Dokumen ini membincangkan pembentukan Malaysia yang melibatkan penyatuan tanah Melayu, Sabah, Sarawak, dan Brunei pada 16 September 1963. Penubuhan ini bertujuan untuk mengelakkan pengaruh komunis, memberikan kemerdekaan kepada wilayah-wilayah tersebut, serta berkongsi sumber ekonomi. Proses penggabungan melibatkan pelbagai perundingan dan reaksi daripada parti politik serta penduduk di kawasan terlibat, termasuk penolakan dari Brunei dan Singapura yang akhirnya keluar dari Malaysia pada tahun 1965.

1. PEMBENTUKAN MALAYSIA

2. PENGENALAN Parti Perikatan yang memerintah tanah melayu mendapati keadaan politik tidak tenteram di negara jiran memberi kesan kepada tanah melayu, PM pertama menyuarakan menubuhkan Gagasan Malaysia yg melibatkan Tanah Melayu, Borneo Utara(Sabah), Sarawak dan Brunei

3. GAGASAN MALAYSIA 27 Mei 1961, idea penubuhan tercetus. Mewujudkan satu bentuk penyatuan ekonomi dan politik – persekutuan tanah melayu, dgn wilayah jajahan british (borneo utara, sarawak dan brunei) Beberapa pertemuan: * Lee Kuan Yew (Jan 1961) * Senu Abdul Rahman (tinjauan sabah, sarawak, brunei,1960) * PM British, Harold MacMillan di london (1961)

4. Penggabungan wilayah ini pernah dibincangkan beberapa kali. Abad ke-19, Lord Brassey (Peng. SBBU) : * menggabungkan wil. jajahan borneo, NNM & NNS (ditolak oleh pemegang saham tersebut) 1949-1952, Malcom McDonald (ditolak) 1954, Mohd Ghazali Shafie – Komanwel Asia Tenggara (ditolak)

5. Faktor Penubuhan Malaysia Mengelakkan ancaman & pengaruh komunis Memberikan kemerdekaan kpd Sabah, Sarawak, Singapura dan Brunei Perkongsian faedah ekonomi Menjaga hak & kepentingan kaum bumiputera Membela masyarakat bumiputera di Sabah & Sarawak

6. Mengelakkan ancaman & pengaruh Komunis Parti Tindakan Rakyat (People’s Action Party –PAP, Lee Kuan Yew) – mengalami kemerosotan, kalah pilihnraya di Hong Lim (Mei 1961) Ong Eng Guan : Parti Rakyat Singapura (United People’s Party – UPP) , Parti Buruh di Anson menang akibat pengaruh sayap kiri PAP – membentuk sosialis. Pihak British & Tanah Melayu bimbang Singapura didasari dgn Komunisme.

7. Kerajaan Perikatan – pencantuman Singapura, sabah, sarawah & brunei bg mengelakkan politik tidak sihat. Pengaruh komunis merebak ke Sarawak. * Liga Belia Demokratik Cina Seberang Laut * Persatuan Belia Maju Sarawak * Parti Bersatu Rakyat Sarawak (SUPP) (menghasut kaum cina menentang British, ideologi komunisme)

8. Segerakan kemerdekaan di Sabah & Sarawak. 1960, british dlm pertimbangan beri kemerdekaan 5 thn lg kepada Sabah & Sarawak – ekonomi & politik tidak kukuh. Disangkal oleh Tunku Abd. Rahman. Jika gabung lebih awal, bumiputera menikmati layanan baik Mengelakkan komunis memerintah Memberi kemerdekaan kepada Sabah, Sarawak, Brunei & Singapura

9. Melalui Persekutuan Malaysia: * sumber ekonomi dikongsi * bantu negara anggota yg miskin - sabah, sarawak * Tanah Melayu – kaya sumber bahan mentah * Brunei – minyak * Singapura – ekonimi lebih selamat Perkongsian Faedah Ekonomi

10. Membela Masyarakat Bumiputera Sabah & Sarawak Ekonomi / jawatan tinggi di pegang oleh orang asing. Sejumlah besar rakyat bekerja dalam sektor pertanian. Kekurangan infrastruktur Faedah penggabungan: * layanan istimewa. * kedudukan isimewa dalam Perlembagaan Persekutuan Malaysia .

11. Menjaga Kepentingan Hak Kaum Bumiputera Menjaga kepentingan kaum bumiputera Pencantuman sabah, sarawak menambah bilangan orang melayu dan bumiputera

12. REAKSI SABAH, SARAWAK, BRUNEI & sINGAPURA SARAWAK Ramai menentang krn tiada faedah ekonomi. Parti Menentang Parti Negara Sarawak (PANAS) - Temenggung Jugah Parti Rakyat Bersatu Sarawak - Ong kee Hui (SUPP) Parti Kebangsaan Sarawak - Stephen Kalong Ningkan 12 Jun 1959(SNAP) Parti Menyokong Barisan Rakyat Jati Sarawak

13. SABAH Anti Malaysia Parti Menentang Parti Kebangsaan sabah Bersatu (United National Kadazan Organization – UNKO) Donald Stephen, kaum kadazan. Pasok Momogun Kebangsaan Utara, G.S. Sundang, Kaum Murut

14. Parti Menyokong Pertubuhan Kebangsaan Sabah Bersatu (United Sabah National Organization – USNO) , Disember 1961, datu Mustapha Datu Harun. Awal 1963, fikiran pendudukan berubah. Pengerusi UNKO, Donald Stephen bersetuju. SUPP satu2nya parti yang menentang.

15. BRUNEI Pihak Menentang Parti Rakyat Brunei , A.M Azahari (parti berpengaruh) Berminat penyatuan borneo utara melibatkan brunei, sabah & sarawak. Khuatiri brunei hilang kekayaan hasil bumi (minyak) Pihak Menyokong Sultan Omat Ali Saifuddin menyokong konsep Malaysia

16. SINGAPURA Pihak Menentang Rakyat Singapura (United People’s Party – UPP) Pihak Menyokong PAP (Parti Tindakan Rakyat), Lee Kuan Yew Disebabkan kekalahan PAP di Hong Lin & Anson Parti Buruh Singapura (bersetuju ttp beranggapan sukar dilaksanakan)

17. Reaksi Negara Asean – Indonesia & Filipina INDONESIA Tiada halangan atas penubuhan Malaysia Dr. Subandrio (Menteri Luar Indonesia) 13 November 1961 – tidak menghalang penubuhan Malaysia 8 Disember 1962 – menentang kera & sokong Parti Rakyat Brunei. 20 Januari 1963 – Sukarno “GANYANG MALAYSIA” 11 Februari 1963 – Dr. Subandrio isytihar tentang.

18. Faktor penentangan Sukarno merasakan Tunku Abd. Rahaman mebelakangi jirannya dgn membuat pengumuman. Penubuhan Malaysia mengagalkan rancangan penubuhan Indonesia Raya (Melayu Raya) Tentera dihantar di sempadan Sabah/Sarawak, Pantai Barat Johor. Langkah Wujud MAPHILINDO – tidak berjaya 1965, Sukarno digulingkan, Jeneral Suharto ambil alih Menteri Luar – Adam Malik membuat perjanjian perdamaian dgn Malaysia (Ogos 1966).

19. FILIPINA Menentang penubuhan Malaysia Faktor penentangan Hak Sabah ke atas Filipina, surat bertarikh 22 Jun 1962. Sabah pernah duduk di bawah kerajaan (Sulu sebahagian wilayah Filipina) Surat bertarikh 24 Mei 1962, tuntutan ke atas sabah ditentang british. 28 Januari 1963, presiden Macapagal telah membuat kecaman. Penduduk sabah ingin menyertai secara sukarela.

20. Lewat tahun 1962 dan tahun 1963, majoriti penduduk di Sabah dan Sarawak bersetuju bergabung – Persekutuan Malaysia PROSES PEMBENTUKAN MALAYSIA JAWATANKUASA PERANAN Jawatankuasa Perundingan Perpaduan Malaysia (JPPM) – 4 kali perjumpaan: Jesselton (21 Ogos 1961) Kuching (18 Disember 1961) Kuala Lumpur (6 Januari 1962) Singapura (1 februari 1962) Dipengerusikan olah Donald Stephen Dianggotai oleh wakil-wakil dari semua wilayah terlibat berfungsi utk menerangkan konsep pembentukan kpd pnddk Sabah, Sarawak & Brunei. Mengumpul idea & pendapat penduduk mengenai rancangan pembentukan Malaysia.

21. JAWATANKUASA PERANAN Suruhanjaya Cobbold (16 Januari 1962) Diketuai Lord Cobbold Wakil kerajaan British : Anthony Abell, David Waterson) Wakil Tanah Melayu : Dato Wong Pow Nee, Tan Sri Mohd Ghazali Shafie. Bertujuan meninjau pendapat pnddk Sabah & Sarawak. 80% pnddk menyokong. Terbahagi 3 golongan: 1. 1/3 menyokong penuh tanpa syarat 2. 1/3 menyokong dgn syarat & jaminan 3. 1/3 ingin merdeka dahulu & ingin kekal di bwh british.

22. JAWATANKUASA PERANAN Jawatankuasa Antara Kerajaan (JAK) Disahkan British (9 Julai 1963) Diketuai Lord Landsdowne, Tun Abdul Razak Hussien, wakil kerajaan british dan wakil dari sabah, sarawak & singapura. Membentuk Perlembagaan Persekutuan Tanah Melayu 1957, Laporan Suruhanjaya Cobbold & Jawatankuasa Perundingan Perpaduan Malaysia. Perkara utama: agama Islam, bahasa Melayu, kawalan imegresen, pendidikan dan perwwaqkilan bagi sabah, sarawak dan brunei.

23. JAWATANKUASA PERANAN Referendum Singapura Meninjau pendapat penduduk Singapura 71% menyokong dgn syarat yang ditetapkan oleh kerajaan Singapura. Secara keseluruhannya bersetuju. Pilihan A : Rakyat bersetuju bergabung dgn syarat yg ditetapkan oleh kerajaan singapura & persekutuan Tanah Melayu melalui Kertas Putih – November 1961

24. JAWATANKUASA PERANAN Pilihan B : Rakyat bersetuju bergabung tanpa syarat & kedudukan Singapura akan menjadi seperti Negeri-Negeri Melayu lain Pilihan C : rakyat bersetuju bergabung dgn syarat dan faedah yang hampir sama seperti yang diperolehi oleh wilayah borneo dengan penyertaan ini.

25. Malaysia 16 September 1963

26. ISU-ISU YANG TIMBUL BRUNEI Sultan Omar Ali Saifuddin membatalkan rancangan kemasukan dgn beberapa permintaan: 1. menuntut 10 buah kerusi parlimen 2. menguasai semua hasil minyak. 3. memegang autonomi hal kewangan pd peringkat awal. 4. mengekalkan semua pelaburannya. 5. mengekalkan kadar percukaian yang rendah 6. meneruskan rogram pendidikan & kebajikan 7. menuntut keselamatan Brunei terjamin 8. kuasa baginda dalam majlis raja-raja dikira dari tarikh baginda menjadi sultan dan bukannya tarikh kemasukan brunei ke Malaysia

27. Dipersetujui oleh Tunku Abdul Rahman, tp Sultan Brunei tidak mahu menandatangani A.M Azahari (Parti Rakyat Brunei) menghantar memorandum bantahan kpd Majlis Mesyuarat Undang2 Negeri Brunei. Berlaku pemberontakan 18 Disember 1962. Mendapat bantuan Indonesia, didalangi oleh PKI, berjaya dikalahkan oleh kerajaan Brunei dgn bantuan Tanah Melayu & British Kemasukan brunei bermasalah & penyertaannya dibatalkan

28. SINGAPURA 23 Ogos 1961 , persetujuan dlm Kertas Putih menyatakan aspek pertahanan, hubungan luar dan keselamatan. Kertas putih diisytihar secara rasmi November 1961: * aspek pertahanan, perhubingan luar dan keselamatan menjadi tanggungjawab persekutuan. * pendidikan & tenaga buruh menjadi tangunggjawab kerajaan singapura. * Ekonomi, perindustrian dan perkilangan menjadi tangungjawab bersama. Singapura membentuk United Opposition Front yg memperjuangkan konsep Malaysia untuk orang Malaysia – desakan penghapusan keistimewaan hak orang Melayu.

29. OGOS 1965 SINGAPURA KELUAR DARI MALAYSIA