Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας:
Τα φύλα στην Λογοτεχνία 




          Η γυναίκα στην Αρχαία Ελλάδα

                               «Γυναιξί πάσαις κόσμον η σιγή φέρει.»
                               μτφρ: σε όλες τις γυναίκες η σιωπή είναι στολίδι
                               Μένανδρος, 4ος αιών π.Χ., Αρχαίος Έλληνας ποιητής
Γυναίκα(Αρχαία Ελλάδα)
   Η πρώτη δυσκολία που αντιμετώπιζε    Όπου μπορούσε να
    ένα νεογέννητο κορίτσι ήταν να του   συμμετέχει σε συμπόσια, να
    επιτραπεί να ζήσει.                  διαχειρίζεται τα οικονομικά της
   Η γέννηση ενός θηλυκού μέλους        και να μιλά με τους άνδρες ως
    θεωρείτο επιπρόσθετο έξοδο για τον   ίση προς ίσο.(Σπάρτη)
    οίκο.
   Για την απελευθέρωση από την
    ανδρική κηδεμονία ήταν ο μοναχικός
    δρόμος της εταίρας, της μόνης
    ελεύθερης γυναίκας του κλασικού
    κόσμου.
Δημόσιος Βίος
   Η ενασχόληση της γυναίκας στην πραγματικότητα ήταν η
    διεύθυνση όλων των πρακτικών ζητημάτων του
    νοικοκυριού
   Ο γάμος θεωρήθηκε εμπορική συμφωνία.
   Η γυναίκα ήταν απαραίτητη μόνο για την εξασφάλιση της
    κληρονομίας.
   Η γυναίκα δια βίου δεν είχε καμία εξουσία, ούτε καν στην
    ίδια της την ύπαρξη.
   Ο γάμος της δεν απαιτούσε τη συγκατάθεσή
    της.
   Μόνα της αποκτήματα ήταν τα ενδύματα και τα
    κοσμήματά της.
   Η γυναίκα κατά την κλασική αρχαιότητα θεωρείτο βιολογικά και
    ψυχολογικά πλάσμα που δεν είχε την ικανότητα να ελέγξει τον εαυτό
    της και να αντισταθεί σε εξωτερικά ερεθίσματα και συναισθήματα.
   Η γυναίκα έπρεπε να είναι σεμνή, όμορφη και υγιής, προκειμένου να
    συμβιβάζεται με τα πρότυπα μιας ανδροκρατικής κοινωνίας.
   Η υποταγή των γυναικών είναι αναπόσπαστο κομμάτι του
    δημοκρατικού συστήματος.
   Οι λιγοστές εξαιρέσεις που επιβεβαιώνουν τον κανόνα έρχονται από
    τη Σπάρτη, όπου η εκπαίδευση των γυναικών και τα ιδιαίτερα
    ήθη επέβαλλαν μια διαφορετική πρακτική.
Η γυναίκα στην Αρχαία Σπάρτη
   Στη Σπάρτη οι γυναίκες «ξέφυγαν πραγματικά
    από την πατρική η συζυγική κηδεμονία».
   Η γυναικεία ελευθερία σε καμία άλλη πόλη του
    αρχαίου Ελληνικού Κόσμου δεν εκδηλώθηκε
    τόσο έμπρακτα, όσο στην Λακωνική Πολιτεία.
   Οι Σπαρτιάτισσες είχαν το αποκλειστικό
    προνόμιο, απ' όλες τις άλλες Ελληνίδες, να
    γυμνάζονται ισότιμα με τους άνδρες και να
    κυκλοφορούν άνευ περιορισμών.
   Η ανατροφή των κοριτσιών εναπόκειτο στην
    κρίση και στη βούληση των γονέων τους, η μόνη
    δε υποχρέωσή τους ήταν να γυμνάζονται.
   Για να επιλέξει κάποιος μια
    γυναίκα, αυτή έπρεπε να
    είναι υγιής και να είναι ικανή
    να φέρει στον κόσμο γερά
    παιδιά.
   Ελευθερία εκφραζόταν και
    στη γυναικεία αμφίεση.
   Οι Σπαρτιάτισσες φορούσαν
    τις φαινομηρίδες, που ήταν
    πολύ κοντοί χιτώνες.
   Οι νέες κοπέλες σε μερικές
    περιπτώσεις κυκλοφορούσαν
    γυμνές.
Ένα αρχαίο ρητό για τις Σπαρτιάτισσες
Ερωτηθείσα υ πό τινος Αττικής ,
   «διά τι υμείς άρχετε μόναι των ανδρών αι Λάκαιναι ;»
   «ότι », έφη , «και τίκτομεν μόναι άνδρας »…
Πλούταρχος, 47-120 μ.Χ., Αρχαίος Έλληνας ιστορικός
απόδοση: οι Σπαρτιάτισσες είναι οι μόνες γυναίκες στην Ελλάδα που
   κυβερνάνε άντρες επειδή μόνο αυτές γεννάνε άντρες…
Εταίρες
    Δεν περιορίζονται στο να προσφέρουν σεξουαλικές
    υπηρεσίες.
   Η λέξη «εταίρα» σημαίνει «σύντροφος».
   Διέθεταν ευρεία μόρφωση και μπορούσαν να λάβουν μέρος
    σε συζητήσεις καλλιεργημένων ανθρώπων.
   Η Ασπασία που συντέλεσε σύντροφο του Περικλή
    ήταν μια από τις επιφανέστερες εταίρες
    του 5ου αιώνα π.Χ.
Ο θεσμός του γάμου στην Σπάρτη
    Ο γάμος ήταν θεσμός υποχρεωτικός, για όλους. Επειδή η
  αποστολή της οικογένειας στην Σπάρτη ήταν η γένεση υγιών
 παιδιών, ο άνδρας μπορούσε να συγκατατεθεί ώστε η γυναίκα
  του να συνευρεθεί με έναν άλλο Σπαρτιάτη, προκειμένου να
 προκύψει από την ένωσή τους ένα υγιές τέκνο, χωρίς αυτό να
                θεωρείται καθόλου επιλήψιμο.
Η γυναίκα στην αρχαία Αθήνα
   συµβολίζει το εσωτερικό του
    σπιτιού, να βρίσκεται υπό τον
    "κύριο" και να µην έχει πολιτικά
    δικαιώµατα.
   ήταν αρκετά δύσκολο να
    αποκτήσει την ανεξαρτησία της.
   έπαιζαν περιορισµένο ρόλο στην
    πολιτική ζωή, στερούµενες το
    δικαίωµα ψήφου.
   ηγούντο στα κοινωνικά και
    θρησκευτικά τελετουργικά, τα
    οποία ήταν εξίσου σηµαντικά.
   µετείχαν της εκπαίδευσης.
   πάρα πολλές γυναίκες διέπρεψαν στον
    χώρο της επιστήµης.
Ο θεσμός του γάμου στην Αρχαία Αθήνα
   Στην Αθήνα τα κορίτσια δεν επιτρεπόταν να έχουν καμία επαφή
  πριν παντρευτούν. Ο μοναδικός τρόπος για να επιλέξει σύζυγο μια
  κοπέλα ήταν το συνοικέσιο, το οποίο γινόταν από τις προξενήτρες.
    Ο πατέρας της νύφης και του γαμπρού συμφωνούσαν ενώπιον
               μαρτύρων να παντρευτούν τα παιδιά.
Ο νόμος της Γόρτυνας
   Ανάγεται στον 5ο αι. π.Χ.
   Οι γυναίκες έχουν το δικαίωμα να κατέχουν περιουσία, να τη
    διαχειρίζονται και να την κληρονομούν.
   Σε περίπτωση μάλιστα διαζυγίου η γυναίκα διατηρούσε το
    μισό της περιουσίας της.
Συνεργάστηκαν:
Γαλιώτου Αγγελική
Βώρρου Ουρανία-Ξακουστή
Βυτόγιαννη Κατερίνα
Βρουστούρη Σοφία
                         Υπεύθυνη καθηγήτρια: Πεπόνη Αθανασία

η γυναίκα στην αρχαία ελλάδα

  • 1.
    Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας: Τα φύλα στην Λογοτεχνία  Η γυναίκα στην Αρχαία Ελλάδα «Γυναιξί πάσαις κόσμον η σιγή φέρει.» μτφρ: σε όλες τις γυναίκες η σιωπή είναι στολίδι Μένανδρος, 4ος αιών π.Χ., Αρχαίος Έλληνας ποιητής
  • 2.
    Γυναίκα(Αρχαία Ελλάδα)  Η πρώτη δυσκολία που αντιμετώπιζε Όπου μπορούσε να ένα νεογέννητο κορίτσι ήταν να του συμμετέχει σε συμπόσια, να επιτραπεί να ζήσει. διαχειρίζεται τα οικονομικά της  Η γέννηση ενός θηλυκού μέλους και να μιλά με τους άνδρες ως θεωρείτο επιπρόσθετο έξοδο για τον ίση προς ίσο.(Σπάρτη) οίκο.  Για την απελευθέρωση από την ανδρική κηδεμονία ήταν ο μοναχικός δρόμος της εταίρας, της μόνης ελεύθερης γυναίκας του κλασικού κόσμου.
  • 3.
    Δημόσιος Βίος  Η ενασχόληση της γυναίκας στην πραγματικότητα ήταν η διεύθυνση όλων των πρακτικών ζητημάτων του νοικοκυριού  Ο γάμος θεωρήθηκε εμπορική συμφωνία.  Η γυναίκα ήταν απαραίτητη μόνο για την εξασφάλιση της κληρονομίας.  Η γυναίκα δια βίου δεν είχε καμία εξουσία, ούτε καν στην ίδια της την ύπαρξη.  Ο γάμος της δεν απαιτούσε τη συγκατάθεσή της.  Μόνα της αποκτήματα ήταν τα ενδύματα και τα κοσμήματά της.
  • 4.
    Η γυναίκα κατά την κλασική αρχαιότητα θεωρείτο βιολογικά και ψυχολογικά πλάσμα που δεν είχε την ικανότητα να ελέγξει τον εαυτό της και να αντισταθεί σε εξωτερικά ερεθίσματα και συναισθήματα.  Η γυναίκα έπρεπε να είναι σεμνή, όμορφη και υγιής, προκειμένου να συμβιβάζεται με τα πρότυπα μιας ανδροκρατικής κοινωνίας.  Η υποταγή των γυναικών είναι αναπόσπαστο κομμάτι του δημοκρατικού συστήματος.  Οι λιγοστές εξαιρέσεις που επιβεβαιώνουν τον κανόνα έρχονται από τη Σπάρτη, όπου η εκπαίδευση των γυναικών και τα ιδιαίτερα ήθη επέβαλλαν μια διαφορετική πρακτική.
  • 5.
    Η γυναίκα στηνΑρχαία Σπάρτη  Στη Σπάρτη οι γυναίκες «ξέφυγαν πραγματικά από την πατρική η συζυγική κηδεμονία».  Η γυναικεία ελευθερία σε καμία άλλη πόλη του αρχαίου Ελληνικού Κόσμου δεν εκδηλώθηκε τόσο έμπρακτα, όσο στην Λακωνική Πολιτεία.  Οι Σπαρτιάτισσες είχαν το αποκλειστικό προνόμιο, απ' όλες τις άλλες Ελληνίδες, να γυμνάζονται ισότιμα με τους άνδρες και να κυκλοφορούν άνευ περιορισμών.  Η ανατροφή των κοριτσιών εναπόκειτο στην κρίση και στη βούληση των γονέων τους, η μόνη δε υποχρέωσή τους ήταν να γυμνάζονται.
  • 6.
    Για να επιλέξει κάποιος μια γυναίκα, αυτή έπρεπε να είναι υγιής και να είναι ικανή να φέρει στον κόσμο γερά παιδιά.  Ελευθερία εκφραζόταν και στη γυναικεία αμφίεση.  Οι Σπαρτιάτισσες φορούσαν τις φαινομηρίδες, που ήταν πολύ κοντοί χιτώνες.  Οι νέες κοπέλες σε μερικές περιπτώσεις κυκλοφορούσαν γυμνές.
  • 7.
    Ένα αρχαίο ρητόγια τις Σπαρτιάτισσες Ερωτηθείσα υ πό τινος Αττικής , «διά τι υμείς άρχετε μόναι των ανδρών αι Λάκαιναι ;» «ότι », έφη , «και τίκτομεν μόναι άνδρας »… Πλούταρχος, 47-120 μ.Χ., Αρχαίος Έλληνας ιστορικός απόδοση: οι Σπαρτιάτισσες είναι οι μόνες γυναίκες στην Ελλάδα που κυβερνάνε άντρες επειδή μόνο αυτές γεννάνε άντρες…
  • 8.
    Εταίρες  Δεν περιορίζονται στο να προσφέρουν σεξουαλικές υπηρεσίες.  Η λέξη «εταίρα» σημαίνει «σύντροφος».  Διέθεταν ευρεία μόρφωση και μπορούσαν να λάβουν μέρος σε συζητήσεις καλλιεργημένων ανθρώπων.  Η Ασπασία που συντέλεσε σύντροφο του Περικλή ήταν μια από τις επιφανέστερες εταίρες του 5ου αιώνα π.Χ.
  • 9.
    Ο θεσμός τουγάμου στην Σπάρτη Ο γάμος ήταν θεσμός υποχρεωτικός, για όλους. Επειδή η αποστολή της οικογένειας στην Σπάρτη ήταν η γένεση υγιών παιδιών, ο άνδρας μπορούσε να συγκατατεθεί ώστε η γυναίκα του να συνευρεθεί με έναν άλλο Σπαρτιάτη, προκειμένου να προκύψει από την ένωσή τους ένα υγιές τέκνο, χωρίς αυτό να θεωρείται καθόλου επιλήψιμο.
  • 10.
    Η γυναίκα στηναρχαία Αθήνα  συµβολίζει το εσωτερικό του σπιτιού, να βρίσκεται υπό τον "κύριο" και να µην έχει πολιτικά δικαιώµατα.  ήταν αρκετά δύσκολο να αποκτήσει την ανεξαρτησία της.  έπαιζαν περιορισµένο ρόλο στην πολιτική ζωή, στερούµενες το δικαίωµα ψήφου.  ηγούντο στα κοινωνικά και θρησκευτικά τελετουργικά, τα οποία ήταν εξίσου σηµαντικά.
  • 11.
    µετείχαν της εκπαίδευσης.  πάρα πολλές γυναίκες διέπρεψαν στον χώρο της επιστήµης.
  • 12.
    Ο θεσμός τουγάμου στην Αρχαία Αθήνα Στην Αθήνα τα κορίτσια δεν επιτρεπόταν να έχουν καμία επαφή πριν παντρευτούν. Ο μοναδικός τρόπος για να επιλέξει σύζυγο μια κοπέλα ήταν το συνοικέσιο, το οποίο γινόταν από τις προξενήτρες. Ο πατέρας της νύφης και του γαμπρού συμφωνούσαν ενώπιον μαρτύρων να παντρευτούν τα παιδιά.
  • 13.
    Ο νόμος τηςΓόρτυνας  Ανάγεται στον 5ο αι. π.Χ.  Οι γυναίκες έχουν το δικαίωμα να κατέχουν περιουσία, να τη διαχειρίζονται και να την κληρονομούν.  Σε περίπτωση μάλιστα διαζυγίου η γυναίκα διατηρούσε το μισό της περιουσίας της.
  • 14.
    Συνεργάστηκαν: Γαλιώτου Αγγελική Βώρρου Ουρανία-Ξακουστή ΒυτόγιαννηΚατερίνα Βρουστούρη Σοφία Υπεύθυνη καθηγήτρια: Πεπόνη Αθανασία