DİL GELİŞİMİ
TEMEL KAVAMLAR
Morgem: Tek sözcük ile çok şey ifadesi (Mama)
Morfem: Telgrafik konuşma araya edet ya da bağlaç
girmez (anne kalk) (baba otur)
Sentaks: Gramer yapısına uygun konuşma
Semantik: cümlelerden anlam çıkarma
Fonem: Dildeki en küçük yapı taşı olan harflerdir.
3.
DİL GELİŞİMİ
TEMEL KAVAMLAR
Aşırı kurallaştırma: kuralın tüm durumlara uygulanması
Eksik kurallaştırma: kuralı yalnızca öğrenilen örnekle
sınırlandırma
Alıcı dil: yeni bir sözcük öğrenmeye istekli olma
Kavram öğrenme: bilginin şema yada sembol olarak
kodlanması
4.
DİL GELİŞİMİ
Davranışçı Sosyal Öğrenme Biyolojik (Psiko-
Yaklaşım Yaklaşımı lingustik) Yaklaşım
Bebekler kendilerini Bebek için anne babanın Dil gelişimini biyolojik ve
istedikleri sonuca götüren model olması , çocuğun psikolojik temellere göre
sesleri tekrar ederek dili onları taklit etmesi, anne inceleyen yaklaşımdır.
öğrenirler babanın pekiştirmesi ve Temsilceleri Mc
düzeltici bilgiler vermesiyle Neill,Chomsky ve
Dil gelişimi taklit ve dil öğrenilir. Lenneberg
pekiştirme yoluyla olur
Çocuk sosyalleşme Chomskye göre insan
Pekiştirilen sesler sürecinde modelleri gözler beyninin belirli bölgeleri
öğrenilir,Pekiştirilmeyen ve taklit eder dilin kazanılmasından ve
seslerin sıklığı söner öğrenilmesinden
sorumludur.
İnsanlar doğuştan konuşma
ve iletişim yeteneğine sahip
olarak doğar
5.
DİL GELİŞİMİ
CHOMSKY’E GÖRE DİL GELİŞİMİ
Birey doğuştan dil kazanma kapasitesine sahiptir.
İnsan beyninin belirli bölgeleri dilin öğrenilmesine
aittir.
İnsanlar dil öğrenirken önce cümle yapısını kavrarlar.
Çocuklar yürümeyi öğrendikleri gibi belirli bir
olgunluğa eriştiklerinde konuşmayı da öğrenirler.
Çocuklar dil öğrenmede sırasıyla önce isimleri sonra
fiilleri, sonrada sıfatları öğrenirler.
6.
DİL GELİŞİMİ
DİL GELİŞİMİNİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER
Cinsiyet: Kız çocukları erkek çocuklarına göre daha
erken konuşur.
Çevre: Tv, Bilgisayar gibi araçlar çocukların kelime
dağarcığını geliştirir.
Ailenin sosyo-ekonomik düzeyi.
Oyun: Çocuklar oyun aracılığıyla yeni sözcükleri ve
düzgün cümle kullanmayı öğrenirler.
Yetişkinlerin örnek davranışları.
7.
PİAGET’YE GÖRE DİLGELİŞİMİ AŞAMALARI
1-Agulama –Babıldama Bebek çeşitli sesler çıkarır , ihtiyaçları için ağlar, Sesleri
evresi (0-6 aylar) bilinçsizce çıkarır
2-Heceleme Evresi Konuşma organları olgunlaşmıştır.Heceleri çıkarmaya başlar
(6-12 aylar) Örneğin: ba-ba, ma-ma vb.
Konuşmada kritik dönemdir.Çocuk çevreyi keşfetmeye
3-Tek sözcük evresi yönelmiştir.tek sözcüklerle çok şey anlatılmak istenir.Çocuk
(12-18 aylar) tek sözcükte farklı anlamlar (MORGEM) üretir. Mesela
köpek dediğinde köpek burada, köpek gitti anlamları verir.
Sözcüklerin birleştirilmesi evresidir. Kullanılan kelime sayısı
4-Telgrafik konuşma
artar. İki kelime peş peşe söylenerek anlamlı sözcükler
evresi (18-24 aylar)
oluşturulur. Baba geldi, anne kalk, anne su vb.
5-İlk gramer süreci Cümleler ve gramer kuralları hızla öğrenilir, kelime hazinesi
(24-60 aylar) genişler, kurallı ve gramere uygun cümleler kullanır.
8.
DİL GELİŞİMİ
ÖRNEK SORU:
• 1-Aşağıdakilerden hangisi çocuklarda dil gelişimini
etkileyen temel faktörlerden birisi değildir.
A)Cinsiyet B)Çevre Yaşantıları
C)Anne-Baba etkileşimi D)Kalıtımsal Özellikler
E)Dilin Geçerliğinin olması
9.
DİL GELİŞİMİ
ÖRNEK SORU:
• 2-Organizmanın benzer özellik taşıyan uyarıcılara
sembolik dilsel karşılıkları vermesi ya da zihinsel
tasarımlara dönüştürmesi aşağıdaki dil gelişimi
alanlarının hangisi ile açıklanır?
A)Telegrafik Konuşma B)Morgem Konuşma
C)Kavram Öğrenme D)Alıcı Dil
E)Pekiştirici Dil
10.
DİL GELİŞİMİ
ÖRNEK SORU:
• Bir yaşındaki bir çocuğun çevreyi keşfetmeye
yönelmesi ve tek sözcüğü kullanarak buna bağlı
olarak birden fazla anlamı zihninde üretmesi
aşağıdaki dil gelişimi kavramlarından hangisi ile
açıklanır?
A)Telegrafik Konuşma B)Morgem Konuşma
C)Kavram Öğrenme D)Alıcı Dil
E)Pekiştirici dil