Een gemeeschappelijke stam ? Ok, maar om wat te doen ?

1. EEN GEMEENSCHAPPELIJKE
STAM?
OK, MAAR … OM WAT TE
DOEN?
Nico Hirtt
Colloquium “gelijkenissen en verschillen tussen Vlaams en Franstalig onderwijsbeleid”
Brussel, 10 November 2018

2. Aangepaste R² = 52,8 %
(66,7 % zonder NED)
Structurele factoren
• Leeftijd eerste
“tracking”
• Numeriek belang van
opsplitsing in
onderwijsvormen
• Keuzevrijheid ouders
• Polarisering
concurrerende netten
• Vrijheid van de school
om leerlingen te
selecteren
• Financiering onderwijs
(< 15 j)
• Zittenblijven
PISA 2015,
eigen berekeningen
N. Hirtt (Ovds)
Combinatie van de structurele factoren
Globaleindexrechtvaardigheid

3. GELIJKE KANSEN ?

4. GELIJKE KANSEN ?
0%
10%
20%
30%
40%
50%
60%
70%
I II III IV V
Aandeel
van de 5
kwintielen in het
vermogen van
de Belgische
gezinnen
(HFCS 2014)

5. IN NAAM VAN DE
TEWERKSTELLING ?
4,553
3,891
-3,519
2,463
Ingenieurs, vorsers, dokters...
Technici, verplegers, onderwijzers
Ambachtslieden, bedienden, geschoolde
arbeiders
Ongeschoolde of weinig geschoolde
beroepen
Vooruitzichten EU, 2015-2020 / CEDEFOP 2015

6. “Niet alle leerlingen
zullen een loopbaan
vinden in de
dynamische sector
van de “nieuwe
economie”. De
meesten zullen daar
in feite niet terecht
komen. Dat betekent
dat de leerplannen
niet moeten worden
opgemaakt alsof alle
leerlingen het ver
zullen brengen”
(OESO 2001)

7. Waarom
competenties?
“Omdat de werkgevers in
de competenties de
sleutelfactoren van
dynamisme en flexibiliteit
hebben erkend. Een
arbeidskracht die deze
competenties bezit, is in
staat om zich permanent
aan te passen aan de
vraag en aan de
productiemiddelen die
voortdurend evolueren”
(OESO)

9. Leren besturen Leren produceren
Theorie > Praktijk Praktijk > Theorie
• Klassieke vorming
(wetenschappen, wiskunde,
economie, literatuur, kunst
…)
• Polytechnische vorming
• Theorie & praktijk
• Brede school, school als leef-
plaats
• Solidariteit, samenwerking, respect
voor het werk van de anderen,
respect voor het milieu …
• Theorie & praktijk

10. KRITISCHE
BURGERS ?
Eén leerling op vier weet niet dat
Congo een Belgische kolonie was;
in het beroepsonderwijs gaat het
om één leerling op twee.
Eén leerling op vijf in het ASO en
één leerling op twee in het BSO
weet niet dat de zwarten in de
Verenigde Staten afstammelingen
zijn van slave
Enquête van Ovds (2008)

11. WAT PRODUCEERT
BROEIKASGASSEN ?
FWB VLG Total
Vervoer langs de weg 86,9 % 82,1 % 84,1 %
Kerncentrale 57,6 % 40,1 % 47,3 %
Gascentrale 39,3 % 42,6 % 41,2 %
Verwarming stookolie 59,3 % 53,4 % 55,8 %
Groei planten 14,5 % 6,5 % 9,8 %
Golven : GSM, radio, WiFi… 11,9 % 9,7 % 10,6 %
Luchtvervoer 74,4 % 67,1 % 70,1 %
Veeteelt 35,7 % 49,4 % 43,8 %
Enquête Aped 2015

12. ONZE GEMEENSCHAPPELIJKE
STAM
Tegenover twee dominerende opvattingen
Terugplooien op (basis)competenties
Pedagogisch individualisme
Iedereen bekwaam, op voorwaarde van
Genoeg tijd
Genoeg middelen
Structuren
Geen model:
Noch Finland
Noch de school van “de goeie oude tijd”
Noch “een maatschappij zonder school”