναι συχνά απλοί θεατές και όχι συμμέτοχοι στη λατρεία
- 192. β. θεωρούν τατελούμενα από τον ιερέα ως απλές θρησκευτικές τελετές γ. έχουν απομονωθεί από την ψαλμωδία δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Αν αμαρτάνεις, μην απελπίζεσαι. … Ακόμα και αν αμαρτάνεις κάθε ημέρα, κάθε ημέρα να μετανοείς. … Μα στ' αλήθεια αυτός που θα μετανοήσει θα σωθεί; - αναρωτιούνται μερικοί. Αυτό γίνεται απ' τη φιλανθρωπία του Κυρίου… Και όριο αυτή η αγάπη δε γνωρίζει. … Να έχεις λοιπόν θάρρος, γιατί αυτή η αγάπη νικάει την κακία (αμαρτία). Φαντάσου μια σπίθα να πέφτει μες στο πέλαγος. Είναι ποτέ δυνατό να σταθεί ή να φανεί; Ό,τι είναι η σπίθα μπρος στο πέλαγος, είναι και η κακία μπρος στη φιλανθρωπία του Θεού. Ή μάλλον η διαφορά είναι ακόμη πιο μεγάλη. Γιατί το πέλαγος, όσο πλατύ κι αν είναι, κάπου τελειώνει βέβαια. H αγάπη όμως του Θεού για τούς ανθρώπους τέλος δεν γνωρίζει» (Ιωάννης Χρυσόστομος). Να σχολιάσετε το κείμενο σε σχέση με τους λόγους για τους οποίους φοβάται κάποιος να προσέλθει στο μυστήριο της μετανοίας.
- 193. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Στη Θεία Λειτουργία, η Εκκλησία προσεύχεται… α. μόνο για τους λειτουργούς του μυστηρίου β. για ολόκληρη τη Δημιουργία γ. μόνο για τα μέλη της 2. Κατά την ανάγνωση του Ευαγγελικού αναγνώσματος οι χριστιανοί… α. βιώνουν την παρουσία του ίδιου του Χριστού ο οποίος τους διδάσκει β. ενημερώνονται για την ιεραποστολική δράση των Αποστόλων γ. βγαίνουν από τον ναό επειδή είναι ιερή στιγμή 3. Για τη συμμετοχή στη Θεία Ευχαριστία, απαραίτητη προϋπόθεση είναι η… α. κατανόηση των αναγνωσμάτων και των δρώμενων β. αυστηρή επταήμερη αγρυπνία και προσευχή γ. αλληλοσυγχώρηση των πιστών 4. Κορυφαία ιερή στιγμή στη Θεία Λειτουργία είναι η… α. αγία Αναφορά β. ακολουθία του Όρθρου γ. αρτοκλασία 5. Για την τέλεση της Θείας Ευχαριστίας χρειάζονται απαραίτητα… α. λάδι και νερό β. άρτος και οίνος γ. θυμίαμα και μύρο (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Τη βραδιά του Μυστικού Δείπνου, ο Κύριος παρέδωσε το …………….. της Θείας Ευχαριστίας, προσφέροντας το …………….. και παραγγέλνοντας στους μαθητές του να κάνουν το ίδιο για την ……………………. του. Το γεγονός αυτό σηματοδοτεί μια καινούργια εποχή. Το …………….. για τους χριστιανούς αποτελεί πλέον …………….., όπως και ο μωσαϊκός νόμος». (Παρελθόν / ανάμνησή / μυστήριο / ιουδαϊκό Πάσχα / Σώμα του και το Αίμα του) (5 Μονάδες)
- 194. γ) Να συνδυάσετετις λατρευτικές πράξεις από το χριστιανικό Βάπτισμα που αναφέρονται στην πρώτη στήλη με τη σημασία ή το νόημά τους που αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Ντύσιμο με λευκά ρούχα 1. Βεβαιώνει τη δωρεά των χαρισμάτων του Αγίου Πνεύματος β. Επάλειψη με λάδι 2. Συμβολίζει μια μικρή θυσία για τον Χριστό με την οποία ο νεοφώτιστος αναγνωρίζεται ως δούλος του Χριστού γ. Επάλειψη με Άγιο Μύρο 3. Συμβολική πράξη που δηλώνει την ευχή της Εκκλησίας για να γίνει ο νεοφώτιστος κληρικός δ. Τριπλή κατάδυση στο νερό και ανάδυση 4. Συμμετοχή στην τριήμερη ταφή και Ανάσταση του Χριστού ε. Κόψιμο λίγων τριχών από τα μαλλιά 5. Τιμητική αναφορά στο Οικουμενικό Πατριαρχείο όπου γίνεται ο καθαγιασμός του Αγίου Μύρου 6. Σύμβολο του αγώνα του χριστιανού, αφού έτσι έκαναν και οι αθλητές πριν τους αγώνες 7. Συμβολική αναφορά στη φωτεινή ζωή του χριστιανού (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η «Λειτουργία των πιστών» αφορά μόνο τους βαπτισμένους χριστιανούς. 2. Τα αναγνώσματα είναι κείμενα της Καινής Διαθήκης. 3. Μετά τη Μικρή Είσοδο ψάλλεται ο Ακάθιστος Ύμνος. 4. Στη Θεία Λειτουργία οι πιστοί παρακαλούν τον Θεό να έχουν ειρηνικό θάνατο. 5. Ο καθαγιασμός των Τιμίων Δώρων είναι μέρος του μυστηρίου της Βάπτισης. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Στην εκκλησιαστική γλώσσα μετάνοια σημαίνει… α. μεταμέλεια β. στεναχώρια γ. αλλαγή τρόπου σκέψης και τρόπου ζωής δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες)
- 195. ΘΕΜΑ Β1 Ο ίδιοςο Χριστός συνέστησε τη Θεία Ευχαριστία κατά τον Μυστικό Δείπνο, προσφέροντας το Σώμα του και το Αίμα του και παραγγέλνοντας στους μαθητές του να κάνουν το ίδιο. Οι απόστολοι με τη διδασκαλία του ευαγγελίου, παρέδιδαν και τον τρόπο τέλεσης της Θείας Ευχαριστίας, που ήταν μια επανάληψη των πράξεων του Χριστού κατά το τελευταίο εκείνο Δείπνο. Ποια σημασία έχει για την Εκκλησία η παράδοση του μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας από τον Χριστό; (25 Μονάδες)
- 196. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Μια σημαντική στιγμή του μυστηρίου του γάμου είναι… α. το γαμήλιο γεύμα β. η ένωση των χεριών των νυμφευόμενων γ. η ανταλλαγή των δώρων 2. Η ένωση των δύο συζύγων έχει ως πρότυπο την ένωση… α. Αδάμ και Εύας β. Αβραάμ και Σάρρας γ. Χριστού και Εκκλησίας 3. Ο πολιτικός γάμος… α. ισχύει στην Ελλάδα β. ταυτίζεται με τον θρησκευτικό γ. απαγορεύεται σε όλη την Ευρώπη 4. Ο κύριος σκοπός του Γάμου είναι η… α. κοινωνία ζωής των συζύγων β. απόκτηση παιδιών γ. συνένωση της περιουσίας 5. Ο άνδρας θεωρείται κεφαλή της γυναίκας… α. επειδή δημιουργήθηκε πρώτος β. θυσιαστικά όπως και ο Χριστός προς την Εκκλησία γ. επειδή είναι πιο δυνατός από τη φύση του (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Η ………………. είναι το κέντρο της χριστιανικής λατρείας. Όλες οι ακολουθίες, τελετές και ………………. συνδέονται μ’ αυτήν οργανικά. Ο ίδιος ο Χριστός ………………. τη Θεία Ευχαριστία κατά το ………………. . Τα τρία πρώτα ………………. και ο Απόστολος Παύλος περιγράφουν την πρώτη αυτή Θεία Ευχαριστία. (Ευαγγέλια / συνέστησε / Θεία Ευχαριστία / Μυστικό Δείπνο / μυστήρια) (5 Μονάδες)
- 197. γ) Να συνδυάσετετη διαδικασία στο μυστήριο του Βαπτίσματος και τις προϋποθέσεις του της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό της στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Άγιο Μύρο 1. Όσοι μόλις βαπτίστηκαν β. Νηπιοβαπτισμός 2. Ακροώμενοι, κυρίως κατηχούμενοι, φωτιζόμενοι γ. Ομάδες κατηχουμένων 3. Χρίεται ο νεοφώτιστος σε όλα τα μέρη του σώματός του με το σημείο του σταυρού δ. Νεοφώτιστοι 4. Οι ευχές της Εκκλησίας κατά το Βάπτισμα ε. Ανάδοχος 5. Αποκοπή τριχών από το κεφάλι του νηπίου 6. Βάπτισμα σε νηπιακή ηλικία με ανάθεση της κατήχησης στον ανάδοχο και στους γονείς 7. Ομολογία πίστεως για λογαριασμό του βαπτιζόμενου (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Θεία Ευχαριστία διακρίνεται σε δύο μέρη, τη «Λειτουργία των κατηχουμένων» και τη «Λειτουργία των πιστών». 2. Στη Θεία Λειτουργία περιλαμβάνονται προσευχές για την ειρήνη, τους ταξιδιώτες, τους αρρώστους και τους αιχμαλώτους. 3. Το Ευαγγελικό ανάγνωσμα διαβάζεται στη Θεία Λειτουργία την ημέρα του Ευαγγελισμού. 4. Το Αποστολικό ανάγνωσμα περιλαμβάνει κάποια περικοπή από τις Πράξεις των Αποστόλων ή τις Επιστολές της Καινής Διαθήκης. 5. Στη Θεία Λειτουργία απαγγέλλεται το Σύμβολο της Πίστης. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Κατά τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες όσοι χριστιανοί είχαν κάνει βαριά αμαρτήματα… α. αποκόπτονταν από τη χριστιανική κοινότητα β. έπρεπε να μετανοήσουν δημόσια γ. συγχωρούνταν από τον επίσκοπο τη νύχτα της Ανάστασης δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες)
- 198. ΘΕΜΑ Β1 Η ευχήπου ακολουθεί, είναι τμήμα της Θείας Λειτουργίας του Μεγάλου Βασιλείου: «Θυμήσου, Κύριε, τον λαό που στέκεται ολόγυρα, και εκείνους πού δικαιολογημένα απουσίασαν (από τη Λειτουργία), και ελέησε αυτούς και εμάς σύμφωνα με το πλούσιο έλεος Σου. Γέμισε τις αποθήκες τους με κάθε αγαθό· διατήρησε τους συζυγικούς δεσμούς τους με ειρήνη και ομόνοια· ανάθρεψε τα νήπια· παιδαγώγησε τη νεότητα· στήριξε τα γηρατειά· παρηγόρησε τους μικρόψυχους (δειλούς)· … επανάφερε τους πλανημένους και ένωσέ τους με την Αγία Σου Καθολική και Αποστολική Εκκλησία… Θυμήσου, Κύριε ο Θεός μας, … όλους που έχουν ανάγκη από τη μεγάλη Σου ευσπλαχνία· και αυτούς που μας αγαπούν, και εκείνους που μας μισούν, και αυτούς οι οποίοι παράγγειλαν σ' εμάς … να προσευχόμαστε γι' αυτούς. … Επίσης και εκείνους, τους οποίους δεν αναφέραμε, γιατί δεν τους ξέρουμε ή γιατί τους λησμονήσαμε… . Γιατί Συ, Κύριε, είσαι η βοήθεια των αβοήθητων, η ελπίδα των απελπισμένων…». Υπάρχει η αντίληψη ότι η Εκκλησία ενδιαφέρεται περισσότερο για τη «μέλλουσα ζωή» και αδιαφορεί για τις παρούσες ανάγκες του ανθρώπου. Να εντοπίσετε στο κείμενο στοιχεία που προβάλλουν μια διαφορετική προσέγγιση και να τα σχολιάσετε. (25 Μονάδες)
- 199. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Ο κύριος σκοπός του Γάμου είναι… α. η κοινωνία ζωής των συζύγων β. η απόκτηση παιδιών γ. η συνένωση της περιουσίας 2. Στο μυστήριο του Γάμου, ο χορός στο τροπάριο «Ησαΐα χόρευε» εκφράζει… α. τη χαρά και το πανηγυρικό αίσθημα β. την επισημοποίηση του γάμου γ. ένα αρχαίο έθιμο 3. Σε μια σημαντική στιγμή του μυστηρίου του Γάμου ο ιερέας… α. σφίγγει τα χέρια των νυμφευόμενων β. χωρίζει τα χέρια των νυμφευόμενων γ. ενώνει τα χέρια των νυμφευόμενων 4. Η ένωση του άνδρα και της γυναίκας στον Γάμο «εις σάρκα μίαν» έχει πρότυπο… α. την εξουσία του άνδρα προς τη γυναίκα β. την ένωση του Χριστού με την Εκκλησία γ. την επιβεβαίωση της νομικής υπόστασης του γάμου 5. Στην Εκκλησία η οικογένεια χαρακτηρίζεται και ως… α. «κατ’ οίκον Εκκλησία» β. «κατ’ οίκον κοινωνία» γ. «κατ’ οίκον πολιτεία» (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Η τριπλή …………… και ανάδυση στο νερό της …………… σημαίνει τη συμμετοχή του βαπτιζόμενου στην …………. ταφή και την Ανάσταση του Χριστού. Στη συνέχεια, χρίεται με …………… και ντύνεται στα ……………». (άγιο μύρο / τριήμερη / ολόλευκα / κολυμβήθρας / κατάδυση) (5 Μονάδες)
- 200. γ) Να συνδυάσετετους όρους της πρώτης στήλης με τους όρους στη δεύτερη στήλη με τους οποίους σχετίζονται, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Επίσκοπος 1. «Ειδική ιεροσύνη» β. Κληρικοί 2. Ιησούς Χριστός γ. Ιεροσύνη 3. Αναδείχθηκαν «αλιείς ανθρώπων» δ. Απόστολοι 4. Χειροτονία ε. Ο Μέγας Αρχιερέας 5. Ιερός Χρυστόστομος 6. Όσιομάρτυρας 7. Ο ανώτερος βαθμός Ιεροσύνης (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με την ιστορία της αρχαίας Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο πρώτος συγγραφέας Θείας Λειτουργίας είναι ο Φιλόσοφος και Μάρτυρας Ιουστίνος. 2. Κατά την αποστολική εποχή η Θεία Ευχαριστία γινόταν κάθε βράδυ. 3. H πρώτη Θεία Λειτουργία γράφτηκε από τον Απόστολο Παύλο. 4. Σε κάθε Θεία Λειτουργία η Εκκλησία βιώνει την παρουσία του Χριστού. 5. Η Θεία Ευχαριστία καθιερώθηκε τους πρώτους Βυζαντινούς αιώνες. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Το πρώτο μέρος της Θείας Λειτουργίας ονομάζεται… α. Λειτουργία των Κατηχουμένων β. Λειτουργία των πιστών γ. Λειτουργία του λαού δ. Λειτουργία των κληρικών (5 Μονάδες)
- 201. ΘΕΜΑ Β1 Πολλές φορέςοι χριστιανοί όταν παρακολουθούν τη Θεία λατρεία αρκούνται στην παρουσία τους στον ναό και δε συμμετέχουν στα τελούμενα. Νιώθουν φιλοξενούμενοι και ότι παραβρίσκονται σε κοινωνικού χαρακτήρα εκδήλωση. Ποια, κατά τη γνώμη σας, είναι τα αίτια αυτής της στάσης και πώς μπορεί ο πιστός να είναι ενεργό μέλος στη χριστιανική λατρεία; (25 Μονάδες)
- 202. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Μια σημαντική στιγμή του μυστηρίου του γάμου είναι… α. το γαμήλιο γεύμα β. η ένωση των χεριών των νυμφευόμενων γ. η ανταλλαγή των δώρων 2. Η ένωση των δύο συζύγων έχει ως πρότυπο την ένωση… α. Αδάμ και Εύας β. Αβραάμ και Σάρρας γ. Χριστού και Εκκλησίας 3. Ο πολιτικός γάμος… α. ισχύει στην Ελλάδα β. ταυτίζεται με τον θρησκευτικό γ. απαγορεύεται σε όλη την Ευρώπη 4. Ο κύριος σκοπός του Γάμου είναι η… α. κοινωνία ζωής των συζύγων β. απόκτηση παιδιών γ. συνένωση της περιουσίας 5. Ο άνδρας θεωρείται κεφαλή της γυναίκας… α. επειδή δημιουργήθηκε πρώτος β. θυσιαστικά όπως και ο Χριστός προς την Εκκλησία γ. επειδή είναι πιο δυνατός από τη φύση του (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Το Βάπτισμα ενός παιδιού …………….. για τη ζωή του, καθώς επίσης μια ωραία οικογενειακή γιορτή. Για την …………….. έχει ευρύτερες διαστάσεις: Ένα νέο ………….. προστίθεται στο σώμα του Χριστού. Ο νεοφώτιστος …………….. και στο εξής μετέχει ……………..». (Εκκλησία / είναι σημαντικό γεγονός / στη ζωή του Χριστού / μέλος / αλλάζει ζωή) (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τα σχετικά με την Ιεροσύνη στην Ορθόδοξη Εκκλησία και σε άλλες Εκκλησίες και Ομολογίες της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη
- 203. δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζονταςκάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Βαθμοί ιεροσύνης 1. Κριτήριο γνησιότητας της Εκκλησίας β. Γενική ιεροσύνη 2. Πατριάρχης, Αρχιεπίσκοπος, Μητροπολίτης, βοηθός Επίσκοπος γ. Ειδική ιεροσύνη 3. Διάκονος, πρεσβύτερος, επίσκοπος δ. Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία 4. Διατήρηση της αρχαίας παράδοσης για τη χειροτονία γυναικών ε. Αποστολική διαδοχή 5. Οι κληρικοί αναλαμβάνουν με τη χάρη του Αγίου πνεύματος τη διδαχή, διοίκηση και λατρεία της Εκκλησίας 6. Όλοι οι χριστιανοί έχουν λάβει ιερατικό χάρισμα με το Βάπτισμά τους 7. Κυριαρχία του Παπικού θεσμού (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με την ιστορία της αρχαίας Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Στα αποστολικά χρόνια, η Θεία Ευχαριστία γινόταν διαφορετικά από τον τρόπο που έγινε τη βραδιά του Μυστικού Δείπνου. 2. Οι αγάπες ήταν τραπέζια που γίνονταν στους γάμους. 3. Η Θεία Ευχαριστία μας θυμίζει το θαύμα του πολλαπλασιασμού των άρτων 4. Η Θεία Ευχαριστία διαχωρίστηκε από το δείπνο της αγάπης ήδη από τον 2ο αιώνα. 5. Οι χριστιανοί των πρώτων αιώνων, συχνά τελούσαν τη Θεία Ευχαριστία πάνω στους τάφους των μαρτύρων. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η ιεροσύνη… α. διακρίνεται σε ειδική και γενική β. δεν είναι εξουσία, αλλά διακονία γ. έχει τρεις βαθμούς: επίσκοπος, πρεσβύτερος, διάκονος δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες)
- 204. ΘΕΜΑ Β1 «Η Ιεροσύνηστην Ορθοδοξία δεν είναι ένα εκκλησιαστικό επάγγελμα, ούτε έχει τυπικό ή εθιμικό χαρακτήρα, αλλά είναι Μυστήριο θεσμοθετημένο από τον ίδιο τον Ιησού Χριστό και δοσμένο από Εκείνον στους Αποστόλους. … Αυτό δεν σημαίνει υποτίμηση της Γυναίκας. Η δυνατότητα άλλωστε της αγιότητας, της σωτηρίας, παρέχεται ελεύθερα και στα δύο φύλα. Άνδρας και γυναίκα συλλειτουργούν, παρακαλώντας τον Τριαδικό Θεό για την σωτηρία του κόσμου. Αλληλοεξαρτώνται και συνυπάρχουν, όπως τα κύτταρα και οι διάφορες λειτουργίες στο σώμα, στο "σώμα" της Εκκλησίας. Μετέχει επομένως και η γυναίκα στο τριπλό "αξίωμα" του Κυρίου» (Βαρβάρα Μεταλληνού). Να σχολιάσετε το παραπάνω κείμενο σε σχέση με τη διδασκαλία της Εκκλησίας για την Ιεροσύνη και τη θέση της γυναίκας στην Εκκλησία. (25 Μονάδες)
- 205. ΘΕΜΑ Β1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1.Μετάνοια λέγεται… α. ένα συναίσθημα ενοχής β. αλλαγή της εσωτερικής διάθεσης και ζωής του ανθρώπου γ. το αίσθημα φόβου απέναντι στον Θεό 2. Στους πρώτους αιώνες η εξομολόγηση και η μετάνοια… α. γινόταν δημόσια β. γινόταν μετά τη Λειτουργία του Πάσχα γ. γινόταν τη Μεγάλη Παρασκευή 3. Οτιδήποτε αναφέρεται στην εξομολόγηση… α. είναι απόρρητο β. γράφεται σε ένα ειδικό βιβλίο γ. ανακοινώνεται στην εκκλησία 4. Η μετάνοια των ανθρώπων αναφέρεται… α. στην Παλαιά Διαθήκη β. στην Καινή Διαθήκη γ. και στην Παλαιά και στην Καινή Διαθήκη 5. Το μυστήριο της Εξομολόγησης τελεί ο Επίσκοπος, καθώς επίσης… α. η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας β. κάθε πιστός χριστιανός που έχει γνώσεις ψυχολογίας γ. έμπειρος ιερέας, ο οποίος λέγεται εξομολόγος ή πνευματικός (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Στην ακολουθία του Βαπτίσματος είναι ενσωματωμένο και το …………… . Η χρίση είναι γνωστή από την Παλαιά Διαθήκη, όπου …………… χρίονται πριν αναλάβουν το έργο τους. Ήταν σημάδι …………… και αφιέρωσης στον Θεό. Ο Κύριος είναι …………… (χρισμένος), γιατί ως άνθρωπος χρίστηκε από το …………… κατά τη Βάπτισή του». (κλήσης / μυστήριο του Χρίσματος / Άγιο Πνεύμα / βασιλείς, ιερείς και προφήτες / Μεσσίας) (5 Μονάδες)
- 206. γ) Να συνδυάσετετα σχετικά με τον Γάμο τα οποία αναφέρονται στην πρώτη στήλη με το κύριο νόημά τους το οποίο αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. «Κατ΄ οίκον εκκλησία» 1. Γάμος στη Κανά β. «Ησαΐα χόρευε…» 2. Ένωση άνδρα-γυναίκας γ. «Εις σάρκαν μίαν» 3. Σφραγίδα ένωσης δ. Δακτυλίδια 4. Επίσημο συμβόλαιο ε. Πολιτικός Γάμος 5. Οικογένεια 6. Πανηγυρικό αίσθημα 7. Αβραάμ (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με την ιστορία της αρχαίας Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Οι Πατέρες της Εκκλησίας αντιμετώπισαν τις αιρέσεις και έγραψαν ευχές για τη Θεία Ευχαριστία, διαμορφώνοντας Λειτουργίες με το όνομά τους. 2. Η Θεία Λειτουργία πρέπει να τελείται σε όλο τον κόσμο μόνο στην ελληνική γλώσσα. 3. Τα λειτουργικά κείμενα εξελίχθηκαν δια μέσου των αιώνων και δέχτηκαν προσθήκες ή αφαιρέσεις, χωρίς να χαθεί ο αρχικός τους πυρήνας. 4. Η Θεία Ευχαριστία έχει συνταχθεί από τον Μέγα Βασίλειο και μόνο αυτή τελείται κάθε Κυριακή 5. Στις πρώτες Λειτουργίες οι ευχές προέρχονταν από προφορικές τοπικές παραδόσεις, από τις οποίες αργότερα προήλθαν τα πρώτα λειτουργικά κείμενα. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Το μυστήριο της Μετάνοιας… α. ονομάζεται και εξομολόγηση β. έχει κατοχυρωμένο το απόρρητο και από την Εκκλησία και από την Πολιτεία γ. συστάθηκε από τον ίδιο τον Χριστό δ. όλα τα παραπάνω
- 207. (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Συο Θεός, ο άγιος, που έπλασες από ύλη τον άνθρωπο και από την πλευρά του δημιούργησες τη γυναίκα και την ένωσες μαζί του για να είναι κατάλληλη σύντροφος, γιατί άρεσε στη μεγαλειότητά Σου να μην είναι ο άνθρωπος μόνος στη γη, τώρα άπλωσε το χέρι Σου και ένωσε τον δούλο (…) σου και τη δούλη (…) σου, γιατί από Σένα δένεται σφικτά η γυναίκα με τον άνδρα. Συνένωσέ τους με ομόνοια, στεφάνωσέ τους με αγάπη∙ ένωσέ τους σε μια σάρκα∙ χάρισέ τους καρπό κοιλίας, δώσ’ τους να απολαύσουν καλά παιδιά» (Ευχή από το μυστήριο του Γάμου). Να εντοπίσετε και να σχολιάσετε σημεία του κειμένου που αφορούν στη σχέση των συζύγων λαμβάνοντας υπόψη την πίστη της Εκκλησίας στη δημιουργία του ανθρώπου από τον Θεό. (25 Μονάδες)
- 208. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Τα πρώτα χριστιανικά χρόνια όλα τα μυστήρια της Εκκλησίας τελούνταν… α. κατά τη διάρκεια του Βαπτίσματος β. ημέρα Κυριακή γ. κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας 2. Το μυστήριο της Ιεροσύνης τελείται μέχρι σήμερα… α. κατά τη διάρκεια του Εσπερινού β. την Κυριακή του Πάσχα γ. κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας 3. Οι βαθμοί της Ιεροσύνης είναι… α. ο αρχιεπίσκοπος, ο αρχιμανδρίτης και ο διάκονος β. ο πατριάρχης, ο μητροπολίτης και ο διάκονος γ. ο επίσκοπος, ο πρεσβύτερος και ο διάκονος 4. Ο Επίσκοπος καλείται να γίνει μιμητής… α. του ποιμένος Χριστού β. του προπάτορα Αβραάμ γ. του βασιλιά Δαβίδ 5. Σκοπός της Ιεροσύνης είναι… α. η άσκηση εξουσίας και διοίκησης β. η διακονία του λαού γ. η πολιτική παρέμβαση (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Στο χρίσμα, ο ιερέας χρίει τον …………………….. σ’ όλα τα μέρη του σώματός του με …………………….. κάνοντας το σημείο του ……………………... Η συμβολική αυτή πράξη βεβαιώνει τη δωρεά των …………………….. του Αγίου Πνεύματος. Όσοι έχουν χριστεί ονομάζονται ……………………..». (χριστιανοί / Άγιο Μύρο / νεοφώτιστο / σταυρού / χαρισμάτων) (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τα τελούμενα στο μυστήριο του Γάμου της πρώτης στήλης με τους συμβολισμούς τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα
- 209. γράμμα της πρώτηςστήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Δακτυλίδια 1. Ένωση του άνδρα και της γυναίκας β. Στέφανα 2. Χαρά και πανηγυρικό αίσθημα γ. Κοινό ποτήριο 3. Κοινωνική αναγκαιότητα και απόδειξη γονιμότητας δ. Χορός του «Ησαΐα» 4. Σφραγίδα ένωσης και σταθερότητα της σχέσης, ε. Σάρκα μία 5. Ανάμνηση αρχαίων τελετών προς τιμήν του Διονύσου 6. Κοινή συμμετοχή των συζύγων σε χαρά και σε λύπη 7. Επιβράβευση των συζύγων (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Στη «Λειτουργία των πιστών» περιλαμβάνεται η αγία Αναφορά δηλαδή, η προσφορά των Τιμίων Δώρων (άρτος και οίνος) προς τον Θεό. 2. Στο τέλος της Θείας Λειτουργίας όλοι οι χριστιανοί υποχρεώνονται να κοινωνήσουν. 3. Η μεταβολή του άρτου και του οίνου σε Σώμα και αίμα Χριστού είναι η κορύφωση της Θείας Λειτουργίας. 4. Στη Θεία Λειτουργία επαναλαμβάνονται τα λόγια του Ιησού στον Μυστικό Δείπνο, όπου ίδρυσε το μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας. 5. Κάθε χριστιανός μπορεί να τελέσει τη Θεία Λειτουργία και χωρίς τον ιερέα. (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε την παρακάτω πρόταση ως σωστή ή λανθασμένη, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα τη λέξη «σωστό» ή «λάθος» (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η βαθύτερη σημασία του μυστηρίου της Μετάνοιας είναι ότι εκείνος που μετανοεί και καταφεύγει στον Θεό, συγχωρείται. (5 Μονάδες)
- 210. ΘΕΜΑ Β1 Η Εκκλησίαυποστηρίζει ότι η ιδιότητα του χριστιανού είναι ασυμβίβαστη με την ιδιότητα του μασόνου. Ποια επιχειρήματα επικαλείται για την υποστήριξη αυτής της θέσης; (25 Μονάδες)
- 211. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Στην Εκκλησία μετάνοια θεωρείται η… α. επιστροφή του νου, της καρδιάς, της θέλησης στον Θεό β. δίκαιη τιμωρία για τα λάθη μας γ. μετάδοση της Θείας Κοινωνίας 2. Στους πρώτους αιώνες του Χριστιανισμού ήταν γνωστή η πρακτική… α. της εξαγοράς των αμαρτιών β. της δημόσιας μετάνοιας γ. των λαϊκών δικαστηρίων 3. Οτιδήποτε αναφέρεται στην εξομολόγηση… α . είναι απόρρητο β. καταχωρίζεται σε ένα ειδικό βιβλίο γ. ανακοινώνεται στην εκκλησία 4. Κατά την Εκκλησία, όταν ο πιστός εξομολογείται… α. αποκτά τη δυνατότητα να βελτιωθεί από μόνος του β. ο ιερέας δικαιώνει όλα του τα λάθη γ. ο Θεός συγχωρεί και θεραπεύει όλες του τις αστοχίες 5. Το μυστήριο της Εξομολόγησης τελεί ο Επίσκοπος, καθώς επίσης… α. η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας β. κάθε πιστός χριστιανός που έχει γνώσεις ψυχολογίας γ. έμπειρος ιερέας, ο οποίος λέγεται εξομολόγος ή πνευματικός (5 Μονάδες) β) Να συνδυάσετε τα τελούμενα στο μυστήριο του Γάμου της πρώτης στήλης με τους συμβολισμούς τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Δακτυλίδια 1. Ένωση του άνδρα και της γυναίκας β. Στέφανα 2. Χαρά και πανηγυρικό αίσθημα γ. Κοινό ποτήριο 3. Κοινωνική αναγκαιότητα και απόδειξη γονιμότητας δ. Χορός του «Ησαΐα» 4. Σφραγίδα ένωσης και σταθερότητα της σχέσης, ε. Σάρκα μία 5. Ανάμνηση αρχαίων τελετών προς τιμήν του Διονύσου 6. Κοινή συμμετοχή των συζύγων σε χαρά και σε λύπη 7. Επιβράβευση των συζύγων (5 Μονάδες)
- 212. γ) Να ξαναγράψετετο κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Οι …………………… έχουν την ………………………. Ιεροσύνη και αναλαμβάνουν υπεύθυνα με τη ………………… του Αγίου Πνεύματος, τη διοίκηση, τη …………………. και τη λατρεία της Εκκλησίας. Φυσικά ο Χριστός είναι ………………. παρών σε όλα τα μυστήρια». (ειδική / διδαχή / αόρατα / κληρικοί / χάρη) (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία και την παράδοση της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Το «Αλληλούια» σημαίνει «αινείτε τον Κύριο». 2. Τα τροπάρια που μιλούν για την Αγία Τριάδα λέγονται τρίφωτα. 3. Οι ύμνοι της Εκκλησίας ψάλλονται σε μετάφραση. 4. Οι ύμνοι συχνά εκφράζουν και προβάλλουν θεολογικές διδασκαλίες. 5. Οι χριστιανοί δημιούργησαν ύμνους επειδή η Εκκλησία απαγόρευσε τα ψυχαγωγικά τραγούδια. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1 και 2 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Στη συνέχεια, με αφετηρία την απάντησή σας να επισημάνετε τι ακριβώς αλλάζει όταν ένας άνθρωπος γίνεται χριστιανός (3 Μονάδες). 1. Η είσοδος στην Εκκλησία γίνεται με… α. απόταξη της παλιάς ζωής στο μυστήριο του Βαπτίσματος β. έγγραφη ομολογία της πίστης γ. μια σειρά εγγράφων που χρειάζεται να συμπληρωθούν (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Η Εκκλησία ονομάζει το Βάπτισμα, «φώτισμα» καθώς επίσης και «λουτρό παλιγγενεσίας», δηλαδή αναγέννησης ή νέας γέννησης. Κατά τη γνώμη σας, σε ποιους λόγους οφείλονται αυτές οι ονομασίες; (25 Μονάδες)
- 213. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Στην Εκκλησία «αποστολική διαδοχή» ονομάζεται… α. η αποστολική διδασκαλία β. η αδιάσπαστη συνέχεια των χειροτονιών γ. το ιεραποστολικό έργο 2. Το μυστήριο της Ιεροσύνης τελείται… α. κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας β. ανεξάρτητα από τη Θεία Λειτουργία γ. μαζί με το μυστήριο του Χρίσματος 3. Κύριο έργο των ιερέων και των επισκόπων είναι… α. η διαχείριση της εκκλησιαστικής διοίκησης β. η πνευματική διακονία του λαού γ. η εκπροσώπηση της Εκκλησίας 4. Στην Εκκλησία, η Ιεροσύνη αναγνωρίζεται ως… α. θεσμός εξουσίας β. τιμητικό βραβείο και ηθική διάκριση γ. χάρισμα του Θεού 5. Στην Εκκλησία, ο Χριστός αναγνωρίζεται ως… α. ο μόνος αρχιερέας β. ιερέας της Παλαιάς Διαθήκης γ. διάκονος, αλλά όχι ιερέας (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Στον Μυστικό Δείπνο, ο Κύριος παρέδωσε το μυστήριο της ……………, προσφέροντας το ………………. του και παραγγέλνοντας στους μαθητές να κάνουν το ίδιο για να τον ”θυμούνται” “ώσπου να έρθει και πάλι κατά τη ……………….”. Όλη η δράση και η …………………….. του Χριστού ήταν μια …………………… για τον Μυστικό Δείπνο». (προετοιμασία / Δευτέρα Παρουσία / Θείας Ευχαριστίας / διδασκαλία / Σώμα και το Αίμα) (5 Μονάδες)
- 214. γ) Να συνδυάσετετους όρους της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Πνευματισμός 1. Μεσάζοντας ανάμεσα στα πνεύματα και τους ανθρώπους που βοηθάει στην επικοινωνία μεταξύ τους β. Εσωτερισμός 2. Παράλογος φόβος προς το θείο που δεν έχει καμία σχέση με την ευσέβεια, με στοιχεία ειδωλολατρικά και προλήψεις γ. Μετενσάρκωση 3. Πίστη κατά την οποία υπάρχουν πνεύματα που μπορεί ο άνθρωπος να επικοινωνήσει κάτω από ορισμένες συνθήκες δ. «Μέντιουμ» 4. Πίστη στον Τριαδικό Θεό με όχημα τα φυσικά φαινόμενα ε. Δεισιδαιμονία 5. Τήρηση αρχαίων και σαμανικών τελετών στην εποχή μας 6. Πίστη ότι στις θρησκείες υπάρχει μια εσωτερική διάσταση, που είναι αντιληπτή μόνο από κάποιους μυημένους 7. Θεωρία ότι η ανθρώπινη ψυχή εξαγνίζεται γνωρίζοντας διαδοχικές γεννήσεις και θανάτους (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Το Μυστήριο του Χρίσματος γίνεται μετά το Βάπτισμα. 2. Με το Βάπτισμα ο άνθρωπος εντάσσεται στην Εκκλησία. 3. Ανάλογα με τον τόπο και την εποχή, αλλάζουν και τα υλικά του Βαπτίσματος. 4. Ο βαπτιζόμενος βυθίζεται στο νερό μια φορά στο όνομα της Αγίας Τριάδος. 5. Με το Χρίσμα μεταφέρονται στο πιστό τα χαρίσματα του Αγίου Πνεύματος. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την πρόταση με τη σωστή φράση από τις επιλογές α, β, γ (2 Μονάδες). Στη συνέχεια, να τεκμηριώσετε την απάντησή σας γράφοντας ένα σύντομο σχόλιο για την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η Θεία Ευχαριστία… α. περιγράφεται στο κείμενο της Αποκάλυψης β. είναι το κέντρο της χριστιανικής λατρείας γ. ήταν βασική τελετή της Παλαιάς Διαθήκης (5 Μονάδες)
- 215. ΘΕΜΑ Β1 Στη διάρκειατης Θείας Λειτουργίας ακούγονται το Αποστολικό ανάγνωσμα, που περιλαμβάνει ένα απόσπασμα από τις Πράξεις των Αποστόλων ή τις Επιστολές της Καινής Διαθήκης και το Ευαγγελικό ανάγνωσμα, που υπενθυμίζει κάποια πτυχή από το κήρυγμα, τα θαύματα και άλλα γεγονότα της επίγειας ζωής του Χριστού. Εξηγείστε τον λόγο για τον οποίο διαβάζονται στη λατρευτική σύναξη της Εκκλησίας και τον σκοπό που υπηρετούν στη ζωή του χριστιανού. (25 Μονάδες)
- 216. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναχαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Κατά την Εκκλησία, το Βάπτισμα απαλλάσσει τον άνθρωπο από το προπατορικό αμάρτημα. 2. Το Βάπτισμα είναι υποχρεωτικό για τον άνθρωπο, γιατί μόνο έτσι αποκτά τα νόμιμα ανθρώπινα δικαιώματα. 3. Το Βάπτισμα είναι λουτρό «παλιγγενεσίας», αναγέννησης και νέας δημιουργίας για τον άνθρωπο. 4. Κατά τη διαδικασία του Βαπτίσματος οι πιστοί βλέπουν τον Θεό στα μάτια του παιδιού που βαπτίζεται. 5. Με το Βάπτισμα ο πιστός αποκτά το χάρισμα της υιοθεσίας από τον Θεό. (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η Θεία Ευχαριστία… α. αποτελεί το κέντρο της χριστιανικής λατρείας β. συστάθηκε από τον ίδιο το Χριστό κατά τη διάρκεια του Μυστικού Δείπνου γ. τελέσθηκε από τον ίδιο τον Χριστό κατά τη διάρκεια του Μυστικού Δείπνου δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) γ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Στο μυστήριο του …………….. , η ένωση …………….. γίνεται συζυγία, κοινωνία …………….. , με στόχο τη σωτηρία. Για την Εκκλησία, είναι αδύνατη η εφαρμογή και ολοκλήρωση της …………….. χωρίς αναφορά στον Θεό, χωρίς εξασφάλιση της ……..…… ευλογίας». (αγάπης / άνδρα και γυναίκας / ζωής και σωμάτων / Γάμου / θεϊκής) (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ.
- 217. 1. Η Ιεροσύνηδιακρίνεται σε… α, ειδική και γενική β. ατομική και συλλογική γ. γενική και συλλογική 2. Οι κληρικοί έχουν… α. την ειδική ιεροσύνη β. την ατομική ιεροσύνη γ. τη συλλογική ιεροσύνη 3. Οι τρεις βαθμοί της Ιεροσύνης είναι διάκονος, πρεσβύτερος και… α. επίσκοπος β. ιερομόναχος γ. καθηγούμενος 4. Η Ιεροσύνη είναι θεσμός… α. εξουσίας β. διακονίας γ. πολιτικής 5. Οι απόστολοι όρισαν τους διαδόχους τους με… α. κλήρωση β. διορισμό γ. χειροτονία (5 Μονάδες) ε) Να συνδυάσετε τους όρους της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μασονία 1. Τελετή για παιδιά μασόνων β. Μύηση 2. Ο Θεός κατά τον Μασονισμό γ. Στοά 3. Προτεσταντισμός δ. Μ.Α.Τ.Σ 4. Μυστική τελετή ε. Υιοθεσία λυκιδέως 5. Τεκτονισμός 6. Ελλάδα 7. Τόπος συγκεντρώσεων των μασόνων (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Το μυστήριο του γάμου δεν είναι μια νομική κάλυψη, δεν είναι μια ληξιαρχική πράξη αλλά είναι ο τρόπος με τον οποίο ο άνθρωπος που αποζητά τη Βασιλεία του Θεού γίνεται κοινωνός της Χάριτος, που τον φέρνει μέσα σ’ αυτή τη Βασιλεία, που
- 218. είναι μια Βασιλείαενότητος και αγάπης» (πατήρ Φιλόθεος Φάρος & πατήρ Σταύρος Κοφινάς). Η Εκκλησία συσχετίζει το μυστήριο του γάμου με τη Βασιλεία του Θεού. Να σχολιάσετε αυτή τη θέση με βάση το παραπάνω κείμενο. (25 Μονάδες)
- 219. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1 και 2 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Στη συνέχεια, με αφετηρία τις απαντήσεις σας να επισημάνετε τι ακριβώς αλλάζει όταν ένας άνθρωπος γίνεται χριστιανός (3 Μονάδες). 1. Με το Βάπτισμα οι χριστιανοί… α. αποκτούν τα κοινωνικά προνόμια που έχουν τα μέλη της Εκκλησίας β. ξεκινούν μια νέα ζωή και συντάσσονται με τον Χριστό γ. χάνουν τα προνόμια της ελεύθερης ζωής (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία και την ιστορία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Τα πρώτα χριστιανικά χρόνια τα μυστήρια τελούνταν κατά τη διάρκεια… α. της Θείας Λειτουργίας β. της νύκτας του Πάσχα γ. της Μεγάλης Σαρακοστής 2. Το μυστήριο της Ιεροσύνης συνέστησε… α. ο απόστολος Πέτρος με το ταξίδι του στη Ρώμη β. ο Χριστός με την εκλογή των μαθητών του γ. ο Απόστολος Παύλος με τις Επιστολές του 3. Μετά τον Χριστό οι απόστολοι όρισαν τους διαδόχους τους με… α. μορφωτικά κριτήρια β. βάπτισμα γ. χειροτονία 4. Αποστολική διαδοχή ονομάζεται… α. η αδιάσπαστη συνέχεια των χειροτονιών β. η σειρά κατάταξης και αξίας των αποστόλων γ. η κληρονομιά των αποστόλων προς την Εκκλησία 5. Ο Χριστός έδωσε «εξουσία» στους αποστόλους… α. να διοικούν την Εκκλησία με μέτρα πολιτικά και νομικά β. να υπηρετούν την πολιτική εξουσία προς όφελος της Εκκλησίας γ. να συγχωρούν αμαρτίες, να τελούν τη Θεία Ευχαριστία και να διδάσκουν (5 Μονάδες) γ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες).
- 220. 1. Το μυστήριοτης Ιεροσύνης α. συστάθηκε από τον ίδιο τον Χριστό, με την εκλογή των Δώδεκα Αποστόλων β. ήταν και είναι συνδεδεμένο με τη Θεία Λειτουργία γ. δεν είναι εξουσία, αλλά διακονία δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η εκκλησιαστική υμνολογία επηρέασε το έργο αρκετών λογοτεχνών, πεζογράφων και ποιητών. 2. Η υμνογραφία της Εκκλησίας βρίσκεται στη υπηρεσία της θείας λατρείας και καλλιεργεί την ψυχή του πιστού. 3. Οι ύμνοι της Εκκλησίας ψάλλονται σε μετάφραση. 4. Οι χριστιανοί δημιούργησαν ύμνους επειδή η Εκκλησία απαγόρευσε τα ψυχαγωγικά τραγούδια 5. Η χριστιανική ποίηση θεωρείται αυστηρά εκκλησιαστική και δεν περιέχει θέματα που αφορούν το φυσικό περιβάλλον, τα ανθρώπινα πάθη, τις κοινωνικές αδικίες. (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η Ορθόδοξη Εκκλησία χρησιμοποιεί και καθαγιάζει όλες τις ………………… της τέχνης. Μαζί με την ………………… ανέπτυξε και τη μουσική, που καλλιεργήθηκε πρώτα στο ……………….. και έχει ως σκοπό να δημιουργεί ………………… και ………………… στους πιστούς». (Βυζάντιο / ποίηση / κατάνυξη / μορφές / ευλάβεια) (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Το απόσπασμα που ακολουθεί, προέρχεται από την ευχή της Αγίας Αναφοράς, στη Θεία Λειτουργία. «Κύριε, … συντρόφευσε στο ταξίδι αυτούς που ταξιδεύουν στη θάλασσα∙ συνόδευσε αυτούς που οδοιπορούν· προστάτευσε τις χήρες· υπεράσπισε τα ορφανά· ελευθέρωσε τους αιχμαλώτους· θεράπευσε τους ασθενείς. Θυμήσου, Κύριε ο Θεός μας, εκείνους που βρίσκονται στα δικαστήρια και στα καταναγκαστικά
- 221. έργα … καιστις εξορίες και σε πικρές δουλείες και σε κάθε θλίψη και ανάγκη και δύσκολη περίσταση, καθώς και όλους που έχουν ανάγκη από τη μεγάλη Σου ευσπλαχνία· … Συ ο ίδιος να γίνεις τα πάντα για όλους· Συ που γνωρίζεις τον καθένα και καθετί που ζητεί, την οικογένεια και τις ανάγκες της. Σώσε, Κύριε, την πόλη … αυτή και κάθε πόλη και χώρα από πείνα, επιδημία, σεισμό, καταποντισμό, πυρκαγιά, σφαγή, επιδρομή αλλοφύλων και εμφύλιο πόλεμο» (Μέγας Βασίλειος). Με βάση το περιεχόμενο του κειμένου, να διατυπώσετε τις απόψεις σας για τη σημασία της Θείας Λειτουργίας σε σχέση με τα προβλήματα του ανθρώπου και του κόσμου. (25 Μονάδες)
- 222. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Το μυστήριο της Μετάνοιας ή Εξομολόγησης συστάθηκε από… α. τον Χριστό β. τον Απόστολο Παύλο γ. τον Απόστολο Πέτρο 2. Κατά τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες το μυστήριο της Μετάνοιας… α. γινόταν δημόσια β. γινόταν, όπως ακριβώς γίνεται και σήμερα γ. δεν είχε ακόμη συσταθεί 3. Το απόρρητο της Εξομολόγησης είναι κατοχυρωμένο… α. μόνο από την Πολιτεία β. μόνο από την Εκκλησία γ. και από την Πολιτεία και από την Εκκλησία 4. Ο Χριστός έδωσε τη δυνατότητα της άφεσης των αμαρτιών… α. στους αποστόλους και τους διαδόχους τους β. στους προφήτες της Παλαιάς Διαθήκης γ. στον Αβραάμ και τον Μωυσή 5. Στην εκκλησιαστική γλώσσα η μετάνοια είναι… α. απλή μεταμέλεια β. αλλαγή τρόπου σκέψης και συμπεριφοράς γ. λύπη και στεναχώρια για τα λάθη (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Ο Απόστολος Παύλος ονομάζει …………………… το μυστήριο του Γάμου, γιατί η …………………… του άνδρα με τη γυναίκα …………………… έχει ως …………………… την ένωση του Χριστού με την Εκκλησία. Είναι δύσκολη η ολοκλήρωση της …………………… χωρίς την αναφορά της στον Θεό». («εις σάρκα μίαν» / αγάπης / ένωση / πρότυπο / “μέγα”) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»:
- 223. 1. Στη λατρείαδεν επιτρέπεται, σε καμιά περίπτωση, οι πιστοί να ψάλλουν ή να απαγγέλουν όλοι μαζί. 2. Κατά τη διδασκαλία της Εκκλησίας, οι λαϊκοί στη λατρεία προσκαλούνται ως απλοί θεατές. 3. Η Εκκλησία διδάσκει την ισότιμη και ενεργό συμμετοχή στη λατρεία όλων των βαπτισμένων. 4. Η ελλιπής ενημέρωση των λαϊκών για ζητήματα λατρείας οφείλεται και στη σταδιακή κατάργηση του θεσμού των κατηχουμένων. 5. Τα τελούμενα στη χριστιανική λατρεία αφορούν εξίσου κληρικούς και λαϊκούς. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την πρόταση 1 με τη σωστή φράση, από τις επιλογές α, β, γ (2 Μονάδες). Να σχολιάσετε με συντομία την πρόταση που θα δημιουργηθεί (3 Μονάδες). 1. Στην εποχή μας πολλοί χριστιανοί προτείνουν… α. την ενίσχυση της θέσης της γυναίκας στη λατρεία και το ενοριακό έργο της Εκκλησίας β. την απαγόρευση ανάθεσης στη γυναίκα οποιασδήποτε εκκλησιαστικής ευθύνης γ. να αναλάβουν γυναίκες όλα τα διακονήματα που ασκούν μέχρι σήμερα μόνο άνδρες (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Κατά τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες, οι πιστοί… α. βαπτίζονταν ομαδικά β. βαπτίζονταν σε μεγάλη ηλικία τη νύχτα του Πάσχα γ. βαπτίζονταν αφού είχε προηγηθεί τριετής κατήχηση δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Ο πατέρας της Ελληνικής Λαογραφίας Νικόλαος Πολίτης σε άρθρο του για τη δεισιδαιμονία αναφέρει ότι αυτή εκφράζει τον παράλογο φόβο προς τον Θεό, φόβο που δεν έχει σχέση με την ευσέβεια. Στις πράξεις του δεισιδαίμονα επισημαίνονται στοιχεία που ανάγονται και σε προχριστιανικές (ειδωλολατρικές) αντιλήψεις. Επιβιώνουν παράλογες δοξασίες και καταστάσεις, από ψυχολογικούς λόγους, από
- 224. την έντονη καισυχνά εναγώνια τάση του ανθρώπου να γνωρίσει το μέλλον του ή να εξασφαλίσει το παρόν του. Να εντοπίσετε τις αιτίες που οδηγούν σε δεισιδαιμονίες και προλήψεις και να τις συνδέσετε με τη θέση ότι η Εκκλησία τις θεωρεί ως άρνηση της πίστης στον Θεό. (25 Μονάδες)
- 225. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία και την ιστορία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Στην αρχαία Εκκλησία, η σύνθεση ύμνων οφείλεται και… α. στην ύπαρξη άλλων θρησκειών β. στην εμφάνιση των αιρέσεων γ. στις βαρβαρικές επιδρομές 2. Οι ύμνοι της Εκκλησίας είναι… α. λαϊκά τραγούδια με εκκλησιαστικό περιεχόμενο β. αναπόσπαστο μέρος της χριστιανικής λατρείας γ. θρησκευτικά ποιήματα που δεν έχουν σχέση με τη λατρεία 3. Η Εκκλησία χρησιμοποίησε ύμνους… α. από τους πρώτους αιώνες της ύπαρξής της β. μετά την περίοδο των διωγμών γ. στην περίοδο ακμής των βυζαντινών γραμμάτων 4. Οι φράσεις «αλληλούια», «αμήν», «Κύριε ελέησον» είναι… α. λατρευτικές φράσεις της Παλαιάς Διαθήκης που λησμονήθηκαν β. οι πρώτοι πυρήνες των ύμνων της αρχαίας Εκκλησίας γ. είναι επιφωνηματικές φράσεις που δεν έχουν σχέση με τους ύμνους 5. Συχνά, η Εκκλησία αντέκρουσε τις αιρέσεις με… α. τους ύμνους της που κατέδειξαν την αλήθειά της β. την απαγόρευση των ύμνων γ. καταδίκη της ποίησης ως αμαρτωλής τέχνης (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί, το οποίο αναφέρεται στη διδασκαλία του Αποστόλου Παύλου για τον Γάμο, συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Ο άνδρας οφείλει να αγαπά και να φροντίζει τη γυναίκα του όπως ο Χριστός την Εκκλησία, δηλαδή μέχρι …………………………. . Η γυναίκα οφείλει να ……………………….. τον άνδρα της, όπως η Εκκλησία τον Χριστό. Ο άνδρας θεωρείται …………………………. της γυναίκας, όχι με την έννοια της ……………………………. , αλλά με την έννοια της …………………….. , όπως ακριβώς συνέβη με τον Χριστό, που είναι η κεφαλή της Εκκλησίας». (θυσίας / κεφαλή / θανάτου / εξουσίας / σέβεται) (5 Μονάδες)
- 226. γ) Να χαρακτηρίσετετις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Κατά την Εκκλησία, το Βάπτισμα απαλλάσσει τον άνθρωπο από το προπατορικό αμάρτημα. 2. Το Βάπτισμα είναι υποχρεωτικό για τον άνθρωπο, γιατί μόνο έτσι αποκτά τα νόμιμα ανθρώπινα δικαιώματα. 3. Το Βάπτισμα είναι λουτρό «παλιγγενεσίας», αναγέννησης και νέας δημιουργίας για τον άνθρωπο. 4. Κατά τη διαδικασία του Βαπτίσματος οι πιστοί βλέπουν τον θεό στα μάτια του παιδιού που βαπτίζεται. 5. Με το Βάπτισμα ο πιστός αποκτά το χάρισμα της υιοθεσίας από τον Θεό. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η Θεία Ευχαριστία… α. συστάθηκε από τον ίδιο τον Χριστό κατά τη διάρκεια του Μυστικού Δείπνου β. μετά την αποστολική εποχή χωρίστηκε από το δείπνο της αγάπης και τελούνταν πάνω στους τάφους των μαρτύρων γ. κατά την αποστολική εποχή γινόταν μετά το δείπνο της αγάπης δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Οι …………….. της Εκκλησίας είναι οι κοινές …………….. των πιστών, αφού με λίγες λέξεις δοξολογούν και εκφράζουν …………….. για τον Θεό και τους …………….. όπως συμβαίνει για παράδειγμα με τα ………….. της Μεγάλης Εβδομάδας». (ύμνοι / προσευχές / αλήθειες / αγίους / τροπάρια) (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Η Εκκλησία θεωρεί τις δεισιδαιμονίες και τις προλήψεις ως εκτροπή από την πίστη και τη σχέση με τον Θεό. Να εξηγήσετε και να σχολιάσετε αυτή τη θέση. (25 Μονάδες)
- 227. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας: 1. Στην Καινή Διαθήκη ο Ιωάννης ο Πρόδρομος… α. κήρυττε τη μετάνοια β. κατάγγελλε τους Ρωμαίους γ. μιλούσε για την Αποκάλυψη 2. Η Μετάνοια στους πρώτους αιώνες ήταν… α. ιδιωτική β. δημόσια γ. ενώπιον δικαστηρίου 3. Η αμαρτία… α. αποξενώνει από τον Θεό και τον κοινωνικό περίγυρο β. είναι η καλύτερη αφορμή για να γίνει κανείς χριστιανός γ. αποτελεί παράγοντα δημιουργικό στη χριστιανική ζωή 4. Μετάνοια είναι… α. αναγκαίο κακό β. η υποκριτική παραδοχή των σφαλμάτων γ. αλλαγή τρόπου σκέψης και ζωής 5. Το μυστήριο της Μετανοίας ιδρύθηκε από … α. τον Χριστό β. τον Αβραάμ γ. τον Απόστολο Παύλο (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Το μυστήριο της …………….. συνέστησε ο Χριστός με την εκλογή των αποστόλων, που τους ανέδειξε …………….. και τους έδωσε την …………….. να συγχωρούν αμαρτίες, να …………….. το μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας και να διδάσκουν. Μετά τον Χριστό, οι απόστολοι όρισαν τους …………. τους με χειροτονία». (τελούν / “εξουσία” / Ιεροσύνης / διαδόχους / “αλιείς ανθρώπων”) (5 Μονάδες)
- 228. γ) Να χαρακτηρίσετετις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Ορθόδοξη Εκκλησία χρησιμοποιεί και καθαγιάζει όλες τις μορφές της τέχνης. 2. Κατά τους Πατέρες της Εκκλησίας, η εκκλησιαστική μουσική είναι ζήτημα επίδειξης των φωνητικών προσόντων των ψαλτών. 3. Σκοπός της μουσικής των ύμνων είναι να δημιουργεί και αυτή με τον τρόπο της κλίμα κατάνυξης και προσευχής. 4. Η λεγόμενη βυζαντινή μουσική είναι συνέχεια της αρχαίας ελληνικής μουσικής. 5. Η βυζαντινή μουσική διαθέτει νότες και δικό της σύστημα γραφής. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Ο Χριστός έδωσε στους Δώδεκα Αποστόλους το δικαίωμα… α. να συγχωρούν αμαρτίες β. να διδάσκουν γ. να τελούν τη Θεία Ευχαριστία δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η γυναίκα μαζί με τον άνδρα πλάστηκε «κατ’ εικόνα» Θεού. 2. Η Ορθόδοξη Εκκλησία βλέπει θετικά το θέμα της ειδικής ιεροσύνης των γυναικών. 3. Τα δύο φύλα έχουν ισότιμο ρόλο στο ποιμαντικό έργο της Εκκλησίας. 4. Η Ορθόδοξη παράδοση επιτρέπει στις γυναίκες να ψάλλουν στον ναό. 5. Η μόνη που έλαβε κατ’ εξαίρεση την ειδική ιεροσύνη ήταν η Παναγία. (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Η ευχή που ακολουθεί, είναι τμήμα της Θείας Λειτουργίας του Μεγάλου Βασιλείου: «Θυμήσου, Κύριε, τον λαό που στέκεται ολόγυρα, και εκείνους πού δικαιολογημένα απουσίασαν (από τη Λειτουργία), και ελέησε αυτούς και εμάς σύμφωνα με το πλούσιο έλεος Σου. Γέμισε τις αποθήκες τους με κάθε αγαθό· διατήρησε τους συζυγικούς δεσμούς τους με ειρήνη και ομόνοια· ανάθρεψε τα νήπια· παιδαγώγησε
- 229. τη νεότητα· στήριξετα γηρατειά· παρηγόρησε τους μικρόψυχους (δειλούς)· … επανάφερε τους πλανημένους και ένωσέ τους με την Αγία Σου Καθολική και Αποστολική Εκκλησία… Θυμήσου, Κύριε ο Θεός μας, … όλους που έχουν ανάγκη από τη μεγάλη Σου ευσπλαχνία· και αυτούς που μας αγαπούν, και εκείνους που μας μισούν, και αυτούς οι οποίοι παράγγειλαν σ' εμάς … να προσευχόμαστε γι' αυτούς. … Επίσης και εκείνους, τους οποίους δεν αναφέραμε, γιατί δεν τους ξέρουμε ή γιατί τους λησμονήσαμε… . Γιατί Συ, Κύριε, είσαι η βοήθεια των αβοήθητων, η ελπίδα των απελπισμένων …». Υπάρχει η αντίληψη ότι η Εκκλησία ενδιαφέρεται περισσότερο για τη «μέλλουσα ζωή» και αδιαφορεί για τις παρούσες ανάγκες του ανθρώπου. Να εντοπίσετε στο κείμενο στοιχεία που προβάλλουν μια διαφορετική προσέγγιση και να τα σχολιάσετε. (25 Μονάδες)
- 230. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία και την ιστορία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Οι ύμνοι είναι αναπόσπαστο μέρος… α. της χριστιανικής λατρείας β. της ποιμενικής λαϊκής παράδοσης γ. μουσικής παιδείας του κλήρου 2. Η εκκλησιαστική ποίηση ονομάζεται και… α. Υμνογραφία β. Πατρολογία γ. Παρασημαντική 3. Ώθηση για τη δημιουργία των ύμνων έδωσαν και… α. οι αιρετικοί που διέδιδαν την πίστη τους με ύμνους β. οι λογογράφοι του Μεσαίωνα γ. οι λαϊκοί ποιητές της Κωνσταντινούπολης 4. Η Εκκλησία αντέκρουσε τις αιρέσεις με… α. τους ύμνους της που κατέδειξαν την αλήθειά της β. την απαγόρευση των ύμνων γ. καταδίκη της ποίησης ως αμαρτωλής τέχνης 5. Ο απόστολος Παύλος γράφει για τους ύμνους… α. «να μην ψέλνετε τραγούδια της πίστης, να ακούτε μόνον τους κήρυκες» β. «να τραγουδάτε στις συνάξεις ύμνους και ωδές… να ψέλνετε με την καρδιά σας» γ. «να χρησιμοποιείτε ύμνους μόνον από την ελληνική παράδοση» (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η Ιεροσύνη δεν είναι …………….. και εξουσία με την …………….. , αλλά με την …………….. σημασία. Σκοπός της είναι η …………….. του λαού. Στον κληρικό αναγνωρίζεται πνευματική …………….. και οι πιστοί θεωρούνται πνευματικά παιδιά του». (διακονία / πατρότητα / πνευματική / κοσμική / αξίωμα) (5 Μονάδες)
- 231. γ) Να χαρακτηρίσετετις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Εκκλησία είναι σταθερά προσανατολισμένη στη θέση για την ισοτιμία άνδρα και γυναίκας. 2. Στην ιστορική διαδρομή της Εκκλησίας, δεν έλειψαν περιπτώσεις υποβάθμισης της συμμετοχής της γυναίκας στη λατρεία. 3. Στην ιστορία της Εκκλησίας, αναφέρονται γυναίκες ισαπόστολοι όπως η αγία Φωτεινή η Σαμαρείτιδα. 4. Κατά την Εκκλησία, η γυναίκα αποκλείεται από κάθε εκκλησιαστικό έργο ή διακόνημα. 5. Πολλοί σύγχρονοι χριστιανοί και θεολόγοι θεωρούν ότι μπορεί να επανασυσταθεί ο θεσμός των διακονισσών στην Εκκλησία. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την πρόταση, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ και να αιτιολογήσετε την επιλογή σας. (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Στην Εκκλησία υπάρχει συνευθύνη μεταξύ… α. λαού και πολιτικής εξουσίας β. κληρικών και λαϊκών γ. κοινωνίας και επισκόπων (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Οι ……….... της Εκκλησίας είναι αναπόσπαστο μέρος της χριστιανικής λατρείας. Είναι …………… της πίστης. Ο απόστολος Παύλος αναφέρει: “Να τραγουδάτε με την …………….. σας ψαλμούς και ύμνους στις …………….. , να ψάλλετε και …………….. στον Κύριο”». (συνάξεις / πνευματικές ωδές / ύμνοι / καρδιά / τραγούδια) (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Το μυστήριο του γάμου δεν είναι μια νομική κάλυψη, δεν είναι μια ληξιαρχική πράξη αλλά είναι ο τρόπος με τον οποίο ο άνθρωπος που αποζητά τη Βασιλεία του Θεού γίνεται κοινωνός της Χάριτος, που τον φέρνει μέσα σ’ αυτή τη Βασιλεία, που
- 232. είναι μια Βασιλείαενότητος και αγάπης» (πατήρ Φιλόθεος Φάρος & πατήρ Σταύρος Κοφινάς). Η Εκκλησία συσχετίζει το μυστήριο του γάμου με τη Βασιλεία του Θεού. Να σχολιάσετε αυτή τη θέση με βάση το παραπάνω κείμενο. (25 Μονάδες)
- 233. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία και την ιστορική παράδοση της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Τα τελούμενα στη λατρεία από τον ιερέα είναι… α. θρησκευτικά δρώμενα που δεν αφορούν στους λαϊκούς β. συλλογική έκφραση λατρείας, για να λάβουν όλοι τη χάρη του Θεού γ. αναγκαία προκειμένου να είναι επιβλητικές οι θρησκευτικές τελετές 2. Η ενεργοποίηση των λαϊκών σε θέματα λατρείας… α. συντελεί στην βαθύτερη γνώση των τελουμένων β. καθιστά τους πιστούς ποιμένες της Εκκλησίας γ. υποστηρίζει την εξέλιξη της τέχνης στους ορθόδοξους ναούς 3. Την κύρια ευθύνη για την ενημέρωση των λαϊκών σε ζητήματα λατρείας… α. αναλαμβάνει το βοηθητικό προσωπικό του ναού β. έχουν αποκλειστικά οι μοναχοί και τα μοναστήρια γ. έχουν οι ιερείς και οι επίσκοποι της Εκκλησίας 4. Η άγνοια των λαϊκών σε πολλά ζητήματα που αφορούν στη λατρεία οφείλεται… α. στη μυστικότητα που επιβάλλεται ως προς αυτά τα ζητήματα β. μεταξύ άλλων και στην ελλιπή κατήχηση από την Εκκλησία γ. στο ότι δεν παρακολουθούν με προσοχή τα δρώμενα στη λατρεία 5. Στη χριστιανική λατρεία, οι λαϊκοί πρέπει να θεωρούνται… α. αναρμόδιοι, όπως και για τα θέματα πίστης β. μάλλον απλοί προσκεκλημένοι γ. ισότιμα μέλη της Εκκλησίας (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Οι ……………….. της Εκκλησίας είναι οι ……………….. των πιστών. Δοξολογούν τον Θεό, εκφράζουν ……………….. για την Αγία Τριάδα, τον Χριστό, τη Θεοτόκο, τους αγίους. Οι ύμνοι ……………….. και διδάσκουν. Για παράδειγμα οι ύμνοι της ……………….. εξηγούν στους πιστούς όλα όσα έγιναν για τη σωτηρία του ανθρώπου». (Μεγάλης Εβδομάδας / αλήθειες / ύμνοι / μορφώνουν / κοινές προσευχές) (5 Μονάδες)
- 234. γ) Να χαρακτηρίσετετις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Εκκλησία απορρίπτει τις θέσεις του Πνευματισμού. 2. Ο Πνευματισμός είναι ένα διαχρονικό παραθρησκευτικό φαινόμενο. 3. Η Εκκλησία δέχεται τη θεωρία της μετενσάρκωσης την οποία ονομάζει σωτηρία και θέωση. 4. Για την Εκκλησία η ανθρώπινη ζωή είναι μοναδική και ανεπανάληπτη. 5. Ο Εσωτερισμός και ο Πνευματισμός είναι οικουμενικά αναγνωρισμένες επιστήμες. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Το μυστήριο του Βαπτίσματος… α. δεν είναι μια απλή κοινωνική και οικογενειακή τελετή β. ονομάζεται λουτρό παλιγγενεσίας γ. σημαίνει απαλλαγή από το προπατορικό αμάρτημα δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε την παρακάτω πρόταση ως σωστή ή λανθασμένη, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας τη λέξη «σωστό» ή «λάθος» (2 Μονάδες). Να αιτιολογήσετε την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Ο Χριστός με την παράδοση της Θείας Ευχαριστίας στους μαθητές, εγκαινιάζει μια νέα εποχή στη σχέση Θεού και ανθρώπων. (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Η Λειτουργία δεν είναι ένα σκέτο κήρυγμα. Δεν είναι άκουσμα. Ούτε ένα θέαμα. Η Λειτουργία δεν παλιώνει ποτέ …. Δεν μπορεί να πη κανείς ότι την έμαθε ή τη συνήθισε… .Οι πιστοί δεν παρακολουθούν σαν θεατές και ακροατές κάτι που τους συγκινεί λίγο ή πολύ. Οι πιστοί μετέχουν στη Θεία Λειτουργία» (Αρχιμανδρίτης Βασίλειος Γοντικάκης). Να σχολιάσετε τις θέσεις του κειμένου αναφορικά με τη συμμετοχή των πιστών στη Θεία Λειτουργία. Με αφορμή τις παραπάνω σκέψεις πώς αντιλαμβάνεστε τη σχέση πολλών σημερινών πιστών με τη λατρεία της Εκκλησίας; (25 Μονάδες)
- 235. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία και την ιστορία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η Αγία Γραφή και η πατερική παράδοση υποστηρίζουν… α. τη σαφή ανωτερότητα του ανδρικού φύλου β. την ισότητα και ισοτιμία των δύο φύλων γ. τη διαφορετική θέση της γυναίκας στο θέμα της σωτηρίας 2. Με το Βάπτισμα και το Χρίσμα η γυναίκα… α. μετέχει στη γενική ιεροσύνη β. μετέχει στην ειδική ιεροσύνη γ. μπορεί απλά να παρακολουθεί τη λατρεία 3. Την ημέρα της Πεντηκοστής… α. αποκλείστηκαν οι γυναίκες β. έλαβε μέρος μόνο η Θεοτόκος γ. δέχθηκαν το Άγιο Πνεύμα άνδρες και γυναίκες 4. Στην πρωτοχριστιανική Εκκλησία πολλές γυναίκες… α. ασκούσαν σπουδαίο ιεραποστολικό έργο β. χειροτονήθηκαν ιερείς και επίσκοποι γ. ακολούθησαν το παράδειγμα της Παναγίας και έγιναν ιερείς 5. Καθήκον και των δύο φύλων, κατά την Εκκλησία, είναι… α. να συμβάλλουν στο πνευματικό και ποιμαντικό της έργο β. να υπακούουν στις εντολές του ανώτερου κλήρου γ. να εργάζονται προς όφελος των ισχυρών της γης (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η …………….. μουσική είναι φωνητική. Η χρήση μουσικών οργάνων στην Ορθόδοξη …………….. δεν συνιστάται. Στη λατρεία ο ίδιος ο …………. γίνεται μουσικό όργανο, που αινεί τον Θεό πρώτα με την …………….. και μετά με τη …………….. του». (λατρεία / φωνή / ψυχή / πιστός / εκκλησιαστική) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»:
- 236. 1. Σύμφωνα μετην Εκκλησία, ο λεγόμενος πνευματικός άνθρωπος είναι αυτός που πιστεύει σε πνεύματα. 2. Οι δεισιδαιμονίες αποτελούν ειδωλολατρική επίδραση ή κατάλοιπο της ειδωλολατρίας. 3. Η λέξη «δεισιδαιμονία» ουσιαστικά σημαίνει σεβασμός στον Ιησού Χριστό. 4. Οι προλήψεις και οι δεισιδαιμονίες συνιστούν για την Εκκλησία απόρριψη της πίστης και απομάκρυνση από τον Θεό. 5. Οι προλήψεις και τα παραθρησκευτικά φαινόμενα δεν βασίζονται στη θρησκευτική πίστη αλλά στην επιστήμη. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η Μασονία… α. ονομάζεται και Μασονισμός, ή Τεκτονισμός ή Ελευθεροτεκτονισμός β. είναι παγκόσμια οργάνωση γ. εμφανίστηκε κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα στην Ευρώπη δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Οι Μάρτυρες του Ιεχωβά πρωτοεμφανίστηκαν… α. στα αποστολικά χρόνια β. στις ΗΠΑ το 1874 γ. ήδη από την εποχή της Παλιάς Διαθήκης 2. Οι Μάρτυρες του Ιεχωβά δίνουν έμφαση… α. στη Γραφική Μελέτη β. στα μυστήρια της λατρείας γ. στο ιερατείο και τον κλήρο 3. Για τους Μάρτυρες του Ιεχωβά το όνομα του Θεού είναι… α. Ιεχωβά β. Ιησούς Χριστός γ. Μάρτυρας 4. Για τους Μάρτυρες του Ιεχωβά η Αγία Γραφή… α. είναι ισότιμη με την Ιερή Παράδοση β. είναι δευτερεύουσα πηγή της πίστης γ. είναι ο αλάθητος λόγος του Θεού
- 237. 5. Οι Μάρτυρεςτου Ιεχωβά δεν δέχονται… α. τη μετάγγιση αίματος β. την ονομασία «Χριστιανοί Μάρτυρες του Ιεχωβά» γ. τη Μετάφραση του Νέου Κόσμου (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Ο Χριστός βαπτίστηκε σε μεγάλη ηλικία. Κατά τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες, οι άνθρωποι βαπτίζονταν αφού είχε προηγηθεί τριετής κατήχηση. Όμως, από τον 5ο αιώνα επικράτησε στον χριστιανικό κόσμο ο νηπιοβαπτισμός. Ένα επιχείρημα υπέρ του είναι ότι όταν ο Θεός έπλασε τον άνθρωπο δεν τον ρώτησε, όπως δε ρωτούν οι γονείς τα παιδιά για τη βάπτισή τους. Κατά τη γνώμη σας, ποια άλλα επιχειρήματα υποστηρίζουν τον νηπιοβαπτισμό και ποια το βάπτισμα ενηλίκων; (25 Μονάδες)
- 238. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Πνευματισμός είναι η πίστη για την… α. παρουσία του Αγίου Πνεύματος β. ύπαρξη πνευμάτων και στην επικοινωνία μαζί τους γ. ανωτερότητα του πνεύματος πάνω στην ύλη 2. Ο βασικός άξονας της θεωρίας του Πνευματισμού είναι… α. ο εσωτερισμός β. η ψυχοφυσιολογία γ. η μετενσάρκωση 3. Στον Πνευματισμό η επίκληση των πνευμάτων των νεκρών γίνεται… α. μέσω των κληρικών β. με τους μεσάζοντες δηλ. τα «μέντιουμ» γ. με τη βοήθεια της προσευχής και της πίστης 4. Με τις δεισιδαιμονίες του ο άνθρωπος εκφράζει… α. την προσήλωσή του στις θεϊκές εντολές β. την ευσέβειά του προς τον Θεό γ. ένα παράλογο φόβο για τον Θεό 5. Η Εκκλησία θεωρεί πως όποιος καταφεύγει στον Πνευματισμό… α. έρχεται πιο κοντά στον Χριστό β. ενισχύεται στον πνευματικό του αγώνα γ. απομακρύνεται από τον Θεό και αρνείται τη θεότητα του Χριστού (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Σήμερα, οι περισσότεροι πιστοί προσέρχονται στη ……………. ως θεατές και όχι ως ……………….., καθώς τα ………………… από τον ιερέα δεν γίνονται κατανοητά και θεωρούνται απλές ……………………….. τελετές και όχι ευκαιρίες για να λάβουν τη ……………. του Θεού». (λατρεία / θρησκευτικές / τελούμενα / συμμέτοχοι / χάρη) (5 Μονάδες)
- 239. γ) Να χαρακτηρίσετετις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Στη σύγχρονη ελληνική κοινωνία υπάρχουν προλήψεις και δεισιδαιμονίες. 2. Ο Χριστιανισμός αποδέχεται τη μετενσάρκωση και τον Πνευματισμό. 3. Μία από τις θεωρίες του Πνευματισμού είναι η μετενσάρκωση. 4. Ο Εσωτερισμός ονομάζεται και Αποκρυφισμός ή Αποκρυφολογία. 5. Ο Χριστιανισμός και ο Πνευματισμός θεωρούν τον Χριστό ένα τέλειο μεσάζοντα (μέντιουμ). (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Το μυστήριο του Βαπτίσματος… α. καθιερώθηκε με την εντολή που έδωσε ο Ιησούς στους μαθητές του να βαπτίζουν τους ανθρώπους στο όνομα της Αγίας Τριάδας β. μοιάζει με τον τρόπο που βαπτίστηκε ο ίδιος ο Χριστός στον Ιορδάνη ποταμό γ. είναι ο τρόπος με τον οποίο εντάσσεται ο άνθρωπος στην Εκκλησία δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η Ορθόδοξη Εκκλησία αναγνωρίζει… α. την ισοτιμία των δύο φύλων β. τη συμμετοχή της γυναίκας στη γενική ιεροσύνη γ. τις ίδιες δυνατότητες σωτηρίας και για τον άνδρα και για τη γυναίκα δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Εφόσον το θεμέλιο της χριστιανικής λατρείας είναι η ενανθρώπηση του Χριστού, τότε το αληθινό περιεχόμενό της είναι πάντα ο Σταυρός και η Ανάσταση. Πού και πώς φανερώνονται τα γεγονότα αυτά της ζωής του Χριστού μέσα στη λατρεία της Εκκλησίας; (25 Μονάδες)
- 240. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Σε γενικές γραμμές, Πνευματισμός ονομάζεται… α. η διδασκαλία της Εκκλησίας για το Άγιο Πνεύμα β. η πίστη ότι υπάρχουν πνεύματα με τα οποία ο άνθρωπος μπορεί να επικοινωνήσει γ. η διδασκαλία της Εκκλησίας για την πνευματική ζωή 2. Ο Πνευματισμός έχει τις ρίζες του… α. στη χριστιανική διδασκαλία β. στις σύγχρονες επιστημονικές ανακαλύψεις γ. στις αρχαίες θρησκείες 3. Βασικός άξονας των θεωριών του Πνευματισμού είναι… α. η μετενσάρκωση β. η πίστη στην εκμηδένιση της ύπαρξης γ. η διδασκαλία για τη θέωση του ανθρώπου 4. Στον Πνευματισμό θεωρείται εφικτή… α. η ενσάρκωση των πνευμάτων β. η επικοινωνία με ανύπαρκτα όντα γ. η επικοινωνία με τα πνεύματα με τη βοήθεια μεσαζόντων (μέντιουμ) 5. Διάφορες θεωρίες του Πνευματισμού… α. παρουσιάζουν αυθαίρετα και εσφαλμένα τον Ιησού Χριστό ως μέντιουμ β. δέχονται τον Ιησού Χριστό ως μοναδικό Σωτήρα και Λυτρωτή γ. παρουσιάζουν τον Ιησού Χριστό ως ιδρυτή του Πνευματισμού (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το παρακάτω κείμενο συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Η μετάπτωση των …………….. από συμμετέχοντες στη λατρεία σε απλούς θεατές, τους αποστερεί από μια βαθιά …………….. και δημιουργεί αρρυθμία στο σώμα …………….. . Επιβάλλεται η …………….. των αιτίων του φαινομένου, ώστε να συνειδητοποιηθεί η ανάγκη …………….. του προβλήματος». (πνευματική εμπειρία / πιστών / υπέρβασης / της Εκκλησίας / διερεύνηση) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»:
- 241. 1. Κατά τηνΕκκλησία, η πίστη στον Πνευματισμό απομακρύνει τον πιστό από τον Θεό. 2. Η Εκκλησία αντιτίθεται στα παραθρησκευτικά φαινόμενα, όπως είναι οι προλήψεις και οι δεισιδαιμονίες. 3. Ο Χριστός είναι το μέντιουμ ανάμεσα στον Θεό και τους ανθρώπους. 4. Οι αρχαίες ελληνικές προλήψεις βοήθησαν τον Χριστιανισμό να διαμορφώσει τη δογματική διδασκαλία του. 5. Κυρίαρχο στοιχείο στις τελετές του Πνευματισμού είναι η αυθυποβολή. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Με το μυστήριο του Χρίσματος… α. ο άνθρωπος αναπτύσσει και τελειοποιεί τις πνευματικές του δυνάμεις β. ο άνθρωπος γίνεται μέτοχος στο τριπλό αξίωμα του Χριστού γ. ο άνθρωπος ονομάζεται χριστιανός, επειδή έλαβε το Χρίσμα δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Το Μυστήριο του Χρίσματος γίνεται μετά το Βάπτισμα. 2. Με το Βάπτισμα ο άνθρωπος εντάσσεται στην Εκκλησία. 3. Ανάλογα με τον τόπο και την εποχή, αλλάζουν και τα υλικά του Βαπτίσματος. 4. Ο βαπτιζόμενος βυθίζεται στο νερό μια φορά στο όνομα της Αγίας Τριάδος. 5. Με το Χρίσμα μεταφέρονται στο πιστό τα χαρίσματα του Αγίου Πνεύματος. (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Ο νηπιοβαπτισμός επικράτησε στην Εκκλησία, χωρίς να αποκλείεται να βαπτίζεται κάποιος ενήλικας. Ποια είναι τα επιχειρήματα, κατά τη γνώμη σας, που υποστηρίζουν τον νηπιοβαπτισμό και ποια το βάπτισμα ενηλίκων; (25 Μονάδες)
- 242. ΘΕΜΑ Α1 Να συμπληρώσετεκάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. α) 1. Αρχικά η λέξη δεισιδαιμονία σήμαινε τον σεβασμό προς… α. τους θεούς β. τους ημίθεους γ. τα πνεύματα των προγόνων 2. Σύμφωνα με τον αρχαϊκό Πνευματισμό τα πνεύματα των νεκρών… α. μπορούν να βοηθήσουν ή να βλάψουν τους ανθρώπους β. μπορούν να βοηθήσουν μόνο τους θεούς γ. μπορούν να βλάψουν μόνο τους ανθρώπους 3. Ορισμένες θεωρίες του Πνευματισμού θεωρούν τον Χριστός... α. θεάνθρωπο β. το τρίτο πρόσωπο της Αγίας Τριάδας γ. ένα τέλειο «μεσάζοντα-μέντιουμ» 4. Ο αρχαϊκός Πνευματισμός συνδέεται με… α. τον Εσωτερισμό και τον Αποκρυφισμό β. επιστημονικές μεθόδους γ. τη γεωμετρία 5. Κυρίαρχο στοιχείο στις τελετές του Πνευματισμού είναι… α. η κοινωνική προσφορά των πιστών του β. η επίκληση πνευμάτων νεκρών ανθρώπων γ. η εκδήλωση αγάπης προς τον Θεό (5 Μονάδες) …………………………………………………………………………………………………………………………………………… β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Στην ……………. διαδρομή της Εκκλησίας, η γυναίκα άλλοτε αναδεικνύεται ισαπόστολος και …………….. όπως η αγία Φωτεινή η Σαμαρείτιδα και άλλοτε γίνεται …………….. και προϊσταμένη στο έργο της φιλανθρωπίας όπως η αγία Θέκλα και η Ολυμπιάδα. Και σήμερα υπάρχουν δυνατότητες για τη μεγαλύτερη …………….. της γυναίκας στη ζωή της Εκκλησίας και κυρίως στο ενοριακό έργο, στη διακονία της ……………..». (διακόνισσα / ιστορική / ανάμιξη / έμπρακτης αγάπης / ιεραπόστολος) (5 Μονάδες)
- 243. ……………………………………………………………………………………………………………………………………… γ) Να συνδυάσετετις λατρευτικές πράξεις από το χριστιανικό Βάπτισμα που αναφέρονται στην πρώτη στήλη με τη σημασία ή το νόημά τους που αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Ντύσιμο με λευκά ρούχα 1. Βεβαιώνει τη δωρεά των χαρισμάτων του Αγίου Πνεύματος β. Επάλειψη με λάδι 2. Συμβολίζει μια μικρή θυσία για τον Χριστό με την οποία ο νεοφώτιστος αναγνωρίζεται ως δούλος του Χριστού γ. Επάλειψη με Άγιο Μύρο 3. Συμβολική πράξη που δηλώνει την ευχή της Εκκλησίας για να γίνει ο νεοφώτιστος κληρικός δ. Τριπλή κατάδυση στο νερό και ανάδυση 4. Συμμετοχή στην τριήμερη ταφή και Ανάσταση του Χριστού ε. Κόψιμο λίγων τριχών από τα μαλλιά 5. Τιμητική αναφορά στο Οικουμενικό Πατριαρχείο όπου γίνεται ο καθαγιασμός του Αγίου Μύρου 6. Σύμβολο του αγώνα του χριστιανού, αφού έτσι έκαναν και οι αθλητές πριν τους αγώνες 7. Συμβολική αναφορά στη φωτεινή ζωή του χριστιανού (5 Μονάδες) ……………………………………………………………………………………………………………………………………….. δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η διδασκαλία της Εκκλησίας δεν συμβαδίζει με τις θέσεις του Μασονισμού για μυστικότητα και υπακοή χωρίς όρους. 2. Τα μέλη του Μασονισμού έχουν μεταξύ τους απόλυτη ισότητα χωρίς ιεράρχηση, βαθμούς και τάξεις. 3. Για την Εκκλησία, η ζωή του χριστιανού δεν συμβιβάζεται με τον Αποκρυφισμό. 4. Για την είσοδο νέων μελών στον Μασονισμό προβλέπεται μια διαδικασία μύησης. 5. Η «υιοθεσία λυκιδέως» είναι μια τελετή υποδοχής παιδιών στον Μασονισμό. (5 Μονάδες) ……………………………………………………………………………………………………………………………………………..
- 244. ε) Να συμπληρώσετετην παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Με το μυστήριο του Γάμου ο άνδρας και η γυναίκα ενώνονται «εις σάρκα μία» δηλαδή… α. γίνονται σύζυγοι και μοιράζονται τις χαρές και τις λύπες β. αποτελούν ψυχοσωματική ενότητα γ. επιδιώκουν την ολοκλήρωσή τους δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ……………………………………………………………………………………………………………………………………………… ΘΕΜΑ Β1 Στη «Λειτουργία των πιστών», οι χριστιανοί, πριν να ομολογήσουν την κοινή τους πίστη με το Σύμβολο της Πίστεως, καλούνται από τον ιερέα να αλληλοσυγχωρεθούν, γιατί μόνο μ’ αυτή την προϋπόθεση μπορούν να προσέλθουν στη Θεία Μετάληψη. Μεταλαμβάνοντας το Σώμα και το Αίμα του Χριστού, οι πιστοί γίνονται ένα σώμα. Επομένως η ενότητα αυτή απαιτεί την απομάκρυνση, από τις ψυχές των πιστών, κάθε διαφοράς που τους χωρίζει. Να σχολιάσετε την παραπάνω θέση (25 Μονάδες)
- 246. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η οργάνωση του Μασονισμού μιμήθηκε… α. τα μοναχικά ιπποτικά τάγματα του 13ου αιώνα β. τις σχολές ζωγραφικής της Αναγέννησης γ. τα μεσαιωνικά σωματεία των τεκτόνων 2. Ο χώρος συγκέντρωσης των Μασόνων ονομάζεται… α. Λαβύρινθος β. Στοά γ. Κρύπτη 3.Κατά την Ορθόδοξη Εκκλησία ο Μασονισμός είναι… α. μια περιβαλλοντική οργάνωση β. θρησκεία γ. φιλανθρωπικό σωματείο 4. Ο Μασονισμός ονομάζει τον Θεό… α. Μέγα Αρχηγό της Σοφίας β. Μέγα Αρχιερέα της Στοάς γ. Μέγα Αρχιτέκτονα του Σύμπαντος 5. Κάθε νέο μέλος της Μασονικής Στοάς δεσμεύεται με όρκους μυστικότητας…. α. για όλη του τη ζωή β. μόνο όσο είναι μέλος γ. εφόσον είναι έως 80 ετών (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Βασικός άξονας των θεωριών του Πνευματισμού είναι η …………….. , δηλ. η θεωρία ότι η …………….. γνωρίζει διαδοχικές γεννήσεις και θανάτους. Ισχυρίζονται ότι η …………….. με τα πνεύματα γίνεται με τη …………….. “μεσαζόντων”. Ως ένα τέλειο “μέντιουμ” θεωρούν και τοn Χριστό απορρίπτοντας τη …………….. Του και ουσιαστικά ολόκληρη τη διδασκαλία του Χριστιανισμού». (θεότητά / επικοινωνία / βοήθεια / ανθρώπινη ψυχή / μετενσάρκωση) (5 Μονάδες)
- 247. γ) Να συνδυάσετετη διαδικασία στο μυστήριο του Βαπτίσματος και τις προϋποθέσεις του της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό της στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Άγιο Μύρο 1. Όσοι μόλις βαπτίστηκαν β. Νηπιοβαπτισμός 2. Ακροώμενοι, κυρίως κατηχούμενοι, φωτιζόμενοι γ. Ομάδες κατηχουμένων 3. Χρίεται ο νεοφώτιστος σε όλα τα μέρη του σώματός του με το σημείο του σταυρού δ. Νεοφώτιστοι 4. Οι ευχές της Εκκλησίας κατά το Βάπτισμα ε. Ανάδοχος 5. Αποκοπή τριχών από το κεφάλι του νηπίου 6. Βάπτισμα σε νηπιακή ηλικία με ανάθεση της κατήχησης στον ανάδοχο και στους γονείς 7. Ομολογία πίστεως για λογαριασμό του βαπτιζόμενου (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Εκκλησία θεωρεί τον Γάμο μυστήριο επειδή είναι ο αρχαιότερος ανθρώπινος θεσμός. 2. Η Εκκλησία θεωρεί ως πρωταρχικό σκοπό του Γάμου την απόκτηση παιδιών. 3. Η Εκκλησία ταυτίζει τον εκκλησιαστικό με τον πολιτικό Γάμο. 4. Για την Εκκλησία, ο κύριος σκοπός του Γάμου είναι η τελείωση των προσώπων και η σωτηρία. 5. Στο μυστήριο του Γάμου, η Εκκλησία ευλογεί ακόμη και τα υλικά στοιχεία που έχουν σχέση με αυτόν. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Οι δεισιδαιμονίες… α. οδηγούν τον άνθρωπο στη θεοποίηση της τύχης β. δεν υπάρχουν στην ελληνική κοινωνία γ. δηλώνουν την ευσέβεια των ανθρώπων δ. κανένα από τα παραπάνω (5 Μονάδες)
- 248. ΘΕΜΑ Β1 Η Εκκλησίαυποστηρίζει ότι η ιδιότητα του χριστιανού είναι ασυμβίβαστη με την ιδιότητα του μασόνου. Ποια επιχειρήματα επικαλείται για την υποστήριξη αυτής της θέσης; (25 Μονάδες)
- 249. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Κάθε νέο μέλος της Μασονικής Στοάς δεσμεύεται με όρκους μυστικότητας… α. για όλη του τη ζωή β. μόνο όσο είναι μέλος γ. εφόσον είναι έως 80 ετών 2. Η Ορθόδοξη Εκκλησία συνιστά στους πιστούς της… α. να συμμετέχουν στις ελληνικές μασονικές στοές β. να απέχουν από τη Μασονία γ. να είναι επιφυλακτικοί απέναντι στη Μασονία 3. Κατά τον Καταστατικό Χάρτη της Μασονίας ο μασόνος… α. οφείλει να είναι χριστιανός Ορθόδοξος β. απαιτείται να έχει εξειδικευμένες θεολογικές γνώσεις γ. τηρεί απόλυτη ανοχή προς κάθε θρησκευτική δοξασία 4. Η ονομασία της Μασονίας οφείλεται στην οργάνωση των μεσαιωνικών σωματείων… α. των οικοδόμων β. των κληρικών γ. των ιατρών 5. Τα μέλη των μασονικών Στοών απαρτίζονται … α. μόνον από άνδρες β. και από τα δύο φύλα γ. μόνον από γυναίκες (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη λατρεία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Μετά τον Χριστό οι απόστολοι όρισαν τους διαδόχους τους με κλήρωση. 2. Οι βαθμοί της Ιεροσύνης είναι επτά όσα και τα μυστήρια. 3. Το μυστήριο της Ιεροσύνης τελείται στη Θεία Λειτουργία. 4. Η αδιάσπαστη συνέχεια των χειροτονιών ονομάζεται «αποστολική διαδοχή». 5. Κάθε λειτούργημα μέσα στην Εκκλησία είναι διακονία. (5 Μονάδες)
- 250. γ) Να συνδυάσετετα σχετικά με τον Γάμο τα οποία αναφέρονται στην πρώτη στήλη με το κύριο νόημά τους το οποίο αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. «Κατ΄ οίκον εκκλησία» 1. Γάμος στη Κανά β. «Ησαΐα χόρευε…» 2. Ένωση άνδρα-γυναίκας γ. «Εις σάρκαν μίαν» 3. Σφραγίδα ένωσης δ. Δακτυλίδια 4. Επίσημο συμβόλαιο ε. Πολιτικός Γάμος 5. Οικογένεια 6. Πανηγυρικό αίσθημα 7. Αβραάμ (5 Μονάδες) δ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Βάση της θρησκευτικής κίνησης των Μορμόνων είναι η …………….. του Μορμόν ενώ ο στόχος είναι η …………….. στον κόσμο της πνευματικής Ιερουσαλήμ, που προετοιμάζεται με την επιστροφή στη ζωή της …………….. εποχής και την …………….. ανανέωση των χριστιανών για τους οποίους πιστεύουν ότι έχασαν τα …………….. του Αγίου Πνεύματος». (Βίβλος / εγκαθίδρυση / αποστολικής / χαρίσματα / πνευματική) (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την πρόταση 1 με τη σωστή απάντηση από τις φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Να υποστηρίξετε την επιλογή σας με ένα επιχείρημα ή παράδειγμα (3 Μονάδες). 1. Στη ζωή της Εκκλησίας, στους λαϊκούς και τους κληρικούς υπάρχει… α. αντίθεση ρόλων β. συνευθύνη γ. ίση κατανομή καθηκόντων και υποχρεώσεων (5 Μονάδες)
- 251. ΘΕΜΑ Β1 Πολλοί σύγχρονοιάνθρωποι θεωρούν ότι οι προλήψεις και οι δεισιδαιμονίες επηρεάζουν τη ζωή ανθρώπων ακαλλιέργητων και χαμηλού κοινωνικού και πνευματικού επιπέδου. Ποια είναι η γνώμη σας γι’ αυτή την άποψη; Να τεκμηριώσετε τη θέση σας. (25 Μονάδες)
- 252. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1.Η σύσταση του μυστηρίου του Βαπτίσματος οφείλεται… α. στον απόστολο Πέτρο β. στην Παλαιά Διαθήκη γ. στον Ιησού Χριστό 2. Στην πρώτη χριστιανική εποχή, πριν το Βάπτισμα ήταν απαραίτητη η… α. κατήχηση β. γνώση της Παλαιάς Διαθήκης γ. Θεία Κοινωνία 3. Ο θεσμός του νηπιοβαπτισμού… α. καθιερώθηκε από τον Ιωάννη τον Πρόδρομο β. είναι άγνωστος στην Εκκλησία γ. επικράτησε από νωρίς στην Εκκλησία 4. Το Βάπτισμα του νέου πιστού γίνεται… α. στο όνομα της Αγίας Τριάδος β. στο όνομα του Ιησού Χριστού και των αποστόλων γ. στο όνομα του Αγίου Πνεύματος 5. Η τριπλή κατάδυση και ανάδυση στο νερό της κολυμπήθρας σημαίνει… α. τη συμμετοχή του βαπτιζόμενου στην τριήμερη ταφή και την Ανάσταση του Χριστού β. την πνευματική ευθύνη του αναδόχου γ. την τήρηση ενός αρχαίου εθίμου (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Κάθε εβδομάδα, οι Μάρτυρες του Ιεχωβά προσεύχονται και αινούν τον …………….., μελετούν και αναλύουν χωρία της …………….. στις κατά τόπους …………….. και σε ιδιωτικές κατοικίες. Επίσης, συμμετέχουν σε …………….. , οι οποίες γίνονται σε μεγάλους χώρους, στάδια ή αίθουσες. Εκεί γίνονται και …………….. ». (ομαδικές βαπτίσεις / “Αίθουσες Βασιλείας” / Ιεχωβά / Αγία Γραφή / “συνελεύσεις”) (5 Μονάδες)
- 253. γ) Να συνδυάσετετους όρους της πρώτης στήλης με τους όρους στη δεύτερη στήλη με τους οποίους σχετίζονται, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Επίσκοπος 1. «Ειδική ιεροσύνη» β. Κληρικοί 2. Ιησούς Χριστός γ. Ιεροσύνη 3. Αναδείχθηκαν «αλιείς ανθρώπων» δ. Απόστολοι 4. Χειροτονία ε. Ο Μέγας Αρχιερέας 5. Ιερός Χρυστόστομος 6. Όσιομάρτυρας 7. Ο ανώτερος βαθμός Ιεροσύνης (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Μασονική Στοά έχει δικό της τελετουργικό τυπικό. 2. Οι υποψήφιοι Μασόνοι εντάσσονται στην οργάνωση με βάπτισμα. 3. Στη Μασονική Στοά γίνονται δεκτοί μόνο οι φτωχοί. 4. Η Εκκλησία δεν έχει αντίρρηση να είναι τα μέλη της Μασόνοι. 5. Η «υιοθεσία λυκιδέως» είναι μια τελετή υποδοχής παιδιών στον Μασονισμό. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Ο Απόστολος Παύλος ονομάζει το μυστήριο του γάμου «μέγα» γιατί η ένωση του άνδρα και της γυναίκας έχει ως πρότυπο α. την ένωση του Χριστού με την Εκκλησία β. την ένωση του Αδάμ με την Εύα γ. την ένωση όλων των ανθρώπων δ. κανένα από τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ B1
- 254. Με το Χρίσματο νέο μέλος της Εκκλησίας, με τη χάρη του Αγίου Πνεύματος, γίνεται βασιλιάς, ιερέας και προφήτης. Αναλαμβάνει τον ρόλο και τις ευθύνες του απέναντι στον κόσμο και στην ιστορία, προσφέρει πνευματική θυσία και η ζωή του αποκτά πνευματικό περιεχόμενο· διδάσκει στους συνανθρώπους του τον λόγο του Θεού: την αγάπη, την ελπίδα, τη θυσία, τη χαρά και την ένωση μαζί Του. Να εκτιμήσετε την ευθύνη του χριστιανού απέναντι στον συνάνθρωπό του, τον εαυτό του και τον Θεό, με βάση την προσφορά του μυστηρίου του Χρίσματος. (25 Μονάδες)
- 255. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις (α, β, γ): 1. Για τους Μάρτυρες του Ιεχωβά το μόνο αποδεκτό όνομα του Θεού είναι… α. Ελοχίμ β. Κύριος γ. Ιεχωβά 2. Η αρχική ονομασία των Μαρτύρων του Ιεχωβά ήταν… α. Κύκλος Μαθητών του Ιησού β. Χριστιανοί Απόστολοι γ. Σπουδαστές της Γραφής 3. Οι Μάρτυρες του Ιεχωβά οργανώθηκαν με πρωτοβουλία του… α. Κάρολου Ρώσσελ β. του αποστόλου Πέτρου γ. του Μαρτίνου Λούθηρου 4. Σκοπός των Μαρτύρων του Ιεχωβά είναι… α. η αποκατάσταση και αληθινή κατανόηση της διδασκαλίας του Ιησού Χριστού β. η ένωση όλων των χριστιανικών Εκκλησιών σε μία Ορθόδοξη Εκκλησία γ. η διάδοση των δογμάτων της πίστεως, όπως είναι στο Σύμβολο της Πίστεως 5. Για τους Μάρτυρες του Ιεχωβά η Αγία Γραφή αποτελεί… α. ιερό κείμενο που συνδυάζεται με τα έργα των Πατέρων της Εκκλησίας β. βιβλίο νοθευμένο από τις παραδόσεις και τα δόγματα του χριστιανικού κόσμου γ. τη βάση των πεποιθήσεών τους (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Για την Εκκλησία, η …………….. στις προλήψεις και τις δεισιδαιμονίες συνεπάγεται …………….. από τον Θεό. Ο άνθρωπος οδηγείται σε …………….. αφού δεν θεωρεί πλέον ως ρυθμιστή της ζωής την …………….. αλλά αποδέχεται άλλες δυνάμεις και θεοποιεί την ……………..». (Πρόνοια του Θεού / τύχη και τη μοιρολατρία / μαρασμό της πίστης / προσήλωση / απομάκρυνση) (5 Μονάδες)
- 256. γ) Να συνδυάσετετα τελούμενα στο μυστήριο του Γάμου τα οποία αναφέρονται στην πρώτη στήλη με το κύριο νόημά τους το οποίο αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Δαχτυλίδια 1. Υπενθύμιση της αναφοράς στην Παλαιά Διαθήκη ότι ο Θεός οδήγησε την Εύα στον Αδάμ, αλλά και την αδιάσπαστη ένωση των νυμφευόμενων β. Στεφάνια 2. Οι νεόνυμφοι επιβραβεύονται ως αθλητές-μάρτυρες, αλλά και ως άρχοντες, αναδεικνύονται συνδημιουργοί γ. Συμμετοχή στο κοινό ποτήριο 3. Σύμβολο της εξουσίας του άνδρα πάνω στη γυναίκα δ. «Ησαΐα χόρευε…» 4. Σφραγίδα της ένωσης, έκφραση σταθερότητας της σχέσης και αμοιβαίας εμπιστοσύνης ε. Ένωση των χεριών 5. Απόκτηση πλούτου και παιδιών 6. Αρχικά το μυστήριο γινόταν μαζί με τη Θεία Ευχαριστία, οι σύζυγοι στο εξής θα έχουν κοινή πορεία 7. Έκφραση της χαράς που συνοδεύει τον Γάμο (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Μασονία είναι μια παγκόσμια οργάνωση που εμφανίστηκε κατά τον Μεσαίωνα στη Δυτική Ευρώπη. 2. Ο Τεκτονισμός ξεκίνησε ως μια αίρεση στους κόλπους της Εκκλησίας και κατόπιν αυτονομήθηκε. 3. Ο Μασονισμός χρησιμοποιεί συνθηματική γλώσσα και λεξιλόγιο, αλλά και μυστικά σύμβολα. 4. Ο Ελευθεροτεκτονισμός εκφράζει το παγκόσμιο φιλανθρωπικό κίνημα από τότε που αναγνωρίστηκε ως θρησκεία. 5. Η πρώτη επίσημη αναγνώριση της Μασονίας έγινε στην Αγγλία, οπότε άρχισε να αναπτύσσει και πολιτική δράση. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να εξηγήσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Μαζί με το Βάπτισμα γίνεται και το… α. το Μυστήριο του Χρίσματος β. το Μυστήριο της Ιεροσύνης
- 257. γ. το Μυστήριοτου Γάμου δ. κανένα άλλο μυστήριο (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ B1 Ένας επισκέπτης στο εξοχικό του νομπελίστα Δανού φυσικού Νιλς Μπορ παρατήρησε στον τοίχο του σπιτιού του κρεμασμένο, ένα πέταλο και θέλοντας να πειράξει τον διαπρεπή επιστήμονα του είπε ότι του ήταν αδύνατο να πιστέψει ότι ένας άνδρας όπως εκείνος πίστευε σε προλήψεις. Τότε, ο Μπορ απάντησε: «H αλήθεια είναι ότι δεν πιστεύω. Φαίνεται, όμως, πως το πέταλο φέρνει τύχη, είτε εγώ το πιστεύω είτε όχι»! Πολλοί σύγχρονοι άνθρωποι θεωρούν ότι οι προλήψεις και οι δεισιδαιμονίες επηρεάζουν τη ζωή ανθρώπων ακαλλιέργητων και χαμηλού κοινωνικού και πνευματικού επιπέδου. Ισχύει κάτι τέτοιο αν αναλογιστούμε το παράδειγμα με τον Δανό νομπελίστα; Να τεκμηριώσετε την άποψή σας. (25 Μονάδες)
- 258. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με της διδασκαλία και τις μαρτυρίες της ιστορίας της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η Θεία Ευχαριστία είναι… α. η ουσία κάθε εκκλησιαστικής τελετής β. το κέντρο της χριστιανικής λατρείας γ. η προετοιμασία για τα άλλα μυστήρια 2. Η Θεία Ευχαριστία συνεστήθη από τον Χριστό… α. στη διάρκεια του Μυστικού Δείπνου β. μετά την Ανάστασή Του γ. πριν την είσοδο στα Ιεροσόλυμα 3. Με την τέλεση της πρώτης Θείας Ευχαριστίας ο Χριστός… α. έκανε μια νέα αρχή για το Ιουδαϊκό Πάσχα β. εγκαινιάζει το νέο και αληθινό Πάσχα γ. καταργεί την εορτή του Πάσχα 4. Κατά την αποστολική εποχή, πριν τη Θεία Ευχαριστία γινόταν… α. το δείπνο της συγγνώμης β. το δείπνο της αγάπης γ. διανομή τροφίμων στους απόρους 5. Από τα πρωτοχριστιανικά χρόνια μέχρι σήμερα… α. γράφτηκαν πολλές Λειτουργίες β. γράφτηκε μόνο μία Θεία Λειτουργία γ. δεν γράφτηκε καμιά Θεία Λειτουργία (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. « Ο Θεός δημιούργησε και ευλόγησε το πρώτο………………. καθώς η …………. ήταν για τον Αδάμ ……………… από τη σάρκα του, ………………. μαζί του στον δρόμο για την ………………… και την ένωση με τον Θεό». (τελείωση / ζευγάρι / Εύα / σάρκα / συμπορευτής) (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τις φράσεις της πρώτης στήλης με τις φράσεις τις οποίες σχετίζονται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης
- 259. στήλης με έναναριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μετάνοια είναι… 1. μεσίτης και μέσω αυτού έρχεται η συγχώρεση των αμαρτιών β. Τις αμαρτίες συγχωρεί… 2. σαμάνος που πέφτει σε καταληψία και έτσι λυτρώνει τους ανθρώπους από το μίασμα γ. Όσα αναφέρει κάποιος στην εξομολόγηση… 3. η συμφιλίωση του άνθρωπου με τον εαυτό του, τους συνανθρώπους του και τον Θεό δ. Ο ιερέας στην εξομολόγηση είναι… 4. η ντροπή, που αισθάνεται ο εξομολογούμενος ε. Εμπόδιο στη Μετάνοια είναι 5. η μεγάλη απόσταση Εκκλησίας και πόλεως 6. ο Θεός που είναι και αποδέκτης της εξομολόγησης 7. δεν κοινολογούνται, υπάρχει το απόρρητο που κατοχυρώνεται από την Εκκλησία και την Πολιτεία (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία και την παράδοση της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Το «Αλληλούια» σημαίνει «αινείτε τον Κύριο». 2. Τα τροπάρια που μιλούν για την Αγία Τριάδα λέγονται τρίφωτα. 3. Οι ύμνοι της Εκκλησίας ψάλλονται σε μετάφραση. 4. Οι ύμνοι συχνά εκφράζουν και προβάλλουν θεολογικές διδασκαλίες. 5. Οι χριστιανοί δημιούργησαν ύμνους επειδή η Εκκλησία απαγόρευσε τα ψυχαγωγικά τραγούδια. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Ο Μασονισμός προβάλλει ως θεμελιώδεις αρχές… α. την πίστη στον Θεό, τον οποίο ονομάζει Μεγάλο Αρχιτέκτονα του Σύμπαντος β. τα μέλη των Στοών να είναι άνδρες γ. την ηθική και πνευματική βελτίωση των μελών του δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες)
- 260. ΘΕΜΑ Β1 Ο ίδιοςο Χριστός συνέστησε τη Θεία Ευχαριστία κατά τον Μυστικό Δείπνο, προσφέροντας το Σώμα του και το Αίμα του και παραγγέλνοντας στους μαθητές του να κάνουν το ίδιο. Οι απόστολοι με τη διδασκαλία του ευαγγελίου, παρέδιδαν και τον τρόπο τέλεσης της Θείας Ευχαριστίας, που ήταν μια επανάληψη των πράξεων του Χριστού κατά το τελευταίο εκείνο Δείπνο. Ποια σημασία έχει για την Εκκλησία η παράδοση του μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας από τον Χριστό; (25 Μονάδες)
- 261. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η ένταξη του χριστιανού στην Εκκλησία γίνεται με το μυστήριο… α. της Εξομολόγησης και την τελετή του Αγίου Μύρου β. του Χρίσματος και τη Θεία Ευχαριστία γ. του Βαπτίσματος και του Χρίσματος 2. Ο/Η ανάδοχος θεωρείται από την Εκκλησία… α. πνευματικός πατέρας ή μητέρα του νεοφώτιστου β. μάρτυρας ότι ένας άνθρωπος βαπτίστηκε γ. βοηθός του ιερέα στο μυστήριο του Βαπτίσματος 3. Μια επιπλέον ονομασία του Βαπτίσματος είναι… α. «χρίσμα» επειδή ο νεοφώτιστος χρίεται με ιερό λάδι β. «λουτρό αναγέννησης» επειδή οδηγεί σε μια νέα ζωή γ. «φως» επειδή ο νεοφώτιστος φέρει άσπρη λαμπάδα 4. Η καθιέρωση του Βαπτίσματος οφείλεται… α. στη σύσταση του ίδιου του Χριστού προς τους Αποστόλους β. στη διδασκαλία της Παλαιάς Διαθήκης γ. στα λαϊκά έθιμα της εποχής του Χριστού 5. Στην αρχαία Εκκλησία η κατήχηση ήταν… α. το κήρυγμα που γινόταν στους βαπτισμένους πιστούς β. η διαδικασία διδαχής και προετοιμασίας των ανθρώπων για το Βάπτισμα γ. ο χώρος που στέκονταν οι πρεσβύτεροι στον ναό κατά το Βάπτισμα (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Ο Κύριος αγαπούσε και συγχωρούσε τους …………………. όταν αυτοί έδειχναν …………………. και …………………. στο πρόσωπό Του. Γι αυτό τον λόγο σύστησε το …………………. της Μετάνοιας ή ……………………». (μυστήριο / αμαρτωλούς / αγάπη / εξομολόγησης / πίστη) (5 Μονάδες)
- 262. γ) Να συνδυάσετετα τελούμενα στη Θεία Λειτουργία που αναφέρονται στην πρώτη στήλη με την ερμηνεία τους η οποία αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μεγάλη Είσοδος 1. Ανάγνωση αποσπάσματος από την Καινή Διαθήκη β. Ευαγγελικό ανάγνωσμα 2. Η φάση του καθαγιασμού των Τιμίων Δώρων, δηλ. της μεταβολής τους σε Σώμα και Αίμα Χριστού γ. Μικρή Είσοδος 3. Μεταφορά των Τιμίων Δώρων στην Αγία Τράπεζα δ. Θεία Κοινωνία 4. Ανάγνωση του Ψαλτηρίου ε. Αγία Αναφορά 5. Μετάληψη του σώματος και του αίματος του Χριστού 6. Μεταφορά του Ευαγγελίου στο κέντρο του ναού 7. Είσοδος των πιστών στο Ιερό Βήμα (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η εκκλησιαστική υμνολογία επηρέασε το έργο αρκετών λογοτεχνών, πεζογράφων και ποιητών. 2. Η υμνογραφία της Εκκλησίας βρίσκεται στη υπηρεσία της θείας λατρείας και καλλιεργεί την ψυχή του πιστού. 3. Οι ύμνοι της Εκκλησίας ψάλλονται σε μετάφραση. 4. Οι χριστιανοί δημιούργησαν ύμνους επειδή η Εκκλησία απαγόρευσε τα ψυχαγωγικά τραγούδια 5. Η χριστιανική ποίηση θεωρείται αυστηρά εκκλησιαστική και δεν περιέχει θέματα που αφορούν το φυσικό περιβάλλον, τα ανθρώπινα πάθη, τις κοινωνικές αδικίες. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την πρόταση 1 με τη σωστή φράση, από τις επιλογές α, β, γ (2 Μονάδες). Να σχολιάσετε με συντομία την πρόταση που θα δημιουργηθεί (3 Μονάδες). 1. Στην εποχή μας πολλοί χριστιανοί προτείνουν… α. την ενίσχυση της θέσης της γυναίκας στη λατρεία και το ενοριακό έργο της Εκκλησίας β. την απαγόρευση ανάθεσης στη γυναίκα οποιασδήποτε εκκλησιαστικής ευθύνης γ. να αναλάβουν γυναίκες όλα τα διακονήματα που ασκούν μέχρι σήμερα μόνο άνδρες (5 Μονάδες)
- 263. ΘΕΜΑ Β1 Η ευχήπου ακολουθεί, είναι τμήμα της Θείας Λειτουργίας του Μεγάλου Βασιλείου: «Θυμήσου, Κύριε, τον λαό που στέκεται ολόγυρα, και εκείνους πού δικαιολογημένα απουσίασαν (από τη Λειτουργία), και ελέησε αυτούς και εμάς σύμφωνα με το πλούσιο έλεος Σου. Γέμισε τις αποθήκες τους με κάθε αγαθό· διατήρησε τους συζυγικούς δεσμούς τους με ειρήνη και ομόνοια· ανάθρεψε τα νήπια· παιδαγώγησε τη νεότητα· στήριξε τα γηρατειά· παρηγόρησε τους μικρόψυχους (δειλούς)· … επανάφερε τους πλανημένους και ένωσέ τους με την Αγία Σου Καθολική και Αποστολική Εκκλησία… Θυμήσου, Κύριε ο Θεός μας, … όλους που έχουν ανάγκη από τη μεγάλη Σου ευσπλαχνία· και αυτούς που μας αγαπούν, και εκείνους που μας μισούν, και αυτούς οι οποίοι παράγγειλαν σ' εμάς … να προσευχόμαστε γι' αυτούς. … Επίσης και εκείνους, τους οποίους δεν αναφέραμε, γιατί δεν τους ξέρουμε ή γιατί τους λησμονήσαμε… . Γιατί Συ, Κύριε, είσαι η βοήθεια των αβοήθητων, η ελπίδα των απελπισμένων …». Υπάρχει η αντίληψη ότι η Εκκλησία ενδιαφέρεται περισσότερο για τη «μέλλουσα ζωή» και αδιαφορεί για τις παρούσες ανάγκες του ανθρώπου. Να εντοπίσετε στο κείμενο στοιχεία που προβάλλουν μια διαφορετική προσέγγιση και να τα σχολιάσετε. (25 Μονάδες)
- 264. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Το νερό στο Βάπτισμα συμβολίζει… α. τη σωματική καθαριότητα β. τον καθαρισμό του πιστού από την αμαρτία, την αναγέννηση γ. την αξία του νερού για τη ζωή 2. Η επάλειψη με λάδι στο Βάπτισμα συμβολίζει… α. την πάλη ενάντια στο κακό, την αμαρτία β. την ανάγκη για λάμψη του σώματος γ. την αξία της σωματικής ομορφιάς 3. Η αποκοπή των τριχών από το κεφάλι, κατά το Βάπτισμα, συμβολίζει… α. την ωραιότητα της κεφαλής του πιστού β. την προσφορά προς τους νεκρούς, όπως στην αρχαία Ελλάδα γ. τη θυσία του πιστού προς τον Χριστό και την ένωσή του μ’ Αυτόν 4. Η τριπλή κατάδυση και ανάδυση στο νερό της κολυμβήθρας δηλώνει… α. την κάθοδο στη γη από τους ουρανούς του Χριστού β. τη συμμετοχή στην τριήμερη ταφή και ανάσταση του Χριστού γ. την είσοδο του παιδιού στον κόσμο και τη ζωή 5. Ο ανάδοχος στο Βάπτισμα… α. εκπροσωπεί τον Χριστό στο μυστήριο του Βαπτίσματος β. ομολογεί για λογαριασμό του παιδιού την πίστη της Εκκλησίας γ. αντικαθιστά τον ιερέα όταν χρειαστεί στο μυστήριο του Βαπτίσματος (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Οι …………………… έχουν την ………………………. Ιεροσύνη και αναλαμβάνουν υπεύθυνα με τη ………………… του Αγίου Πνεύματος, τη διοίκηση, τη …………………. και τη λατρεία της Εκκλησίας. Φυσικά ο Χριστός είναι ………………. παρών σε όλα τα μυστήρια». (ειδική / διδαχή / αόρατα / κληρικοί / χάρη) (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τα μέρη της Θείας Ευχαριστίας της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν).
- 265. ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗΒ α. «Λειτουργία των πιστών» 1. Περικοπή από τη ζωή των αποστόλων και της πρώτης Εκκλησίας β. Απαγγελία του Συμβόλου της Πίστεως 2. Αγιασμός του οίνου και του άρτου από τον ιερέα γ. Μικρή Είσοδος 3. Παρέμεναν στον ναό και οι κατηχούμενοι δ. Αποστολικό ανάγνωσμα 4. Θεία Κοινωνία προς όλους τους πιστούς ε. «Λειτουργία Κατηχουμένων» 5. Το μέρος της Θείας Λειτουργίας που παραβρίσκονται μόνον όσοι έχουν βαπτιστεί 6. Ομολογία κοινής πίστης 7. Μεταφορά του Ευαγγελίου από την Αγία Τράπεζα στο μέσον του ναού (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Ορθόδοξη Εκκλησία χρησιμοποιεί και καθαγιάζει όλες τις μορφές της τέχνης. 2. Κατά τους Πατέρες της Εκκλησίας, η εκκλησιαστική μουσική είναι ζήτημα επίδειξης των φωνητικών προσόντων των ψαλτών. 3. Σκοπός της μουσικής των ύμνων είναι να δημιουργεί και αυτή με τον τρόπο της κλίμα κατάνυξης και προσευχής. 4. Η λεγόμενη βυζαντινή μουσική είναι συνέχεια της αρχαίας ελληνικής μουσικής. 5. Η βυζαντινή μουσική διαθέτει νότες και δικό της σύστημα γραφής. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η Ορθόδοξη Εκκλησία αναγνωρίζει… α. την ισοτιμία των δύο φύλων β. τη συμμετοχή της γυναίκας στη γενική ιεροσύνη γ. τις ίδιες δυνατότητες σωτηρίας και για τον άνδρα και για τη γυναίκα δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες)
- 266. ΘΕΜΑ Β1 Το απόσπασμαπου ακολουθεί, προέρχεται από την ευχή της Αγίας Αναφοράς, στη Θεία Λειτουργία. «Κύριε, … συντρόφευσε στο ταξίδι αυτούς που ταξιδεύουν στη θάλασσα∙ συνόδευσε αυτούς που οδοιπορούν· προστάτευσε τις χήρες· υπεράσπισε τα ορφανά· ελευθέρωσε τους αιχμαλώτους· θεράπευσε τους ασθενείς. Θυμήσου, Κύριε ο Θεός μας, εκείνους που βρίσκονται στα δικαστήρια και στα καταναγκαστικά έργα … και στις εξορίες και σε πικρές δουλείες και σε κάθε θλίψη και ανάγκη και δύσκολη περίσταση, καθώς και όλους που έχουν ανάγκη από τη μεγάλη Σου ευσπλαχνία· … Συ ο ίδιος να γίνεις τα πάντα για όλους· Συ που γνωρίζεις τον καθένα και καθετί που ζητεί, την οικογένεια και τις ανάγκες της. Σώσε, Κύριε, την πόλη … αυτή και κάθε πόλη και χώρα από πείνα, επιδημία, σεισμό, καταποντισμό, πυρκαγιά, σφαγή, επιδρομή αλλοφύλων και εμφύλιο πόλεμο» (Μέγας Βασίλειος). Με βάση το περιεχόμενο του κειμένου, να διατυπώσετε τις απόψεις σας για τη σημασία της Θείας Λειτουργίας σε σχέση με τα προβλήματα του ανθρώπου και του κόσμου. (25 Μονάδες)
- 267. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Με την τέλεση της πρώτης Θείας Ευχαριστίας ο Χριστός…. α. έκανε μια νέα αρχή για το Ιουδαϊκό Πάσχα β. εγκαινιάζει το νέο και αληθινό Πάσχα γ. καταργεί την εορτή του Πάσχα 2. Από τα πρωτοχριστιανικά χρόνια μέχρι σήμερα… α. γράφτηκαν πολλές Λειτουργίες β. γράφτηκε μόνο μία Θεία Λειτουργία γ. δεν γράφτηκε καμιά Θεία Λειτουργία 3. Στα πρωτοχριστιανικά χρόνια, στις ευχές της Θείας Λειτουργίας… α. οι χριστιανοί αγνοούσαν τι να κάνουν β. δεν υπήρχε σταθερό και μόνιμο κείμενο γ. χρησιμοποιούσαν μόνο λόγια του Χριστού 4. Ορισμένοι από τους συγγραφείς Λειτουργιών είναι… α. Πατέρες της Εκκλησίας (όπως ο Μέγας Βασίλειος) β. Προφήτες της Παλαιάς Διαθήκης (όπως ο Ησαΐας) γ. Απολογητές της πρώτης Εκκλησίας (όπως ο Αριστείδης) 5. Τα λόγια του Χριστού που παραπέμπουν στην ίδρυση του μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας είναι… α. «λάβετε φάγετε…», «πίετε εξ αυτού πάντες…» β. «ο Θεός αγάπη εστί» γ. «πλούσιοι επτώχευσαν και επείνασαν…» (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Στον χριστιανικό Γάμο είναι αδύνατη η …………….. μεταξύ των ανθρώπων χωρίς …………….. στον Θεό. Γι’ αυτό τονίζεται ότι ο άνδρας αγαπά και φροντίζει τη …………….. όπως ο Χριστός την ……………... . Ο άνδρας αναφέρεται ως …………….. της γυναίκας όχι με την έννοια της εξουσίας αλλά της θυσίας». (κεφαλή / αγάπη / γυναίκα / Εκκλησία / αναφορά) (5 Μονάδες)
- 268. γ) Να συνδυάσετετα τελούμενα στη Θεία Λειτουργία που αναφέρονται στην πρώτη στήλη με την ερμηνεία τους η οποία αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά έναν αριθμό της πρώτης στήλης με ένα γράμμα της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β 1. Λειτουργία των κατηχουμένων α. Περικοπές από τα Ευαγγέλια 2. Μικρή Είσοδος β. Τέλος της Θείας Λειτουργίας 3. Μεγάλη Είσοδος γ. «Άγιος ο Θεός, άγιος ισχυρός, άγιος αθάνατος…» 4. Ευαγγελικό ανάγνωσμα δ. Μεταφορά του Ευαγγελίου από την Αγία Τράπεζα στο κέντρο του ναού 5. Τρισάγιος ύμνος ε. Συμμετείχαν και οι μη βαπτισμένοι στ. Ανάγνωση προσευχών ζ. μεταφορά του άρτου και του οίνου από την Πρόθεση στην Αγία Τράπεζα (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Στη λατρεία δεν επιτρέπεται, σε καμιά περίπτωση, οι πιστοί να ψάλλουν ή να απαγγέλουν όλοι μαζί. 2. Κατά τη διδασκαλία της Εκκλησίας, οι λαϊκοί στη λατρεία προσκαλούνται ως απλοί θεατές. 3. Η Εκκλησία διδάσκει την ισότιμη και ενεργό συμμετοχή στη λατρεία όλων των βαπτισμένων. 4. Η ελλιπής ενημέρωση των λαϊκών για ζητήματα λατρείας οφείλεται και στη σταδιακή κατάργηση του θεσμού των κατηχουμένων. 5. Τα τελούμενα στη χριστιανική λατρεία αφορούν εξίσου κληρικούς και λαϊκούς. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Οι δεισιδαιμονίες… α. οδηγούν τον άνθρωπο στη θεοποίηση της τύχης β. δεν υπάρχουν στην ελληνική κοινωνία γ. δηλώνουν την ευσέβεια των ανθρώπων
- 269. δ. κανένα απότα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Στη «Λειτουργία των πιστών», οι χριστιανοί, πριν να ομολογήσουν την κοινή τους πίστη με το Σύμβολο της Πίστεως, καλούνται από τον ιερέα να αλληλοσυγχωρεθούν, γιατί μόνο μ’ αυτή την προϋπόθεση μπορούν να προσέλθουν στη Θεία Μετάληψη. Μεταλαμβάνοντας το Σώμα και το Αίμα του Χριστού, οι πιστοί γίνονται ένα σώμα. Επομένως η ενότητα αυτή απαιτεί την απομάκρυνση, από τις ψυχές των πιστών, κάθε διαφοράς που τους χωρίζει. Να σχολιάσετε την παραπάνω θέση (25 Μονάδες)
- 270. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Οι εκφράσεις «Λάβετε φάγετε…», «Πίετε εξ αυτού πάντες …» λέγονται κατά τη διάρκεια… α. της Θείας Ευχαριστίας β. της Μετάνοιας γ. της Εξομολόγησης 2. Το κέντρο της χριστιανικής λατρείας αποτελεί… α. η θεία οικονομία β. η Θεία Ευχαριστία γ. η Μικρή Είσοδος 3. Η Θεία Ευχαριστία συστάθηκε από τον ίδιο τον Χριστό… α. κατά τη διάρκεια του Μυστικού Δείπνου β. κατά τη διάρκεια του Γάμου στην Κανά της Γαλιλαίας γ. κατά τη διάρκεια της Πεντηκοστής 4. Κατά την Αποστολική εποχή, πριν από τη Θεία Ευχαριστία… α. γινόταν το δείπνο της αγάπης β. γινόταν η διανομή των δώρων γ. γινόταν ο εορτασμός του Πάσχα 5. Με την επίκληση του Αγίου Πνεύματος καθαγιάζεται το ψωμί και το κρασί και μεταβάλλεται… α. σε Σώμα και Αίμα Χριστού β. μόνο σε Σώμα Χριστού γ. μόνο σε Αίμα Χριστού (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Οι …………….. της Εκκλησίας είναι οι κοινές …………….. των πιστών, αφού με λίγες λέξεις δοξολογούν και εκφράζουν …………….. για τον Θεό και τους …………….. όπως συμβαίνει για παράδειγμα με τα ………….. της Μεγάλης Εβδομάδας». (ύμνοι / προσευχές / αλήθειες / αγίους / τροπάρια) (5 Μονάδες)
- 271. γ) Να συνδυάσετετα τελούμενα στο μυστήριο του Γάμου της πρώτης στήλης με τους συμβολισμούς τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Δακτυλίδια 1. Ένωση του άνδρα και της γυναίκας β. Στέφανα 2. Χαρά και πανηγυρικό αίσθημα γ. Κοινό ποτήριο 3. Κοινωνική αναγκαιότητα και απόδειξη γονιμότητας δ. Χορός του «Ησαΐα» 4. Σφραγίδα ένωσης και σταθερότητα της σχέσης, ε. Σάρκα μία 5. Ανάμνηση αρχαίων τελετών προς τιμήν του Διονύσου 6. Κοινή συμμετοχή των συζύγων σε χαρά και σε λύπη 7. Επιβράβευση των συζύγων (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η γυναίκα μαζί με τον άνδρα πλάστηκε «κατ’ εικόνα» Θεού. 2. Η Ορθόδοξη Εκκλησία βλέπει θετικά το θέμα της ειδικής ιεροσύνης των γυναικών. 3. Τα δύο φύλα έχουν ισότιμο ρόλο στο ποιμαντικό έργο της Εκκλησίας. 4. Η Ορθόδοξη παράδοση επιτρέπει στις γυναίκες να ψάλλουν στον ναό. 5. Η μόνη που έλαβε κατ’ εξαίρεση την ειδική ιεροσύνη ήταν η Παναγία. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η Μασονία… α. ονομάζεται και Μασονισμός, ή Τεκτονισμός ή Ελευθεροτεκτονισμός β. είναι παγκόσμια οργάνωση γ. εμφανίστηκε κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα στην Ευρώπη δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες)
- 272. ΘΕΜΑ Β1 «Η Λειτουργίαδεν είναι ένα σκέτο κήρυγμα. Δεν είναι άκουσμα. Ούτε ένα θέαμα. Η Λειτουργία δεν παλιώνει ποτέ …. Δεν μπορεί να πη κανείς ότι την έμαθε ή τη συνήθισε… . Οι πιστοί δεν παρακολουθούν σαν θεατές και ακροατές κάτι που τους συγκινεί λίγο ή πολύ. Οι πιστοί μετέχουν στη Θεία Λειτουργία» (Αρχιμανδρίτης Βασίλειος Γοντικάκης). Να σχολιάσετε τις θέσεις του κειμένου αναφορικά με τη συμμετοχή των πιστών στη Θεία Λειτουργία. Με αφορμή τις παραπάνω σκέψεις πώς αντιλαμβάνεστε τη σχέση πολλών σημερινών πιστών με τη λατρεία της Εκκλησίας; (25 Μονάδες)
- 273. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1.Κατά τη Θεία Λειτουργία οι πιστοί προσεύχονται στον Θεό… α. μόνο για τους παρόντες στον ναό β. μόνο για τους ορθόδοξους χριστιανούς γ. για όλη τη δημιουργία 2. Κορυφαία ιερή στιγμή στη Θεία Λειτουργία είναι η… α. αγία Αναφορά β. ακολουθία του Όρθρου γ. αρτοκλασία 3. Η Λειτουργία των κατηχουμένων αποτελεί… α. το τέλος της Θείας Λειτουργίας β. το πρώτο μέρος της Θείας Λειτουργίας γ. μέρος του μυστηρίου του Βαπτίσματος 4. Μέσα στη Θεία Λειτουργία απαγγέλλεται… α. ο Ακάθιστος Ύμνος β. το Σύμβολο της Πίστεως γ. ο Ύμνος της Αγάπης 5. Στο τέλος της Θείας Λειτουργίας οι πιστοί… α. συμμετέχουν στη Θεία Κοινωνία β. εξομολογούνται τις αμαρτίες τους γ. διαβάζουν το Ευαγγέλιο (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Είναι ανθρώπινο το να αμαρτάνει κανείς. Μόνο ο Θεός είναι ………………… . Μερικά, όμως, αμαρτήματα απωθούνται και γίνονται ………………… που επηρεάζουν τόσο την ………………… ζωή όσο και τη ζωή των άλλων. Το μυστήριο της ………………… μπορεί να απαλλάξει από τις συνέπειες της αμαρτίας, τις τύψεις τις …………………». (τραύματα / μετάνοιας / προσωπική / αναμάρτητος / ενοχές) (5 Μονάδες)
- 274. γ) Να αντιστοιχήσετετις λέξεις ή φράσεις της Α’ στήλης με εκείνες που σχετίζονται στη Β’ στήλη (στη Β’ στήλη έχει δύο λέξεις ή φράσεις περισσότερες). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μυστικός Δείπνος 1. Απόστολος Παύλος, ο απόστολος των εθνών β. Άρτος και Οίνος 2. Επίκληση και καθαγιασμός Τιμίων Δώρων γ. «Λάβετε φάγετε..» και… 3. Το Σώμα και το Αίμα του Χριστού στη Θεία Ευχαριστία δ. Άγιο Πνεύμα 4. Ιουστίνος, φιλόσοφος και μάρτυρας ε. Θεία Λειτουργία 5. «Πίετε εξ αυτού πάντες». Συστατικοί λόγοι του μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας 6. Συνεχίζεται ως Δείπνο Αγάπης στην πρώτη Εκκλησία 7. Η πιο γνωστή είναι έργο του Ιωάννου Χρυσοστόμου (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Εκκλησία είναι σταθερά προσανατολισμένη στη θέση για την ισοτιμία άνδρα και γυναίκας. 2. Στην ιστορική διαδρομή της Εκκλησίας, δεν έλειψαν περιπτώσεις υποβάθμισης της συμμετοχής της γυναίκας στη λατρεία. 3. Στην ιστορία της Εκκλησίας, αναφέρονται γυναίκες ισαπόστολοι όπως η αγία Φωτεινή η Σαμαρείτιδα. 4. Κατά την Εκκλησία, η γυναίκα αποκλείεται από κάθε εκκλησιαστικό έργο ή διακόνημα. 5. Πολλοί σύγχρονοι χριστιανοί και θεολόγοι θεωρούν ότι μπορεί να επανασυσταθεί ο θεσμός των διακονισσών στην Εκκλησία. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Ο Μασονισμός προβάλλει ως θεμελιώδεις αρχές… α. την πίστη στον Θεό, τον οποίο ονομάζει Μεγάλο Αρχιτέκτονα του Σύμπαντος β. τα μέλη των Στοών να είναι άνδρες γ. την ηθική και πνευματική βελτίωση των μελών του δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες)
- 275. ΘΕΜΑ Β1 Ο ιερέας«… όταν τελεί τα μυστήρια, δανείζει τα χέρια του στον Χριστό· όταν ομιλεί δανείζει τη γλώσσα του στον Χριστό. Γι αυτό θα πρέπει να είναι τόσο καθαρός όσο και οι άγγελοι και να νοιώθει ότι βρίσκεται με τους αγγέλους, ανάμεσά τους στους ουρανούς» (άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος). Με βάση τη διαπίστωση αυτή εξηγείστε ποιο είναι το κεντρικό πρόσωπο σε όλα τα μυστήρια της Εκκλησίας, ποια είναι και από πού απορρέει η συμβολή του ιερέα στην τέλεσή τους. (25 Μονάδες)
- 276. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Στη Θεία Λειτουργία, η Εκκλησία προσεύχεται… α. μόνο για τους λειτουργούς του μυστηρίου β. για ολόκληρη τη Δημιουργία γ. μόνο για τα μέλη της 2. Κατά την ανάγνωση του Ευαγγελικού αναγνώσματος οι χριστιανοί… α. βιώνουν την παρουσία του ίδιου του Χριστού ο οποίος τους διδάσκει β. ενημερώνονται για την ιεραποστολική δράση των Αποστόλων γ. βγαίνουν από τον ναό επειδή είναι ιερή στιγμή 3. Για τη συμμετοχή στη Θεία Ευχαριστία, απαραίτητη προϋπόθεση είναι η… α. κατανόηση των αναγνωσμάτων και των δρώμενων β. αυστηρή επταήμερη αγρυπνία και προσευχή γ. αλληλοσυγχώρηση των πιστών 4. Κορυφαία ιερή στιγμή στη Θεία Λειτουργία είναι η… α. αγία Αναφορά β. ακολουθία του Όρθρου γ. αρτοκλασία 5. Για την τέλεση της Θείας Ευχαριστίας χρειάζονται απαραίτητα… α. λάδι και νερό β. άρτος και οίνος γ. θυμίαμα και μύρο (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Οι ……….... της Εκκλησίας είναι αναπόσπαστο μέρος της χριστιανικής λατρείας. Είναι …………… της πίστης. Ο απόστολος Παύλος αναφέρει: “Να τραγουδάτε με την …………….. σας ψαλμούς και ύμνους στις …………….. , να ψάλλετε και …………….. στον Κύριο”». (συνάξεις / πνευματικές ωδές / ύμνοι / καρδιά / τραγούδια) (5 Μονάδες)
- 277. γ) Να συνδυάσετετα σχετικά με την Ιεροσύνη στην Ορθόδοξη Εκκλησία και σε άλλες Εκκλησίες και Ομολογίες της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Βαθμοί ιεροσύνης 1. Κριτήριο γνησιότητας της Εκκλησίας β. Γενική ιεροσύνη 2. Πατριάρχης, Αρχιεπίσκοπος, Μητροπολίτης, βοηθός Επίσκοπος γ. Ειδική ιεροσύνη 3. Διάκονος, πρεσβύτερος, επίσκοπος δ. Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία 4. Διατήρηση της αρχαίας παράδοσης για τη χειροτονία γυναικών ε. Αποστολική διαδοχή 5. Οι κληρικοί αναλαμβάνουν με τη χάρη του Αγίου πνεύματος τη διδαχή, διοίκηση και λατρεία της Εκκλησίας 6. Όλοι οι χριστιανοί έχουν λάβει ιερατικό χάρισμα με το Βάπτισμά τους 7. Κυριαρχία του Παπικού θεσμού (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Εκκλησία απορρίπτει τις θέσεις του Πνευματισμού. 2. Ο Πνευματισμός είναι ένα διαχρονικό παραθρησκευτικό φαινόμενο. 3. Η Εκκλησία δέχεται τη θεωρία της μετενσάρκωσης την οποία ονομάζει σωτηρία και θέωση. 4. Για την Εκκλησία η ανθρώπινη ζωή είναι μοναδική και ανεπανάληπτη. 5. Ο Εσωτερισμός και ο Πνευματισμός είναι οικουμενικά αναγνωρισμένες επιστήμες. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1 και 2 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Στη συνέχεια, με αφετηρία την απάντησή σας να επισημάνετε τι ακριβώς αλλάζει όταν ένας άνθρωπος γίνεται χριστιανός (3 Μονάδες). 1. Η είσοδος στην Εκκλησία γίνεται με… α. απόταξη της παλιάς ζωής στο μυστήριο του Βαπτίσματος β. έγγραφη ομολογία της πίστης γ. μια σειρά εγγράφων που χρειάζεται να συμπληρωθούν (5 Μονάδες)
- 278. ΘΕΜΑ Β1 Στην τέλεσητου μυστηρίου του Βαπτίσματος ψάλλεται ο στίχος «Όσοι εις Χριστόν εβαπτίσθητε, Χριστόν ενεδύσασθε» (όσοι βαπτισθήκατε στο όνομα του Χριστού, έχετε ντυθεί τον Χριστό). Τον ίδιο στίχο, για άλλο σκοπό, ακούμε να ψάλλεται και στη λειτουργία της Ανάστασης. Επιπρόσθετα, η τριπλή κατάδυση του βαπτιζόμενου στο νερό παραπέμπει στην ταφή και Ανάσταση του Χριστού. Με βάση αυτή την αναφορά να αναπτύξετε τη σχέση που υπάρχει ανάμεσα στον τρόπο τέλεσης του Βαπτίσματος και τη διδασκαλία της Εκκλησίας για την Ανάσταση του Χριστού. (25 Μονάδες)
- 279. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1.Μετάνοια λέγεται… α. ένα συναίσθημα ενοχής β. αλλαγή της εσωτερικής διάθεσης και ζωής του ανθρώπου γ. το αίσθημα φόβου απέναντι στον Θεό 2. Στους πρώτους αιώνες η εξομολόγηση και η μετάνοια… α. γινόταν δημόσια β. γινόταν μετά τη Λειτουργία του Πάσχα γ. γινόταν τη Μεγάλη Παρασκευή 3. Οτιδήποτε αναφέρεται στην εξομολόγηση… α. είναι απόρρητο β. γράφεται σε ένα ειδικό βιβλίο γ. ανακοινώνεται στην εκκλησία 4. Η μετάνοια των ανθρώπων αναφέρεται… α. στην Παλαιά Διαθήκη β. στην Καινή Διαθήκη γ. και στην Παλαιά και στην Καινή Διαθήκη 5. Το μυστήριο της Εξομολόγησης τελεί ο Επίσκοπος, καθώς επίσης… α. η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας β. κάθε πιστός χριστιανός που έχει γνώσεις ψυχολογίας γ. έμπειρος ιερέας, ο οποίος λέγεται εξομολόγος ή πνευματικός (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η περιγραφή της πρώτης Θείας Ευχαριστίας μας οδηγεί στους …………………. χρόνους. Οι απόστολοι μαζί με τη ………………….. του Ευαγγελίου παρέδιδαν και τον τρόπο …………….. της Θείας Ευχαριστίας, που ήταν μια ………………… των πράξεων του Κυρίου κατά τον …………. Δείπνο». (επανάληψη / τέλεσης / Μυστικό / αποστολικούς / διδασκαλία) (5 Μονάδες)
- 280. γ) Να συνδυάσετετα μέρη της Θείας Ευχαριστίας της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. «Λειτουργία των πιστών» 1. Περικοπή από τη ζωή των αποστόλων και της πρώτης Εκκλησίας β. Απαγγελία του Συμβόλου της Πίστεως 2. Αγιασμός του οίνου και του άρτου από τον ιερέα γ. Μικρή Είσοδος 3. Παρέμεναν στον ναό και οι κατηχούμενοι δ. Αποστολικό ανάγνωσμα 4. Θεία Κοινωνία προς όλους τους πιστούς ε. «Λειτουργία Κατηχουμένων» 5. Το μέρος της Θείας Λειτουργίας που παραβρίσκονται μόνον όσοι έχουν βαπτιστεί 6. Ομολογία κοινής πίστης 7. Μεταφορά του Ευαγγελίου από την Αγία Τράπεζα στο μέσον του ναού (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Το μυστήριο του Χρίσματος είναι ενσωματωμένο στην ακολουθία του Βαπτίσματος. 2. Το Χρίσμα ήταν θεσμός της Παλαιάς Διαθήκης που κατήργησε ο Χριστός. 3. Η Εκκλησία υποδέχεται τα νέα μέλη της με το Βάπτισμα και το Χρίσμα. 4. Στο Χρίσμα γίνεται επάλειψη με Άγιο Μύρο. 5. Η τριπλή κατάδυση και ανάδυση στο νερό σημαίνει τη συμμετοχή του βαπτιζόμενου στην τριήμερη ταφή και Ανάσταση του Χριστού. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η ιεροσύνη… α. διακρίνεται σε ειδική και γενική β. δεν είναι εξουσία, αλλά διακονία γ. έχει τρεις βαθμούς: επίσκοπος, πρεσβύτερος, διάκονος δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες)
- 281. ΘΕΜΑ Β1 Η Ιεροσύνηδεν είναι αξίωμα και εξουσία με την κοσμική σημασία, αλλά με την πνευματική. Σκοπός της είναι η διακονία του λαού. Ο κληρικός είναι πνευματικός πατέρας και ποιμένας και οι πιστοί πνευματικά του παιδιά. Να εξηγήσετε τους λόγους αυτής της ονομασίας, δηλαδή πατέρας και ποιμένας, και να αναφερθείτε στις ευθύνες των κληρικών που προκύπτουν από τη σημασία της. (25 Μονάδες)
- 282. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Στην Εκκλησία μετάνοια θεωρείται η… α. επιστροφή του νου, της καρδιάς, της θέλησης στον Θεό β. δίκαιη τιμωρία για τα λάθη μας γ. μετάδοση της Θείας Κοινωνίας 2. Στους πρώτους αιώνες του Χριστιανισμού ήταν γνωστή η πρακτική… α. της εξαγοράς των αμαρτιών β. της δημόσιας μετάνοιας γ. των λαϊκών δικαστηρίων 3. Οτιδήποτε αναφέρεται στην εξομολόγηση… α . είναι απόρρητο β. καταχωρίζεται σε ένα ειδικό βιβλίο γ. ανακοινώνεται στην εκκλησία 4. Κατά την Εκκλησία, όταν ο πιστός εξομολογείται… α. αποκτά τη δυνατότητα να βελτιωθεί από μόνος του β. ο ιερέας δικαιώνει όλα του τα λάθη γ. ο Θεός συγχωρεί και θεραπεύει όλες του τις αστοχίες 5. Το μυστήριο της Εξομολόγησης τελεί ο Επίσκοπος, καθώς επίσης… α. η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας β. κάθε πιστός χριστιανός που έχει γνώσεις ψυχολογίας γ. έμπειρος ιερέας, ο οποίος λέγεται εξομολόγος ή πνευματικός (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Στο μυστήριο του …………….. , η ένωση …………….. γίνεται συζυγία, κοινωνία …………….. , με στόχο τη σωτηρία. Για την Εκκλησία, είναι αδύνατη η εφαρμογή και ολοκλήρωση της …………….. χωρίς αναφορά στον Θεό, χωρίς εξασφάλιση της ……..…… ευλογίας». (αγάπης / άνδρα και γυναίκας / ζωής και σωμάτων / Γάμου / θεϊκής) (5 Μονάδες)
- 283. γ) Να συνδυάσετετις φράσεις που αφορούν στην παράδοση και εξέλιξη της Θείας Ευχαριστίας της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Δείπνο αγάπης 1. Ιερού Χρυσοστόμου, Μεγάλου Βασιλείου, Αγίου Γρηγορίου Θεολόγου β. Λόγια του Χριστού στο Μυστικό Δείπνο 2. Μετάληψη του Σώματος και του Αίματος Χριστού γ. Πατέρες της Εκκλησίας συγγραφείς Θείων Λειτουργιών 3. Μίμηση του Μυστικού Δείπνου κατά την αποστολική εποχή δ. Ολοκλήρωση Θείας Ευχαριστίας 4. Κήρυγμα προς τους πιστούς σε φυλλάδια ε. Τάφοι μαρτύρων 5. «Λάβετε φάγετε τούτο εστίν το Σώμα μου… Πίετε εξ αυτού πάντες τούτο εστί το Αίμα μου» 6. Κοσμάς Αιτωλός, Πατριάρχης Γρηγόριος Ε΄ 7. Τέλεση Θείας Ευχαριστίας επί των μνημάτων κατά την περίοδο των διωγμών (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: Οι Μάρτυρες του Ιεχωβά… 1. δέχονται την προσκύνηση του Σταυρού. 2. μια φορά τον χρόνο τελούν συμβολική «Ανάμνηση του θανάτου του Χριστού» (Δείπνο του Κυρίου). 3. έχουν θρησκευτικές γιορτές προς τιμήν της Παναγίας και των αγίων. 4. αρνούνται την ένοπλη συμμετοχή στον στρατό, σε καιρό ειρήνης ή πολέμου. 5. αποδίδουν ανώτερη θέση στο ιερατείο. (5 Μονάδες)
- 284. ε) Να συμπληρώσετετην παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Οι χριστιανικοί ύμνοι… α. είναι συνδεδεμένοι με τη χριστιανική λατρεία β. εκφράζουν αλήθειες για τον Χριστό, τη Θεοτόκο, την Αγία Τριάδα, τους αγίους γ. έχουν επηρεάσει σύγχρονους πεζογράφους και ποιητές δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Τη βραδιά του Μυστικού Δείπνου ο Χριστός είπε στους μαθητές του: «Αν, λοιπόν, είστε φίλοι μου να με μιμείστε». Να αναπτύξετε το νόημα αυτής της φράσης α) για τους μαθητές του Χριστού, και β) για τους σημερινούς χριστιανούς, κληρικούς και λαϊκούς. Να τεκμηριώσετε την απάντησή σας με βάση το πρότυπο ζωής που πρόσφερε ο Χριστός στον κόσμο. (25 Μονάδες)
- 285. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Το μυστήριο της Μετάνοιας ή Εξομολόγησης συστάθηκε από… α. τον Χριστό β. τον Απόστολο Παύλο γ. τον Απόστολο Πέτρο 2. Κατά τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες το μυστήριο της Μετάνοιας… α. γινόταν δημόσια β. γινόταν, όπως ακριβώς γίνεται και σήμερα γ. δεν είχε ακόμη συσταθεί 3. Το απόρρητο της Εξομολόγησης είναι κατοχυρωμένο… α. μόνο από την Πολιτεία β. μόνο από την Εκκλησία γ. και από την Πολιτεία και από την Εκκλησία 4. Ο Χριστός έδωσε τη δυνατότητα της άφεσης των αμαρτιών… α. στους αποστόλους και τους διαδόχους τους β. στους προφήτες της Παλαιάς Διαθήκης γ. στον Αβραάμ και τον Μωυσή 5. Στην εκκλησιαστική γλώσσα η μετάνοια είναι… α. απλή μεταμέλεια β. αλλαγή τρόπου σκέψης και συμπεριφοράς γ. λύπη και στεναχώρια για τα λάθη (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Βάση της θρησκευτικής κίνησης των Μορμόνων είναι η …………….. του Μορμόν ενώ ο στόχος είναι η …………….. στον κόσμο της πνευματικής Ιερουσαλήμ, που προετοιμάζεται με την επιστροφή στη ζωή της …………….. εποχής και την …………….. ανανέωση των χριστιανών για τους οποίους πιστεύουν ότι έχασαν τα …………….. του Αγίου Πνεύματος». (Βίβλος / εγκαθίδρυση / αποστολικής / χαρίσματα / πνευματική) (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τους όρους της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν).
- 286. ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗΒ α. Πνευματισμός 1. Μεσάζοντας ανάμεσα στα πνεύματα και τους ανθρώπους που βοηθάει στην επικοινωνία μεταξύ τους β. Εσωτερισμός 2. Παράλογος φόβος προς το θείο που δεν έχει καμία σχέση με την ευσέβεια, με στοιχεία ειδωλολατρικά και προλήψεις γ. Μετενσάρκωση 3. Πίστη κατά την οποία υπάρχουν πνεύματα που μπορεί ο άνθρωπος να επικοινωνήσει κάτω από ορισμένες συνθήκες δ. «Μέντιουμ» 4. Πίστη στον Τριαδικό Θεό με όχημα τα φυσικά φαινόμενα ε. Δεισιδαιμονία 5. Τήρηση αρχαίων και σαμανικών τελετών στην εποχή μας 6. Πίστη ότι στις θρησκείες υπάρχει μια εσωτερική διάσταση, που είναι αντιληπτή μόνο από κάποιους μυημένους 7. Θεωρία ότι η ανθρώπινη ψυχή εξαγνίζεται γνωρίζοντας διαδοχικές γεννήσεις και θανάτους (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη λατρεία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Ιεροσύνη στην Εκκλησία διακρίνεται σε «ειδική» και «γενική». 2. Οι ιερείς και οι επίσκοποι θεωρούνται ποιμένες και πατέρες. 3. Οι κληρικοί με τη χάρη του Αγίου Πνεύματος ασκούν τη διοίκηση, τη διδαχή και τη λατρεία της Εκκλησίας. 4. Οι βαθμοί της Ιεροσύνης στην Εκκλησία είναι τρεις: του διακόνου, του πρεσβυτέρου και του επισκόπου. 5. Ο θεσμός της Ιεροσύνης είναι διαδεδομένος μόνο στην Ορθόδοξη Εκκλησία και όχι στον υπόλοιπο χριστιανικό κόσμο. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Στην Εκκλησία, σήμερα, οι λαϊκοί … α. είναι συχνά απλοί θεατές και όχι συμμέτοχοι στη λατρεία β. θεωρούν τα τελούμενα από τον ιερέα ως απλές θρησκευτικές τελετές γ. έχουν απομονωθεί από την ψαλμωδία δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες)
- 287. ΘΕΜΑ Β1 «Αν αμαρτάνεις,μην απελπίζεσαι. … Ακόμα και αν αμαρτάνεις κάθε ημέρα, κάθε ημέρα να μετανοείς. … Μα στ' αλήθεια αυτός που θα μετανοήσει θα σωθεί; - αναρωτιούνται μερικοί. Αυτό γίνεται απ' τη φιλανθρωπία του Κυρίου… Και όριο αυτή η αγάπη δε γνωρίζει. … Να έχεις λοιπόν θάρρος, γιατί αυτή η αγάπη νικάει την κακία (αμαρτία). Φαντάσου μια σπίθα να πέφτει μες στο πέλαγος. Είναι ποτέ δυνατό να σταθεί ή να φανεί; Ό,τι είναι η σπίθα μπρος στο πέλαγος, είναι και η κακία μπρος στη φιλανθρωπία του Θεού. Ή μάλλον η διαφορά είναι ακόμη πιο μεγάλη. Γιατί το πέλαγος, όσο πλατύ κι αν είναι, κάπου τελειώνει βέβαια. H αγάπη όμως του Θεού για τούς ανθρώπους τέλος δεν γνωρίζει» (Ιωάννης Χρυσόστομος). Να σχολιάσετε το κείμενο σε σχέση με τους λόγους για τους οποίους φοβάται κάποιος να προσέλθει στο μυστήριο της μετανοίας. (25 Μονάδες)
- 288. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας: 1. Στην Καινή Διαθήκη ο Ιωάννης ο Πρόδρομος… α. κήρυττε τη μετάνοια β. κατάγγελλε τους Ρωμαίους γ. μιλούσε για την Αποκάλυψη 2. Η Μετάνοια στους πρώτους αιώνες ήταν… α. ιδιωτική β. δημόσια γ. ενώπιον δικαστηρίου 3. Η αμαρτία… α. αποξενώνει από τον Θεό και τον κοινωνικό περίγυρο β. είναι η καλύτερη αφορμή για να γίνει κανείς χριστιανός γ. αποτελεί παράγοντα δημιουργικό στη χριστιανική ζωή 4. Μετάνοια είναι… α. αναγκαίο κακό β. η υποκριτική παραδοχή των σφαλμάτων γ. αλλαγή τρόπου σκέψης και ζωής 5. Το μυστήριο της Μετανοίας ιδρύθηκε από … α. τον Χριστό β. τον Αβραάμ γ. τον Απόστολο Παύλο (5 Μονάδες) β) Να συνδυάσετε τους όρους της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μασονία 1. Τελετή για παιδιά μασόνων β. Μύηση 2. Ο Θεός κατά τον Μασονισμό γ. Στοά 3. Προτεσταντισμός δ. Μ.Α.Τ.Σ 4. Μυστική τελετή ε. Υιοθεσία λυκιδέως 5. Τεκτονισμός 6. Ελλάδα 7. Τόπος συγκεντρώσεων των μασόνων (5 Μονάδες)
- 289. γ) Να ξαναγράψετετο κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Η τριπλή …………… και ανάδυση στο νερό της …………… σημαίνει τη συμμετοχή του βαπτιζόμενου στην …………. ταφή και την Ανάσταση του Χριστού. Στη συνέχεια, χρίεται με …………… και ντύνεται στα ……………». (άγιο μύρο / τριήμερη / ολόλευκα / κολυμβήθρας / κατάδυση) (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με της διδασκαλία και τις μαρτυρίες της ιστορίας της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η Θεία Ευχαριστία είναι… α. η ουσία κάθε εκκλησιαστικής τελετής β. το κέντρο της χριστιανικής λατρείας γ. η προετοιμασία για τα άλλα μυστήρια 2. Η Θεία Ευχαριστία συνεστήθη από τον Χριστό… α. στη διάρκεια του Μυστικού Δείπνου β. μετά την Ανάστασή Του γ. πριν την είσοδο στα Ιεροσόλυμα 3. Με την τέλεση της πρώτης Θείας Ευχαριστίας ο Χριστός… α. έκανε μια νέα αρχή για το Ιουδαϊκό Πάσχα β. εγκαινιάζει το νέο και αληθινό Πάσχα γ. καταργεί την εορτή του Πάσχα 4. Κατά την αποστολική εποχή, πριν τη Θεία Ευχαριστία γινόταν… α. το δείπνο της συγγνώμης β. το δείπνο της αγάπης γ. διανομή τροφίμων στους απόρους 5. Από τα πρωτοχριστιανικά χρόνια μέχρι σήμερα… α. γράφτηκαν πολλές Λειτουργίες β. γράφτηκε μόνο μία Θεία Λειτουργία γ. δεν γράφτηκε καμιά Θεία Λειτουργία (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες).
- 290. 1. Ο άνθρωποςο οποίος μετανοεί… α. επανασυνδέεται με τον Θεό και τον συνάνθρωπο β. λυπάται επειδή δεν μπορεί να θεραπεύσει τα πάθη του γ. χαίρεται επειδή θα αποφύγει την τιμωρία για τα λάθη του δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος σε ένα κείμενό του αναφέρει: «Οι άνδρες, λέει (ο απόστολος Παύλος), "να αγαπάτε τις γυναίκες σας, καθώς ο Χριστός αγάπησε την Εκκλησία". Είδες μέγεθος της υπακοής; Άκουσε και το μέγεθος της αγάπης. Θέλεις να σε υπακούει η γυναίκα σου, καθώς και η Εκκλησία το Χριστό; Φρόντιζε κι εσύ αυτήν, όπως ο Χριστός φροντίζει την Εκκλησία». Με βάση το παραπάνω κείμενο, να αναπτύξετε το πρότυπο της σχέσης άνδρα και γυναίκας μέσα στον Γάμο όπως το προβάλλει η Εκκλησία. (25 Μονάδες)
- 291. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Μια σημαντική στιγμή του μυστηρίου του γάμου είναι… α. το γαμήλιο γεύμα β. η ένωση των χεριών των νυμφευόμενων γ. η ανταλλαγή των δώρων 2. Η ένωση των δύο συζύγων έχει ως πρότυπο την ένωση… α. Αδάμ και Εύας β. Αβραάμ και Σάρρας γ. Χριστού και Εκκλησίας 3. Ο πολιτικός γάμος… α. ισχύει στην Ελλάδα β. ταυτίζεται με τον θρησκευτικό γ. απαγορεύεται σε όλη την Ευρώπη 4. Ο κύριος σκοπός του Γάμου είναι η… α. κοινωνία ζωής των συζύγων β. απόκτηση παιδιών γ. συνένωση της περιουσίας 5. Ο άνδρας θεωρείται κεφαλή της γυναίκας… α. επειδή δημιουργήθηκε πρώτος β. θυσιαστικά όπως και ο Χριστός προς την Εκκλησία γ. επειδή είναι πιο δυνατός από τη φύση του (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Τη βραδιά του Μυστικού Δείπνου, ο Κύριος παρέδωσε το …………….. της Θείας Ευχαριστίας, προσφέροντας το …………….. και παραγγέλνοντας στους μαθητές του να κάνουν το ίδιο για την ……………………. του. Το γεγονός αυτό σηματοδοτεί μια καινούργια εποχή. Το …………….. για τους χριστιανούς αποτελεί πλέον …………….., όπως και ο μωσαϊκός νόμος». (Παρελθόν / ανάμνησή / μυστήριο / ιουδαϊκό Πάσχα / Σώμα του και το Αίμα του) (5 Μονάδες)
- 292. γ) Να ξαναγράψετετο κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Βασικός άξονας των θεωριών του Πνευματισμού είναι η …………….. , δηλ. η θεωρία ότι η …………….. γνωρίζει διαδοχικές γεννήσεις και θανάτους. Ισχυρίζονται ότι η …………….. με τα πνεύματα γίνεται με τη …………….. “μεσαζόντων”. Ως ένα τέλειο “μέντιουμ” θεωρούν και τοn Χριστό απορρίπτοντας τη …………….. Του και ουσιαστικά ολόκληρη τη διδασκαλία του Χριστιανισμού». (θεότητά / επικοινωνία / βοήθεια / ανθρώπινη ψυχή / μετενσάρκωση) (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η διδασκαλία της Εκκλησίας δεν συμβαδίζει με τις θέσεις του Μασονισμού για μυστικότητα και υπακοή χωρίς όρους. 2. Τα μέλη του Μασονισμού έχουν μεταξύ τους απόλυτη ισότητα χωρίς ιεράρχηση, βαθμούς και τάξεις. 3. Για την Εκκλησία, η ζωή του χριστιανού δεν συμβιβάζεται με τον Αποκρυφισμό. 4. Για την είσοδο νέων μελών στον Μασονισμό προβλέπεται μια διαδικασία μύησης. 5. Η «υιοθεσία λυκιδέως» είναι μια τελετή υποδοχής παιδιών στον Μασονισμό. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1 και 2 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Στη συνέχεια, με αφετηρία τις απαντήσεις σας να επισημάνετε τι ακριβώς αλλάζει όταν ένας άνθρωπος γίνεται χριστιανός (3 Μονάδες). 1. Με το Βάπτισμα οι χριστιανοί… α. αποκτούν τα κοινωνικά προνόμια που έχουν τα μέλη της Εκκλησίας β. ξεκινούν μια νέα ζωή και συντάσσονται με τον Χριστό γ. χάνουν τα προνόμια της ελεύθερης ζωής (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Οι άνδρες να αγαπάτε τις γυναίκες σας, όπως ο Χριστός αγάπησε την Εκκλησία και πρόσφερε τη ζωή του γι' αυτήν· ήθελε έτσι να την εξαγιάσει καθαρίζοντάς την με το
- 293. λουτρό του βαπτίσματοςκαι με τον λόγο, ώστε να την έχει ως νύφη την Εκκλησία με όλη της τη λαμπρότητα, την καθαρότητα και την αγιότητα, χωρίς ψεγάδι ή ελάττωμα ή κάτι παρόμοιο. Το ίδιο και οι άνδρες οφείλουν να αγαπούν τις γυναίκες τους, όπως αγαπούν το ίδιο τους το σώμα. Όποιος αγαπάει τη γυναίκα του αγαπάει τον εαυτό του... Το μυστήριο αυτό είναι μεγάλο, που εγώ σας λέω ότι αναφέρεται στη σχέση Χριστού και Εκκλησίας» (Απόστολος Παύλος). Στο παραπάνω απόσπασμα, από την προς Εφεσίους Επιστολή, ο Απόστολος Παύλος χαρακτηρίζει τον Γάμο, μυστήριο μεγάλο («μέγα»). Να εξηγήσετε τους λόγους για τους οποίους αποδίδει στο μυστήριο του Γάμου αυτόν τον χαρακτηρισμό. (25 Μονάδες)
- 294. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Ο κύριος σκοπός του Γάμου είναι… α. η κοινωνία ζωής των συζύγων β. η απόκτηση παιδιών γ. η συνένωση της περιουσίας 2. Στο μυστήριο του Γάμου, ο χορός στο τροπάριο «Ησαΐα χόρευε» εκφράζει… α. τη χαρά και το πανηγυρικό αίσθημα β. την επισημοποίηση του γάμου γ. ένα αρχαίο έθιμο 3. Σε μια σημαντική στιγμή του μυστηρίου του Γάμου ο ιερέας… α. σφίγγει τα χέρια των νυμφευόμενων β. χωρίζει τα χέρια των νυμφευόμενων γ. ενώνει τα χέρια των νυμφευόμενων 4. Η ένωση του άνδρα και της γυναίκας στον Γάμο «εις σάρκα μίαν» έχει πρότυπο… α. την εξουσία του άνδρα προς τη γυναίκα β. την ένωση του Χριστού με την Εκκλησία γ. την επιβεβαίωση της νομικής υπόστασης του γάμου 5. Στην Εκκλησία η οικογένεια χαρακτηρίζεται και ως… α. «κατ’ οίκον Εκκλησία» β. «κατ’ οίκον κοινωνία» γ. «κατ’ οίκον πολιτεία» (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Το μυστήριο της …………….. συνέστησε ο Χριστός με την εκλογή των αποστόλων, που τους ανέδειξε …………….. και τους έδωσε την …………….. να συγχωρούν αμαρτίες, να …………….. το μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας και να διδάσκουν. Μετά τον Χριστό, οι απόστολοι όρισαν τους …………. τους με χειροτονία». (τελούν / “εξουσία” / Ιεροσύνης / διαδόχους / “αλιείς ανθρώπων”) (5 Μονάδες)
- 295. γ) Να χαρακτηρίσετετις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Σύμφωνα με την Εκκλησία, ο λεγόμενος πνευματικός άνθρωπος είναι αυτός που πιστεύει σε πνεύματα. 2. Οι δεισιδαιμονίες αποτελούν ειδωλολατρική επίδραση ή κατάλοιπο της ειδωλολατρίας. 3. Η λέξη «δεισιδαιμονία» ουσιαστικά σημαίνει σεβασμός στον Ιησού Χριστό. 4. Οι προλήψεις και οι δεισιδαιμονίες συνιστούν για την Εκκλησία απόρριψη της πίστης και απομάκρυνση από τον Θεό. 5. Οι προλήψεις και τα παραθρησκευτικά φαινόμενα δεν βασίζονται στη θρησκευτική πίστη αλλά στην επιστήμη. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Κατά τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες, οι πιστοί… α. βαπτίζονταν ομαδικά β. βαπτίζονταν σε μεγάλη ηλικία τη νύχτα του Πάσχα γ. βαπτίζονταν αφού είχε προηγηθεί τριετής κατήχηση δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η Ορθόδοξη Εκκλησία χρησιμοποιεί και καθαγιάζει όλες τις ………………… της τέχνης. Μαζί με την ………………… ανέπτυξε και τη μουσική, που καλλιεργήθηκε πρώτα στο ……………….. και έχει ως σκοπό να δημιουργεί ………………… και ………………… στους πιστούς». (Βυζάντιο / ποίηση / κατάνυξη / μορφές / ευλάβεια) (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Μια ποίηση, όμως, που επί δεκαπέντε αιώνες και πλέον, παραμένει αγέραστη, συγκινεί τις καρδιές των πιστών, … ψάλλεται σ’ όλους τους ορθόδοξους ναούς, διδάσκει τον θεολογικά υψηλό πλούτο της ορθοδόξου διδασκαλίας σε γραμματισμένους και αγράμματους, κάνει προσιτές τι; αλήθειες της πίστεως μας με τρόπο ιεροπρεπή και τερπνό, με τη βοήθεια της βυζαντινής μουσικής, συνοδεύει με
- 296. τα λυρικά τηςδημιουργήματα τόσο τις χαρμόσυνες όσο και τις θλιβερές στιγμές των πιστών, μια τέτοια ποίηση δεν είναι μια ποίηση που έχει το δικαίωμα κανείς να την αγνοήσει με το αμείωτο» (Π. Β. Πάσχος). Το παραπάνω κείμενο αναφέρεται στην εκκλησιαστική ποίηση, όπως αυτή αναπτύχθηκε στους τελευταίους δεκαπέντε αιώνες. Να επισημάνετε τα βασικά χαρακτηριστικά της εκκλησιαστικής ποίησης τα οποία αναφέρει ο συγγραφέας (10 Μονάδες). Να σχολιάσετε τις απόψεις του και το συμπέρασμα στο οποίο καταλήγει (15 Μονάδες). (25 Μονάδες)
- 297. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η οικογένεια κατά την Εκκλησία θεωρείται… α. «κατ’ οίκον Εκκλησία» β. ιερός απαράβατος θεσμός γ. αναγκαία προϋπόθεση για να υπάρχουν χριστιανοί 2. Ο Γάμος, κατά τον Χριστιανισμό, είναι… α. το κεντρικό μυστήριο στη λατρεία της Εκκλησίας β. κοινωνία ζωής και σωμάτων γ. η αρχή της τεκνοποίησης 3. Κατά την Εκκλησία, η ενότητα των πρωτοπλάστων διασπάστηκε… α. από το μίσος μεταξύ των ανθρώπων β. από την πτώση του ανθρώπου γ. από τα ήθη και έθιμα της εποχής του 4. Τα παιδιά, κατά την Εκκλησία και το μυστήριο του Γάμου, είναι… α. καρπός της αγαπητικής σχέσης β. απαίτηση των συγγενών γ. εξόφληση χρέους του Θεού 5. Ο Αδάμ και η Εύα, κατά τη διήγηση, ήταν συνοδοιπόροι… α. στα μονοπάτια του παραδείσου για την ατομική τους ευτυχία β. στην αγγελική λεωφόρο της Βασιλείας του Θεού γ. στον δρόμο για την τελείωση και την ένωση με τον Θεό (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Σήμερα, οι περισσότεροι πιστοί προσέρχονται στη ……………. ως θεατές και όχι ως ……………….., καθώς τα ………………… από τον ιερέα δεν γίνονται κατανοητά και θεωρούνται απλές ……………………….. τελετές και όχι ευκαιρίες για να λάβουν τη ……………. του Θεού». (λατρεία / θρησκευτικές / τελούμενα / συμμέτοχοι / χάρη) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη λατρεία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»:
- 298. 1. Η Ιεροσύνηδιακρίνεται σε καθολική και μερική. Η πρώτη αφορά τη Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία και η δεύτερη την Ορθόδοξη 2. Στην Εκκλησία, ο Χριστός θεωρείται ο μόνος αρχιερέας, ο οποίος τελεί όλα τα μυστήρια στα οποία είναι αόρατα παρών. 3. Οι αρχιερείς και οι ιερείς δανείζουν το σώμα και τα χέρια τους στον Χριστό κατά την τέλεση των μυστηρίων και τον καθιστούν ορατό στο πλήρωμα της Εκκλησίας. 4. Η Ιεροσύνη είναι το μόνο μυστήριο που τελείται κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας ακόμη και σήμερα. 5. Οι λαϊκοί μπορούν να ασκήσουν αρχιερατικά καθήκοντα όπως ο αρχιερέας, αρκεί να το επιθυμήσει δια βοής ο λαός της Εκκλησίας. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Το μυστήριο του Βαπτίσματος… α. δεν είναι μια απλή κοινωνική και οικογενειακή τελετή β. ονομάζεται λουτρό παλιγγενεσίας γ. σημαίνει απαλλαγή από το προπατορικό αμάρτημα δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η «Λειτουργία των πιστών» αφορά μόνο τους βαπτισμένους χριστιανούς. 2. Τα αναγνώσματα είναι κείμενα της Καινής Διαθήκης. 3. Μετά τη Μικρή Είσοδο ψάλλεται ο Ακάθιστος Ύμνος. 4. Στη Θεία Λειτουργία οι πιστοί παρακαλούν τον Θεό να έχουν ειρηνικό θάνατο. 5. Ο καθαγιασμός των Τιμίων Δώρων είναι μέρος του μυστηρίου της Βάπτισης. (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «"Οι άνδρες να αγαπάτε τις γυναίκες σας, καθώς και ο Χριστός αγάπησε την Εκκλησία". Είδες μέγεθος της υπακοής; Άκουσε και το μέγεθος της αγάπης. Θέλεις να σε υπακούει η γυναίκα σου, καθώς η Εκκλησία το Χριστό; Φρόντιζε κι εσύ αυτήν, όπως ο Χριστός φροντίζει την Εκκλησία. Είτε πρέπει να δώσεις την ψυχή σου για τη
- 299. γυναίκα, είτε πρέπεινα πληγωθείς μύριες φορές, είτε να υπομείνεις και να πάθεις οτιδήποτε ... Ποια ένωση υπάρχει, όταν η γυναίκα τρέμει τον άνδρα; Ποια ηδονή θ' απολαύσει ο ίδιος ο άνδρας, όταν ζει με τη γυναίκα του και της συμπεριφέρεται σαν να ήταν δούλα;». Στο παραπάνω απόσπασμα ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος μιλάει για την αγάπη των συζύγων. Να εντοπίσετε στο παραπάνω κείμενο και να αναλύσετε τα χαρακτηριστικά της αγάπης τους. (25 Μονάδες)
- 300. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Τα πρώτα χριστιανικά χρόνια όλα τα μυστήρια της Εκκλησίας τελούνταν… α. κατά τη διάρκεια του Βαπτίσματος β. ημέρα Κυριακή γ. κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας 2. Το μυστήριο της Ιεροσύνης τελείται μέχρι σήμερα… α. κατά τη διάρκεια του Εσπερινού β. την Κυριακή του Πάσχα γ. κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας 3. Οι βαθμοί της Ιεροσύνης είναι… α. ο αρχιεπίσκοπος, ο αρχιμανδρίτης και ο διάκονος β. ο πατριάρχης, ο μητροπολίτης και ο διάκονος γ. ο επίσκοπος, ο πρεσβύτερος και ο διάκονος 4. Ο Επίσκοπος καλείται να γίνει μιμητής… α. του ποιμένος Χριστού β. του προπάτορα Αβραάμ γ. του βασιλιά Δαβίδ 5. Σκοπός της Ιεροσύνης είναι… α. η άσκηση εξουσίας και διοίκησης β. η διακονία του λαού γ. η πολιτική παρέμβαση (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το παρακάτω κείμενο συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Η μετάπτωση των …………….. από συμμετέχοντες στη λατρεία σε απλούς θεατές, τους αποστερεί από μια βαθιά …………….. και δημιουργεί αρρυθμία στο σώμα …………….. . Επιβάλλεται η …………….. των αιτίων του φαινομένου, ώστε να συνειδητοποιηθεί η ανάγκη …………….. του προβλήματος». (πνευματική εμπειρία / πιστών / υπέρβασης / της Εκκλησίας / διερεύνηση) (5 Μονάδες)
- 301. γ) Να συνδυάσετετις φράσεις της πρώτης στήλης με τις φράσεις τις οποίες σχετίζονται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μετάνοια είναι… 1. μεσίτης και μέσω αυτού έρχεται η συγχώρεση των αμαρτιών β. Τις αμαρτίες συγχωρεί… 2. σαμάνος που πέφτει σε καταληψία και έτσι λυτρώνει τους ανθρώπους από το μίασμα γ. Όσα αναφέρει κάποιος στην εξομολόγηση… 3. η συμφιλίωση του άνθρωπου με τον εαυτό του, τους συνανθρώπους του και τον Θεό δ. Ο ιερέας στην εξομολόγηση είναι… 4. η ντροπή, που αισθάνεται ο εξομολογούμενος ε. Εμπόδιο στη Μετάνοια είναι 5. η μεγάλη απόσταση Εκκλησίας και πόλεως 6. ο Θεός που είναι και αποδέκτης της εξομολόγησης 7. δεν κοινολογούνται, υπάρχει το απόρρητο που κατοχυρώνεται από την Εκκλησία και την Πολιτεία (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο πολιτικός και ο θρησκευτικός γάμος έχουν νομική ισχύ. 2. Για την Εκκλησία ο Γάμος έχει τον χαρακτήρα συμβολαίου, μιας συμβολαιογραφικής πράξης. 3. Στην Εκκλησία, το μυστήριο του Γάμου ενώνει τους συζύγους με τη θεϊκή ευλογία και αγιάζει τα υλικά του στοιχεία. 4. Ο Γάμος κατά την Εκκλησία είναι μια μορφή αναγνώρισης της συζυγικής ζωής με χαρακτηριστικά έντονα κοινωνιολογικά και λιγότερο θρησκευτικά. 5. Το κυριότερο κίνητρο για τη δημιουργία ενός συζυγικού δεσμού είναι η οικονομική και κοινωνική αποκατάσταση της γυναίκας. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Το μυστήριο της Ιεροσύνης α. συστάθηκε από τον ίδιο τον Χριστό, με την εκλογή των Δώδεκα Αποστόλων
- 302. β. ήταν καιείναι συνδεδεμένο με τη Θεία Λειτουργία γ. δεν είναι εξουσία, αλλά διακονία δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Συ ο Θεός, ο άγιος, που έπλασες από ύλη τον άνθρωπο και από την πλευρά του δημιούργησες τη γυναίκα και την ένωσες μαζί του για να είναι κατάλληλη σύντροφος, γιατί άρεσε στη μεγαλειότητά Σου να μην είναι ο άνθρωπος μόνος στη γη, τώρα άπλωσε το χέρι Σου και ένωσε τον δούλο (…) σου και τη δούλη (…) σου, γιατί από Σένα δένεται σφικτά η γυναίκα με τον άνδρα. Συνένωσέ τους με ομόνοια, στεφάνωσέ τους με αγάπη∙ ένωσέ τους σε μια σάρκα∙ χάρισέ τους καρπό κοιλίας, δώσ’ τους να απολαύσουν καλά παιδιά» (Ευχή από το μυστήριο του Γάμου). Να εντοπίσετε και να σχολιάσετε σημεία του κειμένου που αφορούν στη σχέση των συζύγων λαμβάνοντας υπόψη την πίστη της Εκκλησίας στη δημιουργία του ανθρώπου από τον Θεό. (25 Μονάδες)
- 303. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Τα πρώτα χριστιανικά χρόνια όλα τα μυστήρια της Εκκλησίας τελούνταν… α. κατά τη διάρκεια του Βαπτίσματος β. ημέρα Κυριακή γ. κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας 2. Το μυστήριο της Ιεροσύνης τελείται μέχρι σήμερα… α. κατά τη διάρκεια του Εσπερινού β. την Κυριακή του Πάσχα γ. κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας 3. Οι βαθμοί της Ιεροσύνης είναι… α. ο αρχιεπίσκοπος, ο αρχιμανδρίτης και ο διάκονος β. ο πατριάρχης, ο μητροπολίτης και ο διάκονος γ. ο επίσκοπος, ο πρεσβύτερος και ο διάκονος 4. Ο Επίσκοπος καλείται να γίνει μιμητής… α. του ποιμένος Χριστού β. του προπάτορα Αβραάμ γ. του βασιλιά Δαβίδ 5. Σκοπός της Ιεροσύνης είναι… α. η άσκηση εξουσίας και διοίκησης β. η διακονία του λαού γ. η πολιτική παρέμβαση (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Κάθε εβδομάδα, οι Μάρτυρες του Ιεχωβά προσεύχονται και αινούν τον …………….., μελετούν και αναλύουν χωρία της …………….. στις κατά τόπους …………….. και σε ιδιωτικές κατοικίες. Επίσης, συμμετέχουν σε …………….. , οι οποίες γίνονται σε μεγάλους χώρους, στάδια ή αίθουσες. Εκεί γίνονται και …………….. ». (ομαδικές βαπτίσεις / “Αίθουσες Βασιλείας” / Ιεχωβά / Αγία Γραφή / “συνελεύσεις”) (5 Μονάδες)
- 304. γ) Να συνδυάσετετους όρους της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Πνευματισμός 1. Μεσάζοντας ανάμεσα στα πνεύματα και τους ανθρώπους που βοηθάει στην επικοινωνία μεταξύ τους β. Εσωτερισμός 2. Παράλογος φόβος προς το θείο που δεν έχει καμία σχέση με την ευσέβεια, με στοιχεία ειδωλολατρικά και προλήψεις γ. Μετενσάρκωση 3. Πίστη κατά την οποία υπάρχουν πνεύματα που μπορεί ο άνθρωπος να επικοινωνήσει κάτω από ορισμένες συνθήκες δ. «Μέντιουμ» 4. Πίστη στον Τριαδικό Θεό με όχημα τα φυσικά φαινόμενα ε. Δεισιδαιμονία 5. Τήρηση αρχαίων και σαμανικών τελετών στην εποχή μας 6. Πίστη ότι στις θρησκείες υπάρχει μια εσωτερική διάσταση, που είναι αντιληπτή μόνο από κάποιους μυημένους 7. Θεωρία ότι η ανθρώπινη ψυχή εξαγνίζεται γνωρίζοντας διαδοχικές γεννήσεις και θανάτους (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Θεία Ευχαριστία διακρίνεται σε δύο μέρη, τη «Λειτουργία των κατηχουμένων» και τη «Λειτουργία των πιστών». 2. Στη Θεία Λειτουργία περιλαμβάνονται προσευχές για την ειρήνη, τους ταξιδιώτες, τους αρρώστους και τους αιχμαλώτους. 3. Το Ευαγγελικό ανάγνωσμα διαβάζεται στη Θεία Λειτουργία την ημέρα του Ευαγγελισμού. 4. Το Αποστολικό ανάγνωσμα περιλαμβάνει κάποια περικοπή από τις Πράξεις των Αποστόλων ή τις Επιστολές της Καινής Διαθήκης. 5. Στη Θεία Λειτουργία απαγγέλλεται το Σύμβολο της Πίστης. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την πρόταση με τη σωστή φράση από τις επιλογές α, β, γ (2 Μονάδες). Στη συνέχεια, να τεκμηριώσετε την απάντησή σας γράφοντας ένα σύντομο σχόλιο για την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η Θεία Ευχαριστία… α. περιγράφεται στο κείμενο της Αποκάλυψης β. είναι το κέντρο της χριστιανικής λατρείας γ. ήταν βασική τελετή της Παλαιάς Διαθήκης (5 Μονάδες)
- 305. ΘΕΜΑ Β1 Εφόσον τοθεμέλιο της χριστιανικής λατρείας είναι η ενανθρώπηση του Χριστού, τότε το αληθινό περιεχόμενό της είναι πάντα ο Σταυρός και η Ανάσταση. Πού και πώς φανερώνονται τα γεγονότα αυτά της ζωής του Χριστού μέσα στη λατρεία της Εκκλησίας; (25 Μονάδες)
- 306. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η Ιεροσύνη διακρίνεται σε… α, ειδική και γενική β. ατομική και συλλογική γ. γενική και συλλογική 2. Οι κληρικοί έχουν… α. την ειδική ιεροσύνη β. την ατομική ιεροσύνη γ. τη συλλογική ιεροσύνη 3. Οι τρεις βαθμοί της Ιεροσύνης είναι διάκονος, πρεσβύτερος και… α. επίσκοπος β. ιερομόναχος γ. καθηγούμενος 4. Η Ιεροσύνη είναι θεσμός… α. εξουσίας β. διακονίας γ. πολιτικής 5. Οι απόστολοι όρισαν τους διαδόχους τους με… α. κλήρωση β. διορισμό γ. χειροτονία (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Η ………………. είναι το κέντρο της χριστιανικής λατρείας. Όλες οι ακολουθίες, τελετές και ………………. συνδέονται μ’ αυτήν οργανικά. Ο ίδιος ο Χριστός ………………. τη Θεία Ευχαριστία κατά το ………………. . Τα τρία πρώτα ………………. και ο Απόστολος Παύλος περιγράφουν την πρώτη αυτή Θεία Ευχαριστία. (Ευαγγέλια / συνέστησε / Θεία Ευχαριστία / Μυστικό Δείπνο / μυστήρια) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η μετάνοια οδηγεί στην απελπισία.
- 307. 2. Το έργοτου εξομολόγου-ιερέα ταυτίζεται με αυτό του κοινωνικού λειτουργού. 3. Στο μυστήριο της Μετανοίας ο Θεός συγχωρεί δια του ιερέα. 4. Μόνο ο Θεός είναι αναμάρτητος. 5. Το αίσθημα ντροπής είναι ενδεικτικό της πορείας προς τη μετάνοια. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Ο Χριστός έδωσε στους Δώδεκα Αποστόλους το δικαίωμα… α. να συγχωρούν αμαρτίες β. να διδάσκουν γ. να τελούν τη Θεία Ευχαριστία δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να συνδυάσετε τα τελούμενα στο μυστήριο του Γάμου της πρώτης στήλης με τους συμβολισμούς τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Δακτυλίδια 1. Ένωση του άνδρα και της γυναίκας β. Στέφανα 2. Χαρά και πανηγυρικό αίσθημα γ. Κοινό ποτήριο 3. Κοινωνική αναγκαιότητα και απόδειξη γονιμότητας δ. Χορός του «Ησαΐα» 4. Σφραγίδα ένωσης και σταθερότητα της σχέσης, ε. Σάρκα μία 5. Ανάμνηση αρχαίων τελετών προς τιμήν του Διονύσου 6. Κοινή συμμετοχή των συζύγων σε χαρά και σε λύπη 7. Επιβράβευση των συζύγων (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Αν αμαρτάνεις, μην απελπίζεσαι. … Ακόμα και αν αμαρτάνεις κάθε ημέρα, κάθε ημέρα να μετανοείς. … Μα στ' αλήθεια αυτός που θα μετανοήσει θα σωθεί; - αναρωτιούνται μερικοί. Αυτό γίνεται απ' τη φιλανθρωπία του Κυρίου… Και όριο αυτή η αγάπη δε γνωρίζει. … Να έχεις λοιπόν θάρρος, γιατί αυτή η αγάπη νικάει την κακία (αμαρτία). Φαντάσου μια σπίθα να πέφτει μες στο πέλαγος. Είναι ποτέ
- 308. δυνατό να σταθείή να φανεί; Ό,τι είναι η σπίθα μπρος στο πέλαγος, είναι και η κακία μπρος στη φιλανθρωπία του Θεού. Ή μάλλον η διαφορά είναι ακόμη πιο μεγάλη. Γιατί το πέλαγος, όσο πλατύ κι αν είναι, κάπου τελειώνει βέβαια. H αγάπη όμως του Θεού για τούς ανθρώπους τέλος δεν γνωρίζει» (Ιωάννης Χρυσόστομος). Να σχολιάσετε το κείμενο σε σχέση με τους λόγους για τους οποίους φοβάται κάποιος να προσέλθει στο μυστήριο της μετανοίας. (25 Μονάδες) Να συνδυάσετε τα τελούμενα στη Θεία Λειτουργία που αναφέρονται στην πρώτη στήλη με την ερμηνεία τους η οποία αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μεγάλη Είσοδος 1. Ανάγνωση αποσπάσματος από την Καινή Διαθήκη β. Ευαγγελικό ανάγνωσμα 2. Η φάση του καθαγιασμού των Τιμίων Δώρων, δηλ. της μεταβολής τους σε Σώμα και Αίμα Χριστού γ. Μικρή Είσοδος 3. Μεταφορά των Τιμίων Δώρων στην Αγία Τράπεζα δ. Θεία Κοινωνία 4. Ανάγνωση του Ψαλτηρίου ε. Αγία Αναφορά 5. Μετάληψη του σώματος και του αίματος του Χριστού 6. Μεταφορά του Ευαγγελίου στο κέντρο του ναού 7. Είσοδος των πιστών στο Ιερό Βήμα (5 Μονάδες)
- 309. ΘΕΜΑ Α1 α)Να συμπληρώσετεκάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία και την ιστορία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Τα πρώτα χριστιανικά χρόνια τα μυστήρια τελούνταν κατά τη διάρκεια… α. της Θείας Λειτουργίας β. της νύκτας του Πάσχα γ. της Μεγάλης Σαρακοστής 2. Το μυστήριο της Ιεροσύνης συνέστησε… α. ο απόστολος Πέτρος με το ταξίδι του στη Ρώμη β. ο Χριστός με την εκλογή των μαθητών του γ. ο Απόστολος Παύλος με τις Επιστολές του 3. Μετά τον Χριστό οι απόστολοι όρισαν τους διαδόχους τους με… α. μορφωτικά κριτήρια β. βάπτισμα γ. χειροτονία 4. Αποστολική διαδοχή ονομάζεται… α. η αδιάσπαστη συνέχεια των χειροτονιών β. η σειρά κατάταξης και αξίας των αποστόλων γ. η κληρονομιά των αποστόλων προς την Εκκλησία 5. Ο Χριστός έδωσε «εξουσία» στους αποστόλους… α. να διοικούν την Εκκλησία με μέτρα πολιτικά και νομικά β. να υπηρετούν την πολιτική εξουσία προς όφελος της Εκκλησίας γ. να συγχωρούν αμαρτίες, να τελούν τη Θεία Ευχαριστία και να διδάσκουν (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Είναι κοινά παραδεκτό ότι η …………….. έχει άμεση σχέση με τη βυζαντινή …………….., που σώζεται έως σήμερα στο δημοτικό τραγούδι. Πολλοί νεότεροι συνθέτες μας έχουν εντρυφήσει σε αυτή τη μουσική παράδοση και ακολουθούν την …………….. . Η …………….. διακρίνεται ακόμη και στο σημερινό “λαϊκό τραγούδι”, όπως λέγεται. Είναι, λοιπόν, αναγκαία η …………….. της μουσικής μας παράδοσης». (ίδια κατεύθυνση / σπουδή και διάδοση / εκκλησιαστική μουσική / βυζαντινή επίδραση /λαϊκή μουσική παράδοση) (5 Μονάδες)
- 310. γ) Να συνδυάσετετις λατρευτικές πράξεις από το χριστιανικό Βάπτισμα που αναφέρονται στην πρώτη στήλη με τη σημασία ή το νόημά τους που αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Ντύσιμο με λευκά ρούχα 1. Βεβαιώνει τη δωρεά των χαρισμάτων του Αγίου Πνεύματος β. Επάλειψη με λάδι 2. Συμβολίζει μια μικρή θυσία για τον Χριστό με την οποία ο νεοφώτιστος αναγνωρίζεται ως δούλος του Χριστού γ. Επάλειψη με Άγιο Μύρο 3. Συμβολική πράξη που δηλώνει την ευχή της Εκκλησίας για να γίνει ο νεοφώτιστος κληρικός δ. Τριπλή κατάδυση στο νερό και ανάδυση 4. Συμμετοχή στην τριήμερη ταφή και Ανάσταση του Χριστού ε. Κόψιμο λίγων τριχών από τα μαλλιά 5. Τιμητική αναφορά στο Οικουμενικό Πατριαρχείο όπου γίνεται ο καθαγιασμός του Αγίου Μύρου 6. Σύμβολο του αγώνα του χριστιανού, αφού έτσι έκαναν και οι αθλητές πριν τους αγώνες 7. Συμβολική αναφορά στη φωτεινή ζωή του χριστιανού (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με την ιστορία της αρχαίας Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Στα αποστολικά χρόνια, η Θεία Ευχαριστία γινόταν διαφορετικά από τον τρόπο που έγινε τη βραδιά του Μυστικού Δείπνου. 2. Οι αγάπες ήταν τραπέζια που γίνονταν στους γάμους. 3. Η Θεία Ευχαριστία μας θυμίζει το θαύμα του πολλαπλασιασμού των άρτων 4. Η Θεία Ευχαριστία διαχωρίστηκε από το δείπνο της αγάπης ήδη από τον 2ο αιώνα. 5. Οι χριστιανοί των πρώτων αιώνων, συχνά τελούσαν τη Θεία Ευχαριστία πάνω στους τάφους των μαρτύρων. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Στην εκκλησιαστική γλώσσα μετάνοια σημαίνει… α. μεταμέλεια β. στεναχώρια γ. αλλαγή τρόπου σκέψης και τρόπου ζωής
- 311. δ. όλα ταπαραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Στη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας ακούγονται το Αποστολικό ανάγνωσμα, που περιλαμβάνει ένα απόσπασμα από τις Πράξεις των Αποστόλων ή τις Επιστολές της Καινής Διαθήκης και το Ευαγγελικό ανάγνωσμα, που υπενθυμίζει κάποια πτυχή από το κήρυγμα, τα θαύματα και άλλα γεγονότα της επίγειας ζωής του Χριστού. Εξηγείστε τον λόγο για τον οποίο διαβάζονται στη λατρευτική σύναξη της Εκκλησίας και τον σκοπό που υπηρετούν στη ζωή του χριστιανού. (25 Μονάδες)
- 312. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία και την ιστορία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Στην αρχαία Εκκλησία, η σύνθεση ύμνων οφείλεται και… α. στην ύπαρξη άλλων θρησκειών β. στην εμφάνιση των αιρέσεων γ. στις βαρβαρικές επιδρομές 2. Οι ύμνοι της Εκκλησίας είναι… α. λαϊκά τραγούδια με εκκλησιαστικό περιεχόμενο β. αναπόσπαστο μέρος της χριστιανικής λατρείας γ. θρησκευτικά ποιήματα που δεν έχουν σχέση με τη λατρεία 3. Η Εκκλησία χρησιμοποίησε ύμνους… α. από τους πρώτους αιώνες της ύπαρξής της β. μετά την περίοδο των διωγμών γ. στην περίοδο ακμής των βυζαντινών γραμμάτων 4. Οι φράσεις «αλληλούια», «αμήν», «Κύριε ελέησον» είναι… α. λατρευτικές φράσεις της Παλαιάς Διαθήκης που λησμονήθηκαν β. οι πρώτοι πυρήνες των ύμνων της αρχαίας Εκκλησίας γ. είναι επιφωνηματικές φράσεις που δεν έχουν σχέση με τους ύμνους 5. Συχνά, η Εκκλησία αντέκρουσε τις αιρέσεις με… α. τους ύμνους της που κατέδειξαν την αλήθειά της β. την απαγόρευση των ύμνων γ. καταδίκη της ποίησης ως αμαρτωλής τέχνης (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Στον Μυστικό Δείπνο, ο Κύριος παρέδωσε το μυστήριο της ……………, προσφέροντας το ………………. του και παραγγέλνοντας στους μαθητές να κάνουν το ίδιο για να τον ”θυμούνται” “ώσπου να έρθει και πάλι κατά τη ……………….”. Όλη η δράση και η …………………….. του Χριστού ήταν μια …………………… για τον Μυστικό Δείπνο». (προετοιμασία / Δευτέρα Παρουσία / Θείας Ευχαριστίας / διδασκαλία / Σώμα και το Αίμα) (5 Μονάδες)
- 313. γ) Να χαρακτηρίσετετις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η εξομολόγηση των αμαρτιών μπροστά σε μια εικόνα αντικαθιστά το μυστήριο της Εξομολόγησης. 2. Στην Εκκλησία, οι όροι Μετάνοια και Εξομολόγηση δεν συνδέονται μεταξύ τους 3. Στην Καινή Διαθήκη, ο Ιωάννης ο Πρόδρομος κήρυττε τη μετάνοια. 4. Οι ιερείς εξομολογούν αλλά δεν εξομολογούνται. 5. Η διδασκαλία για τη μετάνοια ήταν άγνωστη στην Παλαιά Διαθήκη. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την πρόταση, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ και να αιτιολογήσετε την επιλογή σας. (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Στην Εκκλησία υπάρχει συνευθύνη μεταξύ… α. λαού και πολιτικής εξουσίας β. κληρικών και λαϊκών γ. κοινωνίας και επισκόπων (5 Μονάδες) ε) Να συνδυάσετε τη διαδικασία στο μυστήριο του Βαπτίσματος και τις προϋποθέσεις του της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό της στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Άγιο Μύρο 1. Όσοι μόλις βαπτίστηκαν β. Νηπιοβαπτισμός 2. Ακροώμενοι, κυρίως κατηχούμενοι, φωτιζόμενοι γ. Ομάδες κατηχουμένων 3. Χρίεται ο νεοφώτιστος σε όλα τα μέρη του σώματός του με το σημείο του σταυρού δ. Νεοφώτιστοι 4. Οι ευχές της Εκκλησίας κατά το Βάπτισμα ε. Ανάδοχος 5. Αποκοπή τριχών από το κεφάλι του νηπίου 6. Βάπτισμα σε νηπιακή ηλικία με ανάθεση της κατήχησης στον ανάδοχο και στους γονείς 7. Ομολογία πίστεως για λογαριασμό του βαπτιζόμενου (5 Μονάδες)
- 314. ΘΕΜΑ Β1 Η θεολογίατης Εκκλησίας εκφράζεται και με τους ύμνους της λατρείας. Η γλώσσα όπως και η μουσική των ύμνων δεν είναι αυτοσκοπός ούτε επιδιώκουν τον εντυπωσιασμό των ακροατών αλλά υπηρετούν με τον τρόπο τους τη λατρεία και τη συμμετοχή των πιστών σε αυτήν. Να εξηγήσετε αυτή τη θέση καθώς επίσης να επισημάνετε τυχόν περιπτώσεις που, κατά τη γνώμη σας, ο σκοπός αυτός δεν πετυχαίνεται. (25 Μονάδες)
- 315. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία και την ιστορική παράδοση της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Τα τελούμενα στη λατρεία από τον ιερέα είναι… α. θρησκευτικά δρώμενα που δεν αφορούν στους λαϊκούς β. συλλογική έκφραση λατρείας, για να λάβουν όλοι τη χάρη του Θεού γ. αναγκαία προκειμένου να είναι επιβλητικές οι θρησκευτικές τελετές 2. Η ενεργοποίηση των λαϊκών σε θέματα λατρείας… α. συντελεί στην βαθύτερη γνώση των τελουμένων β. καθιστά τους πιστούς ποιμένες της Εκκλησίας γ. υποστηρίζει την εξέλιξη της τέχνης στους ορθόδοξους ναούς 3. Την κύρια ευθύνη για την ενημέρωση των λαϊκών σε ζητήματα λατρείας… α. αναλαμβάνει το βοηθητικό προσωπικό του ναού β. έχουν αποκλειστικά οι μοναχοί και τα μοναστήρια γ. έχουν οι ιερείς και οι επίσκοποι της Εκκλησίας 4. Η άγνοια των λαϊκών σε πολλά ζητήματα που αφορούν στη λατρεία οφείλεται… α. στη μυστικότητα που επιβάλλεται ως προς αυτά τα ζητήματα β. μεταξύ άλλων και στην ελλιπή κατήχηση από την Εκκλησία γ. στο ότι δεν παρακολουθούν με προσοχή τα δρώμενα στη λατρεία 5. Στη χριστιανική λατρεία, οι λαϊκοί πρέπει να θεωρούνται… α. αναρμόδιοι, όπως και για τα θέματα πίστης β. μάλλον απλοί προσκεκλημένοι γ. ισότιμα μέλη της Εκκλησίας (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η Ιεροσύνη δεν είναι …………….. και εξουσία με την …………….. , αλλά με την …………….. σημασία. Σκοπός της είναι η …………….. του λαού. Στον κληρικό αναγνωρίζεται πνευματική …………….. και οι πιστοί θεωρούνται πνευματικά παιδιά του». (διακονία / πατρότητα / πνευματική / κοσμική / αξίωμα) (5 Μονάδες)
- 316. γ) Να χαρακτηρίσετετις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Κατά την Εκκλησία, το Βάπτισμα απαλλάσσει τον άνθρωπο από το προπατορικό αμάρτημα. 2. Το Βάπτισμα είναι υποχρεωτικό για τον άνθρωπο, γιατί μόνο έτσι αποκτά τα νόμιμα ανθρώπινα δικαιώματα. 3. Το Βάπτισμα είναι λουτρό «παλιγγενεσίας», αναγέννησης και νέας δημιουργίας για τον άνθρωπο. 4. Κατά τη διαδικασία του Βαπτίσματος οι πιστοί βλέπουν τον θεό στα μάτια του παιδιού που βαπτίζεται. 5. Με το Βάπτισμα ο πιστός αποκτά το χάρισμα της υιοθεσίας από τον Θεό. (5 Μονάδες) δ) Να συνδυάσετε τα τελούμενα στο μυστήριο του Γάμου τα οποία αναφέρονται στην πρώτη στήλη με το κύριο νόημά τους το οποίο αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Δαχτυλίδια 1. Υπενθύμιση της αναφοράς στην Παλαιά Διαθήκη ότι ο Θεός οδήγησε την Εύα στον Αδάμ, αλλά και την αδιάσπαστη ένωση των νυμφευόμενων β. Στεφάνια 2. Οι νεόνυμφοι επιβραβεύονται ως αθλητές-μάρτυρες, αλλά και ως άρχοντες, αναδεικνύονται συνδημιουργοί γ. Συμμετοχή στο κοινό ποτήριο 3. Σύμβολο της εξουσίας του άνδρα πάνω στη γυναίκα δ. «Ησαΐα χόρευε…» 4. Σφραγίδα της ένωσης, έκφραση σταθερότητας της σχέσης και αμοιβαίας εμπιστοσύνης ε. Ένωση των χεριών 5. Απόκτηση πλούτου και παιδιών 6. Αρχικά το μυστήριο γινόταν μαζί με τη Θεία Ευχαριστία, οι σύζυγοι στο εξής θα έχουν κοινή πορεία 7. Έκφραση της χαράς που συνοδεύει τον Γάμο (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Το πρώτο μέρος της Θείας Λειτουργίας ονομάζεται… α. Λειτουργία των Κατηχουμένων β. Λειτουργία των πιστών
- 317. γ. Λειτουργία τουλαού δ. Λειτουργία των κληρικών (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Ο Χριστός βαπτίστηκε σε μεγάλη ηλικία. Κατά τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες, οι άνθρωποι βαπτίζονταν αφού είχε προηγηθεί τριετής κατήχηση. Όμως, από τον 5ο αιώνα επικράτησε στον χριστιανικό κόσμο ο νηπιοβαπτισμός. Ένα επιχείρημα υπέρ του είναι ότι όταν ο Θεός έπλασε τον άνθρωπο δεν τον ρώτησε, όπως δε ρωτούν οι γονείς τα παιδιά για τη βάπτισή τους. Κατά τη γνώμη σας, ποια άλλα επιχειρήματα υποστηρίζουν τον νηπιοβαπτισμό και ποια το βάπτισμα ενηλίκων; (25 Μονάδες)
- 318. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η οργάνωση του Μασονισμού μιμήθηκε… α. τα μοναχικά ιπποτικά τάγματα του 13ου αιώνα β. τις σχολές ζωγραφικής της Αναγέννησης γ. τα μεσαιωνικά σωματεία των τεκτόνων 2. Ο χώρος συγκέντρωσης των Μασόνων ονομάζεται… α. Λαβύρινθος β. Στοά γ. Κρύπτη 3.Κατά την Ορθόδοξη Εκκλησία ο Μασονισμός είναι… α. μια περιβαλλοντική οργάνωση β. θρησκεία γ. φιλανθρωπικό σωματείο 4. Ο Μασονισμός ονομάζει τον Θεό… α. Μέγα Αρχηγό της Σοφίας β. Μέγα Αρχιερέα της Στοάς γ. Μέγα Αρχιτέκτονα του Σύμπαντος 5. Κάθε νέο μέλος της Μασονικής Στοάς δεσμεύεται με όρκους μυστικότητας…. α. για όλη του τη ζωή β. μόνο όσο είναι μέλος γ. εφόσον είναι έως 80 ετών (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Στην ……………. διαδρομή της Εκκλησίας, η γυναίκα άλλοτε αναδεικνύεται ισαπόστολος και …………….. όπως η αγία Φωτεινή η Σαμαρείτιδα και άλλοτε γίνεται …………….. και προϊσταμένη στο έργο της φιλανθρωπίας όπως η αγία Θέκλα και η Ολυμπιάδα. Και σήμερα υπάρχουν δυνατότητες για τη μεγαλύτερη …………….. της γυναίκας στη ζωή της Εκκλησίας και κυρίως στο ενοριακό έργο, στη διακονία της ……………..». (διακόνισσα / ιστορική / ανάμιξη / έμπρακτης αγάπης / ιεραπόστολος) (5 Μονάδες)
- 319. γ) Να χαρακτηρίσετετις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Στη σύγχρονη ελληνική κοινωνία υπάρχουν προλήψεις και δεισιδαιμονίες. 2. Ο Χριστιανισμός αποδέχεται τη μετενσάρκωση και τον Πνευματισμό. 3. Μία από τις θεωρίες του Πνευματισμού είναι η μετενσάρκωση. 4. Ο Εσωτερισμός ονομάζεται και Αποκρυφισμός ή Αποκρυφολογία. 5. Ο Χριστιανισμός και ο Πνευματισμός θεωρούν τον Χριστό ένα τέλειο μεσάζοντα (μέντιουμ). (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η Μασονία… α. ονομάζεται και Μασονισμός, ή Τεκτονισμός ή Ελευθεροτεκτονισμός β. είναι παγκόσμια οργάνωση γ. εμφανίστηκε κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα στην Ευρώπη δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η …………….. μουσική είναι φωνητική. Η χρήση μουσικών οργάνων στην Ορθόδοξη …………….. δεν συνιστάται. Στη λατρεία ο ίδιος ο …………. γίνεται μουσικό όργανο, που αινεί τον Θεό πρώτα με την …………….. και μετά με τη …………….. του». (λατρεία / φωνή / ψυχή / πιστός / εκκλησιαστική) (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Στην τέλεση του μυστηρίου του Βαπτίσματος ψάλλεται ο στίχος «Όσοι εις Χριστόν εβαπτίσθητε, Χριστόν ενεδύσασθε» (όσοι βαπτισθήκατε στο όνομα του Χριστού, έχετε ντυθεί τον Χριστό). Τον ίδιο στίχο, για άλλο σκοπό, ακούμε να ψάλλεται και στη λειτουργία της Ανάστασης. Επιπρόσθετα, η τριπλή κατάδυση του βαπτιζόμενου στο νερό παραπέμπει στην ταφή και Ανάσταση του Χριστού. Με βάση αυτή την αναφορά να αναπτύξετε τη σχέση που υπάρχει ανάμεσα στον τρόπο τέλεσης του Βαπτίσματος και τη διδασκαλία της Εκκλησίας για την Ανάσταση του Χριστού. (25 Μονάδες)
- 320. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Κάθε νέο μέλος της Μασονικής Στοάς δεσμεύεται με όρκους μυστικότητας… α. για όλη του τη ζωή β. μόνο όσο είναι μέλος γ. εφόσον είναι έως 80 ετών 2. Η Ορθόδοξη Εκκλησία συνιστά στους πιστούς της… α. να συμμετέχουν στις ελληνικές μασονικές στοές β. να απέχουν από τη Μασονία γ. να είναι επιφυλακτικοί απέναντι στη Μασονία 3. Κατά τον Καταστατικό Χάρτη της Μασονίας ο μασόνος… α. οφείλει να είναι χριστιανός Ορθόδοξος β. απαιτείται να έχει εξειδικευμένες θεολογικές γνώσεις γ. τηρεί απόλυτη ανοχή προς κάθε θρησκευτική δοξασία 4. Η ονομασία της Μασονίας οφείλεται στην οργάνωση των μεσαιωνικών σωματείων… α. των οικοδόμων β. των κληρικών γ. των ιατρών 5. Τα μέλη των μασονικών Στοών απαρτίζονται … α. μόνον από άνδρες β. και από τα δύο φύλα γ. μόνον από γυναίκες (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Είναι κοινά παραδεκτό ότι η …………….. έχει άμεση σχέση με τη βυζαντινή …………….., που σώζεται έως σήμερα στο δημοτικό τραγούδι. Πολλοί νεότεροι συνθέτες μας έχουν εντρυφήσει σε αυτή τη μουσική παράδοση και ακολουθούν την …………….. . Η …………….. διακρίνεται ακόμη και στο σημερινό “λαϊκό τραγούδι”, όπως λέγεται. Είναι, λοιπόν, αναγκαία η …………….. της μουσικής μας παράδοσης». (ίδια κατεύθυνση / σπουδή και διάδοση / εκκλησιαστική μουσική / βυζαντινή επίδραση /λαϊκή μουσική παράδοση) (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»:
- 321. 1. Κατά τηνΕκκλησία, η πίστη στον Πνευματισμό απομακρύνει τον πιστό από τον Θεό. 2. Η Εκκλησία αντιτίθεται στα παραθρησκευτικά φαινόμενα, όπως είναι οι προλήψεις και οι δεισιδαιμονίες. 3. Ο Χριστός είναι το μέντιουμ ανάμεσα στον Θεό και τους ανθρώπους. 4. Οι αρχαίες ελληνικές προλήψεις βοήθησαν τον Χριστιανισμό να διαμορφώσει τη δογματική διδασκαλία του. 5. Κυρίαρχο στοιχείο στις τελετές του Πνευματισμού είναι η αυθυποβολή. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Κατά τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες όσοι χριστιανοί είχαν κάνει βαριά αμαρτήματα… α. αποκόπτονταν από τη χριστιανική κοινότητα β. έπρεπε να μετανοήσουν δημόσια γ. συγχωρούνταν από τον επίσκοπο τη νύχτα της Ανάστασης δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να συνδυάσετε τις φράσεις που αφορούν στην παράδοση και εξέλιξη της Θείας Ευχαριστίας της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Δείπνο αγάπης 1. Ιερού Χρυσοστόμου, Μεγάλου Βασιλείου, Αγίου Γρηγορίου Θεολόγου β. Λόγια του Χριστού στο Μυστικό Δείπνο 2. Μετάληψη του Σώματος και του Αίματος Χριστού γ. Πατέρες της Εκκλησίας συγγραφείς Θείων Λειτουργιών 3. Μίμηση του Μυστικού Δείπνου κατά την αποστολική εποχή δ. Ολοκλήρωση Θείας Ευχαριστίας 4. Κήρυγμα προς τους πιστούς σε φυλλάδια ε. Τάφοι μαρτύρων 5. «Λάβετε φάγετε τούτο εστίν το Σώμα μου… Πίετε εξ αυτού πάντες τούτο εστί το Αίμα μου» 6. Κοσμάς Αιτωλός, Πατριάρχης Γρηγόριος Ε΄ 7. Τέλεση Θείας Ευχαριστίας επί των μνημάτων κατά την περίοδο των διωγμών (5 Μονάδες)
- 322. ΘΕΜΑ Β1 Με τοΧρίσμα το νέο μέλος της Εκκλησίας, με τη χάρη του Αγίου Πνεύματος, γίνεται βασιλιάς, ιερέας και προφήτης. Αναλαμβάνει τον ρόλο και τις ευθύνες του απέναντι στον κόσμο και στην ιστορία, προσφέρει πνευματική θυσία και η ζωή του αποκτά πνευματικό περιεχόμενο· διδάσκει στους συνανθρώπους του τον λόγο του Θεού: την αγάπη, την ελπίδα, τη θυσία, τη χαρά και την ένωση μαζί Του. Να εκτιμήσετε την ευθύνη του χριστιανού απέναντι στον συνάνθρωπό του, τον εαυτό του και τον Θεό, με βάση την προσφορά του μυστηρίου του Χρίσματος. (25 Μονάδες)
- 323. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Οι Μάρτυρες του Ιεχωβά πρωτοεμφανίστηκαν… α. στα αποστολικά χρόνια β. στις ΗΠΑ το 1874 γ. ήδη από την εποχή της Παλιάς Διαθήκης 2. Οι Μάρτυρες του Ιεχωβά δίνουν έμφαση… α. στη Γραφική Μελέτη β. στα μυστήρια της λατρείας γ. στο ιερατείο και τον κλήρο 3. Για τους Μάρτυρες του Ιεχωβά το όνομα του Θεού είναι… α. Ιεχωβά β. Ιησούς Χριστός γ. Μάρτυρας 4. Για τους Μάρτυρες του Ιεχωβά η Αγία Γραφή… α. είναι ισότιμη με την Ιερή Παράδοση β. είναι δευτερεύουσα πηγή της πίστης γ. είναι ο αλάθητος λόγος του Θεού 5. Οι Μάρτυρες του Ιεχωβά δεν δέχονται… α. τη μετάγγιση αίματος β. την ονομασία «Χριστιανοί Μάρτυρες του Ιεχωβά» γ. τη Μετάφραση του Νέου Κόσμου (5 Μονάδες) β) Να συνδυάσετε τα σχετικά με τον Γάμο τα οποία αναφέρονται στην πρώτη στήλη με το κύριο νόημά τους το οποίο αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. «Κατ΄ οίκον εκκλησία» 1. Γάμος στη Κανά β. «Ησαΐα χόρευε…» 2. Ένωση άνδρα-γυναίκας γ. «Εις σάρκαν μίαν» 3. Σφραγίδα ένωσης δ. Δακτυλίδια 4. Επίσημο συμβόλαιο ε. Πολιτικός Γάμος 5. Οικογένεια 6. Πανηγυρικό αίσθημα 7. Αβραάμ (5 Μονάδες)
- 324. γ) Να χαρακτηρίσετετις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Εκκλησία θεωρεί τον Γάμο μυστήριο επειδή είναι ο αρχαιότερος ανθρώπινος θεσμός. 2. Η Εκκλησία θεωρεί ως πρωταρχικό σκοπό του Γάμου την απόκτηση παιδιών. 3. Η Εκκλησία ταυτίζει τον εκκλησιαστικό με τον πολιτικό Γάμο. 4. Για την Εκκλησία, ο κύριος σκοπός του Γάμου είναι η τελείωση των προσώπων και η σωτηρία. 5. Στο μυστήριο του Γάμου, η Εκκλησία ευλογεί ακόμη και τα υλικά στοιχεία που έχουν σχέση με αυτόν. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Το μυστήριο του Βαπτίσματος… α. καθιερώθηκε με την εντολή που έδωσε ο Ιησούς στους μαθητές του να βαπτίζουν τους ανθρώπους στο όνομα της Αγίας Τριάδας β. μοιάζει με τον τρόπο που βαπτίστηκε ο ίδιος ο Χριστός στον Ιορδάνη ποταμό γ. είναι ο τρόπος με τον οποίο εντάσσεται ο άνθρωπος στην Εκκλησία δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Το Βάπτισμα ενός παιδιού …………….. για τη ζωή του, καθώς επίσης μια ωραία οικογενειακή γιορτή. Για την …………….. έχει ευρύτερες διαστάσεις: Ένα νέο ………….. προστίθεται στο σώμα του Χριστού. Ο νεοφώτιστος …………….. και στο εξής μετέχει ……………..». (Εκκλησία / είναι σημαντικό γεγονός / στη ζωή του Χριστού / μέλος / αλλάζει ζωή) (5 Μονάδες)
- 325. ΘΕΜΑ Β2 Ο ίδιοςο Χριστός συνέστησε τη Θεία Ευχαριστία κατά τον Μυστικό Δείπνο, προσφέροντας το Σώμα του και το Αίμα του και παραγγέλνοντας στους μαθητές του να κάνουν το ίδιο. Οι απόστολοι με τη διδασκαλία του ευαγγελίου, παρέδιδαν και τον τρόπο τέλεσης της Θείας Ευχαριστίας, που ήταν μια επανάληψη των πράξεων του Χριστού κατά το τελευταίο εκείνο Δείπνο. Ποια σημασία έχει για την Εκκλησία η παράδοση του μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας από τον Χριστό; (25 Μονάδες)
- 326. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις (α, β, γ): 1. Για τους Μάρτυρες του Ιεχωβά το μόνο αποδεκτό όνομα του Θεού είναι… α. Ελοχίμ β. Κύριος γ. Ιεχωβά 2. Η αρχική ονομασία των Μαρτύρων του Ιεχωβά ήταν… α. Κύκλος Μαθητών του Ιησού β. Χριστιανοί Απόστολοι γ. Σπουδαστές της Γραφής 3. Οι Μάρτυρες του Ιεχωβά οργανώθηκαν με πρωτοβουλία του… α. Κάρολου Ρώσσελ β. του αποστόλου Πέτρου γ. του Μαρτίνου Λούθηρου 4. Σκοπός των Μαρτύρων του Ιεχωβά είναι… α. η αποκατάσταση και αληθινή κατανόηση της διδασκαλίας του Ιησού Χριστού β. η ένωση όλων των χριστιανικών Εκκλησιών σε μία Ορθόδοξη Εκκλησία γ. η διάδοση των δογμάτων της πίστεως, όπως είναι στο Σύμβολο της Πίστεως 5. Για τους Μάρτυρες του Ιεχωβά η Αγία Γραφή αποτελεί… α. ιερό κείμενο που συνδυάζεται με τα έργα των Πατέρων της Εκκλησίας β. βιβλίο νοθευμένο από τις παραδόσεις και τα δόγματα του χριστιανικού κόσμου γ. τη βάση των πεποιθήσεών τους (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Το Μυστήριο του Χρίσματος γίνεται μετά το Βάπτισμα. 2. Με το Βάπτισμα ο άνθρωπος εντάσσεται στην Εκκλησία. 3. Ανάλογα με τον τόπο και την εποχή, αλλάζουν και τα υλικά του Βαπτίσματος. 4. Ο βαπτιζόμενος βυθίζεται στο νερό μια φορά στο όνομα της Αγίας Τριάδος. 5. Με το Χρίσμα μεταφέρονται στο πιστό τα χαρίσματα του Αγίου Πνεύματος. (5 Μονάδες)
- 327. γ) Να συνδυάσετετα σχετικά με την Ιεροσύνη στην Ορθόδοξη Εκκλησία και σε άλλες Εκκλησίες και Ομολογίες της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Βαθμοί ιεροσύνης 1. Κριτήριο γνησιότητας της Εκκλησίας β. Γενική ιεροσύνη 2. Πατριάρχης, Αρχιεπίσκοπος, Μητροπολίτης, βοηθός Επίσκοπος γ. Ειδική ιεροσύνη 3. Διάκονος, πρεσβύτερος, επίσκοπος δ. Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία 4. Διατήρηση της αρχαίας παράδοσης για τη χειροτονία γυναικών ε. Αποστολική διαδοχή 5. Οι κληρικοί αναλαμβάνουν με τη χάρη του Αγίου πνεύματος τη διδαχή, διοίκηση και λατρεία της Εκκλησίας 6. Όλοι οι χριστιανοί έχουν λάβει ιερατικό χάρισμα με το Βάπτισμά τους 7. Κυριαρχία του Παπικού θεσμού (5 Μονάδες) δ) Α1 Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η Θεία Ευχαριστία… α. αποτελεί το κέντρο της χριστιανικής λατρείας β. συστάθηκε από τον ίδιο το Χριστό κατά τη διάρκεια του Μυστικού Δείπνου γ. τελέσθηκε από τον ίδιο τον Χριστό κατά τη διάρκεια του Μυστικού Δείπνου δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Στην ακολουθία του Βαπτίσματος είναι ενσωματωμένο και το …………… . Η χρίση είναι γνωστή από την Παλαιά Διαθήκη, όπου …………… χρίονται πριν αναλάβουν το έργο τους. Ήταν σημάδι …………… και αφιέρωσης στον Θεό. Ο Κύριος
- 328. είναι …………… (=χρισμένος),γιατί ως άνθρωπος χρίστηκε από το …………… κατά τη Βάπτισή του». (κλήσης / μυστήριο του Χρίσματος / Άγιο Πνεύμα / βασιλείς, ιερείς και προφήτες / Μεσσίας) (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Η ευχή που ακολουθεί, είναι τμήμα της Θείας Λειτουργίας του Μεγάλου Βασιλείου: «Θυμήσου, Κύριε, τον λαό που στέκεται ολόγυρα, και εκείνους πού δικαιολογημένα απουσίασαν (από τη Λειτουργία), και ελέησε αυτούς και εμάς σύμφωνα με το πλούσιο έλεος Σου. Γέμισε τις αποθήκες τους με κάθε αγαθό· διατήρησε τους συζυγικούς δεσμούς τους με ειρήνη και ομόνοια· ανάθρεψε τα νήπια· παιδαγώγησε τη νεότητα· στήριξε τα γηρατειά· παρηγόρησε τους μικρόψυχους (δειλούς)· … επανάφερε τους πλανημένους και ένωσέ τους με την Αγία Σου Καθολική και Αποστολική Εκκλησία… Θυμήσου, Κύριε ο Θεός μας, … όλους που έχουν ανάγκη από τη μεγάλη Σου ευσπλαχνία· και αυτούς που μας αγαπούν, και εκείνους που μας μισούν, και αυτούς οι οποίοι παράγγειλαν σ' εμάς … να προσευχόμαστε γι' αυτούς. … Επίσης και εκείνους, τους οποίους δεν αναφέραμε, γιατί δεν τους ξέρουμε ή γιατί τους λησμονήσαμε… . Γιατί Συ, Κύριε, είσαι η βοήθεια των αβοήθητων, η ελπίδα των απελπισμένων …». Υπάρχει η αντίληψη ότι η Εκκλησία ενδιαφέρεται περισσότερο για τη «μέλλουσα ζωή» και αδιαφορεί για τις παρούσες ανάγκες του ανθρώπου. Να εντοπίσετε στο κείμενο στοιχεία που προβάλλουν μια διαφορετική προσέγγιση και να τα σχολιάσετε. (25 Μονάδες)
- 329. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία και την ιστορία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η Αγία Γραφή και η πατερική παράδοση υποστηρίζουν… α. τη σαφή ανωτερότητα του ανδρικού φύλου β. την ισότητα και ισοτιμία των δύο φύλων γ. τη διαφορετική θέση της γυναίκας στο θέμα της σωτηρίας 2. Με το Βάπτισμα και το Χρίσμα η γυναίκα… α. μετέχει στη γενική ιεροσύνη β. μετέχει στην ειδική ιεροσύνη γ. μπορεί απλά να παρακολουθεί τη λατρεία 3. Την ημέρα της Πεντηκοστής… α. αποκλείστηκαν οι γυναίκες β. έλαβε μέρος μόνο η Θεοτόκος γ. δέχθηκαν το Άγιο Πνεύμα άνδρες και γυναίκες 4. Στην πρωτοχριστιανική Εκκλησία πολλές γυναίκες… α. ασκούσαν σπουδαίο ιεραποστολικό έργο β. χειροτονήθηκαν ιερείς και επίσκοποι γ. ακολούθησαν το παράδειγμα της Παναγίας και έγιναν ιερείς 5. Καθήκον και των δύο φύλων, κατά την Εκκλησία, είναι… α. να συμβάλλουν στο πνευματικό και ποιμαντικό της έργο β. να υπακούουν στις εντολές του ανώτερου κλήρου γ. να εργάζονται προς όφελος των ισχυρών της γης (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με την ιστορία της αρχαίας Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Οι Πατέρες της Εκκλησίας αντιμετώπισαν τις αιρέσεις και έγραψαν ευχές για τη Θεία Ευχαριστία, διαμορφώνοντας Λειτουργίες με το όνομά τους. 2. Η Θεία Λειτουργία πρέπει να τελείται σε όλο τον κόσμο μόνο στην ελληνική γλώσσα. 3. Τα λειτουργικά κείμενα εξελίχθηκαν δια μέσου των αιώνων και δέχτηκαν προσθήκες ή αφαιρέσεις, χωρίς να χαθεί ο αρχικός τους πυρήνας. 4. Η Θεία Ευχαριστία έχει συνταχθεί από τον Μέγα Βασίλειο και μόνο αυτή τελείται κάθε Κυριακή
- 330. 5. Στις πρώτεςΛειτουργίες οι ευχές προέρχονταν από προφορικές τοπικές παραδόσεις, από τις οποίες αργότερα προήλθαν τα πρώτα λειτουργικά κείμενα. (5 Μονάδες) γ) Να αντιστοιχήσετε τις λέξεις ή φράσεις της Α’ στήλης με εκείνες που σχετίζονται στη Β’ στήλη (στη Β’ στήλη έχει δύο λέξεις ή φράσεις περισσότερες). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μυστικός Δείπνος 1. Απόστολος Παύλος, ο απόστολος των εθνών β. Άρτος και Οίνος 2. Επίκληση και καθαγιασμός Τιμίων Δώρων γ. «Λάβετε φάγετε..» και… 3. Το Σώμα και το Αίμα του Χριστού στη Θεία Ευχαριστία δ. Άγιο Πνεύμα 4. Ιουστίνος, φιλόσοφος και μάρτυρας ε. Θεία Λειτουργία 5. «Πίετε εξ αυτού πάντες». Συστατικοί λόγοι του μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας 6. Συνεχίζεται ως Δείπνο Αγάπης στην πρώτη Εκκλησία 7. Η πιο γνωστή είναι έργο του Ιωάννου Χρυσοστόμου (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Το μυστήριο της Μετάνοιας… α. ονομάζεται και εξομολόγηση β. έχει κατοχυρωμένο το απόρρητο και από την Εκκλησία και από την Πολιτεία γ. συστάθηκε από τον ίδιο τον Χριστό δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Στο χρίσμα, ο ιερέας χρίει τον …………………….. σ’ όλα τα μέρη του σώματός του με …………………….. κάνοντας το σημείο του ……………………... Η συμβολική αυτή πράξη
- 331. βεβαιώνει τη δωρεάτων …………………….. του Αγίου Πνεύματος. Όσοι έχουν χριστεί ονομάζονται ……………………..». (χριστιανοί / Άγιο Μύρο / νεοφώτιστο / σταυρού / χαρισμάτων) (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Στη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας ακούγονται το Αποστολικό ανάγνωσμα, που περιλαμβάνει ένα απόσπασμα από τις Πράξεις των Αποστόλων ή τις Επιστολές της Καινής Διαθήκης και το Ευαγγελικό ανάγνωσμα, που υπενθυμίζει κάποια πτυχή από το κήρυγμα, τα θαύματα και άλλα γεγονότα της επίγειας ζωής του Χριστού. Εξηγείστε τον λόγο για τον οποίο διαβάζονται στη λατρευτική σύναξη της Εκκλησίας και τον σκοπό που υπηρετούν στη ζωή του χριστιανού. (25 Μονάδες)
- 332. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Πνευματισμός είναι η πίστη για την… α. παρουσία του Αγίου Πνεύματος β. ύπαρξη πνευμάτων και στην επικοινωνία μαζί τους γ. ανωτερότητα του πνεύματος πάνω στην ύλη 2. Ο βασικός άξονας της θεωρίας του Πνευματισμού είναι… α. ο εσωτερισμός β. η ψυχοφυσιολογία γ. η μετενσάρκωση 3. Στον Πνευματισμό η επίκληση των πνευμάτων των νεκρών γίνεται… α. μέσω των κληρικών β. με τους μεσάζοντες δηλ. τα «μέντιουμ» γ. με τη βοήθεια της προσευχής και της πίστης 4. Με τις δεισιδαιμονίες του ο άνθρωπος εκφράζει… α. την προσήλωσή του στις θεϊκές εντολές β. την ευσέβειά του προς τον Θεό γ. ένα παράλογο φόβο για τον Θεό 5. Η Εκκλησία θεωρεί πως όποιος καταφεύγει στον Πνευματισμό… α. έρχεται πιο κοντά στον Χριστό β. ενισχύεται στον πνευματικό του αγώνα γ. απομακρύνεται από τον Θεό και αρνείται τη θεότητα του Χριστού (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Στη «Λειτουργία των πιστών» περιλαμβάνεται η αγία Αναφορά δηλαδή, η προσφορά των Τιμίων Δώρων (άρτος και οίνος) προς τον Θεό. 2. Στο τέλος της Θείας Λειτουργίας όλοι οι χριστιανοί υποχρεώνονται να κοινωνήσουν. 3. Η μεταβολή του άρτου και του οίνου σε Σώμα και αίμα Χριστού είναι η κορύφωση της Θείας Λειτουργίας. 4. Στη Θεία Λειτουργία επαναλαμβάνονται τα λόγια του Ιησού στον Μυστικό Δείπνο, όπου ίδρυσε το μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας. 5. Κάθε χριστιανός μπορεί να τελέσει τη Θεία Λειτουργία και χωρίς τον ιερέα. (5 Μονάδες)
- 333. γ) Να συνδυάσετετα μέρη της Θείας Ευχαριστίας της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. «Λειτουργία των πιστών» 1. Περικοπή από τη ζωή των αποστόλων και της πρώτης Εκκλησίας β. Απαγγελία του Συμβόλου της Πίστεως 2. Αγιασμός του οίνου και του άρτου από τον ιερέα γ. Μικρή Είσοδος 3. Παρέμεναν στον ναό και οι κατηχούμενοι δ. Αποστολικό ανάγνωσμα 4. Θεία Κοινωνία προς όλους τους πιστούς ε. «Λειτουργία Κατηχουμένων» 5. Το μέρος της Θείας Λειτουργίας που παραβρίσκονται μόνον όσοι έχουν βαπτιστεί 6. Ομολογία κοινής πίστης 7. Μεταφορά του Ευαγγελίου από την Αγία Τράπεζα στο μέσον του ναού (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την πρόταση, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ και να αιτιολογήσετε την επιλογή σας. (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Στην Εκκλησία υπάρχει συνευθύνη μεταξύ… α. λαού και πολιτικής εξουσίας β. κληρικών και λαϊκών γ. κοινωνίας και επισκόπων (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Ο Απόστολος Παύλος ονομάζει …………………… το μυστήριο του Γάμου, γιατί η …………………… του άνδρα με τη γυναίκα …………………… έχει ως …………………… την ένωση του Χριστού με την Εκκλησία. Είναι δύσκολη η ολοκλήρωση της …………………… χωρίς την αναφορά της στον Θεό». («εις σάρκα μίαν» / αγάπης / ένωση / πρότυπο / “μέγα”) (5 Μονάδες)
- 334. ΘΕΜΑ Β2 Ο νηπιοβαπτισμόςεπικράτησε στην Εκκλησία, χωρίς να αποκλείεται να βαπτίζεται κάποιος ενήλικας. Ποια είναι τα επιχειρήματα, κατά τη γνώμη σας, που υποστηρίζουν τον νηπιοβαπτισμό και ποια το βάπτισμα ενηλίκων; (25 Μονάδες)
- 335. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Σε γενικές γραμμές, Πνευματισμός ονομάζεται… α. η διδασκαλία της Εκκλησίας για το Άγιο Πνεύμα β. η πίστη ότι υπάρχουν πνεύματα με τα οποία ο άνθρωπος μπορεί να επικοινωνήσει γ. η διδασκαλία της Εκκλησίας για την πνευματική ζωή 2. Ο Πνευματισμός έχει τις ρίζες του… α. στη χριστιανική διδασκαλία β. στις σύγχρονες επιστημονικές ανακαλύψεις γ. στις αρχαίες θρησκείες 3. Βασικός άξονας των θεωριών του Πνευματισμού είναι… α. η μετενσάρκωση β. η πίστη στην εκμηδένιση της ύπαρξης γ. η διδασκαλία για τη θέωση του ανθρώπου 4. Στον Πνευματισμό θεωρείται εφικτή… α. η ενσάρκωση των πνευμάτων β. η επικοινωνία με ανύπαρκτα όντα γ. η επικοινωνία με τα πνεύματα με τη βοήθεια μεσαζόντων (μέντιουμ) 5. Διάφορες θεωρίες του Πνευματισμού… α. παρουσιάζουν αυθαίρετα και εσφαλμένα τον Ιησού Χριστό ως μέντιουμ β. δέχονται τον Ιησού Χριστό ως μοναδικό Σωτήρα και Λυτρωτή γ. παρουσιάζουν τον Ιησού Χριστό ως ιδρυτή του Πνευματισμού (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Μασονία είναι μια παγκόσμια οργάνωση που εμφανίστηκε κατά τον Μεσαίωνα στη Δυτική Ευρώπη. 2. Ο Τεκτονισμός ξεκίνησε ως μια αίρεση στους κόλπους της Εκκλησίας και κατόπιν αυτονομήθηκε. 3. Ο Μασονισμός χρησιμοποιεί συνθηματική γλώσσα και λεξιλόγιο, αλλά και μυστικά σύμβολα. 4. Ο Ελευθεροτεκτονισμός εκφράζει το παγκόσμιο φιλανθρωπικό κίνημα από τότε που αναγνωρίστηκε ως θρησκεία. 5. Η πρώτη επίσημη αναγνώριση της Μασονίας έγινε στην Αγγλία, οπότε άρχισε να αναπτύσσει και πολιτική δράση. (5 Μονάδες)
- 336. γ) Να συνδυάσετετα τελούμενα στη Θεία Λειτουργία που αναφέρονται στην πρώτη στήλη με την ερμηνεία τους η οποία αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μεγάλη Είσοδος 1. Ανάγνωση αποσπάσματος από την Καινή Διαθήκη β. Ευαγγελικό ανάγνωσμα 2. Η φάση του καθαγιασμού των Τιμίων Δώρων, δηλ. της μεταβολής τους σε Σώμα και Αίμα Χριστού γ. Μικρή Είσοδος 3. Μεταφορά των Τιμίων Δώρων στην Αγία Τράπεζα δ. Θεία Κοινωνία 4. Ανάγνωση του Ψαλτηρίου ε. Αγία Αναφορά 5. Μετάληψη του σώματος και του αίματος του Χριστού 6. Μεταφορά του Ευαγγελίου στο κέντρο του ναού 7. Είσοδος των πιστών στο Ιερό Βήμα (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η βυζαντινή εκκλησιαστική μουσική α. είναι φωνητική β. διασώζεται στο δημοτικό τραγούδι γ. έχει ως σκοπό τη δημιουργία κατάνυξης και ευλάβειας δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί, το οποίο αναφέρεται στη διδασκαλία του Αποστόλου Παύλου για τον Γάμο, συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Ο άνδρας οφείλει να αγαπά και να φροντίζει τη γυναίκα του όπως ο Χριστός την Εκκλησία, δηλαδή μέχρι …………………………. . Η γυναίκα οφείλει να ……………………….. τον άνδρα της, όπως η Εκκλησία τον Χριστό. Ο άνδρας θεωρείται …………………………. της γυναίκας, όχι με την έννοια της ……………………………. , αλλά με την έννοια της …………………….. , όπως ακριβώς συνέβη με τον Χριστό, που είναι η κεφαλή της Εκκλησίας». (θυσίας / κεφαλή / θανάτου / εξουσίας / σέβεται) (5 Μονάδες)
- 337. ΘΕΜΑ Β2 Εφόσον τοθεμέλιο της χριστιανικής λατρείας είναι η ενανθρώπηση του Χριστού, τότε το αληθινό περιεχόμενό της είναι πάντα ο Σταυρός και η Ανάσταση. Πού και πώς φανερώνονται τα γεγονότα αυτά της ζωής του Χριστού μέσα στη λατρεία της Εκκλησίας; (25 Μονάδες)
- 338. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Αρχικά η λέξη δεισιδαιμονία σήμαινε τον σεβασμό προς… α. τους θεούς β. τους ημίθεους γ. τα πνεύματα των προγόνων 2. Σύμφωνα με τον αρχαϊκό Πνευματισμό τα πνεύματα των νεκρών… α. μπορούν να βοηθήσουν ή να βλάψουν τους ανθρώπους β. μπορούν να βοηθήσουν μόνο τους θεούς γ. μπορούν να βλάψουν μόνο τους ανθρώπους 3. Ορισμένες θεωρίες του Πνευματισμού θεωρούν τον Χριστός... α. θεάνθρωπο β. το τρίτο πρόσωπο της Αγίας Τριάδας γ. ένα τέλειο «μεσάζοντα-μέντιουμ» 4. Ο αρχαϊκός Πνευματισμός συνδέεται με… α. τον Εσωτερισμό και τον Αποκρυφισμό β. επιστημονικές μεθόδους γ. τη γεωμετρία 5. Κυρίαρχο στοιχείο στις τελετές του Πνευματισμού είναι… α. η κοινωνική προσφορά των πιστών του β. η επίκληση πνευμάτων νεκρών ανθρώπων γ. η εκδήλωση αγάπης προς τον Θεό (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Εκκλησία είναι σταθερά προσανατολισμένη στη θέση για την ισοτιμία άνδρα και γυναίκας. 2. Στην ιστορική διαδρομή της Εκκλησίας, δεν έλειψαν περιπτώσεις υποβάθμισης της συμμετοχής της γυναίκας στη λατρεία. 3. Στην ιστορία της Εκκλησίας, αναφέρονται γυναίκες ισαπόστολοι όπως η αγία Φωτεινή η Σαμαρείτιδα. 4. Κατά την Εκκλησία, η γυναίκα αποκλείεται από κάθε εκκλησιαστικό έργο ή διακόνημα. 5. Πολλοί σύγχρονοι χριστιανοί και θεολόγοι θεωρούν ότι μπορεί να επανασυσταθεί ο θεσμός των διακονισσών στην Εκκλησία. (5 Μονάδες)
- 339. γ) Να συνδυάσετετα τελούμενα στη Θεία Λειτουργία που αναφέρονται στην πρώτη στήλη με την ερμηνεία τους η οποία αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά έναν αριθμό της πρώτης στήλης με ένα γράμμα της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β 1. Λειτουργία των κατηχουμένων α. Περικοπές από τα Ευαγγέλια 2. Μικρή Είσοδος β. Τέλος της Θείας Λειτουργίας 3. Μεγάλη Είσοδος γ. «Άγιος ο Θεός, άγιος ισχυρός, άγιος αθάνατος…» 4. Ευαγγελικό ανάγνωσμα δ. Μεταφορά του Ευαγγελίου από την Αγία Τράπεζα στο κέντρο του ναού 5. Τρισάγιος ύμνος ε. Συμμετείχαν και οι μη βαπτισμένοι στ. Ανάγνωση προσευχών ζ. μεταφορά του άρτου και του οίνου από την Πρόθεση στην Αγία Τράπεζα (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Οι δεισιδαιμονίες… α. οδηγούν τον άνθρωπο στη θεοποίηση της τύχης β. δεν υπάρχουν στην ελληνική κοινωνία γ. δηλώνουν την ευσέβεια των ανθρώπων δ. κανένα από τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η ………………… των πρώτων αιώνων είναι σαφής και ενιαία στο θέμα της θέσης των λαϊκών στη λατρεία. Οι ………………… στο όνομα του Χριστού συμμετέχουν ενεργά στα ………………… κατά τη λατρεία και συνεργάζονται με τους ………………… . Σήμερα, η θέση των λαϊκών είναι πολύ διαφορετική. Ο μεγαλύτερος αριθμός των πιστών προσέρχονται στη λατρεία ως …………………». (κληρικούς / τελούμενα / θεατές / βαπτισμένοι / παράδοση) (5 Μονάδες)
- 340. ΘΕΜΑ Β1 Ο Χριστόςβαπτίστηκε σε μεγάλη ηλικία. Κατά τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες, οι άνθρωποι βαπτίζονταν αφού είχε προηγηθεί τριετής κατήχηση. Όμως, από τον 5ο αιώνα επικράτησε στον χριστιανικό κόσμο ο νηπιοβαπτισμός. Ένα επιχείρημα υπέρ του είναι ότι όταν ο Θεός έπλασε τον άνθρωπο δεν τον ρώτησε, όπως δε ρωτούν οι γονείς τα παιδιά για τη βάπτισή τους. Κατά τη γνώμη σας, ποια άλλα επιχειρήματα υποστηρίζουν τον νηπιοβαπτισμό και ποια το βάπτισμα ενηλίκων; (25 Μονάδες)
- 341. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία και την ιστορία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Οι ύμνοι είναι αναπόσπαστο μέρος… α. της χριστιανικής λατρείας β. της ποιμενικής λαϊκής παράδοσης γ. μουσικής παιδείας του κλήρου 2. Η εκκλησιαστική ποίηση ονομάζεται και… α. Υμνογραφία β. Πατρολογία γ. Παρασημαντική 3. Ώθηση για τη δημιουργία των ύμνων έδωσαν και… α. οι αιρετικοί που διέδιδαν την πίστη τους με ύμνους β. οι λογογράφοι του Μεσαίωνα γ. οι λαϊκοί ποιητές της Κωνσταντινούπολης 4. Η Εκκλησία αντέκρουσε τις αιρέσεις με… α. τους ύμνους της που κατέδειξαν την αλήθειά της β. την απαγόρευση των ύμνων γ. καταδίκη της ποίησης ως αμαρτωλής τέχνης 5. Ο απόστολος Παύλος γράφει για τους ύμνους… α. «να μην ψέλνετε τραγούδια της πίστης, να ακούτε μόνον τους κήρυκες» β. «να τραγουδάτε στις συνάξεις ύμνους και ωδές… να ψέλνετε με την καρδιά σας» γ. «να χρησιμοποιείτε ύμνους μόνον από την ελληνική παράδοση» (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: Οι Μάρτυρες του Ιεχωβά… 1. δέχονται την προσκύνηση του Σταυρού. 2. μια φορά τον χρόνο τελούν συμβολική «Ανάμνηση του θανάτου του Χριστού» (Δείπνο του Κυρίου). 3. έχουν θρησκευτικές γιορτές προς τιμήν της Παναγίας και των αγίων. 4. αρνούνται την ένοπλη συμμετοχή στον στρατό, σε καιρό ειρήνης ή πολέμου. 5. αποδίδουν ανώτερη θέση στο ιερατείο. (5 Μονάδες)
- 342. γ) Να συνδυάσετετους όρους της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μασονία 1. Τελετή για παιδιά μασόνων β. Μύηση 2. Ο Θεός κατά τον Μασονισμό γ. Στοά 3. Προτεσταντισμός δ. Μ.Α.Τ.Σ 4. Μυστική τελετή ε. Υιοθεσία λυκιδέως 5. Τεκτονισμός 6. Ελλάδα 7. Τόπος συγκεντρώσεων των μασόνων (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η Ορθόδοξη Εκκλησία αναγνωρίζει… α. την ισοτιμία των δύο φύλων β. τη συμμετοχή της γυναίκας στη γενική ιεροσύνη γ. τις ίδιες δυνατότητες σωτηρίας και για τον άνδρα και για τη γυναίκα δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Αμέσως μετά τον ………………….. των Τιμίων Δώρων διαβάζονται τα λεγόμενα ……………………, δηλαδή ένας κατάλογος, όπου είναι γραμμένα τα ………………….. ζωντανών και νεκρών. Η ……………………. τους μας θυμίζει ότι είμαστε όλοι ………………………. και στο κλίμα αυτό προετοιμαζόμαστε για τη Θεία Κοινωνία». (δίπτυχα / ανάγνωση / ονόματα / καθαγιασμό / ενωμένοι) (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β2 Ο νηπιοβαπτισμός επικράτησε στην Εκκλησία, χωρίς να αποκλείεται να βαπτίζεται κάποιος ενήλικας.
- 343. Ποια είναι ταεπιχειρήματα, κατά τη γνώμη σας, που υποστηρίζουν τον νηπιοβαπτισμό και ποια το βάπτισμα ενηλίκων; (25 Μονάδες)
- 344. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1.Μετάνοια λέγεται… α. ένα συναίσθημα ενοχής β. αλλαγή της εσωτερικής διάθεσης και ζωής του ανθρώπου γ. το αίσθημα φόβου απέναντι στον Θεό 2. Στους πρώτους αιώνες η εξομολόγηση και η μετάνοια… α. γινόταν δημόσια β. γινόταν μετά τη Λειτουργία του Πάσχα γ. γινόταν τη Μεγάλη Παρασκευή 3. Οτιδήποτε αναφέρεται στην εξομολόγηση… α. είναι απόρρητο β. γράφεται σε ένα ειδικό βιβλίο γ. ανακοινώνεται στην εκκλησία 4. Η μετάνοια των ανθρώπων αναφέρεται… α. στην Παλαιά Διαθήκη β. στην Καινή Διαθήκη γ. και στην Παλαιά και στην Καινή Διαθήκη 5. Το μυστήριο της Εξομολόγησης τελεί ο Επίσκοπος, καθώς επίσης… α. η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας β. κάθε πιστός χριστιανός που έχει γνώσεις ψυχολογίας γ. έμπειρος ιερέας, ο οποίος λέγεται εξομολόγος ή πνευματικός (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η ………………… των πρώτων αιώνων είναι σαφής και ενιαία στο θέμα της θέσης των λαϊκών στη λατρεία. Οι ………………… στο όνομα του Χριστού συμμετέχουν ενεργά στα ………………… κατά τη λατρεία και συνεργάζονται με τους ………………… . Σήμερα, η θέση των λαϊκών είναι πολύ διαφορετική. Ο μεγαλύτερος αριθμός των πιστών προσέρχονται στη λατρεία ως …………………». (κληρικούς / τελούμενα / θεατές / βαπτισμένοι / παράδοση) (5 Μονάδες)
- 345. γ) Να συνδυάσετετους όρους της πρώτης στήλης με τους όρους στη δεύτερη στήλη με τους οποίους σχετίζονται, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Επίσκοπος 1. «Ειδική ιεροσύνη» β. Κληρικοί 2. Ιησούς Χριστός γ. Ιεροσύνη 3. Αναδείχθηκαν «αλιείς ανθρώπων» δ. Απόστολοι 4. Χειροτονία ε. Ο Μέγας Αρχιερέας 5. Ιερός Χρυσόστομος 6. Οσιομάρτυρας 7. Ο ανώτερος βαθμός Ιεροσύνης (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Με το μυστήριο του Χρίσματος… α. ο άνθρωπος αναπτύσσει και τελειοποιεί τις πνευματικές του δυνάμεις β. ο άνθρωπος γίνεται μέτοχος στο τριπλό αξίωμα του Χριστού γ. ο άνθρωπος ονομάζεται χριστιανός, επειδή έλαβε το Χρίσμα δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Μασονία είναι μια παγκόσμια οργάνωση που εμφανίστηκε κατά τον Μεσαίωνα στη Δυτική Ευρώπη. 2. Ο Τεκτονισμός ξεκίνησε ως μια αίρεση στους κόλπους της Εκκλησίας και κατόπιν αυτονομήθηκε. 3. Ο Μασονισμός χρησιμοποιεί συνθηματική γλώσσα και λεξιλόγιο, αλλά και μυστικά σύμβολα. 4. Ο Ελευθεροτεκτονισμός εκφράζει το παγκόσμιο φιλανθρωπικό κίνημα από τότε που αναγνωρίστηκε ως θρησκεία. 5. Η πρώτη επίσημη αναγνώριση της Μασονίας έγινε στην Αγγλία, οπότε άρχισε να αναπτύσσει και πολιτική δράση. (5 Μονάδες)
- 346. ΘΕΜΑ Β2 Το απόσπασμαπου ακολουθεί, προέρχεται από την ευχή της Αγίας Αναφοράς, στη Θεία Λειτουργία. «Κύριε, … συντρόφευσε στο ταξίδι αυτούς που ταξιδεύουν στη θάλασσα∙ συνόδευσε αυτούς που οδοιπορούν· προστάτευσε τις χήρες· υπεράσπισε τα ορφανά· ελευθέρωσε τους αιχμαλώτους· θεράπευσε τους ασθενείς. Θυμήσου, Κύριε ο Θεός μας, εκείνους που βρίσκονται στα δικαστήρια και στα καταναγκαστικά έργα … και στις εξορίες και σε πικρές δουλείες και σε κάθε θλίψη και ανάγκη και δύσκολη περίσταση, καθώς και όλους που έχουν ανάγκη από τη μεγάλη Σου ευσπλαχνία· … Συ ο ίδιος να γίνεις τα πάντα για όλους· Συ που γνωρίζεις τον καθένα και καθετί που ζητεί, την οικογένεια και τις ανάγκες της. Σώσε, Κύριε, την πόλη … αυτή και κάθε πόλη και χώρα από πείνα, επιδημία, σεισμό, καταποντισμό, πυρκαγιά, σφαγή, επιδρομή αλλοφύλων και εμφύλιο πόλεμο» (Μέγας Βασίλειος). Με βάση το περιεχόμενο του κειμένου, να διατυπώσετε τις απόψεις σας για τη σημασία της Θείας Λειτουργίας σε σχέση με τα προβλήματα του ανθρώπου και του κόσμου. (25 Μονάδες)
- 347. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Στη Θεία Λειτουργία, η Εκκλησία προσεύχεται… α. μόνο για τους λειτουργούς του μυστηρίου β. για ολόκληρη τη Δημιουργία γ. μόνο για τα μέλη της 2. Κατά την ανάγνωση του Ευαγγελικού αναγνώσματος οι χριστιανοί… α. βιώνουν την παρουσία του ίδιου του Χριστού ο οποίος τους διδάσκει β. ενημερώνονται για την ιεραποστολική δράση των Αποστόλων γ. βγαίνουν από τον ναό επειδή είναι ιερή στιγμή 3. Για τη συμμετοχή στη Θεία Ευχαριστία, απαραίτητη προϋπόθεση είναι η… α. κατανόηση των αναγνωσμάτων και των δρώμενων β. αυστηρή επταήμερη αγρυπνία και προσευχή γ. αλληλοσυγχώρηση των πιστών 4. Κορυφαία ιερή στιγμή στη Θεία Λειτουργία είναι η… α. αγία Αναφορά β. ακολουθία του Όρθρου γ. αρτοκλασία 5. Για την τέλεση της Θείας Ευχαριστίας χρειάζονται απαραίτητα… α. λάδι και νερό β. άρτος και οίνος γ. θυμίαμα και μύρο (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία και την παράδοση της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Το «Αλληλούια» σημαίνει «αινείτε τον Κύριο». 2. Τα τροπάρια που μιλούν για την Αγία Τριάδα λέγονται τρίφωτα. 3. Οι ύμνοι της Εκκλησίας ψάλλονται σε μετάφραση. 4. Οι ύμνοι συχνά εκφράζουν και προβάλλουν θεολογικές διδασκαλίες. 5. Οι χριστιανοί δημιούργησαν ύμνους επειδή η Εκκλησία απαγόρευσε τα ψυχαγωγικά τραγούδια. (5 Μονάδες)
- 348. γ) Να συνδυάσετετα τελούμενα στο μυστήριο του Γάμου τα οποία αναφέρονται στην πρώτη στήλη με το κύριο νόημά τους το οποίο αναφέρεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Δαχτυλίδια 1. Υπενθύμιση της αναφοράς στην Παλαιά Διαθήκη ότι ο Θεός οδήγησε την Εύα στον Αδάμ, αλλά και την αδιάσπαστη ένωση των νυμφευόμενων β. Στεφάνια 2. Οι νεόνυμφοι επιβραβεύονται ως αθλητές-μάρτυρες, αλλά και ως άρχοντες, αναδεικνύονται συνδημιουργοί γ. Συμμετοχή στο κοινό ποτήριο 3. Σύμβολο της εξουσίας του άνδρα πάνω στη γυναίκα δ. «Ησαΐα χόρευε…» 4. Σφραγίδα της ένωσης, έκφραση σταθερότητας της σχέσης και αμοιβαίας εμπιστοσύνης ε. Ένωση των χεριών 5. Απόκτηση πλούτου και παιδιών 6. Αρχικά το μυστήριο γινόταν μαζί με τη Θεία Ευχαριστία, οι σύζυγοι στο εξής θα έχουν κοινή πορεία 7. Έκφραση της χαράς που συνοδεύει τον Γάμο (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η Θεία Ευχαριστία… α. συστάθηκε από τον ίδιο τον Χριστό κατά τη διάρκεια του Μυστικού Δείπνου β. μετά την αποστολική εποχή χωρίστηκε από το δείπνο της αγάπης και τελούνταν πάνω στους τάφους των μαρτύρων γ. κατά την αποστολική εποχή γινόταν μετά το δείπνο της αγάπης δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Κατά τη …………………………. οι χριστιανοί προσεύχονται στον Θεό για ολόκληρη τη δημιουργία. Μέσα από τις …………………………. του διακόνου ή του ιερέα παρακαλούν για όλους τους ανθρώπους. Παρακαλούν επίσης για την ………………………… της γης, για ……………………………. στον κόσμο, για τους αρρώστους,
- 349. τους καταπονημένους, τους……………………………. , για να φυλάει όλον τον κόσμο από κάθε θλίψη, οργή, κίνδυνο και ανάγκη». (αιχμαλώτους / Θεία Λειτουργία / ευφορία / αιτήσεις / ειρήνη) (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β2 «Η Λειτουργία δεν είναι ένα σκέτο κήρυγμα. Δεν είναι άκουσμα. Ούτε ένα θέαμα. Η Λειτουργία δεν παλιώνει ποτέ …. Δεν μπορεί να πη κανείς ότι την έμαθε ή τη συνήθισε… .Οι πιστοί δεν παρακολουθούν σαν θεατές και ακροατές κάτι που τους συγκινεί λίγο ή πολύ. Οι πιστοί μετέχουν στη Θεία Λειτουργία» (Αρχιμανδρίτης Βασίλειος Γοντικάκης). Να σχολιάσετε τις θέσεις του κειμένου αναφορικά με τη συμμετοχή των πιστών στη Θεία Λειτουργία. Με αφορμή τις παραπάνω σκέψεις πώς αντιλαμβάνεστε τη σχέση πολλών σημερινών πιστών με τη λατρεία της Εκκλησίας; (25 Μονάδες)
- 350. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Οι εκφράσεις «Λάβετε φάγετε…», «Πίετε εξ αυτού πάντες …» λέγονται κατά τη διάρκεια… α. της Θείας Ευχαριστίας β. της Μετάνοιας γ. της Εξομολόγησης 2. Το κέντρο της χριστιανικής λατρείας αποτελεί… α. η θεία οικονομία β. η Θεία Ευχαριστία γ. η Μικρή Είσοδος 3. Η Θεία Ευχαριστία συστάθηκε από τον ίδιο τον Χριστό… α. κατά τη διάρκεια του Μυστικού Δείπνου β. κατά τη διάρκεια του Γάμου στην Κανά της Γαλιλαίας γ. κατά τη διάρκεια της Πεντηκοστής 4. Κατά την Αποστολική εποχή, πριν από τη Θεία Ευχαριστία… α. γινόταν το δείπνο της αγάπης β. γινόταν η διανομή των δώρων γ. γινόταν ο εορτασμός του Πάσχα 5. Με την επίκληση του Αγίου Πνεύματος καθαγιάζεται το ψωμί και το κρασί και μεταβάλλεται… α. σε Σώμα και Αίμα Χριστού β. μόνο σε Σώμα Χριστού γ. μόνο σε Αίμα Χριστού (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη λατρεία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Ιεροσύνη στην Εκκλησία διακρίνεται σε «ειδική» και «γενική». 2. Οι ιερείς και οι επίσκοποι θεωρούνται ποιμένες και πατέρες. 3. Οι κληρικοί με τη χάρη του Αγίου Πνεύματος ασκούν τη διοίκηση, τη διδαχή και τη λατρεία της Εκκλησίας. 4. Οι βαθμοί της Ιεροσύνης στην Εκκλησία είναι τρεις: του διακόνου, του πρεσβυτέρου και του επισκόπου. 5. Ο θεσμός της Ιεροσύνης είναι διαδεδομένος μόνο στην Ορθόδοξη Εκκλησία και όχι στον υπόλοιπο χριστιανικό κόσμο. (5 Μονάδες)
- 351. γ) Να ξαναγράψετετο κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Κάθε εβδομάδα, οι Μάρτυρες του Ιεχωβά προσεύχονται και αινούν τον …………….., μελετούν και αναλύουν χωρία της …………….. στις κατά τόπους …………….. και σε ιδιωτικές κατοικίες. Επίσης, συμμετέχουν σε …………….. , οι οποίες γίνονται σε μεγάλους χώρους, στάδια ή αίθουσες. Εκεί γίνονται και …………….. ». (ομαδικές βαπτίσεις / “Αίθουσες Βασιλείας” / Ιεχωβά / Αγία Γραφή / “συνελεύσεις”) (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε την παρακάτω πρόταση ως σωστή ή λανθασμένη, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα τη λέξη «σωστό» ή «λάθος» (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η βαθύτερη σημασία του μυστηρίου της Μετάνοιας είναι ότι εκείνος που μετανοεί και καταφεύγει στον Θεό, συγχωρείται. (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε την παρακάτω πρόταση ως σωστή ή λανθασμένη, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο Χριστός με την παράδοση της Θείας Ευχαριστίας στους μαθητές, εγκαινιάζει μια νέα εποχή στη σχέση Θεού και ανθρώπων. (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Στη «Λειτουργία των πιστών», οι χριστιανοί, πριν να ομολογήσουν την κοινή τους πίστη με το Σύμβολο της Πίστεως, καλούνται από τον ιερέα να αλληλοσυγχωρεθούν, γιατί μόνο μ’ αυτή την προϋπόθεση μπορούν να προσέλθουν στη Θεία Μετάληψη. Μεταλαμβάνοντας το Σώμα και το Αίμα του Χριστού, οι πιστοί γίνονται ένα σώμα. Επομένως η ενότητα αυτή απαιτεί την απομάκρυνση, από τις ψυχές των πιστών, κάθε διαφοράς που τους χωρίζει. Να σχολιάσετε την παραπάνω θέση. (25 Μονάδες)
- 352. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Η ένταξη του χριστιανού στην Εκκλησία γίνεται με το μυστήριο… α. της Εξομολόγησης και την τελετή του Αγίου Μύρου β. του Χρίσματος και τη Θεία Ευχαριστία γ. του Βαπτίσματος και του Χρίσματος 2. Ο/Η ανάδοχος θεωρείται από την Εκκλησία… α. πνευματικός πατέρας ή μητέρα του νεοφώτιστου β. μάρτυρας ότι ένας άνθρωπος βαπτίστηκε γ. βοηθός του ιερέα στο μυστήριο του Βαπτίσματος 3. Μια επιπλέον ονομασία του Βαπτίσματος είναι… α. «χρίσμα» επειδή ο νεοφώτιστος χρίεται με ιερό λάδι β. «λουτρό αναγέννησης» επειδή οδηγεί σε μια νέα ζωή γ. «φως» επειδή ο νεοφώτιστος φέρει άσπρη λαμπάδα 4. Η καθιέρωση του Βαπτίσματος οφείλεται… α. στη σύσταση του ίδιου του Χριστού προς τους Αποστόλους β. στη διδασκαλία της Παλαιάς Διαθήκης γ. στα λαϊκά έθιμα της εποχής του Χριστού 5. Στην αρχαία Εκκλησία η κατήχηση ήταν… α. το κήρυγμα που γινόταν στους βαπτισμένους πιστούς β. η διαδικασία διδαχής και προετοιμασίας των ανθρώπων για το Βάπτισμα γ. ο χώρος που στέκονταν οι πρεσβύτεροι στον ναό κατά το Βάπτισμα (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Βάση της θρησκευτικής κίνησης των Μορμόνων είναι η …………….. του Μορμόν ενώ ο στόχος είναι η …………….. στον κόσμο της πνευματικής Ιερουσαλήμ, που προετοιμάζεται με την επιστροφή στη ζωή της …………….. εποχής και την …………….. ανανέωση των χριστιανών για τους οποίους πιστεύουν ότι έχασαν τα …………….. του Αγίου Πνεύματος». (Βίβλος / εγκαθίδρυση / αποστολικής / χαρίσματα / πνευματική) (5 Μονάδες)
- 353. γ) Να χαρακτηρίσετετις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο πολιτικός και ο θρησκευτικός γάμος έχουν νομική ισχύ. 2. Για την Εκκλησία ο Γάμος έχει τον χαρακτήρα συμβολαίου, μιας συμβολαιογραφικής πράξης. 3. Στην Εκκλησία, το μυστήριο του Γάμου ενώνει τους συζύγους με τη θεϊκή ευλογία και αγιάζει τα υλικά του στοιχεία. 4. Ο Γάμος κατά την Εκκλησία είναι μια μορφή αναγνώρισης της συζυγικής ζωής με χαρακτηριστικά έντονα κοινωνιολογικά και λιγότερο θρησκευτικά. 5. Το κυριότερο κίνητρο για τη δημιουργία ενός συζυγικού δεσμού είναι η οικονομική και κοινωνική αποκατάσταση της γυναίκας. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Στην Εκκλησία, σήμερα, οι λαϊκοί … α. είναι συχνά απλοί θεατές και όχι συμμέτοχοι στη λατρεία β. θεωρούν τα τελούμενα από τον ιερέα ως απλές θρησκευτικές τελετές γ. έχουν απομονωθεί από την ψαλμωδία δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να εξηγήσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Μαζί με το Βάπτισμα γίνεται και το… α. το Μυστήριο του Χρίσματος β. το Μυστήριο της Ιεροσύνης γ. το Μυστήριο του Γάμου δ. κανένα άλλο μυστήριο (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β2 «Αν αμαρτάνεις, μην απελπίζεσαι. … Ακόμα και αν αμαρτάνεις κάθε ημέρα, κάθε ημέρα να μετανοείς. … Μα στ' αλήθεια αυτός που θα μετανοήσει θα σωθεί; - αναρωτιούνται μερικοί. Αυτό γίνεται απ' τη φιλανθρωπία του Κυρίου… Και όριο αυτή η αγάπη δε γνωρίζει. … Να έχεις λοιπόν θάρρος, γιατί αυτή η αγάπη νικάει την κακία (αμαρτία). Φαντάσου μια σπίθα να πέφτει μες στο πέλαγος. Είναι ποτέ
- 354. δυνατό να σταθείή να φανεί; Ό,τι είναι η σπίθα μπρος στο πέλαγος, είναι και η κακία μπρος στη φιλανθρωπία του Θεού. Ή μάλλον η διαφορά είναι ακόμη πιο μεγάλη. Γιατί το πέλαγος, όσο πλατύ κι αν είναι, κάπου τελειώνει βέβαια. H αγάπη όμως του Θεού για τούς ανθρώπους τέλος δεν γνωρίζει» (Ιωάννης Χρυσόστομος). Να σχολιάσετε το κείμενο σε σχέση με τους λόγους για τους οποίους φοβάται κάποιος να προσέλθει στο μυστήριο της μετανοίας. (25 Μονάδες)
- 355. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Στην Εκκλησία μετάνοια θεωρείται η… α. επιστροφή του νου, της καρδιάς, της θέλησης στον Θεό β. δίκαιη τιμωρία για τα λάθη μας γ. μετάδοση της Θείας Κοινωνίας 2. Στους πρώτους αιώνες του Χριστιανισμού ήταν γνωστή η πρακτική… α. της εξαγοράς των αμαρτιών β. της δημόσιας μετάνοιας γ. των λαϊκών δικαστηρίων 3. Οτιδήποτε αναφέρεται στην εξομολόγηση… α . είναι απόρρητο β. καταχωρίζεται σε ένα ειδικό βιβλίο γ. ανακοινώνεται στην εκκλησία 4. Κατά την Εκκλησία, όταν ο πιστός εξομολογείται… α. αποκτά τη δυνατότητα να βελτιωθεί από μόνος του β. ο ιερέας δικαιώνει όλα του τα λάθη γ. ο Θεός συγχωρεί και θεραπεύει όλες του τις αστοχίες 5. Το μυστήριο της Εξομολόγησης τελεί ο Επίσκοπος, καθώς επίσης… α. η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας β. κάθε πιστός χριστιανός που έχει γνώσεις ψυχολογίας γ. έμπειρος ιερέας, ο οποίος λέγεται εξομολόγος ή πνευματικός (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Βασικός άξονας των θεωριών του Πνευματισμού είναι η …………….. , δηλ. η θεωρία ότι η …………….. γνωρίζει διαδοχικές γεννήσεις και θανάτους. Ισχυρίζονται ότι η …………….. με τα πνεύματα γίνεται με τη …………….. “μεσαζόντων”. Ως ένα τέλειο “μέντιουμ” θεωρούν και τοn Χριστό απορρίπτοντας τη …………….. Του και ουσιαστικά ολόκληρη τη διδασκαλία του Χριστιανισμού». (θεότητά / επικοινωνία / βοήθεια / ανθρώπινη ψυχή / μετενσάρκωση) (5 Μονάδες)
- 356. γ) Να συμπληρώσετετην παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η βυζαντινή εκκλησιαστική μουσική α. είναι φωνητική β. διασώζεται στο δημοτικό τραγούδι γ. έχει ως σκοπό τη δημιουργία κατάνυξης και ευλάβειας δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Ορθόδοξη Εκκλησία χρησιμοποιεί και καθαγιάζει όλες τις μορφές της τέχνης. 2. Κατά τους Πατέρες της Εκκλησίας, η εκκλησιαστική μουσική είναι ζήτημα επίδειξης των φωνητικών προσόντων των ψαλτών. 3. Σκοπός της μουσικής των ύμνων είναι να δημιουργεί και αυτή με τον τρόπο της κλίμα κατάνυξης και προσευχής. 4. Η λεγόμενη βυζαντινή μουσική είναι συνέχεια της αρχαίας ελληνικής μουσικής. 5. Η βυζαντινή μουσική διαθέτει νότες και δικό της σύστημα γραφής. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Οι χριστιανικοί ύμνοι… α. είναι συνδεδεμένοι με τη χριστιανική λατρεία β. εκφράζουν αλήθειες για τον Χριστό, τη Θεοτόκο, την Αγία Τριάδα, τους αγίους γ. έχουν επηρεάσει σύγχρονους πεζογράφους και ποιητές δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες)
- 357. ΘΕΜΑ Β1 «Μια ποίηση,όμως, που επί δεκαπέντε αιώνες και πλέον, παραμένει αγέραστη, συγκινεί τις καρδιές των πιστών, … ψάλλεται σ’ όλους τους ορθόδοξους ναούς, διδάσκει τον θεολογικά υψηλό πλούτο της ορθοδόξου διδασκαλίας σε γραμματισμένους και αγράμματους, κάνει προσιτές τι; αλήθειες της πίστεως μας με τρόπο ιεροπρεπή και τερπνό, με τη βοήθεια της βυζαντινής μουσικής, συνοδεύει με τα λυρικά της δημιουργήματα τόσο τις χαρμόσυνες όσο και τις θλιβερές στιγμές των πιστών, μια τέτοια ποίηση δεν είναι μια ποίηση που έχει το δικαίωμα κανείς να την αγνοήσει με το αμείωτο» (Π. Β. Πάσχος). Το παραπάνω κείμενο αναφέρεται στην εκκλησιαστική ποίηση, όπως αυτή αναπτύχθηκε στους τελευταίους δεκαπέντε αιώνες. Να επισημάνετε τα βασικά χαρακτηριστικά της εκκλησιαστικής ποίησης τα οποία αναφέρει ο συγγραφέας (10 Μονάδες). Να σχολιάσετε τις απόψεις του και το συμπέρασμα στο οποίο καταλήγει (15 Μονάδες). (25 Μονάδες)
- 358. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Αρχικά η λέξη δεισιδαιμονία σήμαινε τον σεβασμό προς… α. τους θεούς β. τους ημίθεους γ. τα πνεύματα των προγόνων 2. Σύμφωνα με τον αρχαϊκό Πνευματισμό τα πνεύματα των νεκρών… α. μπορούν να βοηθήσουν ή να βλάψουν τους ανθρώπους β. μπορούν να βοηθήσουν μόνο τους θεούς γ. μπορούν να βλάψουν μόνο τους ανθρώπους 3. Ορισμένες θεωρίες του Πνευματισμού θεωρούν τον Χριστός... α. θεάνθρωπο β. το τρίτο πρόσωπο της Αγίας Τριάδας γ. ένα τέλειο «μεσάζοντα-μέντιουμ» 4. Ο αρχαϊκός Πνευματισμός συνδέεται με… α. τον Εσωτερισμό και τον Αποκρυφισμό β. επιστημονικές μεθόδους γ. τη γεωμετρία 5. Κυρίαρχο στοιχείο στις τελετές του Πνευματισμού είναι… α. η κοινωνική προσφορά των πιστών του β. η επίκληση πνευμάτων νεκρών ανθρώπων γ. η εκδήλωση αγάπης προς τον Θεό (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Για την Εκκλησία, η …………….. στις προλήψεις και τις δεισιδαιμονίες συνεπάγεται …………….. από τον Θεό. Ο άνθρωπος οδηγείται σε …………….. αφού δεν θεωρεί πλέον ως ρυθμιστή της ζωής την …………….. αλλά αποδέχεται άλλες δυνάμεις και θεοποιεί την ……………..». (Πρόνοια του Θεού / τύχη και τη μοιρολατρία / μαρασμό της πίστης / προσήλωση / απομάκρυνση) (5 Μονάδες)
- 359. γ) Να συμπληρώσετετην παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η Μασονία… α. ονομάζεται και Μασονισμός, ή Τεκτονισμός ή Ελευθεροτεκτονισμός β. είναι παγκόσμια οργάνωση γ. εμφανίστηκε κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα στην Ευρώπη δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) δ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Οι ……………….. της Εκκλησίας είναι οι ……………….. των πιστών. Δοξολογούν τον Θεό, εκφράζουν ……………….. για την Αγία Τριάδα, τον Χριστό, τη Θεοτόκο, τους αγίους. Οι ύμνοι ……………….. και διδάσκουν. Για παράδειγμα οι ύμνοι της ……………….. εξηγούν στους πιστούς όλα όσα έγιναν για τη σωτηρία του ανθρώπου». (Μεγάλης Εβδομάδας / αλήθειες / ύμνοι / μορφώνουν / κοινές προσευχές) (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η εκκλησιαστική υμνολογία επηρέασε το έργο αρκετών λογοτεχνών, πεζογράφων και ποιητών. 2. Η υμνογραφία της Εκκλησίας βρίσκεται στη υπηρεσία της θείας λατρείας και καλλιεργεί την ψυχή του πιστού. 3. Οι ύμνοι της Εκκλησίας ψάλλονται σε μετάφραση. 4. Οι χριστιανοί δημιούργησαν ύμνους επειδή η Εκκλησία απαγόρευσε τα ψυχαγωγικά τραγούδια 5. Η χριστιανική ποίηση θεωρείται αυστηρά εκκλησιαστική και δεν περιέχει θέματα που αφορούν το φυσικό περιβάλλον, τα ανθρώπινα πάθη, τις κοινωνικές αδικίες. (5 Μονάδες)
- 360. ΘΕΜΑ Β1 Η θεολογίατης Εκκλησίας εκφράζεται και με τους ύμνους της λατρείας. Η γλώσσα όπως και η μουσική των ύμνων δεν είναι αυτοσκοπός ούτε επιδιώκουν τον εντυπωσιασμό των ακροατών αλλά υπηρετούν με τον τρόπο τους τη λατρεία και τη συμμετοχή των πιστών σε αυτήν. Να εξηγήσετε αυτή τη θέση καθώς επίσης να επισημάνετε τυχόν περιπτώσεις που, κατά τη γνώμη σας, ο σκοπός αυτός δεν πετυχαίνεται. (25 Μονάδες)
- 361. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Ο Ακάθιστος Ύμνος είναι αφιερωμένος… α. στην Παναγία β. στη νίκη της Εκκλησίας γ. στην Κωνσταντινούπολη 2. Η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τη Θεοτόκο… α. με ειδικούς ύμνους, ναούς και εικόνες β. με ειδική θεία λειτουργία γ. κάθε Σάββατο 3. Κάθε Παρασκευή της Μ Σαρακοστής ψάλλεται… α. ο μεγάλος παρακλητικός κανόνας β. ο Ακάθιστος Ύμνος γ. ο Επιτάφιος Θρήνος 4. Η Παναγία αποκαλείται και… α. αοίδιμος β. αειπάρθενος γ. αείμνηστος 5. Η Κοίμηση της Θεοτόκου γιορτάζεται… α. στις 26 Δεκεμβρίου β. στις 15 Αυγούστου γ. στις 14 Σεπτεμβρίου (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η γέννηση του Χριστού συνέβη στα χρόνια του αυτοκράτορα Διοκλητιανού. 2. Η περίοδος μετά τα Χριστούγεννα είναι περίοδος νηστείας. 3. Ο Θεός-Πατέρας έστειλε τον Υιό Του στη γη από φιλανθρωπία. 4. Η σάρκωση του Χριστού είναι ιστορικό γεγονός. 5. Στις 25 Δεκεμβρίου οι εθνικοί του 4ου αι., γιόρταζαν τον θεό ήλιο. (5 Μονάδες) γ) Να ιεραρχήσετε τους παρακάτω βασικούς σταθμούς της εξέλιξης της χριστιανικής λατρείας σύμφωνα με τη χρονική τους σειρά: 1. Περίοδος δουλείας σε Άραβες, Λατίνους και Τούρκους. 2. Περίοδος από την ανεξαρτησία του Ελληνικού κράτους και μέχρι σήμερα.
- 362. 3. Αποστολική εποχή. 4.Εποχή της ανάπτυξης, ακμής και άνθησης της λατρείας με το τέλος των διωγμών. 5. Περίοδος της Εικονομαχίας. (5 Μονάδες) δ) Να συνδυάσετε κάθε όρο της πρώτης στήλης με τον αντίστοιχη λέξη ή φράση της δεύτερης στήλης με την οποία σχετίζεται, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Θεία Κοινωνία 1. Μαθητές β. Μυστικός Δείπνος 2. Άφεση αμαρτιών γ. Φαρισαίοι 3. Υποκρισία δ. Πάσχα 4. Αμνός ε. Θυσία 5. Ανάσταση Χριστού 6. Μωυσής 7. Δαβίδ (5 Μονάδες) ε) Να ιεραρχήσετε τα παρακάτω γεγονότα σύμφωνα με τη χρονική σειρά που η Εκκλησία τα προβάλλει κατά τη Μεγάλη Εβδομάδα: 1. Άλειψη των ποδιών του Χριστού με μύρο από μια αμαρτωλή γυναίκα 2. Είσοδος του Χριστού στα Ιεροσόλυμα (Κυριακή των Βαΐων) 3. Μυστικός Δείπνος 4. Ταφή και κάθοδος στον Άδη του Χριστού 5. Σταύρωση του Χριστού (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «…Ο Θεός συγκαταβαίνει, πεθαίνει σαν άνθρωπος αληθινά και πραγματικά και, αφού ήταν Θεός, ανασταίνεται. … Και έτσι μέσα στον Χριστό ανασταίνεται ο άνθρωπος. Αυτό σημαίνει για την Ορθοδοξία ότι ανέστη ο άνθρωπος και κάθε τι που δημιουργεί ο άνθρωπος. Σε τελευταία ανάλυση, έχει νόημα και ενδιαφέρον γιατί γίνεται ωραία και αθάνατη η ζωή» (Παναγιώτης Νέλλας). Με βάση το παραπάνω κείμενο, να αναπτύξετε τη σημασία της Ανάστασης του Χριστού για την ανθρώπινη ζωή. (25 Μονάδες)
- 363. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Όταν οι πιστοί μετέχουν στη Θεία Ευχαριστία θυμούνται και… α. τον Μυστικό Δείπνο β. τη Δίκη του Χριστού γ. την Προσευχή του Χριστού στον κήπο της Γεθσημανή 2. Στην Εκκλησία, διακονία σημαίνει ανιδιοτελής προσφορά… α. στον εαυτό μου β. στην επιστήμη και στην ηθική γ. στους συνανθρώπους 3. Κατά τον Ιερό Νιπτήρα… α. ο Χριστός προσευχήθηκε μαζί με τους μαθητές Του β. ο Χριστός έπλυνε τα πόδια των μαθητών Του γ. ο Χριστός συζήτησε με τους μαθητές Του 4. Τη Μεγάλη Δευτέρα η Εκκλησία θυμάται… α. τη ζωή του Πάγκαλου Ιωσήφ και την άκαρπη συκιά β. τη Δευτέρα Παρουσία του Χριστού γ. τη δεύτερη άρνηση του Πέτρου 5. Η Μεγάλη Τετάρτη είναι αφιερωμένη στην αμαρτωλή γυναίκα που μετάνιωσε και… α. πρόδωσε τον Χριστό β. συμμετείχε στον Μυστικό Δείπνο γ. άλειψε τα πόδια του Χριστού με μύρο (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η λατρεία της Εκκλησίας χαρακτηρίζεται «μυσταγωγική» επειδή γίνεται μυστικά. 2. Τα «μαρτύρια» ήταν κατασκευές με θόλο πάνω από τους τάφους των μαρτύρων. 3. Με το «διάταγμα των Μεδιολάνων» αναπτύσσεται ελεύθερα η χριστιανική λατρεία. 4. Η λατρεία της Εκκλησίας σήμερα είναι άσχετη με εκείνη της αποστολικής εποχής. 5. Η ανάπτυξη της λατρείας σταμάτησε με την Εικονομαχία. (5 Μονάδες) γ) Να ιεραρχήσετε τα παρακάτω στάδια από τις φάσεις της θείας οικονομίας σύμφωνα με τη χρονική σειρά που πραγματοποιήθηκαν στην ιστορία της θείας οικονομίας: 1. Προαναγγελία του Μεσσία Χριστού από τους προφήτες 2. Ο Μωυσής ως ηγέτης του λαού του Θεού ελευθερώνει από τη δουλεία τους Εβραίους 3. Ζωή, έργο, θάνατος και Ανάσταση του Κυρίου 4. Κλήση του Αβραάμ από τον Θεό
- 364. 5. Ίδρυση τηςΕκκλησίας (5 Μονάδες) δ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η ……………. της Εκκλησίας στην …………… του Χριστού εκφράστηκε μέσα από τη ……………. των ομολογητών και των ……………. της, καθώς πίστη στην Ανάσταση του Χριστού σημαίνει πίστη στην ……………. Ανάσταση όλων των νεκρών». (κοινή / ζωή / μαρτύρων / Ανάσταση / πίστη) (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Οι πρώτοι χριστιανοί δεν έκτιζαν ναούς… α. επειδή δεν διέθεταν τους κατάλληλους χώρους και υλικά β. λόγω των διωγμών και της πεποίθησης ότι ο Θεός δεν κατοικεί σε χειροποίητους ναούς γ. αποκλειστικά και μόνο εξαιτίας των διωγμών (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Ο ποιητής Μίλτος Σαχτούρης, αναφερόμενος στην πείνα, κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκόσμιου Πολέμου και της κατοχής, γράφει: «Ένα τεράστιο καρβέλι, μια πελώρια φρατζόλα ζεστό ψωμί είχε πέσει στο δρόμο από τον ουρανό Ένα παιδί με πράσινο κοντό βρακάκι και με μαχαίρι Έκοβε και μοίραζε στον κόσμο γύρω Όμως και μια μικρή, ένας μικρός άσπρος άγγελος και αυτή Μ’ ένα μαχαίρι έκοβε και μοίραζε Κομμάτια γνήσιο ουρανό Κι όλοι τώρα τρέχαν σ’ αυτή, λίγοι πηγαίναν στο ψωμί Όλοι τρέχανε στο μικρόν άγγελο που μοίραζε ουρανό Ας μην το κρύβουμε Διψάμε για ουρανό!» Το παραπάνω ποίημα παρουσιάζει πολλές εικόνες: παιδί, άγγελο, πείνα, δίψα, ψωμί, ουρανό. Διαλέξτε μια από τις εικόνες αυτές, συσχετίστε την με ένα θέμα από το φετινό σας μάθημα Θρησκευτικών και αναλύστε την. (25 Μονάδες)
- 365. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Ως τα μέσα του 4ου αι μ.Χ. η Εκκλησία γιόρταζε μαζί… α. τη Γέννηση και την Ανάσταση του Χριστού β. τη Γέννηση και τη Βάπτιση του Χριστού γ. την Υπαπαντή και τη Μεταμόρφωση του Χριστού 2. Σε κάθε μεγάλη γιορτή της Εκκλησίας υπάρχουν τρία στάδια που ονομάζονται… α. πρόλογος, εορτή, κατάληξη β. εισαγωγή, εορτή, επίλογος γ. προεόρτια, εορτή, μεθεόρτια 3. Η Γέννηση του Χριστού είναι... α. ιστορικό γεγονός β. Ιουδαϊκή εορτή γ. παράδοση μόνο της Ανατολικής Εκκλησίας 4. Το γεγονός της ενανθρώπησης του Χριστού ομολογείται… α. στη Κυριακή προσευχή β. στο Σύμβολο της Πίστεως γ. στον Μεγάλο Κανόνα 5. Στη Βάπτιση του Χριστού φανερώθηκε… α. ο προφήτης Ηλίας β. η Αγία Τριάδα γ. η Αγία Γραφή (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Ο Ιησούς τήρησε την παράδοση και τον ……………. και συμβούλευε τους ακροατές του να κάνουν το ίδιο. Στους συμπατριώτες του που λάτρευαν τον Θεό τυπικά, ……………. και από συνήθεια, μίλησε για την ……………. , που είναι αρεστή στον Θεό όταν γίνεται με ……………. συντετριμμένο και ταπεινή καρδιά. Καυτηρίαζε την ……………. των Φαρισαίων, γιατί τα λόγια τους δεν αντιστοιχούσαν στις πράξεις τους». (υποκρισία / αληθινή λατρεία / μωσαϊκό νόμο / πνεύμα / εξωτερικά) (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τις ιστορικές περιόδους της πρώτης στήλης με τα ιστορικά γεγονότα που αφορούν στην ανάπτυξη της λατρείας στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν).
- 366. ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗΒ α. 19ος αιώνας και μετά 1. Οι χριστιανοί δεν είχαν ναούς και τελούσαν τη λατρεία σε σπίτια β. Μεγάλοι διωγμοί 2. Η λατρεία χάνει τη λαμπρότητά της, όχι όμως και το περιεχόμενό της γ. «Διάταγμα Μεδιολάνων» 3. Συχνά η λατρεία τελούνταν στις κατακόμβες και τους τάφους των μαρτύρων δ. Αποστολικά χρόνια 4. Η λατρεία της Εκκλησίας διατηρεί τη συνέχεια της αποστολικής και βυζαντινής εποχής ε. Περίοδοι δουλείας (Άραβες, Λατίνοι, Τούρκοι) 5. Η Εκκλησία δεν συνήθιζε να χρησιμοποιεί ύμνους στη λατρεία 6. Οι χριστιανοί ελεύθερα αρχίζουν να κτίζουν ναούς 7. Η λατρεία γίνεται μια τυπική εξωτερική υπόθεση των πιστών (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Μέχρι τα μέσα του 4ου αιώνα η Γέννηση και η Βάπτιση του Χριστού γιορτάζονταν μαζί στις 6 Ιανουαρίου και ονομάζονταν Επιφάνια. 2. Η σάρκωση του Χριστού αμφισβητείται από την ιστορική έρευνα. 3. Η ειδωλολατρική γιορτή του θεού ήλιου γιορταζόταν στις 25 Δεκεμβρίου. 4. Η ενανθρώπηση του Χριστού αποδεικνύει την ασύγκριτη δύναμη των ανθρώπων 5. Ο Χριστός έζησε την εποχή που βασιλιάς των Ιουδαίων ήταν ο Σολομών. (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε την παρακάτω πρόταση ως σωστή ή λανθασμένη σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα τη λέξη «σωστό» ή «λάθος» (2 Μονάδες) και να σχολιάσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Ο Χριστός έδωσε με τη διδασκαλία του «το χαρμόσυνο μήνυμα της ειρήνης». (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Στη Θεία Ευχαριστία οι χριστιανοί είναι ενωμένοι μεταξύ τους χωρίς ατομικισμό και με τον Χριστό, αποτελούν ένα σώμα, το σώμα του Χριστού. Να εξηγήσετε αυτή τη θέση και να δείξετε ποια είναι η σημασία της για τους χριστιανούς. (25 Μονάδες)
- 367. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Θεμέλιο της χριστιανικής λατρείας είναι… α. η παράδοση της Παλαιάς Διαθήκης β. ο σαρκωμένος Υιός και Λόγος του Θεού γ. η ζωή της Εκκλησίας 2. Η λατρεία της Εκκλησίας χαρακτηρίζεται ως ορθόδοξη επειδή… α. εκδηλώνεται με ορθό φιλοσοφικό τρόπο β. εκφράζει σωστές απόψεις γ. θεμελιώνεται στην παράδοση και την πίστη των αγίων 3. Ο χώρος τέλεσης της χριστιανικής λατρείας ονομάζεται… α. ιερός ναός β. οίκος συνάξεως γ. «κατ’ οίκον εκκλησία» 4. Η σύναξη της χριστιανικής κοινότητας ονομάζεται… α. συναγωγή β. σύνοδος γ. εκκλησία 5. Την περίοδο των διωγμών η Εκκλησία λατρεύει τον Θεό… α. σε ναούς β. σε κατακόμβες γ. σε δημόσιους χώρους (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Οι χριστιανοί με τις γιορτές της Εκκλησίας… α. θυμούνται τα γεγονότα της ανθρώπινης σωτηρίας β. γιορτάζουν τα γεγονότα της ζωής του Χριστού, της Θεοτόκου και των αγίων γ. ξαναζούν τα γεγονότα της ζωής του Χριστού, της Θεοτόκου και των αγίων στο παρόν δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τα ονόματα των εορτών της Εκκλησίας της πρώτης στήλης με τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν).
- 368. ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗΒ α. Βάπτιση του Χριστού 1. Περίοδος νηστείας πριν τα Χριστούγεννα β. Χριστούγεννα 2. Ανάσταση του Χριστού γ. Επιφάνια 3. Ακολουθίες της Μεγάλης Εβδομάδας δ. Χριστιανικό Πάσχα 4. Γενέθλια ημέρα του Χριστού ε. Σαρανταήμερο 5. Συνεορτασμός Γέννησης και Βάπτισης του Χριστού 6. Ευαγγελισμός της Θεοτόκου 7. Φανέρωση της Αγίας Τριάδας (5 Μονάδες) δ) Να ιεραρχήσετε τα παρακάτω θέματα στη σωστή τους σειρά όπως προβάλλονται τη Μεγάλη Εβδομάδα: 1. Ταφή του Κυρίου 2. Περιστατικό με την άκαρπη συκιά 3. Αμαρτωλή γυναίκα με το μύρο 4. Πάθη του Χριστού 5. Προδοσία του Ιούδα (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Την ημέρα της Πεντηκοστής… α. εκπληρώθηκε η υπόσχεση που είχε δώσει ο Χριστός στους μαθητές του κατά τον Μυστικό Δείπνο β. δημιουργήθηκε η Εκκλησία ως σώμα Χριστού γ. ο φωτισμός των Αποστόλων έγινε η αρχή για τον φωτισμό ολόκληρης της δημιουργίας δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Ο ποιητής Μίλτος Σαχτούρης, αναφερόμενος στην πείνα, κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκόσμιου Πολέμου και της κατοχής, γράφει: «Ένα τεράστιο καρβέλι, μια πελώρια φρατζόλα ζεστό ψωμί είχε πέσει στο δρόμο από τον ουρανό Ένα παιδί με πράσινο κοντό βρακάκι και με μαχαίρι Έκοβε και μοίραζε στον κόσμο γύρω Όμως και μια μικρή, ένας μικρός άσπρος άγγελος και αυτή
- 369. Μ’ ένα μαχαίριέκοβε και μοίραζε Κομμάτια γνήσιο ουρανό Κι όλοι τώρα τρέχαν σ’ αυτή, λίγοι πηγαίναν στο ψωμί Όλοι τρέχανε στο μικρόν άγγελο που μοίραζε ουρανό Ας μην το κρύβουμε Διψάμε για ουρανό!» Στο παραπάνω στίχους ο ποιητής τονίζει πόσο σπουδαίο είναι ο άνθρωπος να μοιράζεται αυτά που έχει με άλλους. Να σχολιάσετε αυτή τη θέση σε σχέση με αντίστοιχες απόψεις της Εκκλησίας. (25 Μονάδες)
- 370. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τις μαρτυρίες της ιστορίας της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Οι πρώτοι Χριστιανοί… α. τελούσαν τη Θεία Ευχαριστία με πνεύμα αδελφοσύνης και αγάπης β. αγνοούσαν το μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας γ. τελούσαν τη Θεία Ευχαριστία με τελείως διαφορετικό τρόπο σε σχέση με σήμερα 2. Στην αρχαία Εκκλησία, οι φυλετικές διακρίσεις… α. καταργήθηκαν από την πρώτη στιγμή β. θεωρήθηκαν αναγκαίο κακό γ. δεν ίσχυαν παρά μόνο στη διάρκεια της Θείας Ευχαριστίας 3. Στην πρωτοχριστιανική Εκκλησία, οι απολογητές… α. ήταν νομοδιδάσκαλοι β. ήταν χριστιανοί που αρνιόντουσαν να απολογηθούν στα δικαστήρια γ. υπερασπίστηκαν τη διδασκαλία της Εκκλησίας όταν αυτή πολεμήθηκε 4. Οι Απόστολοι στις περιοδείες τους ίδρυσαν τοπικές Εκκλησίες και… α. χειροτόνησαν διαδόχους τους β. δεν χειροτόνησαν κληρικούς γ. παραμέλησαν την ιεραποστολή 5. Από τα πρώτα χρόνια, η Εκκλησία γνώρισε… α. την αποδοχή από την επίσημη κρατική εξουσία β. τη θετική στάση των ειδωλολατρών γ. αντιδράσεις, διωγμούς και μάρτυρες (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Οι συνέπειες της απομάκρυνσης του ανθρώπου από τον Θεό ήταν… α. ο πνευματικός θάνατος β. η δημιουργία θεών και η ανάπτυξη της ειδωλολατρίας γ. η αποθέωση του ατομισμού και η υποδούλωση στη φθορά και τον θάνατο δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τους όρους της πρώτης στήλης με τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν).
- 371. ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗΒ α. Θεοφάνια 1. Σάρκωση β. Ηρώδης 2. Ιησούς Χριστός γ. Λόγος του Θεού 3. Βασιλιάς των Ιουδαίων δ. Σαρανταήμερο 4. Αυτοκράτορας ε. Ενανθρώπηση 5. Περίοδος νηστείας 6. Βάπτιση 7. Αδάμ (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Τον σκοπό της ενανθρώπησης του Κυρίου ανήγγειλε ο άγγελος στον Ιωσήφ, τον προστάτη της Παναγίας, λέγοντας «ο γιος που θα γεννήσει η Μαρία θα ονομαστεί Ιησούς και θα σώσει τον λαό από τις αμαρτίες του». 2. Η σωτηρία που χάρισε ο Χριστός στους ανθρώπους είναι διπλή: επανόρθωση του σφάλματος του Αδάμ και ανύψωση με το άνοιγμα του παραδείσου. 3. Ο Χριστός γεννιέται για να αναστηλώσει τη θεϊκή εικόνα του ανθρώπου. 4. Η Γέννηση του Χριστού είναι γεγονός ανώτερο από τον θάνατο και την Ανάστασή Του, γιατί αρκεί μόνο του να φέρει τη σωτηρία στους ανθρώπους. 5. Ο Ιησούς γεννήθηκε υπερφυσικά και υποδυόταν ως Θεός ότι είναι άνθρωπος επί γης. (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Για να αντιληφθούμε το νόημα της Θείας ……………… που αποτελεί το κύριο ………………….. της χριστιανικής λατρείας, πρέπει να θυμηθούμε τις ……………… θυσίες των Ιουδαίων, επειδή με αυτές έδειχναν την ……………… τους στον Θεό και εξαγόραζαν τις ……………… τους». (Ευχαριστίας / αιματηρές / αμαρτίες / ευγνωμοσύνη / μυστήριο) (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ B1 «Εάν το Πάσχα είναι η πιο λαμπρή γιορτή του Χριστιανισμού, τα Χριστούγεννα βέβαια, είναι η πιο συγκινητική» (Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης). «…Πολλά δε θέλει ο άνθρωπος, να ‘ν’ ήμερος να ‘ναι άκακος, λίγο φαΐ, λίγο κρασί, Χριστούγεννα κι Ανάσταση» (Οδυσσέας Ελύτης).
- 372. Αφού διαβάσετε τουςπαραπάνω στίχους να επιχειρηματολογήσετε για τη σημασία των Χριστουγέννων και του Πάσχα στη ζωή του σύγχρονου ανθρώπου. (25 Μονάδες)
- 373. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναχαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Οι κύριες φάσεις της θείας οικονομίας είναι η ελληνιστική και η ρωμαϊκή περίοδος. 2. Στην εκκλησιαστική γλώσσα «οικονομία» λέγεται η πραγμάτωση του σχεδίου του Θεού για τη σωτηρία του ανθρώπου. 3. Το κύριο γεγονός στην ιστορία της σωτηρίας του ανθρώπου είναι ο ερχομός του Χριστού στον κόσμο. 4. Οι λανθασμένες επιλογές του ανθρώπου είναι η βασική αιτία για την παρουσία του κακού στον κόσμο. 5. Ο Θεός συνέχισε να αγαπά τον άνθρωπο παρά την απομάκρυνση του ανθρώπου από Αυτόν. (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Ο Χριστός μίλησε για την πραγματική λατρεία στη… α. Χαναναία β. Μαρία τη Μαγδαληνή γ. Σαμαρείτισσα 2. Ο Χριστός απέδειξε με τη ζωή Του ότι… α. σεβάστηκε την ιουδαϊκή παράδοση και λατρεία β. δεν τον ενδιέφερε η λατρευτική παράδοση του ιουδαϊκού λαού γ. η λατρεία του Θεού είναι μάταιη για τον άνθρωπο 3. Την ημέρα του εξιλασμού οι Ιουδαίοι ζητούσαν από τον Θεό… α. να τους χαρίσει σωματική και ψυχική υγεία β. να τους συγχωρήσει τις αμαρτίες τους γ. να ευλογήσει τη γη τους 4. Σε κάθε Θεία Λειτουργία «καθόμαστε» στο ίδιο τραπέζι με αυτό… α. που κάθισε ο Χριστός στον γάμο της Κανά β. που κάθισαν οι μαθητές του Χριστού στο Μυστικό Δείπνο γ. που κάθισαν οι τρεις ξένοι στη σκηνή του Αβραάμ 5. Η γιορτή του Πάσχα θυμίζει στους πιστούς… α. την έξοδο των Εβραίων από την Αίγυπτο β. τη θυσία του Χριστού γ. την ίδρυση της πρώτης Εκκλησίας (5 Μονάδες)
- 374. γ) Να συνδυάσετετους όρους της πρώτης στήλης με τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Θεοφάνια 1. Σάρκωση β. Ηρώδης 2. Ιησούς Χριστός γ. Λόγος του Θεού 3. Βασιλιάς των Ιουδαίων δ. Σαρανταήμερο 4. Αυτοκράτορας ε. Ενανθρώπηση 5. Περίοδος νηστείας 6. Βάπτιση 7. Αδάμ (5 Μονάδες) δ) Να ιεραρχήσετε τα παρακάτω γεγονότα σύμφωνα με τη χρονική σειρά που η Εκκλησία τα προβάλλει κατά τη Μεγάλη Εβδομάδα: 1. Άλειψη των ποδιών του Χριστού με μύρο από μια αμαρτωλή γυναίκα 2. Είσοδος του Χριστού στα Ιεροσόλυμα (Κυριακή των Βαΐων) 3. Μυστικός Δείπνος 4. Ταφή και κάθοδος στον Άδη του Χριστού 5. Σταύρωση του Χριστού (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η ……………. της Εκκλησίας στην …………… του Χριστού εκφράστηκε μέσα από τη ……………. των ομολογητών και των ……………. της, καθώς πίστη στην Ανάσταση του Χριστού σημαίνει πίστη στην ……………. Ανάσταση όλων των νεκρών». (κοινή / ζωή / μαρτύρων / Ανάσταση / πίστη) (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Η ιστορία του Χριστιανισμού φανερώνει ότι η λατρεία της Εκκλησίας εξελίχθηκε και αναπτύχθηκε. Στους πρώτους χριστιανικούς χρόνους, οι χριστιανοί συγκεντρώνονταν σε κάποια οικία. Σε περιόδους διωγμών, πολλές φορές η λατρεία γινόταν στις κατακόμβες. Μετά το διάταγμα των Μεδιολάνων, κτίστηκαν ναοί ελεύθερα. Να εξηγήσετε πώς οι ιστορικές και κοινωνικές συνθήκες, σε διάφορες εποχές, επηρέασαν την ανάπτυξη της λατρείας. (25 Μονάδες)
- 375. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Ο Χριστός μίλησε για την πραγματική λατρεία στη… α. Χαναναία β. Μαρία τη Μαγδαληνή γ. Σαμαρείτισσα 2. Ο Χριστός απέδειξε με τη ζωή Του ότι… α. σεβάστηκε την ιουδαϊκή παράδοση και λατρεία β. δεν τον ενδιέφερε η λατρευτική παράδοση του ιουδαϊκού λαού γ. η λατρεία του Θεού είναι μάταιη για τον άνθρωπο 3. Την ημέρα του εξιλασμού οι Ιουδαίοι ζητούσαν από τον Θεό… α. να τους χαρίσει σωματική και ψυχική υγεία β. να τους συγχωρήσει τις αμαρτίες τους γ. να ευλογήσει τη γη τους 4. Σε κάθε Θεία Λειτουργία «καθόμαστε» στο ίδιο τραπέζι με αυτό… α. που κάθισε ο Χριστός στον γάμο της Κανά β. που κάθισαν οι μαθητές του Χριστού στο Μυστικό Δείπνο γ. που κάθισαν οι τρεις ξένοι στη σκηνή του Αβραάμ 5. Η γιορτή του Πάσχα θυμίζει στους πιστούς… α. την έξοδο των Εβραίων από την Αίγυπτο β. τη θυσία του Χριστού γ. την ίδρυση της πρώτης Εκκλησίας (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Ο Θεός “οικονόμησε”, δηλαδή σχεδίασε και πραγματοποίησε τη ………………….. του ανθρώπου. Αυτό το σχέδιο έγινε σταδιακά και λέγεται “…………………….”. Για την πραγματοποίησή της προϋπόθεση ήταν η …………………….. του ανθρώπου. Στην ολοκλήρωσή της, την πλήρη δόξα και ………………….. θα απολαύσουν οι πιστοί μετά τη ………………………..». (Δευτέρα Παρουσία / θεία οικονομία / μακαριότητα / σωτηρία / συγκατάθεση) (5 Μονάδες) γ) Να συμπληρώσετε την πρόταση, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες) και να αιτιολογήσετε σύντομα την επιλογή σας (3 Μονάδες): 1. Το πλύσιμο των ποδιών των μαθητών από τον Ιησού υπενθυμίζει το χρέος των χριστιανών…
- 376. α. να είναιπάντα καθαροί στο σώμα τους β. να υπηρετούν τους συνανθρώπους τους ως διάκονοι της αγάπης γ. να είναι δούλοι των άλλων για να είναι και ταπεινοί (5 Μονάδες) δ) Να συνδυάσετε τις εορτές από τη ζωή του Ιησού της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Κυριακή των Βαΐων 1. Εμφάνιση του αναστημένου Ιησού β. Μυστικός Δείπνος 2. Σάρκωση του Υιού και Λόγου του Θεού γ. Κυριακή του Θωμά 3. Ανάληψη του Κυρίου δ. Πάθη του Ιησού 4. Πανηγυρική είσοδος στα Ιεροσόλυμα ε. Χριστούγεννα 5. Περιτομή του Ιησού 6. Τελευταίο δείπνο Χριστού και μαθητών 7. Σύλληψη, σταύρωση και ταφή του Χριστού (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Αγία Γραφή λέει ότι ο Χριστός είναι η μόνη δυνατότητα σωτηρίας. 2. Ο Θεός φανερώνεται στην Παλαιά Διαθήκη πάντα με κεραυνούς και αστραπές. 3. Το «φως» του Χριστού δεν έχει σχέση με το φως του ήλιου. 4. Με τη Μεταμόρφωση του Χριστού οι άνθρωποι είδαν την ουσία του Θεού. 5. Ο Θεός γίνεται προσιτός στον άνθρωπο μέσα από τις ενέργειές Του. (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Η πρώτη Εκκλησία ζούσε σε πνεύμα αδελφοσύνης και αγάπης, με κοινά δείπνα και κοινοκτημοσύνη, κοινά τα αγαθά όλων, τελώντας καθημερινά τη Θεία Ευχαριστία. Αιώνες μετά, ο άνθρωπος δεν έχει χάσει τις αξίες του και παραμένει εικόνα Θεού. Κατά τη γνώμη σας η κοινοκτημοσύνη, τα κοινά δείπνα, το πνεύμα της αδελφοσύνης και της αγάπης των πρώτων χριστιανών μπορούν να αποτελέσουν πρότυπο ζωής στη σύγχρονη εποχή; Να τεκμηριώσετε την άποψή σας. (25 Μονάδες)
- 377. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Το Μεγάλο Σάββατο είναι αφιερωμένο… α. στον Ιερό Νιπτήρα και στον Μυστικό Δείπνο β. στην εκδίωξη των εμπόρων από τον ναό γ. στην Ταφή και στην Κάθοδο του Χριστού στον Άδη 2. Ο πάγκαλος Ιωσήφ προεικονίζει… α. τον Χριστό β. τον απόστολο Πέτρο γ. τον Ιωάννη τον Πρόδρομο 3. Κατά τη διάρκεια του Μυστικού Δείπνου ο Χριστός παρέδωσε το μυστήριο της… α. της Βάπτισης β. της Ιεροσύνης γ. της Θείας Ευχαριστίας 4. Οι τέσσερις πρώτες ημέρες της Μεγάλης Εβδομάδας προετοιμάζουν τους πιστούς… α. για τα θεία Πάθη β. για την είσοδό τους στην αθανασία γ. για την τελική κρίση 5. Η εβδομάδα πριν από το Πάσχα ονομάζεται : α. Μεγάλη β. Τριώδιο γ. Καθαρή (5 Μονάδες) β) Να ιεραρχήσετε τα παρακάτω στάδια από τις φάσεις της θείας οικονομίας σύμφωνα με τη χρονική σειρά που πραγματοποιήθηκαν στην ιστορία της θείας οικονομίας: 1. Προαναγγελία του Μεσσία Χριστού από τους προφήτες 2. Ο Μωυσής ως ηγέτης του λαού του Θεού ελευθερώνει από τη δουλεία τους Εβραίους 3. Ζωή, έργο, θάνατος και Ανάσταση του Κυρίου 4. Κλήση του Αβραάμ από τον Θεό 5. Ίδρυση της Εκκλησίας (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Μετά το διάταγμα των Μεδιολάνων ακολούθησε περίοδος παρακμής της χριστιανικής λατρείας.
- 378. 2. Στη βυζαντινήπερίοδο, σπουδαία κέντρα λειτουργικής ανάπτυξης υπήρξαν τα Ιεροσόλυμα, η Κωνσταντινούπολη και η Σικελία. 3. Η σημερινή λατρεία της Εκκλησίας είναι απολύτως διαφορετική από αυτή της βυζαντινής εποχής. 4. Η χριστιανική λατρεία θεμελιώθηκε κατά την αποστολική εποχή. 5. Στην περίοδο της Τουρκοκρατίας το Άγιο Όρος διαδραμάτισε σπουδαίο ρόλο για την ανανέωση της λατρείας σύμφωνα με τα πατερικά πρότυπα. (5 Μονάδες) δ) Να συνδυάσετε τα ονόματα των εορτών της Εκκλησίας της πρώτης στήλης με τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Βάπτιση του Χριστού 1. Περίοδος νηστείας πριν τα Χριστούγεννα β. Χριστούγεννα 2. Ανάσταση του Χριστού γ. Επιφάνια 3. Ακολουθίες της Μεγάλης Εβδομάδας δ. Χριστιανικό Πάσχα 4. Γενέθλια ημέρα του Χριστού ε. Σαρανταήμερο 5. Συνεορτασμός Γέννησης και Βάπτισης του Χριστού 6. Ευαγγελισμός της Θεοτόκου 7. Φανέρωση της Αγίας Τριάδας (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Μέσα από τη λατρεία, η χάρη του ………………… μεταδίδεται σ’ όλη την κτίση. Τα ………………… (ψωμί, κρασί, νερό, καρποί, χρόνος, τόπος), προσφέρονται στον ………………… για να αγιαστούν και να ενταχθούν στη ………………… Του. Αυτό γίνεται με τα ………………… και τις αγιαστικές πράξεις της χριστιανικής λατρείας». (Αγίου Πνεύματος / Βασιλεία / υλικά στοιχεία / μυστήρια / Τριαδικό Θεό) (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Συχνά η τέλεση της λατρείας γίνεται τυπικά, εξωτερικά ή από συνήθεια. Ο Χριστός στην Καινή Διαθήκη, προτείνει πραγματική λατρεία, που γίνεται με αγάπη, με αλήθεια και με ταπείνωση. Στην προηγούμενη παράγραφο, η λατρεία του Θεού περιγράφεται με δύο τρόπους. Να τους εξηγήσετε και να τους σχολιάσετε. (25 Μονάδες)
- 379. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναχαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Το κήρυγμα του Χριστού είναι κήρυγμα σωτηρίας. 2. Ο Χριστός με το κήρυγμά του προσκαλεί και αναπαύει τους κουρασμένους και φορτωμένους και στηρίζει τους ψυχικά συντετριμμένους. 3. Το κήρυγμα του Χριστού προορίζεται για λίγους εκλεκτούς. 4. Ο Χριστός με τη διδασκαλία του φέρνει το χαρμόσυνο μήνυμα της ειρήνης. 5. Ο Χριστός στη διδασκαλία του αδιαφορεί για την ειδωλολατρία. (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Η συμμετοχή στην Ανάσταση του Χριστού… α. βιώνεται μέσα στην Εκκλησία β. είναι αδύνατη για τους ανθρώπους γ. δεν είναι για όλους 2. Η Ανάσταση του Χριστού είναι… α. μια αλληγορική διδακτική διήγηση β. η λυπητερή κατάληξη της Μεγάλης Εβδομάδας γ. κατεξοχήν χαρμόσυνο γεγονός 3. Η Ανάσταση του Χριστού ομολογείται… α. στον Ακάθιστο Ύμνο β. στο Σύμβολο της Πίστεως γ. στην επί του Όρους Ομιλία 4. Για την Εκκλησία, η Ανάσταση του Χριστού είναι… α. νίκη κατά του θανάτου β. η διάψευση των προφητειών γ. νίκη του θανάτου 5. Οι πιστοί συμμετέχουν στην Ανάσταση του Χριστού… α. όταν διαβάζουν και ακούνε τη σχετική διήγηση β. ζώντας μέσα στην Εκκλησία γ. κυρίως με το έθιμο του πασχαλινού τραπεζιού (5 Μονάδες) γ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη.
- 380. «Η θυσία τουΧριστού ……………. στη χριστιανική λατρεία. Γιατί το βράδυ του Μυστικού Δείπνου ο Χριστός ……………. για χάρη μας τον άρτο και τον οίνο σε Σώμα και Αίμα του. Η Θεία Λειτουργία είναι το ίδιο τραπέζι, που ……………. τότε στους μαθητές. Στο μυστήριο αυτό ……………. ο ίδιος ο Κύριος, ο σταυρωμένος και αναστημένος, αυτός που θα …………….». (προσφέρθηκε / παραβρίσκεται / μετέβαλε / ξανάρθει / επαναλαμβάνεται) (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Οι συνέπειες της απομάκρυνσης του ανθρώπου από τον Θεό ήταν… α. ο πνευματικός θάνατος β. η δημιουργία θεών και η ανάπτυξη της ειδωλολατρίας γ. η αποθέωση του ατομισμού και η υποδούλωση στη φθορά και τον θάνατο δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ε) Να συνδυάσετε τους όρους της πρώτης στήλης με το περιεχόμενο ή τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Παράκλητος 1. Ίδρυση της Εκκλησίας β. Πεντηκοστή 2. Αγιασμός των υλικών στοιχείων γ. Αγία Τριάδα 3. Φωτισμός των μαθητών δ. Κάθοδος του Αγίου Πνεύματος 4. Ανάληψη του Χριστού ε. Μυστήρια της Εκκλησίας 5. Το Άγιο Πνεύμα 6. Τρισυπόστατος Θεός 7. Μυστικός Δείπνος (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ B1 «Εάν το Πάσχα είναι η πιο λαμπρή γιορτή του Χριστιανισμού, τα Χριστούγεννα βέβαια, είναι η πιο συγκινητική» (Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης). «…Πολλά δε θέλει ο άνθρωπος, να ‘ν’ ήμερος να ‘ναι άκακος, λίγο φαΐ, λίγο κρασί, Χριστούγεννα κι Ανάσταση» (Οδυσσέας Ελύτης). Αφού διαβάσετε τους παραπάνω στίχους να επιχειρηματολογήσετε για τη σημασία των Χριστουγέννων και του Πάσχα στη ζωή του σύγχρονου ανθρώπου. (25 Μονάδες)
- 381. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναχαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Θεία Ευχαριστία είναι ο πυρήνας της χριστιανικής λατρείας. 2. Η Θεία Κοινωνία χαρίζει άφεση αμαρτιών. 3. Η Θεία Λειτουργία αποτελεί προέκταση του Μυστικού Δείπνου. 4. Ο Μυστικός Δείπνος προεικονίζει τον πασχάλιο αμνό της Παλαιάς Διαθήκης. 5. Με τη Θεία Λειτουργία συνεχίζεται η παράδοση των αιματηρών θυσιών. (5 Μονάδες) β) Στον παρακάτω κατάλογο πέντε φράσεις παραπέμπουν σε πράγματα τα οποία είναι αφιερωμένα στη Θεοτόκο ή εκφράζουν τρόπους με τους οποίους η Εκκλησία την τιμά και πέντε φράσεις εκφράζουν άσχετα προς αυτήν πράγματα ή γεγονότα. Να ξεχωρίσετε τις πρώτες από τις δεύτερες, σημειώνοντας εκείνες οι οποίες αφορούν άμεσα στο πρόσωπό της. 1. Βιβλίο της Αποκάλυψης 2. Ακάθιστος Ύμνος 3. Μικρός Παρακλητικός Κανόνας της Θεοτόκου 4. Ύμνοι που λέγονται Εωθινά 5. Θεομητορικές γιορτές 6. Μεγάλος Παρακλητικός Κανόνας της Θεοτόκου 7. Χερουβικός Ύμνος 8. Μεγάλος Κανόνας 9. Ύμνοι που λέγονται Θεοτοκία 10. Δεσποτικές γιορτές (5 Μονάδες) γ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Την Πεντηκοστή φανερώθηκε το μυστήριο της Αγίας Τριάδας, ο ……………. Θεός. Σύμφωνα με την πίστη της Εκκλησίας, ο Υιός ……………. από τον Πατέρα. Το Άγιο Πνεύμα ……………. από τον Πατέρα. Κάθε ……………. ονομάζεται ……………. . Τα τρία Πρόσωπα είναι μεταξύ τους ομοούσια, δηλ. έχουν κοινή τη μία θεία ουσία». (εκπορεύεται / θείο Πρόσωπο / τέλειος Θεός / τρισυπόστατος Τριαδικός / γεννάται) (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Το μυστήριο του Σταυρού είναι…
- 382. α. ένα απίστευτοθαυματουργικό γεγονός του Ιησού β. μυστήριο λύπης και χαράς, γιατί ακολουθεί η Ανάσταση γ. ένα περιστατικό που προκαλεί φόβο και αγωνία στους χριστιανούς 2. Στην πρωινή ακολουθία του Μεγάλου Σαββάτου… α. οι πιστοί χαίρονται με το προανάκρουσμα της Ανάστασης β. οι ιερείς ολοκληρώνουν τα Πάθη του Κυρίου γ. οι χριστιανοί συγχωρούνται μεταξύ τους από τις αμαρτίες τους 3. Η χαρά της Ανάστασης… α. περιορίζεται σε γιορταστικές υλικές απολαύσεις β. κορυφώνει τη θλίψη της Μεγάλης Εβδομάδας γ. αγγίζει και μεταμορφώνει τη ζωή των χριστιανών 4. Ο Άγιος Σεραφείμ του Σάρωφ, βιώνοντας την Ανάσταση, ευχόταν… α. Καλό Πάσχα συνάδελφοι β. Χριστός Ανέστη, χαρά μου γ. Χρόνια πολλά σ’ όλον τον κόσμο 5. Η συμμετοχή στην αναστάσιμη Ακολουθία… α. είναι αναγκαστική υποχρέωση όλων των χριστιανών β. αφορά κυρίως τους κληρικούς γ. εμπνέει την αγάπη προς τους συνανθρώπους (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1 και 2 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Στη συνέχεια, να τεκμηριώσετε πολύ συνοπτικά, με ένα επιχείρημα ή παράδειγμα, την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Στη λατρεία, με το ευαγγελικό ανάγνωσμα, η Εκκλησία θυμάται… α. τα θαύματα του Χριστού β. το κήρυγμα του Ιησού γ. τη ζωή, τα Πάθη και την Ανάσταση του Χριστού δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Οι χριστιανοί πρέπει να βγαίνουν από τον ναό … σα να κατεβαίνουν από τους ουρανούς. Ήσυχοι και φιλοσοφημένοι … με αγάπη προς τη σοφία, περισσότερο ευλαβείς. … Να διδάσκουν τους άλλους με τη συμπεριφορά τους ότι συνομίλησαν με τον Κύριο, ότι συναναστράφηκαν τον Χριστό» (Ιωάννης ο Χρυσόστομος). Να εντοπίσετε και να σχολιάσετε τα στοιχεία με τα οποία ο συγγραφέας περιγράφει τη σχέση της λατρείας με την καθημερινή ζωή των χριστιανών. (25 Μονάδες)
- 383. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Η πίστη της Εκκλησίας στην Ανάσταση του Χριστού αποτέλεσε από την ίδρυσή της τον ……………… λίθο . Ο Απόστολος Παύλος γράφει ότι αν δεν αναστήθηκε ο Χριστός το ……………… των αποστόλων είναι κενό. Αυτή ήταν η πίστη των ……………………………… και των μαρτύρων. Η ……………… ανάσταση θα πραγματοποιηθεί μετά το τέλος της ιστορίας, κατά τη ………………». (ομολογητών / Δευτέρα Παρουσία / κήρυγμα / ακρογωνιαίο / κοινή) (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Η τρίτη φάση της θείας οικονομίας είναι… α. η περίοδος της Εκκλησίας β. η εποχή των προφητών γ. η ιστορία των πατριαρχών 2. Το σχέδιο του Θεού για τη σωτηρία του ανθρώπου ονομάζεται… α. Θεία Λειτουργία β. θεία δημιουργία γ. θεία οικονομία 3. Το σχέδιο του Θεού για την ανθρώπινη σωτηρία ονομάζεται… α. θεία οικονομία β. πολιτική οικονομία γ. κοινωνική οικονομία 4. Η διακοπή της επικοινωνίας του ανθρώπου με τον Θεό ονομάζεται και… α. σωτηρία β. θέωση γ. πνευματικός θάνατος 5. Η δεύτερη φάση της θείας οικονομίας είναι... α. η εποχή των τριών Ιεραρχών β. η διδασκαλία των Πατριαρχών γ. η ζωή του Χριστού (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»:
- 384. 1. Στους πρώτουςχριστιανικούς αιώνες, τα Χριστούγεννα και τα Θεοφάνια γιορτάζονταν την ίδια ημέρα. 2. Η γιορτή της Υπαπαντής σχετίζεται με τη προσκύνηση των τριών Μάγων. 3. Τα Θεοφάνια είναι η γιορτή της Βάπτισης του Χριστού και ταυτόχρονα της φανέρωσης της Αγίας Τριάδας. 4. Η σάρκωση του Ιησού είναι ιστορικό γεγονός. 5. Ο άγγελος αναγγέλλει τον σκοπό της ενανθρώπησης του Χριστού στον Μωυσή. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1 και 2 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Να εξηγήσετε τον όρο που θα επιλέξετε (3 Μονάδες). 1. Η προσωνυμία Παναγία σημαίνει… α. Οδηγήτρια β. Πλήρης αγιότητας γ. Μητέρα (5 Μονάδες) ε) Να ιεραρχήσετε τις παρακάτω εορτές σύμφωνα με τη χρονική σειρά που η Εκκλησία τις προβάλλει: 1. Σταύρωση 2. Ανάληψη 3. Μυστικός Δείπνος 4. Πάσχα 5. Πεντηκοστή (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Η ορθόδοξη λατρεία είναι μία κίνηση να διακρίνουμε τον αληθινό Θεό, ο οποίος διαρκώς φανερώνεται στην καθημερινότητα και πραγματικότητα της ζωής μας, να τοποθετηθούμε μέσα στους κόλπους της αγάπης Του, να εκφράσουμε ανταποδοτικά την ευχαριστία και την αγάπη μας, να κοινωνήσουμε τελικά μαζί Του, να περιχωρήσουμε στη χάρη και ενέργειά Του, να ζήσουμε τη συγγένεια μαζί Του…» (Μητροπολίτης Μεσογαίας και Λαυρεωτικής Νικόλαος). Στο παραπάνω κείμενο, με τίτλο «Η κατάργηση της ατομικότητας μέσα στη Θεία Λατρεία», ο συγγραφέας περιγράφει τη σχέση του Θεού με τον άνθρωπο, όπως τη βιώνει η Εκκλησία στη λατρεία της. Να διαλέξετε ένα στοιχείο που σας κάνει ιδιαίτερη εντύπωση και να το σχολιάσετε παραπέμποντας σε κάποιο από τα θέματα του φετινού μαθήματος των Θρησκευτικών. (25 Μονάδες)
- 385. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Κατά το δεκαπενταύγουστο προς τιμήν της Θεοτόκου ψάλλεται… α. το Τριώδιο β. ο Παρακλητικός Κανόνας γ. η ακολουθία των Παθών 2. Οι ύμνοι που είναι αφιερωμένοι στη Θεοτόκο ονομάζονται… α. Θεοτοκία β. Μαρτυρικά γ. Δοξαστικά 3. Ο Ακάθιστος ύμνος ψάλλεται… α. κάθε Παρασκευή τη Μεγάλη Σαρακοστή β. την παραμονή των Εισοδίων της Θεοτόκου γ. την Κυριακή του Πάσχα 4. Για την Εκκλησία ήταν καθοριστική η συμβολή της Θεοτόκου…. α. για τη σωτηρία του κόσμου β. για τη συγγραφή της Καινής Διαθήκης γ. για την επιλογή των μαθητών του Χριστού 5. Η ονομασία «Θεοτόκος» σημαίνει … α. αυτή που γέννησε τον Θεό β. αυτή που γεννήθηκε από τον Θεό γ. αυτή που γεννάει θεούς (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε την παρακάτω πρόταση ως σωστή ή λανθασμένη, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας τη λέξη «σωστό» ή «λάθος» (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε πολύ σύντομα τον χαρακτηρισμό της πρότασης (3 Μονάδες). 1. Η συμφιλίωση και η ειρήνη όλων των ανθρώπων είναι ευχή της Εκκλησίας στη Θεία Ευχαριστία. (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Με την Πεντηκοστή καθιερώθηκε η κατάταξη των πιστών σε ανώτερη και κατώτερη ιερατική τάξη. 2. Την ημέρα της Πεντηκοστής ιδρύθηκε η Εκκλησία. 3. Η Πεντηκοστή είναι η αρχή του φωτισμού ολόκληρης της οικουμένης.
- 386. 4. Με τηνΑνάληψη ο Χριστός ολοκληρώνει την επίγεια δράση Του. 5. Κατά την Πεντηκοστή ο Χριστός φανέρωσε στους Αποστόλους το κείμενο του Ευαγγελίου. (5 Μονάδες) δ) Να συνδέσετε κάθε ημέρα της Μεγάλης Εβδομάδας στην πρώτη στήλη με το γεγονός με το οποίο σχετίζεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μεγάλη Δευτέρα 1. Πάθη και Σταύρωση του Χριστού β. Μεγάλη Τρίτη 2. Μυστικός Δείπνος γ. Μεγάλη Τετάρτη 3. Γυναίκα που άλειψε τα πόδια του Χριστού με μύρο δ. Μεγάλη Πέμπτη 4. Απιστία του Θωμά ε. Μεγάλη Παρασκευή 5. Παραβολή των δέκα παρθένων 6. Ανάληψη του Χριστού 7. Πάγκαλος Ιωσήφ και περιστατικό με την άκαρπη συκιά (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Ο Ιησούς τήρησε την παράδοση και τον ……………. και συμβούλευε τους ακροατές του να κάνουν το ίδιο. Στους συμπατριώτες του που λάτρευαν τον Θεό τυπικά, ……………. και από συνήθεια, μίλησε για την ……………. , που είναι αρεστή στον Θεό όταν γίνεται με ……………. συντετριμμένο και ταπεινή καρδιά. Καυτηρίαζε την ……………. των Φαρισαίων, γιατί τα λόγια τους δεν αντιστοιχούσαν στις πράξεις τους». (υποκρισία / αληθινή λατρεία / μωσαϊκό νόμο / πνεύμα / εξωτερικά) (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Τα Χριστούγεννα εορτάζουν οι χριστιανοί: «Τον ερχομό του Θεού προς τους ανθρώπους, την επιστροφή των ανθρώπων προς τον Θεό. Ντύνονται τον νέο άνθρωπο αποβάλλοντας τον παλιό. Με τον Αδάμ οι άνθρωποι έγιναν θνητοί, με την ενανθρώπηση του Χριστού θα ζήσουν αιώνια, αφού θα γεννιούνται, θα σταυρώνονται, θα ενταφιάζονται και θα ανασταίνονται μαζί του» (Γρηγόριος Θεολόγος). Ποιες προκλήσεις θέτει η παραπάνω θεολογική τοποθέτηση για τη σύγχρονη εποχή; (25 Μονάδες)
- 387. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Θεμέλιο της χριστιανικής λατρείας είναι… α. η παράδοση της Παλαιάς Διαθήκης β. ο σαρκωμένος Υιός και Λόγος του Θεού γ. η ζωή της Εκκλησίας 2. Η λατρεία της Εκκλησίας χαρακτηρίζεται ως ορθόδοξη επειδή… α. εκδηλώνεται με ορθό φιλοσοφικό τρόπο β. εκφράζει σωστές απόψεις γ. θεμελιώνεται στην παράδοση και την πίστη των αγίων 3. Ο χώρος τέλεσης της χριστιανικής λατρείας ονομάζεται… α. ιερός ναός β. οίκος συνάξεως γ. «κατ’ οίκον εκκλησία» 4. Η σύναξη της χριστιανικής κοινότητας ονομάζεται… α. συναγωγή β. σύνοδος γ. εκκλησία 5. Την περίοδο των διωγμών η Εκκλησία λατρεύει τον Θεό… α. σε ναούς β. σε κατακόμβες γ. σε δημόσιους χώρους (5 Μονάδες) β) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Όταν ο Ιησούς θεράπευσε τον τυφλό, του έδωσε το αληθινό ………….. , δηλαδή τη συνειδητοποίηση της ………….. του και της ανάγκης για ………….. πρόοδο. Οι ………….. των θαυμάτων του Κυρίου μας βοηθούν να αντιληφθούμε τη σχέση σωματικής και ………….. υγείας». (αναμνήσεις / αμαρτωλότητάς / φως / πνευματικής / ψυχικής) (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τα αποτελέσματα της πτώσης των πρωτοπλάστων της πρώτης στήλης με τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν).
- 388. ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗΒ α. Πνευματικός θάνατος 1. Θάνατος του ανθρώπου β. Ειδωλολατρία 2. Προσπάθεια του ανθρώπου να απαλλαγεί από το κακό με δικές του δυνάμεις και να ευτυχήσει γ. Υποδούλωση στη φθορά 3. Διακοπή κοινωνίας με τον Θεό δ. Αυτοθεοποίηση του ανθρώπου 4. Θλίψη για τον χαμένο παράδεισο ε. Ατομισμός 5. Έμφυτη ανάγκη του ανθρώπου για αναζήτηση θεών 6. Ελπίδα για έναν καλύτερο κόσμο 7. Πίστη ότι μπορεί ο άνθρωπος να φτάσει στη θέωση χωρίς Θεό (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο αναστάσιμος χαιρετισμός των πιστών είναι «Χαρούμενη Ανάσταση». 2. Η Ανάσταση του Χριστού θεωρείται θεμέλιο της Εκκλησίας. 3. Για την Εκκλησία η πίστη είναι μάταιη χωρίς την Ανάσταση. 4. Η Ανάσταση του Χριστού απουσιάζει από το Σύμβολο της Πίστεως. 5. Η Ανάσταση του Χριστού ταυτίζεται με την Ανάληψή του στον ουρανό. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1 και 2 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Να εξηγήσετε τον όρο που θα επιλέξετε (3 Μονάδες). 1. Οι Χριστιανοί τιμούν την Παναγία ως… α. Θεοτόκο β. Χριστοτόκο γ. Αγιοτόκο (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Συχνά η τέλεση της λατρείας γίνεται τυπικά, εξωτερικά ή από συνήθεια. Ο Χριστός στην Καινή Διαθήκη, προτείνει πραγματική λατρεία, που γίνεται με αγάπη, με αλήθεια και με ταπείνωση. Στην προηγούμενη παράγραφο, η λατρεία του Θεού περιγράφεται με δύο τρόπους. Να τους εξηγήσετε και να τους σχολιάσετε. (25 Μονάδες)
- 389. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Σε θέματα λατρείας, ο Χριστός… α. κατήργησε τον μωσαϊκό νόμο β. τήρησε την παράδοση και τον μωσαϊκό νόμο γ. απέρριψε την υποκρισία των χριστιανών 2. Στη διήγηση της Σαμαρείτισσας, ο Χριστός… α. ζητά η λατρεία του Θεού να γίνεται σε συγκεκριμένο τόπο β. ενισχύει τις φαρισαϊκές παραδόσεις για τη λατρεία γ. φανερώνει την πνευματική διάσταση της λατρείας 3. Πολλοί προφήτες της Παλαιάς Διαθήκης… α. καυτηρίασαν την υποκρισία και την τυπολατρία β. υπερασπίστηκαν τη λατρεία των ειδώλων γ. τελούσαν τη Θεία Λειτουργία 4. Σύμφωνα με τη διήγηση της Σαμαρείτισσας, το σημαντικότερο στη λατρεία είναι… α. να γίνεται τυπικά, εξωτερικά, από συνήθεια β. η προσκύνηση και οι θυσίες στο Γαριζίν γ. να γίνεται με τη δύναμη του Πνεύματος 5. Στην Καινή Διαθήκη θεωρείται σημαντικό η λατρεία να γίνεται… α. με καθαρή καρδιά β. πάντοτε στον ίδιο τόπο γ. πάντοτε με τον ίδιο τρόπο (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η γέννηση του Χριστού συνέβη στα χρόνια του αυτοκράτορα Διοκλητιανού. 2. Η περίοδος μετά τα Χριστούγεννα είναι περίοδος νηστείας. 3. Ο Θεός-Πατέρας έστειλε τον Υιό Του στη γη από φιλανθρωπία. 4. Η σάρκωση του Χριστού είναι ιστορικό γεγονός. 5. Στις 25 Δεκεμβρίου οι εθνικοί του 4ου αι., γιόρταζαν τον θεό ήλιο. (5 Μονάδες) γ) Να ιεραρχήσετε τα παρακάτω γεγονότα σύμφωνα με τη χρονική σειρά που η Εκκλησία τα προβάλλει κατά τη Μεγάλη Εβδομάδα: 1. Άλειψη των ποδιών του Χριστού με μύρο από μια αμαρτωλή γυναίκα 2. Είσοδος του Χριστού στα Ιεροσόλυμα (Κυριακή των Βαΐων)
- 390. 3. Μυστικός Δείπνος 4.Ταφή και κάθοδος στον Άδη του Χριστού 5. Σταύρωση του Χριστού (5 Μονάδες) δ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Μέσα από τη λατρεία, η χάρη του ………………… μεταδίδεται σ’ όλη την κτίση. Τα ………………… (ψωμί, κρασί, νερό, καρποί, χρόνος, τόπος), προσφέρονται στον ………………… για να αγιαστούν και να ενταχθούν στη ………………… Του. Αυτό γίνεται με τα ………………… και τις αγιαστικές πράξεις της χριστιανικής λατρείας». (Αγίου Πνεύματος / Βασιλεία / υλικά στοιχεία / μυστήρια / Τριαδικό Θεό) (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Η πρώτη χριστιανική κοινότητα των Ιεροσολύμων… α. αποτελούνταν από τους Αποστόλους και όσους βαπτίστηκαν την ημέρα της Πεντηκοστής. β. είχε ως κέντρο της τη λατρεία, την προσευχή, την καθημερινή τέλεση της θείας Ευχαριστίας. γ. χαρακτηρίζονταν από την κοινοκτημοσύνη και τις «αγάπες». δ. όλα τα παραπάνω. (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Ο Χριστιανισμός απέρριψε την έννοια του ναού, ως κατοικία του Θεού, καθώς και τα θυσιαστήρια, τις θυσίες και ότι άλλο υπήρχε στις θρησκείες εκείνες και ήταν αντίθετο με τη χριστιανική διδασκαλία. Βεβαίως όρισε συγκεκριμένους τόπους συνάντησης των πιστών, τους οποίους καταχρηστικά τους ονόμασε ναούς. Όμως σε καμιά περίπτωση δεν θεώρησε ότι αυτοί είναι κατοικία του Θεού, αλλά χώροι που συνάζεται και στεγάζεται η Εκκλησία, το σύνολο των πιστών… Ο ίδιος ο Χριστός διαβεβαίωσε πως όπου “δύο ή τρεις συνηγμένοι εις το εμόν όνομα, εκεί ειμί εν μέσω αυτών” (όπου είναι δύο ή τρεις συναγμένοι στο όνομά μου, εκεί βρίσκομαι ανάμεσά τους) (Ματθ.18, 20). Αυτό σημαίνει πως η παρουσία του Κυρίου στον ναό που συνάζεται η Εκκλησία είναι πραγματική, η ιερότητα του χώρου είναι δεδομένη και η σπουδαιότητά του μεγάλη». Στηριζόμενοι στο παραπάνω κείμενο, να εντοπίσετε και να σχολιάσετε τα στοιχεία που εξηγούν την ύπαρξη ναών-εκκλησιών στον Xριστιανισμό. (25 Μονάδες)
- 391. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Η τρίτη φάση της θείας οικονομίας είναι… α. η περίοδος της Εκκλησίας β. η εποχή των προφητών γ. η ιστορία των πατριαρχών 2. Το σχέδιο του Θεού για τη σωτηρία του ανθρώπου ονομάζεται… α. Θεία Λειτουργία β. θεία δημιουργία γ. θεία οικονομία 3. Το σχέδιο του Θεού για την ανθρώπινη σωτηρία ονομάζεται… α. θεία οικονομία β. πολιτική οικονομία γ. κοινωνική οικονομία 4. Η διακοπή της επικοινωνίας του ανθρώπου με τον Θεό ονομάζεται και… α. σωτηρία β. θέωση γ. πνευματικός θάνατος 5. Η δεύτερη φάση της θείας οικονομίας είναι... α. η εποχή των τριών Ιεραρχών β. η διδασκαλία των Πατριαρχών γ. η ζωή του Χριστού (5 Μονάδες) β) Στον παρακάτω κατάλογο αναφέρονται πέντε γεγονότα από τη λατρεία της Παλαιάς Διαθήκης και πέντε από τη λατρεία της Καινής Διαθήκης. Να οργανώσετε τα γεγονότα σε δύο στήλες. Στην πρώτη να αναφέρετε όσα σχετίζονται με την Παλαιά Διαθήκη και στη δεύτερη εκείνα που αφορούν στην Καινή Διαθήκη. 1. Αιματηρές θυσίες 2. Προσμονή Μεσσία 3. Ο Αρχιερέας θυσιάζει τον πασχάλιο αμνό 4. Πάσχα: Γιορτή της νίκης πάνω στον θάνατο με τη θυσία και την Ανάσταση του Χριστού 5. Μεταβολή του άρτου και του οίνου σε Σώμα και Αίμα Χριστού 6. Αναίμακτη λατρεία 7. Θεία Ευχαριστία 8. Πάσχα: Γιορτή της απελευθέρωσης από την Αίγυπτο 9. Μυστικός Δείπνος 10. Ημέρα του εξιλασμού (5 Μονάδες)
- 392. γ) Να αντιστοιχήσετετις γιορτές της στήλης Α με τις σωστές ημερομηνίες τους στη στήλη Β, στην οποία περισσεύουν δύο. ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Χριστούγεννα 1. Βάπτιση του Ιησού β. Θεοφάνια 2. Πάθος και θάνατος του Ιησού γ. Πεντηκοστή 3. Θέα ακτίστου φωτός δ. Μυστικός Δείπνος 4. Σάρκωση του Υιού του Θεού ε. Σταύρωση 5. Ίδρυση της Εκκλησίας 6. Ανάληψη της Θεοτόκου 7. Τελευταίο δείπνο Ιησού και μαθητών (5 Μονάδες) δ) Να ιεραρχήσετε τα παρακάτω θέματα στη σωστή τους σειρά όπως προβάλλονται τη Μεγάλη Εβδομάδα: 1. Ταφή του Κυρίου 2. Περιστατικό με την άκαρπη συκιά 3. Αμαρτωλή γυναίκα με το μύρο 4. Πάθη του Χριστού 5. Προδοσία του Ιούδα (5 Μονάδες) ε) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η πίστη στην Ανάσταση ομολογείται στο Σύμβολο της Πίστεως. 2. Ο Σταυρός του Χριστού είναι για τους χριστιανούς μυστήριο λύπης και ταυτόχρονα χαράς. 3. Η κύρια εκδήλωση της Εκκλησίας για την Ανάσταση του Χριστού είναι το πασχαλινό τραπέζι. 4. Η Ανάσταση του Χριστού είναι η απαρχή της αιώνιας ζωής. 5. Η Ανάσταση του Χριστού ταυτίζεται με την Ανάληψή του στον ουρανό. (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Οι πρώτοι χριστιανοί ζούσαν με πνεύμα αδελφοσύνης και αγάπης (κοινά δείπνα, κοινοκτημοσύνη) με καθημερινή τέλεση της Θείας Ευχαριστίας». «Η συμμετοχή των πιστών στην Εκκλησία φανερώνεται με τη συμμετοχή τους στη θεία λατρεία και ιδιαίτερα στη Θεία Ευχαριστία». Να σχολιάσετε τα παραπάνω αποσπάσματα. (25 Μονάδες)
- 393. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Τη σάρκωση του Κυρίου η Εκκλησία ονομάζει… α. μυστήριο παράδοξο β. αναλαμπή σωτηρίας γ. επαναβίωση Θεού 2. Η σάρκωση του Κυρίου είναι γεγονός… α. παραθρησκευτικό β. παραψυχολογικό γ. ιστορικό 3. Κατά την ενανθρώπηση του Θεού ο Κύριος… α. σαρκώθηκε παραμένοντας Υιός και Λόγος του Θεού β. κατέβηκε στη γη ως ανώτερος άνθρωπος απεσταλμένος του Θεού γ. παρέμεινε Θεός με ανθρώπινο σώμα και αγγελική μορφή 4. Η ενανθρώπηση του Λόγου του Θεού σημαίνει… α. τοπική μετάβαση του Θεού β. συμβιβασμός με τον άνθρωπο γ. θεϊκή συγκατάβαση 5. Τη σάρκωση του Κυρίου η Εκκλησία θεωρεί… α. Μυστήριο παράξενο και παράδοξο β. Μαγικό γεγονός γ. Πολιτιστική αναγκαιότητα (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο χώρος τέλεσης της λατρείας ονομάζεται βωμός, διότι σ’ αυτόν «κατοικεί» ο Θεός. 2. Σε περιόδους διωγμών συχνά η λατρεία ετελείτο σε κατακόμβες και τάφους μαρτύρων. 3. Ο τόπος τέλεσης της λατρείας ονομάζεται, εκτός από ναός, και Εκκλησία, επειδή εκεί γίνεται η σύναξη της χριστιανικής κοινότητας. 4. Οι πρώτοι μεγάλοι ναοί κτίστηκαν αμέσως μετά από την εποχή των Αποστόλων. 5. Ο μοναδικός αρχιτεκτονικός ρυθμός που ταιριάζει σε χριστιανικό ναό είναι τα μαρτύρια. (5 Μονάδες) γ) Να ιεραρχήσετε τα παρακάτω θέματα στη σωστή τους σειρά όπως προβάλλονται τη Μεγάλη Εβδομάδα:
- 394. 1. Ταφή τουΚυρίου 2. Περιστατικό με την άκαρπη συκιά 3. Αμαρτωλή γυναίκα με το μύρο 4. Πάθη του Χριστού 5. Προδοσία του Ιούδα (5 Μονάδες) δ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Ζώντας στην ……………. , μέσα από τα ……………. και τον καθημερινό ……………., ο χριστιανός ουσιαστικά συμμετέχει στη ……………. και προγεύεται την ……………. του». (ανάστασή / πνευματικό αγώνα / Εκκλησία / μυστήρια / ζωή του Χριστού) (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1 και 2 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Να εξηγήσετε τον όρο που θα επιλέξετε (3 Μονάδες). 1. Οι Χριστιανοί τιμούν την Παναγία ως… α. Θεοτόκο β. Χριστοτόκο γ. Αγιοτόκο (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Η ενότητα των πιστών στη Θεία Λειτουργία είναι ένα γεγονός που ξεπερνά τα όρια του ατομισμού. Η κοινότητα των πιστών προσεύχεται όχι μόνο για τους παρόντες στη σύναξη, αλλά και για όσους δε μπόρεσαν να παραστούν, ακόμη και για όσους δείχνουν εχθρική διάθεση απέναντί της». Σχολιάστε το παραπάνω απόσπασμα και τη σημασία του για τον σύγχρονο άνθρωπο. (25 Μονάδες)
- 395. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Οι Δεσποτικές γιορτές θυμίζουν στους πιστούς περιστατικά από… α. τη ζωή και το έργο των προφητών β. τη ζωή και τη δράση του Ιησού Χριστού γ. την ιστορία των βασιλέων του Ισραήλ 2. Το κήρυγμα του Ιησού Χριστού ήταν κήρυγμα… α. για την κρίση του κόσμου β. σωτηρίας του ανθρώπου γ. για τη δύναμη του Θεού 3. Το ευαγγελικό ανάγνωσμα στη Θεία Λειτουργία αναφέρεται… α. στη ζωή της πρώτης Εκκλησίας β. στις προφητείες της Παλαιάς Διαθήκης για το πρόσωπο του Μεσσία γ. στη διδασκαλία και το έργο του Ιησού Χριστού 4. Ο Χριστός έδωσε με τη διδασκαλία του… α. τα μυστικά του Παραδείσου β. το χαρμόσυνο μήνυμα της ειρήνης γ. τη διοικητική οργάνωση της Εκκλησίας 5. Ο Χριστός με το κήρυγμά Του φανέρωσε στους ανθρώπους… α. το μυστήριο της μετά θάνατον ζωής β. το μυστήριο της Βασιλείας του Θεού γ. το μυστικό του Μεσσία (5 Μονάδες) β) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Ο Χριστός σέβεται την ιουδαϊκή παράδοση και τον Νόμο, διδάσκει και προσεύχεται στον Ναό του Σολομώντα. 2. Ο Κύριος αποκαλύπτει στη συνομιλία του με τη Σαμαρείτισσα την ημέρα της θυσίας Του. 3. Κάθε πιστός συμμετέχει με τη Θεία Κοινωνία στα πάθη και την Ανάσταση του Χριστού. 4. Κάθε Πάσχα οι Εβραίοι θυμούνται τη Σταύρωση του Χριστού. 5. Στον Μυστικό Δείπνο ο Χριστός έφαγε για πρώτη φορά με τους μαθητές Του. (5 Μονάδες) γ) Να συνδυάσετε τα αποτελέσματα της πτώσης των πρωτοπλάστων της πρώτης στήλης με τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης
- 396. στήλης με έναναριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Πνευματικός θάνατος 1. Θάνατος του ανθρώπου β. Ειδωλολατρία 2. Προσπάθεια του ανθρώπου να απαλλαγεί από το κακό με δικές του δυνάμεις και να ευτυχήσει γ. Υποδούλωση στη φθορά 3. Διακοπή κοινωνίας με τον Θεό δ. Αυτοθεοποίηση του ανθρώπου 4. Θλίψη για τον χαμένο παράδεισο ε. Ατομισμός 5. Έμφυτη ανάγκη του ανθρώπου για αναζήτηση θεών 6. Ελπίδα για έναν καλύτερο κόσμο 7. Πίστη ότι μπορεί ο άνθρωπος να φτάσει στη θέωση χωρίς Θεό (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1 και 2 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Να εξηγήσετε τον όρο που θα επιλέξετε (3 Μονάδες). 1. Οι Χριστιανοί τιμούν την Παναγία ως… α. Θεοτόκο β. Χριστοτόκο γ. Αγιοτόκο (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Θεμέλιο της χριστιανικής λατρείας είναι ο ……………. Λόγος του Θεού, ο οποίος με την άκρα του υπακοή και την τέλεια …………… του, έδειξε ότι λατρεία είναι η ορθή ……………… του Θεού που τελείται όχι μόνο με τυπικές ……………. αλλά κυρίως με τη ……………. των χριστιανών». (σαρκωμένος / ιεροτελεστίες / θυσία / δοξολογία / ζωή) (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Η πρώτη Εκκλησία ζούσε σε πνεύμα αδελφοσύνης και αγάπης, με κοινά δείπνα και κοινοκτημοσύνη, κοινά τα αγαθά όλων, τελώντας καθημερινά τη Θεία Ευχαριστία. Αιώνες μετά, ο άνθρωπος δεν έχει χάσει τις αξίες του και παραμένει εικόνα Θεού.
- 397. Κατά τη γνώμησας η κοινοκτημοσύνη, τα κοινά δείπνα, το πνεύμα της αδελφοσύνης και της αγάπης των πρώτων χριστιανών μπορούν να αποτελέσουν πρότυπο ζωής στη σύγχρονη εποχή; Να τεκμηριώσετε την άποψή σας. (25 Μονάδες)
- 398. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Ο Θεός “οικονόμησε”, δηλαδή σχεδίασε και πραγματοποίησε τη ………………….. του ανθρώπου. Αυτό το σχέδιο έγινε σταδιακά και λέγεται “…………………….”. Για την πραγματοποίησή της προϋπόθεση ήταν η …………………….. του ανθρώπου. Στην ολοκλήρωσή της, την πλήρη δόξα και ………………….. θα απολαύσουν οι πιστοί μετά τη ………………………..». (Δευτέρα Παρουσία / θεία οικονομία / μακαριότητα / σωτηρία / συγκατάθεση) (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Για την Εκκλησία τα Χριστούγεννα είναι… α. γιορτή της ειρήνης β. γενέθλια ημέρα όλης της ανθρωπότητας γ. γιορτή της μέλλουσας κρίσης 2. Επιφάνια λεγόταν κάποτε η… α. κοινή γιορτή της Γέννησης και της Βάπτισης του Χριστού β. προσέλευση του Χριστού στον Ναό γ. ονοματοδοσία του Χριστού 3. Σύμφωνα με την πίστη της Εκκλησίας, κατά τη Γέννηση του Χριστού… α. γεννήθηκε ο μεγαλύτερος των προφητών β. φανερώθηκε ένας μεγάλος θρησκευτικός ηγέτης γ. ο Υιός του Θεού έγινε άνθρωπος 4. Σύμφωνα με την πίστη της Εκκλησίας, ο Χριστός ήλθε στον κόσμο… α. από φιλανθρωπία και αγάπη β. ως ισχυρός εγκόσμιος βασιλιάς γ. για να τιμωρήσει τους κακούς 5. Η Ενανθρώπηση του Χριστού θεωρείται… α. το μεγαλύτερο θαύμα Του β. ιερή τελετή, μυστήριο της Εκκλησίας γ. γεγονός ύψιστης ταπείνωσης (5 Μονάδες) γ) Να συνδέσετε κάθε ημέρα της Μεγάλης Εβδομάδας στην πρώτη στήλη με το γεγονός με το οποίο σχετίζεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της
- 399. πρώτης στήλης μεέναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μεγάλη Δευτέρα 1. Πάθη και Σταύρωση του Χριστού β. Μεγάλη Τρίτη 2. Μυστικός Δείπνος γ. Μεγάλη Τετάρτη 3. Γυναίκα που άλειψε τα πόδια του Χριστού με μύρο δ. Μεγάλη Πέμπτη 4. Απιστία του Θωμά ε. Μεγάλη Παρασκευή 5. Παραβολή των δέκα παρθένων 6. Ανάληψη του Χριστού 7. Πάγκαλος Ιωσήφ και περιστατικό με την άκαρπη συκιά (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Μέσα από τη λατρεία, η χάρη του Αγίου Πνεύματος μεταδίδεται σ’ όλη την κτίση. 2. Τα μυστήρια της Εκκλησίας αγιάζουν την ύλη και τη μεταβάλλουν σε φορέα της άκτιστης χάρης. 3. Η Εκκλησία αναγνωρίζεται ως χώρος αναγέννησης και θεραπείας. 4. Οι άγιοι θαυματουργούν επειδή έχουν τη χάρη του Θεού. 5. Στην Εκκλησία, το Άγιο Πνεύμα δεν γιορτάζεται και δεν λατρεύεται. (5 Μονάδες) ε) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Τα γεγονότα του Πάθους και της ……………… του Χριστού προσεγγίζονται μέσα στη ζωή της ……………… . Με τη συμμετοχή στη ……………… και τον καθημερινό αγώνα εναντίον των ……………… , ο πιστός βιώνει το Πάθος και την Ανάσταση του Χριστού. Η ενότητα με τον Χριστό, η συμπόρευση και η ……………… , όπως και η συμμετοχή στη χαρά της Ανάστασης πραγματοποιείται μέσα στην Εκκλησία». (συσταύρωση / Ανάστασης / παθών / Θεία Ευχαριστία / Εκκλησίας) (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Η ορθόδοξη λατρεία είναι μία κίνηση να διακρίνουμε τον αληθινό Θεό, ο οποίος διαρκώς φανερώνεται στην καθημερινότητα και πραγματικότητα της ζωής μας, να τοποθετηθούμε μέσα στους κόλπους της αγάπης Του, να εκφράσουμε ανταποδοτικά την ευχαριστία και την αγάπη μας, να κοινωνήσουμε τελικά μαζί Του, να περιχωρήσουμε στη χάρη και ενέργειά
- 400. Του, να ζήσουμετη συγγένεια μαζί Του…» (Μητροπολίτης Μεσογαίας και Λαυρεωτικής Νικόλαος). Στο παραπάνω κείμενο, με τίτλο «Η κατάργηση της ατομικότητας μέσα στη Θεία Λατρεία», ο συγγραφέας περιγράφει τη σχέση του Θεού με τον άνθρωπο, όπως τη βιώνει η Εκκλησία στη λατρεία της. Να διαλέξετε ένα στοιχείο που σας κάνει ιδιαίτερη εντύπωση και να το σχολιάσετε παραπέμποντας σε κάποιο από τα θέματα του φετινού μαθήματος των Θρησκευτικών. (25 Μονάδες)
- 401. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Η πίστη της Εκκλησίας στην Ανάσταση του Χριστού αποτέλεσε από την ίδρυσή της τον ……………… λίθο . Ο Απόστολος Παύλος γράφει ότι αν δεν αναστήθηκε ο Χριστός το ……………… των αποστόλων είναι κενό. Αυτή ήταν η πίστη των ……………………………… και των μαρτύρων. Η ……………… ανάσταση θα πραγματοποιηθεί μετά το τέλος της ιστορίας, κατά τη ………………». (ομολογητών / Δευτέρα Παρουσία / κήρυγμα / ακρογωνιαίο / κοινή) (5 Μονάδες) β) Να συνδυάσετε τα αποτελέσματα της πτώσης των πρωτοπλάστων της πρώτης στήλης με τη σημασία τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Πνευματικός θάνατος 1. Θάνατος του ανθρώπου β. Ειδωλολατρία 2. Προσπάθεια του ανθρώπου να απαλλαγεί από το κακό με δικές του δυνάμεις και να ευτυχήσει γ. Υποδούλωση στη φθορά 3. Διακοπή κοινωνίας με τον Θεό δ. Αυτοθεοποίηση του ανθρώπου 4. Θλίψη για τον χαμένο παράδεισο ε. Ατομισμός 5. Έμφυτη ανάγκη του ανθρώπου για αναζήτηση θεών 6. Ελπίδα για έναν καλύτερο κόσμο 7. Πίστη ότι μπορεί ο άνθρωπος να φτάσει στη θέωση χωρίς Θεό (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η Εκκλησία ζει στη θεία χάρη και τη μεταδίδει συνεχώς στον κόσμο. 2. Οι άγιοι θαυματουργούν από τη θαυμαστή χάρη που απέκτησαν με τις ικανότητες που έχουν μόνοι τους. 3. Ο πιστός καλείται με τη χάρη του Τριαδικού Θεού να γίνει άγιος, ώστε η ανθρώπινη κοινωνία να γίνει μια κοινωνία αγίων. 4. Η χάρη του Θεού διακρίνει τους ανθρώπους σε πιστούς και άθεους, και από τους δεύτερους αφαιρείται η αγάπη του Θεού.
- 402. 5. Ο ιερόςΧρυσόστομος αναφέρει ότι η Εκκλησία είναι «ιατρείο πνευματικό». Σ’ αυτήν καταφεύγει ο άνθρωπος τραυματισμένος από την αμαρτία. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Όταν οι πιστοί μετέχουν στη Θεία Ευχαριστία θυμούνται και… α. τον Μυστικό Δείπνο β. τη Δίκη του Χριστού γ. την Προσευχή του Χριστού στον κήπο της Γεθσημανή 2. Στην Εκκλησία, διακονία σημαίνει ανιδιοτελής προσφορά… α. στον εαυτό μου β. στην επιστήμη και στην ηθική γ. στους συνανθρώπους 3. Κατά τον Ιερό Νιπτήρα… α. ο Χριστός προσευχήθηκε μαζί με τους μαθητές Του β. ο Χριστός έπλυνε τα πόδια των μαθητών Του γ. ο Χριστός συζήτησε με τους μαθητές Του 4. Τη Μεγάλη Δευτέρα η Εκκλησία θυμάται… α. τη ζωή του Πάγκαλου Ιωσήφ και την άκαρπη συκιά β. τη Δευτέρα Παρουσία του Χριστού γ. τη δεύτερη άρνηση του Πέτρου 5. Η Μεγάλη Τετάρτη είναι αφιερωμένη στην αμαρτωλή γυναίκα που μετάνιωσε και… α. πρόδωσε τον Χριστό β. συμμετείχε στον Μυστικό Δείπνο γ. άλειψε τα πόδια του Χριστού με μύρο (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τις μαρτυρίες της ιστορίας της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να εξηγήσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Οι υπερασπιστές των εικόνων υποστήριζαν ότι… α. οι εικόνες του Χριστού αναπαριστούν τον σαρκωμένο Λόγο β. στην εικόνα του Χριστού, τιμάται ο σαρκωμένος Λόγος γ. οι εικόνες της Παναγίας και των Αγίων δεν είναι φωτογραφίες δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες)
- 403. ΘΕΜΑ Β1 Με τοΧρίσμα το νέο μέλος της Εκκλησίας, με τη χάρη του Αγίου Πνεύματος, γίνεται βασιλιάς, ιερέας και προφήτης. Αναλαμβάνει τον ρόλο και τις ευθύνες του απέναντι στον κόσμο και στην ιστορία, προσφέρει πνευματική θυσία και η ζωή του αποκτά πνευματικό περιεχόμενο· διδάσκει στους συνανθρώπους του τον λόγο του Θεού: την αγάπη, την ελπίδα, τη θυσία, τη χαρά και την ένωση μαζί Του. Να εκτιμήσετε την ευθύνη του χριστιανού απέναντι στον συνάνθρωπό του, τον εαυτό του και τον Θεό, με βάση την προσφορά του μυστηρίου του Χρίσματος. (25 Μονάδες)
- 404. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Κατά τη διάρκεια των διωγμών οι χριστιανοί τελούσαν τη λατρεία… α. στις κατακόμβες και στους τάφους των μαρτύρων β. στους ναούς γ. σε σπίτια πλουσίων χριστιανών 2. H λατρεία στην Ορθόδοξη Εκκλησία… α. είναι ίδια με την αποστολική και τη βυζαντινή περίοδο β. παγιώθηκε κατά την εποχή της τουρκοκρατίας γ. δεν έχει σχέση με τη λατρεία της αποστολικής εποχής 3. Στις Ορθόδοξες εκκλησίες τοποθετούνται λείψανα αγίων κάτω από την Αγία Τράπεζα… α. για να προστατευθούν από πιθανή καταστροφή β. ως δείγμα σεβασμού προς στους αγίους γ. για να θυμίζουν πως η Εκκλησία θεμελιώθηκε στο αίμα των μαρτύρων 4. Οι πρώτοι χριστιανοί δεν έκτιζαν εκκλησίες… α. κυρίως εξαιτίας των διωγμών β. διότι τους το απαγόρευαν τα έθιμά τους γ. διότι δεν είχαν χρήματα 5. Ο χώρος τέλεσης της χριστιανικής λατρείας ονομάστηκε ναός… α. από τη λέξη ναυς, που σημαίνει καράβι β. από το ρήμα ναίω, που σημαίνει κατοικώ γ. από τη λέξη νέος, γιατί ήταν κάτι καινούριο (5 Μονάδες) β) Να ιεραρχήσετε τα παρακάτω στάδια από τις φάσεις της θείας οικονομίας σύμφωνα με τη χρονική σειρά που πραγματοποιήθηκαν στην ιστορία της θείας οικονομίας: 1. Προαναγγελία του Μεσσία Χριστού από τους προφήτες 2. Ο Μωυσής ως ηγέτης του λαού του Θεού ελευθερώνει από τη δουλεία τους Εβραίους 3. Ζωή, έργο, θάνατος και Ανάσταση του Κυρίου 4. Κλήση του Αβραάμ από τον Θεό 5. Ίδρυση της Εκκλησίας (5 Μονάδες) γ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Η Εκκλησία ονομάζει τη ………………….. του Κυρίου ………………… επειδή δεν ερευνάται εύκολα από την ανθρώπινη ………………….. αλλά προσεγγίζεται περισσότερο με την
- 405. ………………….. αυτών πουτο δέχονται και το προσκυνούν. Φυσικά πρόκειται για ένα ……………………. γεγονός που συνέβη την εποχή που ήταν αυτοκράτορας ο Οκταβιανός Αύγουστος». (μυστήριο / λογική / πίστη / σάρκωση / ιστορικό) (5 Μονάδες) δ) Να συνδυάσετε τις εορτές από τη ζωή του Ιησού της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Κυριακή των Βαΐων 1. Εμφάνιση του αναστημένου Ιησού β. Μυστικός Δείπνος 2. Σάρκωση του Υιού και Λόγου του Θεού γ. Κυριακή του Θωμά 3. Ανάληψη του Κυρίου δ. Πάθη του Ιησού 4. Πανηγυρική είσοδος στα Ιεροσόλυμα ε. Χριστούγεννα 5. Περιτομή του Ιησού 6. Τελευταίο δείπνο Χριστού και μαθητών 7. Σύλληψη, σταύρωση και ταφή του Χριστού (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να εξηγήσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Στο όρος Θαβώρ ο Χριστός α. μεταμορφώθηκε β, φανέρωσε τη δόξα της θεότητάς του γ. φανέρωσε το άκτιστο φως της θεότητάς του δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Είναι φανερό, ότι χωρίς τη συμβολή της Θεοτόκου, το σχέδιο του Θεού για τη σωτηρία του ανθρώπου θα ήταν αδύνατο να πραγματοποιηθεί. Ο Θεός για να σαρκωθεί ζήτησε την ανθρώπινη συνεργασία. Και η Θεοτόκος, εκπροσωπώντας το ανθρώπινο γένος, είπε το μεγάλο "ναι"». Με βάση το παραπάνω κείμενο να εξηγήσετε πώς οι χριστιανοί αντιλαμβάνονται διαχρονικά την Θεοτόκο ως «γέφυρα» και μεσίτρια μεταξύ Θεού και ανθρώπων. (25 Μονάδες)
- 406. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναιεραρχήσετε τους παρακάτω βασικούς σταθμούς της εξέλιξης της χριστιανικής λατρείας σύμφωνα με τη χρονική τους σειρά: 1. Περίοδος δουλείας σε Άραβες, Λατίνους και Τούρκους. 2. Περίοδος από την ανεξαρτησία του Ελληνικού κράτους και μέχρι σήμερα. 3. Αποστολική εποχή. 4. Εποχή της ανάπτυξης, ακμής και άνθησης της λατρείας με το τέλος των διωγμών. 5. Περίοδος της Εικονομαχίας. (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Ο άνθρωπος, κατά την Αγία Γραφή, πλάστηκε σύμφωνα με… α. την εικόνα του Θεού β. τις παραδόσεις των λαών γ. τον μωσαϊκό νόμο 2. Σύμφωνα με την πίστη της Εκκλησίας για τη δημιουργία, προοπτική του ανθρώπου είναι… α. να δοκιμαστεί από την αμαρτία β. να φτάσει στη θέωση γ. να ενωθεί με τη φύση 3. Η Παλαιά Διαθήκη περιγράφοντας τη δημιουργία του ανθρώπου δηλώνει την… α. αναγκαιότητα να εμπλουτιστεί η φύση με όντα β. επιλογή του Θεού για συντροφιά στη μοναξιά του Σύμπαντος γ. τιμητική διάκριση του ανθρώπου σε σχέση με την υπόλοιπη δημιουργία 4. Ο άνθρωπος, κατά τη Γραφή, πλάστηκε… α. «καθ’ ομοίωσιν» του Θεού β. όμοιος με τα άλλα ζώα γ. παρόμοιος με τους αγγέλους 5. Σύμφωνα με την Παλαιά Διαθήκη, από τη δημιουργία του ο άνθρωπος έχει την τάση να… α. αποφεύγει την αμαρτία β. συνδέεται με τα πνεύματα γ. επικοινωνεί με τον Θεό (5 Μονάδες) γ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη.
- 407. « Ο Θεόςδημιούργησε και ευλόγησε το πρώτο………………. καθώς η …………. ήταν για τον Αδάμ ……………… από τη σάρκα του, ………………. μαζί του στον δρόμο για την ………………… και την ένωση με τον Θεό». (τελείωση / ζευγάρι / Εύα / σάρκα / συμπορευτής) (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η «Λειτουργία των πιστών» αφορά μόνο τους βαπτισμένους χριστιανούς. 2. Τα αναγνώσματα είναι κείμενα της Καινής Διαθήκης. 3. Μετά τη Μικρή Είσοδο ψάλλεται ο Ακάθιστος Ύμνος. 4. Στη Θεία Λειτουργία οι πιστοί παρακαλούν τον Θεό να έχουν ειρηνικό θάνατο. 5. Ο καθαγιασμός των Τιμίων Δώρων είναι μέρος του μυστηρίου της Βάπτισης. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Στη συνέχεια, να σχολιάσετε με συντομία τη συμπληρωμένη πρόταση (3 Μονάδες). 1. Η κοινή γιορτή των Αγίων Πάντων… α. αποδεικνύει ότι αγνοούμε ποιος άγιος γιορτάζει κάθε ημέρα β. διδάσκει ότι η αγιότητα είναι ακατόρθωτη στην εποχή μας γ. δίνει την ευκαιρία να τιμηθούν όλοι οι άγιοι, γνωστοί και άγνωστοι (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Για την Εκκλησία πίστη και λατρεία συνδέονται. Παρ’ όλα αυτά, πολλοί χριστιανοί τα αποσυνδέουν. Αν όμως οι πιστοί παρακολουθούν και δε συμμετέχουν στη λατρεία, μπορεί να αισθανθούν σιγά-σιγά αποξενωμένοι από τα τελούμενα, με αποτέλεσμα να αποδυναμώνεται η συνείδησή τους ότι είναι μέλη της Εκκλησίας Να αναπτύξετε και να σχολιάσετε αυτές τις θέσεις χρησιμοποιώντας, αν χρειαστεί, και παραδείγματα. (25 Μονάδες)
- 408. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. 1. Ο χώρος τέλεσης της χριστιανικής λατρείας ονομάστηκε ναός… α. δηλαδή, «κατοικία» του Θεού β. από τη λέξη «ναυς», δηλαδή, καράβι γ. από τη λέξη «νάρθηκας», δηλαδή τον γνωστό πρόναο 2. Στους μεγάλους διωγμούς πολλές φορές η λατρεία τελούνταν… α. σε ειδωλολατρικούς ναούς β. σε συναγωγές γ. σε κατακόμβες 3. Στα χρόνια των διωγμών, «μαρτύρια» ονομάζονταν… α. οι τάφοι των μαρτύρων β. ο χώρος ανάκρισης των χριστιανών στα δικαστήρια γ. οι αποφάσεις των δικαστηρίων εναντίον χριστιανών 4. Θεμέλιο της χριστιανικής λατρείας είναι… α. η παράδοση της Παλαιάς Διαθήκης β. ο σαρκωμένος Υιός και Λόγος του Θεού γ. η ζωή της Εκκλησίας 5. Η παράδοση να τοποθετούνται λείψανα μαρτύρων κάτω από την Αγία Τράπεζα… α. φανερώνει σεβασμό προς την Αγία Τράπεζα β. παραπέμπει στους τάφους των μαρτύρων γ. οφείλεται στη μυστική κρύπτη που υπάρχει εκεί (5 Μονάδες) β) Να συνδυάσετε κάθε όρο της πρώτης στήλης με τον αντίστοιχη λέξη ή φράση της δεύτερης στήλης με την οποία σχετίζεται, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Θεία Κοινωνία 1. Μαθητές β. Μυστικός Δείπνος 2. Άφεση αμαρτιών γ. Φαρισαίοι 3. Υποκρισία δ. Πάσχα 4. Αμνός ε. Θυσία 5. Ανάσταση Χριστού 1. Μωυσής 2. Δαβίδ (5 Μονάδες)
- 409. γ) Να ξαναγράψετετο κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Πρώτη …………………… για τον άνθρωπο από τη διακοπή της σχέσης του με τον Θεό ήταν η απώλεια της ……………………. κατάστασης, ο………………… θάνατος. Η ……………………ανάγκη του όμως για επικοινωνία με τον Θεό τον οδήγησε σταδιακά στην ……………………..». (παραδείσιας / συνέπεια / πνευματικός / έμφυτη / ειδωλολατρία) (5 Μονάδες) δ) Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Ο Απόστολος Παύλος ονομάζει τον Χριστό ……………… , αφού «πρώτος Αυτός αναστήθηκε κάνοντας την αρχή για τους άλλους». Αναστήθηκε πρώτος σα να γεννήθηκε από τον ……………… . Στο ……………… οι χριστιανοί ομολογούν ότι περιμένουν να αναστηθεί το σώμα τους μεταμορφωμένο, ……………… και άφθαρτο, ενωμένο με την ……………… τους για να ζήσουν αιώνια με τον Χριστό». (ψυχή / Σύμβολο της Πίστεως / πνευματικό / πρωτότοκο των νεκρών / τάφο) (5 Μονάδες) ε) Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (2 Μονάδες). Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας (3 Μονάδες). 1. Το μήνυμα της Πεντηκοστής είναι… α. η έγκαιρη απονομή εγκόσμιας δικαιοσύνης β. η σύγχυση των γλωσσών γ. η ενότητα όλων με τον φωτισμό του Αγίου Πνεύματος δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Στην τέλεση του μυστηρίου του Βαπτίσματος ψάλλεται ο στίχος «Όσοι εις Χριστόν εβαπτίσθητε, Χριστόν ενεδύσασθε» (όσοι βαπτισθήκατε στο όνομα του Χριστού, έχετε ντυθεί τον Χριστό). Τον ίδιο στίχο, για άλλο σκοπό, ακούμε να ψάλλεται και στη λειτουργία της Ανάστασης. Επιπρόσθετα, η τριπλή κατάδυση του βαπτιζόμενου στο νερό παραπέμπει στην ταφή και Ανάσταση του Χριστού. Με βάση αυτή την αναφορά να αναπτύξετε τη σχέση που υπάρχει ανάμεσα στον τρόπο τέλεσης του Βαπτίσματος και τη διδασκαλία της Εκκλησίας για την Ανάσταση του Χριστού. (25 Μονάδες)
- 410. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Το Βάπτισμα ενός παιδιού …………….. για τη ζωή του, καθώς επίσης μια ωραία οικογενειακή γιορτή. Για την …………….. έχει ευρύτερες διαστάσεις: Ένα νέο ………….. προστίθεται στο σώμα του Χριστού. Ο νεοφώτιστος …………….. και στο εξής μετέχει ……………..». (Εκκλησία / είναι σημαντικό γεγονός / στη ζωή του Χριστού / μέλος / αλλάζει ζωή) (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να εξηγήσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Σύμφωνα με τον Ιωάννη τον Δαμασκηνό και την Ζ’ Οικουμενική Σύνοδο… α. στην προσκύνηση των εικόνων, η τιμή απευθύνεται στο εικονιζόμενο πρόσωπο β. οι εικόνες είναι έκφραση της πίστης γ. η λατρεία ανήκει μόνο στον Θεό δ. όλα τα παραπάνω (5 Μονάδες) γ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η σημαντικότερη από τις ακολουθίες αφιερωμένη στη Θεοτόκο είναι ο Ακάθιστος Ύμνος. 2. Οι χαιρετισμοί που απευθύνονται προς τη Θεοτόκο στον Ακάθιστο Ύμνο, υπενθυμίζουν τη συμβολή της στη σωτηρία του κόσμου. 3. Τα εγκώμια του Μεγάλου Σαββάτου είναι αφιερωμένα στη Θεοτόκο και στην κοίμησή της. 4. Ο Ακάθιστος Ύμνος ανήκει στα ιστορικά βιβλία της Καινής Διαθήκης. 5. Τα τροπάρια που αναφέρονται στην Παναγία ονομάζονται απολυτίκια και αναλύουν τη δράση της μετά την Ανάσταση του Χριστού. (5 Μονάδες) δ) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τις μαρτυρίες της ιστορίας της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Οι πρώτοι Χριστιανοί… α. τελούσαν τη Θεία Ευχαριστία με πνεύμα αδελφοσύνης και αγάπης β. αγνοούσαν το μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας γ. τελούσαν τη Θεία Ευχαριστία με τελείως διαφορετικό τρόπο σε σχέση με σήμερα
- 411. 2. Στην αρχαίαΕκκλησία, οι φυλετικές διακρίσεις… α. καταργήθηκαν από την πρώτη στιγμή β. θεωρήθηκαν αναγκαίο κακό γ. δεν ίσχυαν παρά μόνο στη διάρκεια της Θείας Ευχαριστίας 3. Στην πρωτοχριστιανική Εκκλησία, οι απολογητές… α. ήταν νομοδιδάσκαλοι β. ήταν χριστιανοί που αρνιόντουσαν να απολογηθούν στα δικαστήρια γ. υπερασπίστηκαν τη διδασκαλία της Εκκλησίας όταν αυτή πολεμήθηκε 4. Οι Απόστολοι στις περιοδείες τους ίδρυσαν τοπικές Εκκλησίες και… α. χειροτόνησαν διαδόχους τους β. δεν χειροτόνησαν κληρικούς γ. παραμέλησαν την ιεραποστολή 5. Από τα πρώτα χρόνια, η Εκκλησία γνώρισε… α. την αποδοχή από την επίσημη κρατική εξουσία β. τη θετική στάση των ειδωλολατρών γ. αντιδράσεις, διωγμούς και μάρτυρες (5 Μονάδες) ε) Να συνδυάσετε τις εορτές από τη ζωή του Ιησού της πρώτης στήλης με το περιεχόμενό τους στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Κυριακή των Βαΐων 1. Εμφάνιση του αναστημένου Ιησού β. Μυστικός Δείπνος 2. Σάρκωση του Υιού και Λόγου του Θεού γ. Κυριακή του Θωμά 3. Ανάληψη του Κυρίου δ. Πάθη του Ιησού 4. Πανηγυρική είσοδος στα Ιεροσόλυμα ε. Χριστούγεννα 5. Περιτομή του Ιησού 6. Τελευταίο δείπνο Χριστού και μαθητών 7. Σύλληψη, σταύρωση και ταφή του Χριστού (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Η ορθόδοξη λατρεία είναι μία κίνηση να διακρίνουμε τον αληθινό Θεό, ο οποίος διαρκώς φανερώνεται στην καθημερινότητα και πραγματικότητα της ζωής μας, να τοποθετηθούμε μέσα στους κόλπους της αγάπης Του, να εκφράσουμε ανταποδοτικά την ευχαριστία και την αγάπη μας, να κοινωνήσουμε τελικά μαζί Του, να περιχωρήσουμε στη χάρη και ενέργειά
- 412. Του, να ζήσουμετη συγγένεια μαζί Του…» (Μητροπολίτης Μεσογαίας και Λαυρεωτικής Νικόλαος). Στο παραπάνω κείμενο, με τίτλο «Η κατάργηση της ατομικότητας μέσα στη Θεία Λατρεία», ο συγγραφέας περιγράφει τη σχέση του Θεού με τον άνθρωπο, όπως τη βιώνει η Εκκλησία στη λατρεία της. Να διαλέξετε ένα στοιχείο που σας κάνει ιδιαίτερη εντύπωση και να το σχολιάσετε παραπέμποντας σε κάποιο από τα θέματα του φετινού μαθήματος των Θρησκευτικών. (25 Μονάδες)
- 413. ΘΕΜΑ Α1 α) Νασυμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τις μαρτυρίες της ιστορίας της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Με την Πεντηκοστή δημιουργήθηκε… α. μια νέα πραγματικότητα στον κόσμο, η Εκκλησία β. μια ομάδα πιστών που ονομάστηκε μάρτυρες της αλήθειας γ. μια νέα αίρεση, εξέλιξη της αρχαίας θρησκείας 2. Οι πιστοί των Ιεροσολύμων μετά την Πεντηκοστή είναι… α. ενωμένοι για να μεταμορφώσουν την εβραϊκή θρησκεία β. βαπτισμένοι στο όνομα της Αγίας Τριάδος γ. έτοιμοι να κυβερνήσουν τον κόσμο 3. Μετά την Πεντηκοστή η καινούργια κοινότητα των πιστών… α. έχει ως κέντρο της τη λατρεία και την προσευχή β. ζει σύμφωνα με τον μωσαϊκό νόμο γ. ακολουθεί τις θρησκευτικές παραδόσεις της εποχής της 4. Οι πρώτοι πιστοί της κοινότητας των Ιεροσολύμων… α. ζουν σε πνεύμα αδελφοσύνης και κοινοκτημοσύνης β. συνδέονται με κοινά συμφέροντα και επιδιώξεις γ. ετοιμάζονται να αλλάξουν βίαια τον κόσμο 5. Η πρώτη Εκκλησία τελούσε καθημερινά… α. το μυστήριο της Ιεροσύνης β. γάμους ανάμεσα στους πιστούς γ. τη Θεία Ευχαριστία (5 Μονάδες) β) Να συνδέσετε κάθε ημέρα της Μεγάλης Εβδομάδας στην πρώτη στήλη με το γεγονός με το οποίο σχετίζεται στη δεύτερη στήλη, αντιστοιχίζοντας κάθε φορά ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. Μεγάλη Δευτέρα 1. Πάθη και Σταύρωση του Χριστού β. Μεγάλη Τρίτη 2. Μυστικός Δείπνος γ. Μεγάλη Τετάρτη 3. Γυναίκα που άλειψε τα πόδια του Χριστού με μύρο δ. Μεγάλη Πέμπτη 4. Απιστία του Θωμά ε. Μεγάλη Παρασκευή 5. Παραβολή των δέκα παρθένων 6. Ανάληψη του Χριστού 7. Πάγκαλος Ιωσήφ και περιστατικό με την άκαρπη συκιά (5 Μονάδες)
- 414. γ) Να ξαναγράψετετο κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση. «Τα γεγονότα του Πάθους και της ……………… του Χριστού προσεγγίζονται μέσα στη ζωή της ……………… . Με τη συμμετοχή στη ……………… και τον καθημερινό αγώνα εναντίον των ……………… , ο πιστός βιώνει το Πάθος και την Ανάσταση του Χριστού. Η ενότητα με τον Χριστό, η συμπόρευση και η ……………… , όπως και η συμμετοχή στη χαρά της Ανάστασης πραγματοποιείται μέσα στην Εκκλησία». (συσταύρωση / Ανάστασης / παθών / Θεία Ευχαριστία / Εκκλησίας) (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Η δεύτερη φάση της θείας οικονομίας ταυτίζεται με την εποχή των πατριαρχών της Παλαιάς Διαθήκης. 2. Ο Θεός είναι απών από την ανθρώπινη ιστορία. 3. Το σχέδιο της θείας οικονομίας εξελίσσεται σε έξι φάσεις. 4. Κάθε Κυριακή η Εκκλησία θυμάται και τιμά τη Γέννηση του Χριστού. 5. Οι χριστιανοί με τη συμμετοχή τους στην Εκκλησία προγεύονται τη Βασιλεία του Θεού. (5 Μονάδες) ε) Να ιεραρχήσετε τους βασικούς σταθμούς εξέλιξης της χριστιανικής λατρείας: 1. Εποχή ακμής και άνθησης (4ος -7ος αι.). 2. Περίοδος δουλείας (αραβοκρατία, λατινοκρατία, τουρκοκρατία). 3. Από την ανεξαρτησία του ελληνικού κράτους (19ος αι.) μέχρι σήμερα. 4. Περίοδος Εικονομαχίας. 5. Αποστολική εποχή( 33-70 μ.Χ.). (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 Ο Ιωάννης Χρυσόστομος παρουσιάζει τον Χριστό να λέει στους ανθρώπους: «Εγώ (είμαι) για σένα πατέρας, εγώ αδελφός, εγώ σύζυγος, εγώ σπίτι, εγώ τροφή, εγώ ρούχο, εγώ ρίζα, εγώ θεμέλιο, ό,τι θέλεις εγώ. Να μη σου λείψει τίποτα. Θα δουλέψω εγώ. Ήρθα να σε υπηρετήσω, όχι να με υπηρετήσεις. Εγώ (είμαι) και φίλος, και μέλος του σώματός σου και κεφάλι, και αδελφός και αδελφή και μητέρα, όλα εγώ. Μόνο να είσαι κοντά μου. Εγώ (είμαι) φτωχός για σένα και αλήτης για σένα. Στον σταυρό για σένα, στον τάφο για σένα. Στον ουρανό παρακαλώ για σένα τον Πατέρα μου, στη γη έρχομαι Υιός του πατέρα μου για σένα. Εσύ είσαι τα πάντα για μένα, και αδελφός και συγκληρονόμος και φίλος μου και μέλος του σώματός μου. Τι άλλο θέλεις;». Να σχολιάσετε τον τρόπο που βλέπει ο συγγραφέας τη σχέση του Χριστού με τον άνθρωπο στο παραπάνω κείμενο. (25 Μονάδες)
- 415. ΘΕΜΑ Α1 α) Ναξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη. «Στην ιστορία της Εκκλησίας, η ………………… στον Θεό και η ………………… στη λατρεία είναι αξεχώριστες. Παρ’ όλα αυτά, πολλοί άνθρωποι νομίζουν ότι η ………………… είναι μια απλή θρησκευτική ………………… ή ακόμη και ………………… εκδήλωση». (συμμετοχή / κοινωνική / λατρεία / υποχρέωση / πίστη) (5 Μονάδες) β) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Ο Θεός φανερωνόταν στην Παλαιά Διαθήκη… α. δια «συμβόλων» (φωτιά, δρόσος) β. με τους βασιλείς του Ισραήλ γ. με τον μωσαϊκό νόμο 2. Μέσα από τα σημεία του Θεού στην Παλαιά Διαθήκη ο άνθρωπος γνώριζε… α. την αξία της δικαιοσύνης στον μωσαϊκό νόμο β. την ύπαρξη και την παρουσία του Θεού γ. τη δύναμη των προφητών 3. Η τέλεια θεογνωσία προσφέρεται από… α. τον Χριστό β. τα βιβλία της Καινής Διαθήκης γ. ολόκληρη την Παλαιά Διαθήκη 4. Ο θάνατος καταργήθηκε με… α. το έργο των προφητών και ποιητών στην Παλαιά Διαθήκη β. με τον εβραϊκό νόμο που καθόριζε το Πάσχα γ. τη Σάρκωση, τη Σταύρωση και την Ανάσταση του Χριστού 5. Στους αγίους της Παλαιάς Διαθήκης… α. φανερώθηκε ο ίδιος ο Ιησούς Χριστός β. δεν υπήρχε πλήρης θεογνωσία και θέωση γ. συμπεριλαμβάνεται και ο απόστολος Παύλος (5 Μονάδες) γ) Να ιεραρχήσετε τους βασικούς σταθμούς εξέλιξης της χριστιανικής λατρείας: 1. Εποχή ακμής και άνθησης (4ος -7ος αι.). 2. Περίοδος δουλείας (αραβοκρατία, λατινοκρατία, τουρκοκρατία). 3. Από την ανεξαρτησία του ελληνικού κράτους (19ος αι.) μέχρι σήμερα.
- 416. 4. Περίοδος Εικονομαχίας. 5.Αποστολική εποχή( 33-70 μ.Χ.). (5 Μονάδες) δ) Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη λέξη «σωστό» ή «λάθος»: 1. Κατά τον απόστολο Παύλο, η μίμηση των αγίων είναι μίμηση του Χριστού. 2. Η γιορτή των Αγίων Πάντων καθιερώθηκε για να τιμώνται οι άγνωστοι θεοί. 3. Κάθε χριστιανός μπορεί να φθάσει στην αγιότητα. 4. Οι ασκητές είναι άγιοι που αγωνίστηκαν κατά των παθών. 5. Ο άγιος αποδέχεται πλήρως τον συνάνθρωπό του. (5 Μονάδες) ε) Να συμπληρώσετε την παρακάτω πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ (2 Μονάδες). Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή σας (3 Μονάδες). 1. Το πρώτο μέρος της Θείας Λειτουργίας ονομάζεται… α. Λειτουργία των Κατηχουμένων β. Λειτουργία των πιστών γ. Λειτουργία του λαού δ. Λειτουργία των κληρικών (5 Μονάδες) ΘΕΜΑ Β1 «Ο δημιουργός λόγος του Θεού από την ορατή και αόρατη φύση δημιουργεί ένα ζωντανό πλάσμα, τον άνθρωπο. Πήρε το σώμα από