Aanvulling voor de Doetank Gereedschapskist - mei 2012. Deze kaartenset omvat een groeiend aantal praktische methoden en instrumenten voor toepassing in Doetanks en daarbuiten. Deze instrumenten hebben zich bewezen hebben in andere sectoren en netwerken. Ze helpen nu om vernieuwing bij de overheid eenvoudiger, goedkoper en efficiënter te maken.

1. Slimmernetwerk
Doetanks
Gereedschapskist
Su pp le me nt
M a st er
Cl a ss 2
Versie 1.3 ~ 01 mei 2012
Gedeelde instrumenten
Vernieuwing bij de overheid wordt niet alleen
beter, maar ook eenvoudiger, goedkoper en
efficiënter als mensen slim gebruik maken
van de juiste methoden en instrumenten.
Vanuit deze Doetank gereedschapskist maak
je kennis met een groeiend aantal gratis
beschikbare ‘tools’ die zich inmiddels bewezen
hebben in andere sectoren en netwerken.

2. Slimmernetwerk
Doetanks
Gereedschapskist
Inhoudsopgave:
Deze set groeit constant. Op dit moment vind
je hier de volgende methoden & instrumenten:
Slimmernetwerk.nl Communicatie
Linkedin-groepen Communicatie
Google docs Communicatie
Blogs: Wordpress.com Communicatie
Online video: Vimeo Communicatie
Vraagstuk verhelderen Visueel Denken
Actoren kaart Visueel Denken
Persona’s Visueel Denken
Journey Map Visueel Denken
Actoren bril Idee generatie
Rapid ideation Idee generatie
Action Priority Matrix Idee generatie
Video interview Business Case
Input / Output model Onderzoek
Actieplanner Planning
Colophon:
Deze kaartenset is ontworpen door Jonas Piet
en Slimmernetwerk. Download de set hier:
www.slimmernetwerk.nl/doetanks

3. Visueel denken
Journey Map
Ervaringen rondom werkeloosheid met diverse instanties
Wat is het?
Een Journey Map illustreert een casus:
het toont belangrijke gebeurtenissen en
interacties met verschillende instanties.
Deze momenten zijn weergegeven in de tijd
(horizontale as) en hoe positief of negatief ze
beleefd werden (verticale as). Op de poster
is in één oogopslag te zien is waar dingen
misgaan, wat daaraan vooraf ging en wie
daaraan te pas kwam.

4. Visueel denken
Journey Map
Hoe werkt het?
Teken een een tijdlijn op een groot vel en
kies het perspectief van de burger/ klant/
medewerker die de meeste last heeft.
Beschrijf dan de ervaringen van die persoon
en plaats deze langs de tijdlijn, al naar gelang
het positieve of negatieve momenten waren.
Vaak werkt het makkelijker om in het heden
te beginnen en daarna terug te werken.
Wanneer je de belangrijkste gebeurtenissen
op papier hebt, verbind ze dan met een lijn die
emotionele pieken en dalen laat zien.
Wat heb je eraan?
Een Journey Map kan helpen om betrokkenen
met verschillende belangen overtuigen
van de urgentie om in te grijpen. Het helpt
om momenten te kiezen waarop het beste
ingegrepen kan worden en om ideeën te
genereren hoe het beter kan.
Meer informatie
Toepassingsvoorbeelden door Britse
overheden: http://alturl.com/4nugf
Als je vragen hebt, stuur een maltje naar
jonas.piet@gmail.com

5. Idee generatie
Actoren bril
Badges met actoren perspectieven
Wat is het?
De actoren bril is een workshoptechniek die
lijkt op de ‘Six Thinking Hats’ van Edward de
Bono. In plaats van verschillende denkwijzen,
representeren ze actoren in het project. De
brillen helpen om in de schoenen te kruipen
van deze mensen en zo hun belangen niet uit
het oog te verliezen bij het ontwerpen van een
oplossing.

6. Idee generatie
Actoren bril
Hoe werkt het?
Benoem de belangrijkste actoren, een
actoren kaart kan hierbij helpen. Maak
voor iedere belangrijke actor een persona:
wat zijn zijn/ haar beweegredenen? Hoe kan
jouw project voor hem/haar interessant zijn?
Verdeel vervolgens deze rollen / brillen. Een
persona bril hoeft uiteraard geen echte bril
te zijn, maar het helpt wel om het op een of
andere manier fysiek te maken. Een badge
of naambordje werkt ook. Houd je rol vast
gedurende de workshop.
Wat heb je eraan?
Met een actoren brill bekijk je een oplossing
vanuit verschillende perspectieven - ook
wanneer de betrokken actoren zelf niet
aanwezig zijn. Hierdoor is een betere oplossing
te ontwerpen, en is een betere argumentatie
te maken.
Meer informatie
Meer informatie over de Six Thinking Hats:
www.debonothinkingsystems.com/tools.
Stuur voor vragen een email naar ta@kl.nl.

7. Idee generatie
Rapid ideation
Een idee kaartje van de Doetank Masterclass
Wat is het?
Dit is een serie getekende kaartjes die op
een simpele manier verschillende situaties
uitbeelden. Denk aan een burger die geholpen
wordt aan de balie, een wijk-initiatief, een
vergadering, etc. Deze kaartjes worden
toegepast in workshops om creativiteit te
stimuleren en veel verschillende ideeën te
bedenken binnen beperkte tijd.

8. Idee generatie
Rapid ideation
Hoe werkt het?
Veel mensen ervaren een natuurlijke drempel
om te gaan tekenen. In een workshop is
daar geen tijd voor. Omdat op de kaartjes
al een beginnetje is gemaakt (op enigszins
slordige) wijze, is het gemakkelijker om aan
te vullen. Bovendien kunnen de tekeningetjes
associaties en nieuwe ideeën oproepen. De
tekeningen zijn allemaal onaf en ambigu
genoeg om op verschillende manieren te
interpreteren. De set moet voor iedere
workshop wel weer even aangevuld worden.
Wat heb je eraan?
Met gebruik van de Idee kaartjes bedenk je
snel veel verschillende ideeën. Bovendien zijn
bedachte ideeën eenvoudig verder ordenen
omdat ze op losse kaartjes staan.
Meer informatie
Voor een goed voorbeeld, zie Touchpoint
Templates in de Silk Method Deck:
http://socialinnovation.typepad.com/
silk/2008/10/touchpoint-temp.html

9. Idee generatie
Action Priority
Matrix
Ideeën geplaatst op de matrix, hier in de
hoek ‘hoge kosten’ en ‘hoge opbrengst’
Wat is het?
Een veelheid en diversiteit aan ideeën maakt
de kans op een goede en vernieuwende
oplossing groter. Maar dan moeten er
wel geschikte manieren zijn om de meest
veelbelovende ideeën hieruit te kiezen. Met
deze matrix (opbrengsten / kosten) kan je in
kaart brengen welke acties of ideeen het beste
passen gegeven de beschikbare middelen.

10. Idee generatie
Action Priority
Matrix
Hoe werkt het?
Wanneer je ideeën hebt bedacht, plaats ze
dan op de matrix. Het gaat om relatieve
kosten (verticale as) en opbrengsten
(horizontale as). Dit kan op een kwalitatieve
manier, op basis van gezond verstand en op
gevoel. Het kan ook met meetbare criteria,
gebaseerd op je doelstellingen. Voorbeelden
van opbrengsten: hogere klanttevredenheid,
en een betere werksfeer. Voorbeelden van
kosten: risico, tijd en moeite. Vergeet niet de
betrokkenheid van andere actoren!
Wat heb je eraan?
Door ideeën op de matrix te plaatsen, creeër je
onderscheid tussen ‘quick wins’, aantrekkelijke
en minder aantrekkelijke kansen. Het
stimuleert een discussie over kosten en
opbrengsten, dit sluit aan bij het Input /
Output model. Het toont waar gezocht moet
worden naar ‘slimme’ oplossingen.
Meer informatie
Voor ondersteuning kan je bij je coach
terecht. Een toepassingsvoorbeeld bij Britse
overheden: http://alturl.com/4nugf

11. Slimmernetwerk
Doetanks
Gereedschapskist
Hoe werkt deze kaartenset?
Kies met je Doetank de middelen die passen
bij de aanpak van je vraagstuk of werkwijze.
Deze gereedschapskist is daarbij een nuttige
ruggensteun en een bron van inspiratie.
Voor elk van de instrumenten geldt dat
ze andere mensen hielpen om sneller en
efficiënter te werk te gaan. Als Doetanker
kun je de hulp inroepen van de bijgenoemde
ervaringsdeskundige. Hij of zij kent de ‘ins en
outs’ van de toepassing ervan.
Meer gedeelde instrumenten...
Uiteindelijk moet de gereedschapskist verder
gevuld worden door het Slimmernetwerk
en Doetankers zelf. Maak jij binnen jouw
Doetank of elders gebruik van andere
instrumenten of heb je zelf een methode
ontwikkeld? Deel het met de rest van het
netwerk! Neem contact op met Thomas van
Andel: ta@kl.nl om jouw instrument toe te
voegen aan deze Doetank Gereedschapskist.
We wensen je veel succes!

12. Versie 1.1 ~ 27 maart 2012
Dit werk is gelicenseerd onder een Creative Commons
Naamsvermelding-NietCommercieel-GelijkDelen 3.0 NL