Phcn tự kỷ (phát hiện sớm)

Phát hiện sớm trẻ TK
• Phát hiện trước 3 tuổi.
• Có những trẻ được phát hiện từ 6 tháng –
18 tháng.
• Những trường hợp phát hiện dưới 18
tháng là những trường hợp điển hình.

Các dấu hiệu giành cho cha mẹ
• Lúc 6 tháng tuổi:
- Trẻ ít bi bô.
- Ít đáp lại âm thanh của người chăm sóc.
- Ít thể hiện nét mặt với người chăm sóc.
- Có các mẫu cử động kỳ quặc, không bình
thường: cách bò trườn, cầm nắm đồ vật.

• 9 - 12 tháng:
- Ít hoặc không sử dụng cử chỉ để giao tiếp.
- Ít hoặc không có giao tiếp xã hội: khoe, chia sẻ…
- Ít thể hiện các âm thanh.
- Hiểu cử chỉ của ngươi khác kém.
- Ít có phản ứng khi được gọi tên
- Bị hút vào một vật hoặc một chuyển động.
- Khó hoặc không biết bắt chước cử động dù có lúc trẻ làm
được.
- Không cố gắng làm người khác cười.

• 14 - 16 tháng:
- Ít nhìn mặt người chăm sóc kể cả khi đang nói chuyện về
trẻ.
- Không nói những từ đầu tiên.
- Chỉ có thể gây được sự chú ý khi trẻ thích một cái gì.
- Dán mắt vào phim hoạt hình.
- Nhại lại những gì người khác nói một cách không chủ ý.
- Thiếu sự thể hiện nét mặt khi giao tiếp.
- Ít bắt chước và ít giao lưu.
- Hành vi định hình.
- Không biết chơi giả vờ.

Dấu hiệu báo động
• Viện Hàn lâm Thần kinh học của Mỹ đưa ra các
dấu hiệu báo động của TK:
- Không bi bô, không biết dùng cử chỉ, dấu lúc
khoảng 12 tháng tuổi.
- Không biết nói từ đơn lúc 16 tháng.
- Không biết đáp lại khi được gọi tên.
- Không tự nói câu có 2 từ lúc 24 tháng tuổi.
- Mất kỹ năng ngôn ngữ hoặc kỹ năng xã hội vào
bất kỳ độ tuổi nào.

Quy trình chẩn đoán trẻ TK
• 4 dấu hiệu tuyệt đối:
- Không nói bập bẹ hoặc chỉ tay lúc 12 tháng tuổi.
- Không chia sẻ sự quan tâm về một vật với người
khác.
- Không nói được phát ngôn với từ đơn lúc 16
tháng và phát ngôn 2 từ lúc 2 tuổi.
- Mất ngôn ngữ hoặc kỹ năng xã hội tại bất kỳ độ
tuổi nào.

- Trắc nghiệm chẩn đoán sớm TK CHAT.
- Trắc nghiệm về kỹ năng xã hội.
- Trắc nghiệm về hành vi.

• Nếu xác định đúng TK cần:
- Đánh giá thính học.
- Khám lượng giá của chuyên gia tâm lý,
ngôn ngữ, giáo dục, thần kinh.
- Chẩn đoán nguyên nhân.
- Xét nghiệm gene.

• Trẻ bị thiếu các hành vi điển hình như:
- Biết khoe.
- Mắt nhìn linh hoạt, phù hợp.
- Biết thể hiện nét mặt ấm áp, vui sướng.
- Quay lại khi được gọi tên.
- Chia sẻ mối quan tâm, thích thú.
- Phối hợp các kỹ năng giao tiếp không lời.
• Trẻ có biểu hiện:
- Thể hiện các hành vi bất thường.
- Các cử động lặp lại với đồ vật.
- Cử động hoặc tư thế lặp lại của cơ thể.
Bộ câu hỏi CHAT

• Trong đó, các dấu hiệu chủ chốt:
- Mắt nhìn thiếu linh hoạt, phù hợp.
- Ít hoặc không biết chia sẻ cảm xúc.
- Thiếu các cư chỉ đồng thuận: gật đầu thể hiện sự
đồng ý, xua tay thể hiện sự phản đối.
- Hạn chế sử dụng lời nói.
- Không biết chơi giả vờ, hạn chế sử dụng đồ vật như
thường lệ.
- Có các cách thức giao tiếp khác thường: dùng tay
người khác để chỉ đồ vật, nhại lời của người khác.
Bộ câu hỏi CHAT

• Trắc nghiệm DSM-IV của Mỹ năm 1994
Một trẻ sẽ được chẩn đoán là TK khi có ít
nhất 6 dấu hiệu từ mục 1, 2 và 3; trong đó
ít nhất có 2 dấu hiệu từ mục 1, 1 dấu hiệu
từ mục 2 và 1 dấu hiệu từ mục 3.
Tiêu chuẩn xác định trẻ TK

1. Khiếm khuyết về chất lượng quan hệ xã hội:
* KK sử dụng hành vi không lời:
- Không giao tiếp bằng mắt khi được gọi hỏi.
- Không chỉ tay vào vật mà trẻ thích.
- Không kéo tay người khác để yêu cầu.
- Không biết xòe tay xin, khoanh tay ạ.
- Không biết lắc đầu phản đối, gật đầu đồng tình.
- Không thể hiện nét mặt khi đồng ý, không đồng ý.
- Không chào hỏi bằng điệu bộ (vẫy tay…).

* Kém phát triển mối quan hệ bạn hữu tương ứng với
lứa tuổi:
- Không chơi khi trẻ khác rủ.
- Không chủ động rủ trẻ khác chơi.
- Không chơi cùng một nhóm trẻ.
- Không biết tuân theo luật chơi.

1. Khiêm khuyết về chất lượng quan hệ xã hội:
* Thiếu chia sẻ quan tâm thích thú:
- Không biết khoe khi được cho đồ vật, đồ ăn.
- Không biết khoe đồ vật mà trẻ thích.
- Không biểu hiện nét mặt thích thú khi được cho.

* Thiếu quan hệ xã hội hoặc thể hiện tình cảm:
- Không thể hiện niềm vui khi bố mẹ về.
- Không âu yếm với bố mẹ.
- Không nhân biệt được sự có mặt của người khác.
- Không quay đầu lại khi được gọi tên.
- Không thể hiện vui buồn.
- Tình cảm bất thường khi không đồng ý.

2. Khiếm khuyết chất lượng giao tiếp:
* Chậm/không phát triên kỹ năng nói so với tuổi:
- Không tự gọi đối tượng giao tiếp.
- Không tự thể hiện nội dung giao tiếp.
- Không duy trì hội thoại bằng lời.
- Không biết nhận xét, bình luận.
- Không biết đặt câu hỏi.

* Sử dụng ngôn ngữ trùng lặp, dập khuôn hoặc ngôn
ngữ lập dị:
- Phát ra một chuỗi âm thanh khác thường.
- Phát ra một số từ lặp lại.
- Nói một câu cho mọi tình huống.
- Nhại lại lời nói của người khác nghe thấy trong quá
khứ.
- Nhại lại lời nói của người khác khi vừa nghe thấy.

* Thiếu kỹ năng chơi đa dạng, giả vờ, bắt chước mang
tính xã hội phù hợp với tuổi:
- Không biết chơi đồ chơi.
- Chơi với đồ chơi một cách bất thường: mút, ngửi,
liếm, nhìn…
- Ném, gặm, đập đồ chơi.
- Không biết chơi giả vờ.
- Không biết bắt chước hành động.
- Không biết bắt chước âm thanh.

3. Có hành vi bất thường:
* Bận tâm bao trùm, thích thú mang tính định hình bất
thường cả về cường độ và tập trung:
- Thích đồ chơi, đồ vật.
- Thích mùi vị.
- Thích sờ vào bề mặt.

* Bị cuốn hút không cưỡng lại được bằng các cử
động, nghi thức:
- Bị hút vào một đồ chơi, đồ vật.
- Mê mẩn với thao tác của đồ dùng trong nhà.
- Say sưa quay bánh ôtô, xe đạp, đồ vật.

* Cử động chân tay lặp lại hoặc rập khuôn:
- Thích đu đưa thân mình, chân tay.
- Thích đi nhón trên mũi chân.
- Thích vê xoắn vặn tay, đập tay.
- Nghiện soi ngắm tay.

• Bận tâm dai dẳng với những chi tiết của vật:
- Nghiên cứu đồ vật, đồ chơi.
- Mê mẩn chơi, ngắm một phần nào đó của đồ vật.

• Với các điều kiện chậm hoặc có rối loạn chức năng
ở một trong các lĩnh vực sau, xuất hiện trước 3 tuổi:
- Quan hệ xã hội.
- Ngôn ngữ sử dụng trong giao tiếp xã hội.
- Chơi mang tính biểu tượng hoặc tưởng tượng.
• Các rối loạn không rõ hơn khi được giải thích bằng
Hội chứng Rett hoặc hội chứng mất hòa nhập ở trẻ
em.

Phcn tự kỷ (phát hiện sớm)

More Related Content

Similar to Phcn tự kỷ (phát hiện sớm)

More from Nguyễn Bá Khánh Hòa

Phcn tự kỷ (phát hiện sớm)