Narrativa, poesía, teatro e ensaio na actualidade
Narrativa actual A partir de 1985 consolidación e diversificación temática. Ensino: Ampliación de mercado Ricaz literatura infantil e xuvenil Mundo editorial (aumento): Sotelo Blanco, Ir Indo, Do Cumio e Espiral Maior. Premios literarios: relevancia e consolidación. 1986: Premio Merlín (Xerais) 1989: García Barros Eixe Atlántico (galego e portugués)  Novidade temática e o experimentalismo: Pouco éxito. Crise da narrativa sociolóxica substituída por ensaio e crónica. Desaparición narrativa ruralista.
Liñas temáticas: Narrativa de xénero:  Ciencia ficción (Ramón Caride) Erótica (Bieito Iglesias) Sentimental (Ramiro Fonte) Western (Reigosa) Novela policíaca: Maior difusión Público xuvenil Crime en Compostela Novela negra: Costumismo urbano Crítica social Experimentalismo expresivo Roque Morteiro (Xelís de Toro)
Narrativa humorística: Humor mesturado coa crítica social e de costumes Gonzalo Navaza; Xavier Alcalá Novela Histórica: Recollen momentos da nosa historia Darío Xohán Cabana; María Gándara
Narrativa fantástica e marabillosa: Modelos Cunqueiro e tradición artúrica e cabaleiresca Darío Xohan Cabana e Xosé Miranda Narrativa lírica: Tratamento poético da linguaxe Anxo Angueira; Ramiro Fonte
Narrativa urbana e experimental: Experimentación formal Exploración de mundos narrativos infrecuentes (marxinalidade urbana) Suso de Toro; Cid Cabido;  Fenómeno recente literatura Bravú Jaureguizar; Fran Alonso Autores: Suso de Toro; Xosé Carlos Caneiro; Manuel Rivas
Poesía Actual Primeira metade dos 80: Consolídase a renovación poética Irrupción numero grupo poetas novos Idade de ouro Elementos de cohesión (Xeración dos 80) Volumes colectivos: De amor e desamor I  (1984) De amor e desmor II  (1985) Colaboración en revistas (Dorna; Luces de Galicia) Festival de Poesía do Condado
Trazos fundamentais: Afán culturalista e decadentismo estético (distanciamento poeta-sociedade) Síntese entre modernidade e tradición Experimentación Integración cultura urbana e marxinal Temática intimista Arte da linguaxe Admiración por Cunqueiro e Manuel Antonio
Xeración dos 90 Modificación profunda e positiva.  Fenómenos causantes: Etapa de madurez expresiva e calidade Aparición de novas voces que por idade pertencerían ao grupo anterior Superación por parte dun grupo de epígonos dos 80 das dificultades para publicar Aparición de poetas novos (Xeración dos 90) publican libros (individuais e colectivos) e gañan diversos premios
Teatro actual Iniciativas: Progresiva profesionalización dalgúns grupos (Antroido, Troula) Aparición de novos grupos (Teatro do Atlántico, Chévere, Teatro do Morcego) Centro Dramático Galego Convocatorias de premios (Álvaro Cunqueiro, Rafael Dieste) Coleccións (Biblioteca do Arlequín, Cadernos na Escola Dramática Galega) Edición de monografías, diccionarios, estudos. Apertura de salas teatrais (Nasa en Santiago) Revistas de información xeral e crítica sobre o teatro (Revista Galega de Teatro)
Liñas Temáticas: Crítica (Humor; sátira), irónica, lúdica e culta (teatro dentro do teatro) Intertextualidade; referencias a grandes obras do teatro universal Continúa o teatro histórico.
ENSAIO Últimas décadas XX: Etapa prolífica e fecunda. Ensaio permite articular o novo pensamento. Factores: Aparición e consolidación de revistas: A Trabe de ouro Creación de coleccións de ensaio nas editoriais. Galeguización da universidade.
Liñas temáticas: Ensaio económico e político Revista de Economía de Galicia Temas: desenvolvemento agrario, cooperativismo, problemática pesquera Obras: O atraso económico de Galicia  (Xosé Manuel Beiras) A Galicia posible  (Carlos Mella)
Ensaio sociolingüístico Problemática histórica e situación conflictiva do idioma galego Obras: Do galego e da Galiza  (Carballo Calero) O porvir da lingua galega  (Alonso Montero) O galego e as leis  (Pilar García Negro)
Ensaio teolóxico e filosófico Contra a actitude da igrexa galega xorde un grupo de ensaístas que reintrepretan a fe O misterio do lume  (Chao Rego) Teoloxía e sociedade  (Torres Queiruga) Ensaio filosófico: Menor cultivo Sobre o tempo e outros desatinos  (Antón Baamonde)
Ensaio antropolóxico e etnográfico Romeiros do alén  (Marcial Gondar) Cultura popular  (Mariño Ferro)
Ensaio feminista Análise da realidade galega óptica feminista Recuperemos as mans  (María Xosé Queizán)
Ensaio biocientífico e medioambiental Biocientífico:  Disciplinas Medicina-Física-Matemáticas Déficit notorio Medioambiental: Máis prolífico Revista: Adega-Cadernos Obras: Os incendios forestais  (A. Álvarez Sousa) As centrais térmicas .  A choiva aceda  (R. Varela)
Ensaio humanístico-social Moi abundante Diversas materias: Historia, Xeografía, Historia da Arte, Lingua e literatura. Psicoloxía e psiquiatría: O voluntariado social  (Santiago González) O futbol na sociedade galega  (A. Eiré) Didáctica e pedagoxía: Escolas e mestres  (Antón Costa) Ensaios sobre xornalismo A prensa local e comarcal en Galicia  (G. Llorca)

Literatura Actual

  • 1.
    Narrativa, poesía, teatroe ensaio na actualidade
  • 2.
    Narrativa actual Apartir de 1985 consolidación e diversificación temática. Ensino: Ampliación de mercado Ricaz literatura infantil e xuvenil Mundo editorial (aumento): Sotelo Blanco, Ir Indo, Do Cumio e Espiral Maior. Premios literarios: relevancia e consolidación. 1986: Premio Merlín (Xerais) 1989: García Barros Eixe Atlántico (galego e portugués) Novidade temática e o experimentalismo: Pouco éxito. Crise da narrativa sociolóxica substituída por ensaio e crónica. Desaparición narrativa ruralista.
  • 3.
    Liñas temáticas: Narrativade xénero: Ciencia ficción (Ramón Caride) Erótica (Bieito Iglesias) Sentimental (Ramiro Fonte) Western (Reigosa) Novela policíaca: Maior difusión Público xuvenil Crime en Compostela Novela negra: Costumismo urbano Crítica social Experimentalismo expresivo Roque Morteiro (Xelís de Toro)
  • 4.
    Narrativa humorística: Humormesturado coa crítica social e de costumes Gonzalo Navaza; Xavier Alcalá Novela Histórica: Recollen momentos da nosa historia Darío Xohán Cabana; María Gándara
  • 5.
    Narrativa fantástica emarabillosa: Modelos Cunqueiro e tradición artúrica e cabaleiresca Darío Xohan Cabana e Xosé Miranda Narrativa lírica: Tratamento poético da linguaxe Anxo Angueira; Ramiro Fonte
  • 6.
    Narrativa urbana eexperimental: Experimentación formal Exploración de mundos narrativos infrecuentes (marxinalidade urbana) Suso de Toro; Cid Cabido; Fenómeno recente literatura Bravú Jaureguizar; Fran Alonso Autores: Suso de Toro; Xosé Carlos Caneiro; Manuel Rivas
  • 7.
    Poesía Actual Primeirametade dos 80: Consolídase a renovación poética Irrupción numero grupo poetas novos Idade de ouro Elementos de cohesión (Xeración dos 80) Volumes colectivos: De amor e desamor I (1984) De amor e desmor II (1985) Colaboración en revistas (Dorna; Luces de Galicia) Festival de Poesía do Condado
  • 8.
    Trazos fundamentais: Afánculturalista e decadentismo estético (distanciamento poeta-sociedade) Síntese entre modernidade e tradición Experimentación Integración cultura urbana e marxinal Temática intimista Arte da linguaxe Admiración por Cunqueiro e Manuel Antonio
  • 9.
    Xeración dos 90Modificación profunda e positiva. Fenómenos causantes: Etapa de madurez expresiva e calidade Aparición de novas voces que por idade pertencerían ao grupo anterior Superación por parte dun grupo de epígonos dos 80 das dificultades para publicar Aparición de poetas novos (Xeración dos 90) publican libros (individuais e colectivos) e gañan diversos premios
  • 10.
    Teatro actual Iniciativas:Progresiva profesionalización dalgúns grupos (Antroido, Troula) Aparición de novos grupos (Teatro do Atlántico, Chévere, Teatro do Morcego) Centro Dramático Galego Convocatorias de premios (Álvaro Cunqueiro, Rafael Dieste) Coleccións (Biblioteca do Arlequín, Cadernos na Escola Dramática Galega) Edición de monografías, diccionarios, estudos. Apertura de salas teatrais (Nasa en Santiago) Revistas de información xeral e crítica sobre o teatro (Revista Galega de Teatro)
  • 11.
    Liñas Temáticas: Crítica(Humor; sátira), irónica, lúdica e culta (teatro dentro do teatro) Intertextualidade; referencias a grandes obras do teatro universal Continúa o teatro histórico.
  • 12.
    ENSAIO Últimas décadasXX: Etapa prolífica e fecunda. Ensaio permite articular o novo pensamento. Factores: Aparición e consolidación de revistas: A Trabe de ouro Creación de coleccións de ensaio nas editoriais. Galeguización da universidade.
  • 13.
    Liñas temáticas: Ensaioeconómico e político Revista de Economía de Galicia Temas: desenvolvemento agrario, cooperativismo, problemática pesquera Obras: O atraso económico de Galicia (Xosé Manuel Beiras) A Galicia posible (Carlos Mella)
  • 14.
    Ensaio sociolingüístico Problemáticahistórica e situación conflictiva do idioma galego Obras: Do galego e da Galiza (Carballo Calero) O porvir da lingua galega (Alonso Montero) O galego e as leis (Pilar García Negro)
  • 15.
    Ensaio teolóxico efilosófico Contra a actitude da igrexa galega xorde un grupo de ensaístas que reintrepretan a fe O misterio do lume (Chao Rego) Teoloxía e sociedade (Torres Queiruga) Ensaio filosófico: Menor cultivo Sobre o tempo e outros desatinos (Antón Baamonde)
  • 16.
    Ensaio antropolóxico eetnográfico Romeiros do alén (Marcial Gondar) Cultura popular (Mariño Ferro)
  • 17.
    Ensaio feminista Análiseda realidade galega óptica feminista Recuperemos as mans (María Xosé Queizán)
  • 18.
    Ensaio biocientífico emedioambiental Biocientífico: Disciplinas Medicina-Física-Matemáticas Déficit notorio Medioambiental: Máis prolífico Revista: Adega-Cadernos Obras: Os incendios forestais (A. Álvarez Sousa) As centrais térmicas . A choiva aceda (R. Varela)
  • 19.
    Ensaio humanístico-social Moiabundante Diversas materias: Historia, Xeografía, Historia da Arte, Lingua e literatura. Psicoloxía e psiquiatría: O voluntariado social (Santiago González) O futbol na sociedade galega (A. Eiré) Didáctica e pedagoxía: Escolas e mestres (Antón Costa) Ensaios sobre xornalismo A prensa local e comarcal en Galicia (G. Llorca)