Tài liệu nghiên cứu về cây ngô, chỉ ra rằng ngô là một trong những cây ngũ cốc quan trọng nhất cung cấp lương thực cho con người và có khả năng phát triển đáng kể tại Việt Nam. Nội dung cũng đề cập đến tình hình sản xuất ngô toàn cầu và tại Việt Nam, trong đó ngô có vai trò quan trọng đối với kinh tế xã hội. Nghiên cứu còn chỉ ra các thuận lợi và khó khăn trong sản xuất ngô, đồng thời đề xuất các giải pháp kỹ thuật để nâng cao năng suất và hiệu quả sản xuất.

1. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
PhÇn I
§Æt vÊn ®Ò
1.1. TÝnh cấp thiết của đề tài
C©y ng« (Zeamays l.) là c©y ngũ cốc chÝnh cổ nhất, là một trong
ba c©y ngũ cốc quan trọng nhất cung cấp lương thực cho con người, thức
ăn cho gia sóc, là c©y thực phẩm với ng« bao tử làm rau sạch giàu chất
dinh dưỡng và là c©y cung cấp nguyªn liệu cho ngành c«ng nghiệp nhẹ và
là mặt hàng xuất khẩu cã gi¸ trị.
ChÝnh v× vậy trong lịch sử tiÕn ho¸ của khoảng 1000 loài c©y trồng
phổ biến trªn tr¸i đất hiện nay chưa cã c©y nào ph¸t triển nhanh chãng và
đa c«ng dụng như c©y ng«. Ở Việt Nam ta, c©y ng« là c©y lương thực
quan trọng đứng thứ 2 sau c©y lóa và là c©y màu số 1. C©y ng« cã vai
trß quan trọng đối với đời sống con người kể cả lóc được mïa cũng như lóc
mất mïa, bởi vậy nh©n d©n ta đã đóc kết thành những c©u ca dao, tục
ngữ để nhắc nhở những thế hệ sau rằng:
“§îc mïa chí phô ng« khoai
§Õn khi thÊt b¸t lÊy ai b¹n cïng”
C©y ng« là c©y cã năng suất cao và chứa hàm lượng chất dinh
dưỡng lớn, trong đã Protein từ 6-12%, Lipit từ 3,5-7%, hàm lượng GluCid
65-75% tập chung chủ yếu ở nội nhũ, ngoài ra cßn cã c¸c loại Vitamin A, B
và c¸c loại chất kh¸c. V× vậy c©y ng« được coi là nguồn cung cấp năng
lượng rất tốt.
Ở nước ta hiện nay, c©y ng« được trồng trªn khắp cả 3 vïng Bắc,
Trung, Nam. Nhưng khã khăn nhất hiện nay trong việc trồng ng« ở c¸c tỉnh
miền nói phÝa Bắc do thiếu nước nghiªm trọng vào đầu vụ xu©n và cuối vụ
đ«ng, bªn cạnh đã đồng bào c¸c d©n tộc ở đ©y chủ yếu là trồng c¸c loại
ng« địa phương, chưa ¸p dụng khoa học, kỹ thuật vào sản xuất. Do đã diện
tÝch trồng ng« chưa mở rộng hết, năng suất, chất lượng vẫn cßn thấp, đ«i
khi cã vụ trồng xong kh«ng được thu hoạch và hiệu quả kinh tế chưa cao.
1

2. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
Do vậy, vấn đề đặt ra là phải điều tra điều kiện tự nhiªn, kinh tế - x· hội
cụ thể của từng vïng sinh th¸i để từ đã cã những giải ph¸p cụ thể, đặc biệt là
c¸c giải ph¸p kỹ thuật nhằm ph¸t triển sản xuất c©y ng« gãp phần xo¸ ®ãi
giảm nghÌo cho c¸c hộ đồng bào d©n tộc miền nói phÝa Bắc.
Xuất ph¸t từ t×nh h×nh thực tiễn trªn, t«i đ· tiến hành nghiªn cứu đề tài:
“ Điều tra t×nh h×nh sản xuất ng« của x· §¹i Ph¸c, huyÖn V¨n Yªn, tỉnh Yªn
B¸i”.
1.2. Mục tiªu cña ®Ò tµi
Điều tra t×nh h×nh sản xuất c©y ng« ë x· §¹i Ph¸c, huyÖn V¨n Yªn
trong những năm gần đ©y nhằm t×m ra những thuận lợi và khã kh¨n trong
sản xuất c©y ng« để từ đã t×m ra những biện ph¸p kỹ thuật khắc phục
những hạn chế, nâng cao năng suất, sản lượng, tăng hiệu quả sản xuất ngô
tại địa phương.
1.3. Yªu cầu cña ®Ò tµi
- Điều tra điều kiện tự nhiªn, kinh tế - x· hội của x· §¹i Ph¸c.
- Điều tra t×nh h×nh sản xuất c©y ng« của x· §¹i Ph¸c trong 3 năm
gần đ©y.
- иnh gi¸ được những thuận lợi, khã khăn của x· trong việc sản xuất
c©y ng«.
- Đề xuất những giải ph¸p khắc phục bằng những biện ph¸p khoa học,
kỹ thuật
- Đề ra những mục tiªu, hiện trạng, kế hoạch thực hiện của giai đoạn
2010-2015.
2

3. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
PHẦN THỨ hai
TỔNG QUAN TµI LIỆU
2.1. T×nh h×nh sản xuất ng« thế giới
Ngô là cây ngũ cốc lâu đời và phổ biến trên thế giới, không cây nào
sánh kịp với cây ngô về tiềm năng năng suất hạt, về quy mô, hiệu quả ưu
thế lai.
Ngô còn là cây điển hình được ứng dụng nhiều thành tựu khoa học
về các lĩnh vực di truyền học, chọn giống, công nghệ sinh học, cơ giới hoá,
điện khí hoá và tin học vào công tác nghiên cứu và sản xuất.
Ngành sản xuất ngô thế giới tăng liên tục từ đầu thế kỷ 20 đến nay
trên cả 3 phương diện: diện tích, năng suất và sản lượng. Đặc biệt về năng
suất, trong hơn 40 năm gần đây, ngô là cây trồng có tốc độ tăng trưởng về
năng suất cao nhất trong các cây lương thực chủ yếu. Vào năm 1961, năng
suất ngô trung bình của thế giới lúc này chưa đến 20 tạ/ha, nhưng con số
này đã tăng lên 51,8 tạ/ha năm 2009. Những năm gần đây, năng suất ngô
biến động nhưng nhìn chung có xu hướng tăng lên do các nhà khoa học
đã ứng dụng các thành tựu khoa học kỹ thuật - thuyết ưu thế lai vào công
tác chọn tạo giống. Đặc biệt với sự phát triển vượt bậc của ngành công
nghệ sinh học, với kỹ thuật chuyển gen trong hơn 10 năm trở lại đây, đã
tạo lên một bước ngoặc lớn trong việc tạo ra các giống ngô mới có tiềm
năng năng suất cao (theo GMO diện tích trồng ngô chuyển gen năm 2007
của toàn thế giới 35.2 triệu ha) [17]. Đi cùng với sự phát triển của công tác
chọn tạo giống là sự cơ giới hóa trong sản xuất và cải tiến các biện pháp kỹ
thuật canh tác phù hợp với mỗi giống. Đó chính là cơ sở, nền tảng vững
chắc để không ngừng nâng cao năng suất ngô. Điều này được nhận thấy rõ
nhất ở những nước có nền khoa học kỹ thuật phát triển mạnh như: Ixaren
(16,2 tấn/ha), Mỹ (10,3 tấn/ha), Trung Quốc (5,4 tấn/ha), Ý (8,6 tấn/ha),
Đức (9,8 tấn/ha), Hy Lạp (9,8 tấn/ha) (FAOSTAT, 2010) [19].
3

4. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
Về diện tích, nhìn chung có xu hướng ngày càng được mở rộng, năm
2001 diện tích ngô thế giới là 137,5 triệu ha, đến năm 2009 con số này đã
tăng lên 155,7 triệu ha.
Bảng 2.1: Tình hình sản xuất ngô thế giới trong giai đoạn 2000 - 2009
Diện tích Năng suất Sản lượng
Năm
(triệu ha) (tạ/ha) (triệu tấn)
2000 136,9 43,25 592,5
2001 137,5 44,77 615,5
2002 137,3 44,04 604,7
2003 144,8 44,56 645,1
2004 147,6 49,41 729,4
2005 147,7 48,39 714,9
2006 148,1 47,69 706,2
2007 158,0 50,10 791,8
2008 161,01 51,09 822,7
2009 155,7 51,80 805,68
(Nguồn: FAOSTAT, 2008 và UDSA, 2010)
Trong đó tập trung và phân bố không đều ở các khu vực: Châu Mỹ
đứng đầu với 66,07 triệu ha chiếm 44,9%, Châu Á chiếm 30,9% và Châu Phi
là 18,4%.
Bảng 2.2: Sản xuất ngô ở một số châu lục trên thế giới năm 2007
Diện tích Năng suất Sản lượng
Khu vực
(triệu ha) (tạ/ha) (triệu tấn)
Châu Á 50,40 43,05 217,04
Châu Mỹ 65,70 69,17 454,48
Châu Âu 13,89 51,88 72,08
Châu Phi 27,96 17,07 47,74
(Nguồn: FAOSTAT, 2008)
Là cái “nôi” của cây ngô - Trung tâm phát sinh cây ngô, ngành sản
xuất ngô đã sớm được hình thành và phát triển mạnh mẽ ở Châu Mỹ. Ở
Châu Mỹ, nổi lên hàng loạt các nước có nền sản xuất ngô chiếm tỷ trọng
cao của thế giới cả về diện tích cũng như sản lượng, điển hình là Mỹ. Nước
Mỹ luôn được coi là cường quốc số một về ngô. Năm 2008, với diện tích
4

5. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
31,8 triệu ha, năng suất bình quân đạt 96,6 tạ/ha và tổng sản lượng đạt
307,4 triệu tấn chiếm 37,4% sản lượng ngô toàn thế giới. Kết quả đó có
được một phần là nhờ ứng dụng công nghệ chuyển gen để tạo ra các giống
ngô mới có tiềm năng suất cao. Năm 2007, diện tích trồng ngô chuyển gen
ở Mỹ đạt 27,4 triệu ha chiếm 73% trong tổng số hơn 37,5 triệu ha diện tích
ngô của nước này (GMO. COMPASS)[17].
Ở Châu Á, Trung Quốc là nước có nền sản xuất ngô phát triển nhất
và có sự tăng trưởng rất nhanh, hiện là nước có diện tích và sản lượng
lớn thứ 2 trên thế giới. Năm 2009, theo con số thống kê của USDA [20],
Trung Quốc có tổng diện tích trồng ngô là 30 triệu ha chiếm 19,3%,
năng suất đạt 51,7 tạ/ha và tổng sản lượng đạt 155 triệu tấn chiếm
19,23% tổng sản lượng ngô toàn thế giới.
Với hiện trạng chung ngành sản xuất ngô của thế giới cho thấy:
Cây ngô đã và đang dần chiếm một vị trí quan trọng hàng đầu trong các
cây lương thực chính của thế giới. Năm 2007, theo USDA [20], diện tích
ngô đã vượt qua lúa nước với 157,8 triệu ha, năng suất 4,9 tấn/ha, sản
lượng đạt lỷ lục 766,2 triệu tấn. Với lúa nước diện tích đạt 153,7 triệu ha,
năng suất 4,1 tấn/ha và sản lượng 626,7 triệu tấn. Còn lúa mỳ cùng năm
đó đạt các con số tương ứng lần lượt là: 217,2 triệu ha, 2,8 tấn và 603,6
triệu tấn (FAOSTAT, USDA, 2010) [19], [21].
2.2. T×nh h×nh sản xuất ng« t¹i Việt Nam
Ngô là cây lương thực quan trọng thứ 2 sau cây lúa ở nước ta. Ngô
được đưa vào Việt Nam cách đây khoảng 300 năm (Ngô Hữu Tình, 2009)
[16]. Do có vai trò quan trọng đối với kinh tế xã hội cộng với điều kiện khí
hậu nhiệt đới gió mùa nên ngô đã nhanh chóng được mở rộng, trồng khắp
các vùng miền cả nước.
Cùng với sự tiến bộ của toàn thế giới, việc phát triển sản xuất ngô ở
Việt Nam trong vài thập kỷ cuối thế kỷ 20 cũng đã thu được những kết quả
quan trọng. Đạt được thành tựu lớn trong sản xuất ngô ở nước ta trong
5

6. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
những năm gần đây là nhờ có những chính sách khuyến khích của Đảng
và Nhà nước trong việc áp dụng thành công những tiến bộ khoa học kỹ
thuật về giống, kỹ thuật canh tác vào sản xuất nên cây ngô đã có những
bước tiến mạnh về diện tích, năng suất và sản lượng.
Năng suất ngô Việt Nam đến cuối những năm 1970 chỉ đạt 10 tạ/ha
do trồng các giống ngô địa phương với kỹ thuật canh tác lạc hậu. Từ giữa
những năm 1980, nhờ hợp tác với CIMMYT, nhiều giống ngô cải tiến đã
được trồng ở nước ta, góp phần đưa năng suất lên gần 15 tạ/ha vào đầu
những năm 1990. Tuy nhiên, ngành sản xuất ngô nước ta thực sự có
những bước tiến nhảy vọt là từ đầu những năm 1990 đến nay, gắn liền với
việc mở rộng giống lai và cải thiện các biện pháp kỹ thuật canh tác. Năm
1991, diện tích trồng giống lai chưa đến 1% trên hơn 400 nghìn ha trồng
ngô, năm 2009 giống lai đã chiếm khoảng 95% trong số 1,2 triệu ha. Năm
1994, sản lượng ngô Việt Nam vượt ngưỡng 1 triệu tấn, năm 2000 vượt
ngưỡng 2 triệu tấn và năm 2009 có diện tích, năng suất và sản lượng cao
nhất từ trước đến nay: Diện tích 1.200 nghìn ha, năng suất 40,0 tạ/ha, sản
lượng vượt ngưỡng 4 triệu tấn - 4,8 triệu tấn (Tổng cục Thống kê, 2010)
[15].
6

7. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
Bảng 2.3.Tình hình sản xuất ngô Việt Nam từ năm 1990 đến nay
Diện tích Năng suất Sản lượng Diện tích ngô lai
Năm
(1000 ha) (tạ/ha) (1000 tấn) (%)
1990 431,8 15,50 671,0
1991 447,6 15,00 672,0
1992 478,0 15,60 749,9
1993 496,0 17,70 882,2
1994 534,7 21,4 1.143,9
1995 556,8 21,30 1.184,2 28
1996 615,2 25,00 1.536,7 32
1997 662,9 24,90 1.650,6 45
1998 649,7 24,80 1.612,0 50
1999 686,9 25,50 1.751,9 60
2000 730,2 27,50 2.005,1 65
2001 723,3 28,00 2.150,0 70
2002 810,4 28,74 2.314.7 73
2003 912,7 34,40 3.453,6 75
2004 990,4 34,90 3.760,0 83
2005 1.052,6 36,00 3.760,0 90
2006 1.031.7 37,00 3.819,2 >90
2007 1.096,1 39,26 4.303,2 >90
2008 1.125,9 40,25 4.531,2 >90
2009 1.200,0 40,00 4.800,0 >95
(Nguồn: Niên giám thống kê, 2010)[15]
Năm 1961, năng suất ngô nước ta bằng 60% trung bình thế giới
(11,4/ 19 tạ/ha). Suốt gần 20 năm sau đó, trong khi năng suất ngô thế giới
7

8. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
tăng liên tục thì năng suất của ta lại giảm, và vào năm 1979 chỉ còn bằng
29% so với trung bình thế giới (9,9/33,9 tạ/ha). Mặc dầu là cây lương thực
thứ hai sau lúa nước, song do truyền thống lúa nước, cây ngô không được
chú trọng nên chưa phát huy hết tiềm năng ở Việt Nam.
Từ năm 1980 đến nay, năng suất ngô nước ta tăng nhanh liên tục với
tốc độ cao hơn trung bình của thế giới. Năm 1980, bằng 34% so với trung
bình thế giới (11/32 tạ/ha); năm 1990 bằng 42% (15,5/37 tạ/ha); năm 2000
bằng 65,5% (27,5/42 tạ/ha); năm 2005 bằng 75% (36/48 tạ/ha) và năm
2009 đã đạt 77,2% (40,0/51,8 tạ/ha).
Cây ngô có khả năng thích ứng rộng, có thể được trồng nhiều vụ
trong năm và trồng ở hầu hết các địa phương trong cả nước. Tiềm năng
phát triển cây ngô ở nước ta là rất lớn cả về diện tích và thâm canh tăng
năng suất.
Các giống ngô lai có tiềm năng năng suất cao đã và đang được phát
triển ở những vùng ngô trọng điểm, vùng thâm canh, có thuỷ lợi, những
vùng đất tốt như: Đồng bằng sông Hồng, Đồng bằng sông Cửu Long,
Đông Nam Bộ, Tây Nguyên để đạt năng suất cao. Tuy nhiên, ở các tỉnh
miền núi, những vùng khó khăn, canh tác chủ yếu nhờ nước trời, đất xấu,
đầu tư thấp thì giống ngô thụ phấn tự do chiến ưu thế và chiếm một diện
tích khá lớn.
Như vậy ta có thể nhận thấy sự tăng trưởng mạnh của ngành sản xuất
ngô trong nước trong những năm gần đây. Tuy nhiên, sự tăng trưởng đó lại
thể hiện không đồng đều ở các vùng trong cả nước:
Bảng 2.4. Tình hình sản xuất ngô ở các vùng năm 2009
Chỉ tiêu Diện tích Năng suất Sản lượng
Các vùng (nghìn ha) (tạ/ha) (nghìn tấn)
Đồng bằng sông Hồng 72,7 43,1 313,3
Trung du và miền núi phía
443,4 34,5 1527,6
Bắc
8

9. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
Bắc Trung Bộ và Duyên hải
202,1 38,5 778,1
miền Trung
Tây nguyên 242,1 47,9 1159,7
Đông nam bộ 89,4 51,6 461,3
ĐB sông Cửu Long 37,1 51,8 192,1
(Nguồn: Niên giám thống kê năm 2010) [15]
Qua bảng 2.4 cho thấy rõ sự chênh lệch giữa các vùng về cả diện
tích, năng suất và sản lượng:
Vùng Trung du và miền núi phía Bắc tuy diện tích sản xuất ngô lớn
nhất (443,4 nghìn ha) nhưng năng suất lại thấp nhất trong cả nước (34,5
tạ/ha). Ngược lại vùng Đồng bằng Sông Cửu Long diện tích sản xuất nhỏ
nhất (37,1 nghìn ha), nhưng lại cho năng suất cao nhất (51,8 tạ/ha). Sự trái
ngược này có thể được giải thích do nhiều nguyên nhân: Vùng Trung du và
miền núi phía Bắc tuy có diện tích lớn song chủ yếu tập trung ở các vùng
miền núi, diện tích rải rác nhỏ lẻ thuộc các vùng dân tộc ít người. Họ không
có đủ điều kiện đầu tư về vốn cũng như các biện pháp kỹ thuật canh tác phù
hợp mà chủ yếu canh tác theo lối truyền thống lạc hậu. Cộng thêm vào đó
là các điều kiện đất đai nghèo dinh dưỡng, khí hậu khắc nghiệt với hạn hán
và rét kéo dài vào mùa đông, lượng mưa phân bố không đều trong năm dẫn
tới năng suất thấp. Tuy nhiên, với ưu thế về diện tích (chiếm 40,8% diện tích
của cả nước) nên sản lượng chung của vùng vẫn cao hơn các vùng khác
trong cả nước đạt 1.527,6 nghìn tấn chiếm 34,45% sản lượng của cả nước
và trở thành một trong những vùng sản xuất ngô trọng điểm cung cấp lượng
ngô lớn nhất cả nước.
Vùng Đồng bằng sông Cửu Long có năng suất cao nhất đạt 51,8
tạ/ha bằng 127% năng suất của cả nước do vùng có điều kiện tự nhiên
thuận lợi, phù hợp với yêu cầu sinh trưởng, phát triển của cây ngô như:
nhiệt độ bình quân cao 25 - 30oC, nguồn ánh sáng dồi dào, hệ thống thủy
9

10. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
lợi đảm bảo nhu cầu tưới tiêu, nền đất có độ phì nhiêu cao. Tất cả các điều
kiện tự nhiên kết hợp với các biện pháp kỹ thuật canh tác phù hợp đã dẫn
tới sự tăng vọt năng suất trung bình của vùng so với cả nước.
Một vùng cũng được xem là trọng điểm sản xuất ngô của cả nước
phải kể đến Tây Nguyên với diện tích 242,1 nghìn ha đứng thứ 2 sau vùng
Trung du và Miền núi phía Bắc và năng suất trung bình đạt 47,9 tạ/ha.
Hàng năm vùng cung cấp một lượng ngô lớn cho cả nước.
Như vậy, chúng ta có thể nhận thấy ngành sản xuất ngô của nước ta
đã có những bước tiến quan trọng trong suốt hơn 30 năm đổi mới, năng
suất, diện tích và sản lượng đều tăng mạnh trong gần 10 năm trở lại đây.
Tuy nhiên, khi so sánh với tình hình sản xuất ngô chung của thế giới thì
ngành sản xuất ngô Việt Nam vẫn còn nhiều vấn đề đặt ra:
1. Năng suất bình quân vẫn thấp hơn thế giới rất nhiều và rất thấp so
với năng suất thí nghiệm.
2. Chi phí cho sản xuất cao nên giá thành ngô còn cao hơn so với
thế giới.
3. Sản lượng ngô thấp chưa đáp ứng đủ nhu cầu trong nước đang
ngày càng tăng mạnh, theo con số thống kê của Cục thống kê, những
năm gần đây, chúng ta vẫn phải nhập khẩu một lượng ngô khá lớn 700 -
800 tấn mỗi năm để phục vụ cho chăn nuôi.
4. Do công nghệ chế biến còn kém phát triển nên sản phẩm từ ngô
ở nước ta còn đơn điệu. Đặc biệt một thách thức lớn đang được đặt ra
cho ngành sản xuất ngô thế giới nói chung và Việt Nam nói riêng đó là
tình trạng thay đổi khí hậu toàn cầu: thiên tai, lũ lụt, hạn hán… xảy ra với
mức độ ngày càng nghiêm trọng hơn. Trong khi thế giới lại đang đứng
trước nguy cơ bùng nổ dân số, nhu cầu lương thực ngày càng tăng cao.
Riêng với Việt Nam, một vấn đề đáng được quan tâm và chú trọng trong
thời gian tới đó là công tác giống và cải thiện các biện pháp kỹ thuật sao
10

11. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
cho phù hợp như: mật độ, khoảng cách, phân bón, thời vụ, phòng trừ
sâu bệnh hại và bảo quản sau thu hoạch. (Phan Xuân Hào) [8].
2.3. T×nh h×nh sản xuất ng« cña tỉnh Yªn B¸i
Yên Bái là tỉnh miền núi nằm sâu trong nội địa, là 1 trong 13 tỉnh
vùng núi phía Bắc, nằm giữa 2 vùng Đông Bắc và Tây Bắc. Phía Bắc giáp
tỉnh Lào Cai, phía Nam giáp tỉnh Phú Thọ, phía Đông giáp 2 tỉnh Hà
Giang, Tuyên Quang và phía Tây giáp tỉnh Sơn La. Yên Bái có 9 đơn vị
hành chính (1 thành phố, 1 thị xã và 7 huyện) với tổng số 180 xã, phường,
thị trấn (159 xã và 21 phường, thị trấn); trong đó có 70 xã vùng cao và 62
xã đặc biệt khó khăn được đầu tư theo các chương trình phát triển kinh tế -
xã hội của Nhà nước, có 2 huyện vùng cao Trạm Tấu, Mù Cang Chải
(đồng bào Mông chiếm trên 80%) nằm trong 61 huyện nghèo, đặc biệt khó
khăn của cả nước.. Yên Bái là đầu mối và trung độ của các tuyến giao
thông đường bộ, đường sắt, đường thuỷ từ Hải Phòng, Hà Nội lên cửa khẩu
Lào Cai, là một lợi thế trong việc giao lưu với các tỉnh bạn, với các thị
trường lớn trong và ngoài nước. Yên Bái nằm ở vùng núi phía Bắc, có đặc
điểm địa hình cao dần từ Đông Nam lên Tây Bắc và được kiến tạo bởi 3
dãy núi lớn đều có hướng chạy Tây Bắc – Đông Nam: phía Tây có dãy
Hoàng Liên Sơn – Pú Luông nằm kẹp giữa sông Hồng và sông Đà, tiếp
đến là dãy núi cổ Con Voi nằm kẹp giữa sông Hồng và sông Chảy, phía
Đông có dãy núi đá vôi nằm kẹp giữa sông Chảy và sông Lô. Địa hình
khá phức tạp nhưng có thể chia thành 2 vùng lớn: vùng cao và vùng thấp.
Vùng cao có độ cao trung bình 600 m trở lên, chiếm 67,56% diện tích
toàn tỉnh. Vùng này dân cư thưa thớt, có tiềm năng về đất đai, lâm sản,
khoáng sản, có khả năng huy động vào phát triển kinh tế - xã hội. Vùng
thấp có độ cao dưới 600 m, chủ yếu là địa hình đồi núi thấp, thung lũng
bồn địa, chiếm 32,44 % diện tích tự nhiên toàn tỉnhĐất Yên Bái chủ yếu là
đất xám (chiếm 82,37%), còn lại là đất mùn alít, đất phù sa, đất glây, đất
đỏ…
11

12. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
Theo kết quả tổng hợp sơ bộ Tổng điều tra dân số và nhà ở 1/4/2009,
tổng dân số toàn tỉnh là 752.868 người. Mật độ dân số bình là 109
người/km2, tập trung ở một số khu đô thị như thành phố Yên Bái, thị xã
Nghĩa Lộ và các thị trấn huyện lỵ. Theo số liệu điều tra, trên địa bàn tỉnh
Yên Bái có tới 30 dân tộc sinh sống, trong đó có 7 dân tộc có dân số trên
10.000 người. 2 dân tộc có từ 2.000 - 5.000 người, 3 dân tộc có từ 500
-2.000 người. Trong đó người Kinh chiếm 49,6%, người Tày chiếm
18,58%, người Dao chiếm 10,31%, người HMông chiếm 8,9% người Thái
chiếm 6,7%, người Cao Lan chiếm 1%, còn lại là các dân tộc khác.
Sự phân bố các cộng đồng dân tộc trên địa bàn tỉnh có những đặc
trưng sau:
+ Vùng thung lũng sông Hồng chiếm 41% dân số toàn tỉnh, trong
đó: người Kinh 43%, người Tày chiếm 33%, người Dao chiếm 10%, người
H'mông chiếm 1,3% so với dân số toàn vùng.
+ Vùng thung lũng sông Chảy chiếm 28% dân số toàn tỉnh. Trong
đó người Kinh chiếm 43%, người Tày chiếm 11%, người Dao chiếm 13%,
người Nùng chiếm 7%... so với dân số toàn vùng.
+ Vùng ba huyện phía Tây (Trạm Tấu, Mù Cang Chải, Văn Chấn)
chiếm 31% dân số toàn tỉnh. Trong đó: người Kinh là 33%; người Thái
19,2%, Tày 11,8%, H'mông 24,1%; người Mường 5,2% và người Dao
5,1% so với dân số toàn vùng.
Cộng đồng và các dân tộc trong tỉnh với những truyền thống và bản
sắc riêng đã hình thành nên một nền văn hóa rất đa dạng và phong phú,
có nhiều nét độc đáo, sâu sắc nhân văn và những truyền thống tập quán
trong lao động sản xuất có nhiều bản sắc dân tộc.
Tình hình sản xuất ngô của tỉnh được trình bày ở bảng 2.5
Bảng 2.5: Tình hình sản xuất ngô của tỉnh Yên Bái
từ năm 2005 - 2009
Năm Diện tích Năng suất Sản lượng
12

13. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
(ha) (tạ/ha) (tấn)
2005 14.149 23,62 33.415
2006 14.313 24,44 34.988
2007 15.770 25,28 39.865
2008 17.416 25,97 45.229
2009 18.494 26,70 49.378
Nguồn: Niên giám thống kê tỉnh Yên Bái năm 2010
Qua bảng 2.5 cho thấy diện tích trồng ngô của tỉnh tăng dần qua các
năm. Năm 2009 toàn tỉnh trồng được 18.494 ha tăng 4.345 ha so với năm
2005, đó là do trong những năm gần đây UBND tỉnh có áp dụng cơ cấu
mùa vụ và tận dụng diện tích đất tỉnh có sẵn vào sản xuất nông nghiệp để
tăng diện tích trồng ngô hàng năm lên. Trong đó cây ngô đông trồng trên
đất 2 lúa đã trở thành vụ sản xuất chính của tỉnh. Song do địa hình và khí
hậu tỉnh Yên Bái nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa, hiện tượng gió
lốc, mưa đá thường xuyên xẩy ra vào mùa hè, mùa thu còn về mùa đông
thì sương muối làm ảnh hưởng không nhỏ đến sinh trưởng, phát triển và
năng suất ngô. Ngoài ra do địa hình phức tạp có tới 79% diện tích là đồi
núi và núi đá, vì vậy việc áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản
xuất ngô còn hạn chế và khó khăn. Tuy vậy, tỉnh đã có chủ trương khuyến
cáo bà con nông dân sử dụng những giống ngô lai có năng suất cao, chất
lượng, khả năng chống chịu tốt với điều kiện ngoại cảnh bất lợi vào sản xuất
trong những năm gần đây. Vì vậy những năm gần đây năng suất và sản
lượng ngô cao hơn so với những năm ở thập kỷ 90, năm 2004 đạt 23,62
tạ/ha đến năm 2008 đạt 26,7 tạ/ha thấp hơn mức năng suất trung bình của
toàn quốc.
2.4. T×nh h×nh sản xuất ng« của huyện V¨n Yªn
HuyÖn V¨n Yªn lµ mét huyÖn vïng nói phÝa B¾c cña tØnh Yªn B¸i,
víi tæng diÖn tÝch tù nhiªn 1.391,54 km2, c¸ch trung t©m Thµnh phè Yªn
B¸i 40 km vÒ phÝa B¾c. Toµn huyÖn cã 26 x· vµ 1 thÞ trÊn, víi 312
th«n, b¶n, 60 tæ d©n phè, cã 13 x· vïng cao, trong ®ã cã 8 x· ®Æc biÖt
khã kh¨n.
13

14. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
§Þa h×nh V¨n Yªn t¬ng ®èi phøc t¹p ®åi nói liªn tiÕp, d©n sè trung
b×nh ®Õn n¨m d©n sè tÝnh ®Õn n¨m 2007 lµ 115.614 ngêi. Toµn
huyÖn cã 12 d©n téc trong ®ã cã c¸c d©n téc chñ yÕu sau:
+ D©n téc Kinh: 65.117 ngêi chiÕm 56,33%
+ D©n téc Dao: 26.487 ngêi chiÕm 22,91%
+ D©n téc Tµy: 17.573 ngêi chiÕm 15,2%
+ D©n téc H’m«ng: 4.480 ngêi chiÕm 3,87%
+ C¸c d©n téc kh¸c: 1.957 ngêi chiÕm 1,69%
V¨n Yªn là huyện thuần n«ng c¸c ho¹t ®éng s¶n xuÊt mang nÆng
tÝnh tự ph¸t, ngµnh nghÒ cha c©n ®èi, ngµnh nghÒ phô phôc vô cho
ph¸t triÓn Ýt, dÉn ®Õn thu nhËp cña ngêi d©n thÊp, do ®ã ®êi sèng cña
ngêi d©n trong huyện cßn gÆp nhiÒu khã kh¨n, tû lÖ hé nghÌo, ®ãi cßn
cao. MÆc dï những năm gần đ©y ®îc sù hç trî rÊt lín cña §¶ng vµ Nhµ n-
íc, song vÊn ®Ò trong ph¸t triÓn kinh tÕ nãi chung vµ c¸c hé nghÌo trong
huyện nãi riªng cßn rÊt nhiÒu nguyªn nh©n, dÊn ®Õn t×nh tr¹ng nghÌo,
®ãi cña c¸c hé nh: Tr×nh ®é d©n trÝ thÊp, canh t¸c manh món, qui m«
nhỏ chưa theo vïng qui hoạch do vËy mµ mức ®é ¸p dông khoa häc kü
thuËt tiªn tiến vµo s¶n xuÊt, ch¨n nu«i cßn nhiÒu h¹n chÕ, hÇu hÕt ngêi
d©n ®Òu dùa vµo kinh nghiÖm cña «ng cha truyÒn l¹i. Hiện nay trªn địa
bàn huyện cã một nhà m¸y sản xuất thức ăn gia sóc do vậy việc thu mua
n«ng sản của n«ng d©n phục vụ cho sản xuất của nhà m¸y cũng tăng lªn
hàng năm đặc biệt là c©y ng« đ· thu được kết quả rất khả quan, gãp phần
hoàn thành c¸c chỉ tiªu kinh tế x· hội của địa phương.
Do là huyện vùng núi cao, địa hình phức tạp, chia cắt mạnh tạo ra
những tiểu vùng mang những đặc điểm, điều kiện, địa hình, khí hậu, đất
đai, nguồn nước tương đối đa dạng, thích hợp cho phát triển Nông - lâm
nghiệp, tiểu vùng gồm các xã; Yên Hợp, An Thịnh, Yên Phú, Đại Phác,
Hoàng Thắng, Xuân Ái xã có diện tích trồng ngô lớn, ngoài ra còn có một
số xã vùng cao có diện tích trồng Ngô đồi khá lớn đó là các xã: Lâm
14

15. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
Giang, Lang Thíp, An Bình là các xã cung cấp lương thực cho con người
và thức ăn chăn nuôi cho toàn huyện, ngoài ra còn tiêu thụ đi các tỉnh bạn.
Trong những năm gần đây huyện đã có chủ trương chuyển đổi cơ cấu cây
trồng, khuyến khích bà con chuyển sang trồng các giống ngô hàng hóa,
các giống ngô lai mới có năng suất cao.
Bảng 2.6:Tình hình sản xuất ngô của huyện Văn Yên
từ năm 2005 - 2010
Chỉ tiêu Diện tích Năng suất Sản lượng
Năm (ha) (tạ/ha) (tấn)
2005 2.477 27,23 6.744
2006 2.852 27,44 7.825
2007 3.262 27,71 9.040
2008 3.724 28,38 10.567
2009 4.161 28,28 11.768
2010 4.862,2 30,4 14.763,6
(Nguồn: Phòng Nông nghiệp và PTNT huyện Văn Yên, 2011 )
Số liệu bảng 2.6 cho thấy diện tích trồng ngô của huyện không ổn
định, theo các năm, diện tích trồng ngô của huyện tuy có tăng nhưng
không đều và ổn định. Năng suất ngô các năm tăng không đều thậm chí
năm 2009 năng suất ngô còn có phần giảm xuống do ảnh hưởng của thời
tiết, khí hậu năm 2009 có chiều hướng diễn biến khá phức tạp gây ảnh
hưởng lớn đến năng suất cây trồng nói chung và cây ngô nói riêng của
huyện. Để đạt được những kết quả như trên là nhờ việc quan tâm của các
cấp, chính quyền đã đầu tư đúng mục đích như việc cử cán bộ khuyến
nông viên nằm tại cơ sở tập huấn kỹ thuật, hướng dẫn cho người dân
phương thức canh tác mới, hỗ trợ phân bón, trợ giá giống ngô lai mới, xây
dựng các mô hình như mô hình ngô tại xã Đại Phác, An Thịnh, tổ chức hội
nghị đầu bờ để tuyên truyền khuyến khích bà con nông dân canh tác theo
phương thức mới cụ thể là thay thế các giống ngô địa phương bằng các
giống ngô lai như: C919, NK4300, CP999, B06… tăng cường chăm bón,
15

16. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
từ những kết quả trên đã giúp bà con phấn khởi canh tác, giúp bà con
thoát nghèo và có thể làm giàu từ chính cây ngô.
2.5. Tình hình sản xuất ngô của các xã trong huyện Văn Yên
Bảng 2.7. Tình hình sản xuất ngô của huyện năm 2010
Diện tích Năng suất Sản luợng
TT Xã
(ha) (tạ/ha) (tấn)
1 Mậu A 42,5 33,1 140,5
2 Lang Thíp 447 29,8 1.332,3
3 Lâm Giang 516 30,3 1.564,4
4 Quế Thợng 340 29,9 1.016,0
5 Quế Hạ 350 30,0 1.050,0
6 An Bình 390 30,5 1.189,0
7 Quang Minh 258 30,0 774,0
16

17. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
8 Đông An 350,6 36,3 1.272,5
9 Đông Cuông 250 32,8 821,0
10 Mậu Đông 123 34,0 418,3
11 Dụ Hạ 95 29,8 283,0
12 Xuân Tầm 75 29,7 223,0
13 Tân Hợp 307 32,0 981,0
14 Ngòi A 205 32,3 662,0
15 Yên Thái 234 31,8 743,0
16 An Thịnh 290 34,7 1.006,0
17 Dụ Thợng 145 29,8 432,0
18 Đại Phác 221,8 35,1 779,1
19 Yên Phú 298 34,3 1.021,4
20 Yên Hợp 270 33,2 896,0
21 Yên Hng 159 32,7 519,9
22 Nà Hẩu 120 29,8 358,0
23 Đại Sơn 155 31,7 490,8
24 Xuân ái 105 32,3 339,0
25 Hoàng Thắng 81,5 30,6 249,5
26 Mỏ Vàng 120 29,8 358,0
27 Viễn Sơn 51,5 30,2 155,4
Cộng 6.000 31,8 19.075,0
(Nguồn: Phòng Nông nghiệp và PTNT huyện Văn Yên, 2011)
17

18. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
PHẦN THỨ ba
NỘI DUNG Vµ PHƯƠNG PH¸P ĐIỀU TRA
3.1. Địa điểm điều tra
Đề tài được tiến hành tại xã Đại Phác, huyện Văn Yên, tỉnh Yên Bái.
3.2. Nội dung điều tra
- Tìm hiểu điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của xã Đại Phác, huyện
Văn Yên (diện tích đất tự nhiên, đất ruộng, đất đồi dốc, điều kiện khí hậu
…).
- Tìm hiểu tình hình sản xuất nông nghiệp của xã Đại Phác, huyện
Văn Yên.
- Đánh giá thực trạng sản xuất ngô của xã Đại Phác, huyện Văn Yên
(diện tích năng suất, sản lượng, kỹ thuật canh tác, cơ cấu giống).
- Điều tra tình hình sâu bệnh chính qua các năm và phương pháp
phòng trừ địa phương đang áp dụng.
- Đánh giá những khó khăn, thuận lợi cơ bản của việc trồng ngô và đề
ra một số giải pháp kỹ thuật phù hợp với sản xuất ngô ở xã Đại Phác,
huyện Văn Yên.
3.3. Phương pháp điều tra
- Điều tra số liệu thứ cấp tại cơ quan chức năng về điều kiện tự nhiên,
kinh tế- xã hội và tình hình sản xuất ngô của xã Đại Phác, huyện Văn Yên.
- Phỏng vấn trực tiếp người dân các khu hành chính ở xã Đại Phác,
huyện Văn Yên theo phương pháp RRA, PRA và các phương pháp thông
thường khác.
- Tổng hợp số liệu, phân tích số liệu và viết báo cáo đánh giá tình
hình sản xuất ngô của xã Đại Phác, huyện Văn Yên trong những năm gần
đây và đưa ra giải pháp phù hợp trong những năm tới.
18

19. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
.
PHẦN THỨ TƯ
KẾT QUẢ ĐIỀU TRA VÀ THẢO LUẬN
4.1. Điều kiện tự nhiªn, kinh tế, x· hội của x· §¹i Ph¸c, huyÖn V¨n Yªn
4.1.1. Điều kiện tự nhiªn, vÞ trÝ ®Þa lý
§¹i Ph¸c lµ x· miÒn nói (thuéc x· vïng thÊp cña huyÖn V¨n Yªn) n»m
ë phÝa t©y nam huyÖn V¨n Yªn, tØnh Yªn B¸i, c¸ch trung t©m huyÖn 8
km vÒ phÝa t©y.
- PhÝa b¾c gi¸p x· An ThÞnh.
- PhÝa nam gi¸p x· ViÔn S¬n , x· Má Vµng.
- PhÝa ®«ng gi¸p x· Yªn Phó.
- PhÝa t©y gi¸p x· §¹i S¬n.
X· §¹i Ph¸c ®îc chia thµnh 10 th«n, ®Þa bµn d©n c sinh s«ng tËp
trung, lµ x· cã diÖn tÝch võa ph¶i so víi c¸c x· trong vïng.
Cã hÖ thèng ®êng giao th«ng trôc chÝnh liªn x· ®· ®îc cøng hãa
thuËn lîi cho viÖc giao lu hµng hãa ph¸t triÓn kinh tÕ x· héi cña ®Þa ph-
¬ng, nh©n d©n cã truyÒn thèng cÇn cï s¸ng t¹o trong lao ®éng s¶n xuÊt
n«ng nghiÖp ph¸t triÓn kinh tÕ x· héi cña ®Þa ph¬ng,®Æc biÖt lµ trång
ng« trªn ®Êt mÇu soi b·i, trång ng« ®«ng trªn ®Êt 2 vô lóa theo híng
hµng hãa.
4.1.2. §iÒu kiÖn khÝ hËu, thuû v¨n, ®Êt ®ai
* §iÒu kiÖn khÝ hËu, thuû v¨n
X· §¹i Ph¸c n»m trong vïng khÝ hËu nhiÖt ®íi giã mïa nãng Èm,
chÞu ¶nh hëng cña giã mïa ®«ng b¾c, cã lîng ma lín b×nh qu©n tõ 1800
19

20. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
– 2000 mm/n¨m nhiÖt ®é trung b×nh tõ 23 – 240c ®é Èm kh«ng khÝ 81
– 88%. S¬ng muèi Ýt xuÊt hiÖn.
Ma ®¸: XuÊt hiÖn vµo kho¶ng cuèi mïa xu©n, ®Çu mïa h¹ thêng ®i
kÌm víi hiÖn tîng d«ng vµ giã xo¸y, giã lèc côc bé.
Qu¸ tr×nh h×nh thµnh ®Êt liªn quan chÆt chÏ víi c¸c yÕu tè khÝ
hËu qu¸ tr×nh phong hãa ®Êt ë c¸c vïng cã khÝ hËu kh¸c nhau th× hµm
lîng c¸c chÊt dinh dìng kh¸c nhau do qua tr×nh ph©n gi¶i c¸c chÊt h÷u c¬
cã thµnh phÇn c¬ gíi kh¸c nhau quyÕt ®Þnh ®Õn viÖc trång c©y g× ®Ó
h×nh thµnh c¸c vïng c©y trång phï hîp cho ®iÒu kiÖn kinh tÕ cña ®Þa
ph¬ng:
NhiÖt ®é cao, lîng níc bèc h¬i m¹nh, ®é Èm thÊp vµo mïa kh« th-
êng g©y ra h¹n h¸n côc bé, thiÕu níc cho s¶n xuÊt vµ sinh ho¹t.
Vµo mïa ma lîng ma lín, tËp trung vµo tõ th¸ng 5 ®Õn th¸ng 9 g©y
xãi mßn m¹nh lµm röa tr«i gi¶m ®é ph× cña ®Êt.
X· §¹i ph¸c cã dßng suèi Thia ch¶y däc theo ®Þa giíi hµnh chÝnh
cña x·, tõ phÝa t©y nam ch¶y vÒ híng ®«ng b¾c ®îc b¾t nguÇn tõ
huyÖn V¨n ChÊn – tØnh Yªn B¸i, lu lîng níc thêng thay ®æi thÊt thêng,
c¹n kiÖt vÒ mïa kh«, d©ng cao lò lín vÒ mïa ma.
X· cã hÖ thèng ao hå ®Ëp chøa do ®¾p t¹o lµ nh÷ng ®Ëp ®Çu
mèi phôc vô trong c«ng t¸c thñy lîi ®îc tËn dông nu«i trång thñy s¶n.
Trªn ®Þa bµn x· cã nhiÒu hÖ thèng khe suèi nhá cung cÊp cho hÖ
thèng thñy lîi, ao hå nu«i trång thñy s¶n, nguÇn níc sinh ho¹t cña nh©n
d©n.
* §iÒu kiÖn ®Êt ®ai
X· §¹i ph¸c cã ®Þa h×nh ®åi nói thÊp cã c¸nh ®ång s¶n xuÊt lóa,
ng«, mÇu réng n»m ë thung lòng ven ngßi Thia ®îc båi ®¾p phï sa cña
dßng suèi Thia b¾t nguÇn tõ c¸nh ®ång Mêng lß, NghÜa lé, huyÖn v¨n
ChÊn, ®Þa h×nh thÊp dÇn tõ ®«ng b¾c xuèng t©y nam, sù chªnh lÖch
20

21. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
®Þa h×nh gi÷a c¸c vïng trong x· n¬i cã ®Ønh cao nhÊt lµ 338 m n¬i thÊp
nhÊt lµ 43 m so víi mÆt níc biÓn.
§Þa m¹o vïng ®åi nói: Cã d¹ng ®åi b¸t óp, sên tho¶i,®é dèc nhá
h¬n 25 ®é, bªn c¹nh h×nh thµnh c¸c thung lòng b»ng ph¼ng, ®Êt ®ai phï
hîp cho nhiÒu lo¹i c©y trång nh lóa, ng«, s¾n, ®Ëu ®ç vµ c©c c©y c«ng
nghiÖp kh¸c, ë nh÷ng n¬i cã ®é dèc lín h¬n 25 ®é ph¸t triÓn trång rõng
nh c©y quÕ, keo, c©y nguyªn liÖu vµ nh÷ng c©y l©m nghiÖp kh¸c.
* HiÖn tr¹ng sö dông ®Êt:
X· §¹i Ph¸c lµ x· thuéc vïng thÊp cña huyÖn V¨n Yªn – tØnh Yªn B¸i
cã tæng diÖn tÝch ®Êt tù nhiªn lµ 1138,3 ha.
Trong ®ã: + §Êt s¶n xuÊt n«ng nghiÖp lµ 226,18 ha = 19,87%.
+ §Êt l©m nghiÖp lµ: 733,03 ha = 64,4%
+ §Êt phi n«ng nghiÖp lµ: 126,17 ha = 11,08%
+ §Êt ë d©n c lµ: 27,11 ha = 2,38%
+ §Êt chuyªn dïng lµ : 31,48 ha = 2,77%
+ §Êt nu«i trång thñy s¶n lµ: 1,69 ha = 0,014%
4.1.3. Điều kiện kinh tế - x· hội
4.1.3.1. Điều kiện kinh tế
- Lµ x· s¶n xuÊt thuÇn n«ng ®iÒu kiÖn ph¸t triÓn s¶n xuÊt c«ng
nghiÖp trªn ®Þa bµn x· lµ hÕt søc khã kh¨n v× vËy §¶ng bé chÝnh
quyÒn x· lu©n x¸c ®Þnh c¬ cÊu kinh tÕ cña x· trong giai ®o¹n 2010 –
2015 c¬ b¶n nh sau:
- Møc t¨ng trëng kinh tÕ hµng n¨m ®¹t tõ 13 – 14%/n¨m
- C¬ cÊu s¶n xuÊt: - N«ng - l©m nghiÖp chiÕm 55%
- Nghµnh nghÒ c«ng nghiÖp 25%
- DÞch vô th¬ng m¹i 20%
- Møc thu nhËp b×nh qu©n ®Çu ngêi phÊn ®Êu ®¹t t 15 – 17 triÖu
®/ngêi/n¨m.
21

22. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
- Th©m canh 100 ha lóa níc 3 vô ®¹t tõ 100 – 120 triªu
®ång/ha/n¨m.
*) VÒ l©m nghiÖp
Trong nh÷ng n¨m qua ®îc sù ®Çu t cña Nhµ níc th«ng qua c¸c ch-
¬ng tr×nh, dù ¸n nªn c«ng t¸c qu¶n lý, b¶o vÖ rõng ®îc duy tr×. X· ®· ®Ò
nghÞ HuyÖn tiÕn hµnh giao ®Êt giao rõng cho c¸c hé d©n ®Ó trång c©y
l©u n¨m vµ ph¸t triÓn vên ®åi trang tr¹i. §Õn nay, nghÒ trång rõng ®ang
tiÕp tôc ®îc më réng diÖn tÝch, chñ yÕu lµ c©y lÊy gç nh keo lai ®· t¹o
ra thu nhËp kh¸ cho nhiÒu hé d©n, v× vËy cuéc sèng ngêi d©n tõng bíc
®îc c¶i thiÖn vµ ngµy cµng ®îc n©ng cao.
*) VÒ c«ng nghiÖp - tiÓu thñ c«ng nghiÖp
- KhuyÕn khÝch ph¸t triÓn thµnh phÇn kinh tÕ ngoµi quèc doanh,
cã sù qu¶n lý cña Nhµ níc theo ®Þnh híng XHCN, quy ho¹ch côm lµng
nghÒ ®Ó ph¸t triÓn s¶n xuÊt ®Ó chuyÓn dÞch c¬ cÊu kinh tÕ t¨ng dÇn
tû träng c«ng nghiÖp vµ th¬ng m¹i dÞch vô, gi¶m dÇn tû träng n«ng
nghiÖp.
- X· ®ang cã 2 c«ng ty s¶n xuÊt trªn ®Þa bµn ®ã lµ C«ng ty Khai
th¸c vµ S¶n xuÊt vËt liÖu x©y dùng, khai th¸c c¸t sái, ®· thu hót 120 lao
®éng lµ ngêi ®Þa ph¬ng. C¸c hé kinh doanh dÞch vô ®ang ph¸t triÓn
gãp phÇn t¹o viÖc lµm thêng xuyªn vµ æn ®Þnh cho ngêi lao ®éng.
*) VÒ th¬ng m¹i, dÞch vô vµ du lÞch
§©y lµ ngµnh ®îc x· quan t©m vµ ph¸t triÓn, ho¹t ®éng th¬ng m¹i
dÞch vô ngµy cµng t¨ng do ®îc n©ng cÊp c¬ së vËt chÊt cho c¸c chî, t¹o
thÞ trêng tiªu thô hµng ho¸ n«ng s¶n ë ®Þa ph¬ng dÞch vô th¬ng m¹i
ph¸t triÓn lµ ®iÒu kiÖn kÝch thÝch cho s¶n xuÊt ph¸t triÓn n©ng cao
n¨ng xuÊt s¶n lîng c©y trång.
*) VÒ ch¨n nu«i
Ngµnh ch¨n nu«i còng ®· ®îc ®Èy m¹nh vµ ph¸t triÓn ë c¸c hé gia
®×nh, chó träng tíi ph¬ng ph¸p ch¨n nu«i c«ng nghiÖp vµ b¸n c«ng
22

23. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
nghiÖp víi quy m« võa vµ nhá nh khuyÕn khÝch quy m« trang tr¹i xa khu
d©n c,...nh»m ®¸p øng nhu cÇu thùc phÈm cho ®Þa ph¬ng vµ lµ hµng
hãa b¸n ra thÞ trêng, ngoµi ra cßn cung cÊp nguån ph©n h÷u c¬ cho s¶n
xuÊt n«ng nghiÖp. §Æc biÖt s¶n xuÊt ng« t¨ng ®îc sÏ ®¶m b¶o cho viÖc
cung cÊp thøc ¨n chÝnh cho ngµnh ch¨n nu«i, nh»m cung cÊp s¶n phÈm
ch¨n nu«i nh thÞt, trøng, cho ngêi d©n t¹i ®Þa ph¬ng vµ lµ hµng hãa ®Ó
t¨ng thu nhËp cho ngêi n«ng d©n .
Tõ t×nh h×nh kinh tÕ nãi trªn, x· ®Ò ra môc tiªu ph¸t triÓn kinh tÕ
tõ n¨m 2011 – 2015 lµ ph¸t triÓn kinh tÕ x· héi víi nhÞp ®é t¨ng trëng
nhanh vµ bÒn v÷ng theo híng c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸, h×nh
thµnh c¬ cÊu kinh tÕ c«ng nghiÖp, n«ng nghiÖp vµ dÞch vô th¬ng m¹i.
Ph¸t huy néi lùc ®Êt ®ai, lao ®éng, ¸p dông khoa häc kü thuËt vµo
s¶n suÊt vµ t×m híng ra cho c¸c s¶n phÈm cña x·, ®Æc biÖt lµ ngµnh
trång trät, khuyÕn khÝch c¸c thµnh phÇn kinh tÕ s¶n xuÊt kinh doanh
ph¸t triÓn, gi¶i quyÕt c¸c vÊn ®Ò x· héi, ®Õn n¨m 2015 x· kh«ng cßn hé
®ãi, hé nghÌo cßn díi 5%. §Çu t ®óng møc ®Ó ph¸t triÓn kinh tÕ hµng
ho¸ nhiÒu thµnh phÇn, t¨ng trëng kinh tÕ bÒn v÷ng x©y dùng x· theo m«
h×nh x· n«ng th«n míi theo 19 tiªu chÝ cña chÝnh phñ.
4.1.3.2. T×nh h×nh x· hội
* §Æc ®iÓm d©n sè, d©n téc, lao ®éng:
Tæng d©n sè tù nhiªn x· §¹i ph¸c lµ: 748 hé, 3073 khÈu
Trong ®ã : - Nh©n khÈu nam lµ: 1583
- Nh©n khÈu n÷ lµ: 1490
- Tæng sè lao ®éng trong ®é tuæi lµ: 1520 ngêi
X· §¹i Ph¸c cã 2 d©n téc anh em chung sèng ®ã lµ D©n téc Kinh
vµ D©n téc Tµy trong ®ã D©n téc Kinh lµ 65%, D©n téc Tµy lµ 35%.
- D©n téc Kinh lµ 498 hé 2002 khÈu
- D©n téc Tµy lµ 250 hé 1071 khÈu.
* §iÒu kiÖn x· héi:
23

24. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
+ C«ng t¸c gi¸o dôc
X· §¹i ph¸c cã: ®Çy ®ñ 3 cÊp häc trong hÖ thèng gi¸o dôc ë c¬ së
gåm cã:
- 1 trêng mÇn non quy m« 6 líp víi tæng sè 149 häc sinh.
- 1 trêng tiÓu häc quy m« 9 líp víi tæng sè 224 häc sinh.
- 1 trêng trung häc c¬ së quy m« 6 líp víi tæng sè 181 häc sinh.
C¬ së vËt chÊt ®· ®îc ®Çu t cña Nhµ níc vµ sù ®ãng gãp cña
nh©n d©n v× vËy ®· ®¸p øng ®îc cho nhu cÇu d¹y vµ häc cña con em
®Þa ph¬ng, x· ®· ®îc c«ng nhËn lµ x· ®¹t chuÈn phæ cËp tiÓu häc vµ
trung häc c¬ së ®óng ®é tuæi n¨m 2009.
MÆt b»ng Tr×nh ®é d©n trÝ kh«ng ®ång ®Òu tû lÖ ngêi d©n cã
tr×nh ®é tiÓu häc vµ trung häc c¬ së chiÕm trªn 65% d©n sè, tû lÖ lao
®éng qua ®µo t¹o nghÒ tõ ng¾n h¹n trë lªn cho lao ®éng trong ®é tuæi
míi ®¹t 15%.
C«ng t¸c - v¨n hãa ,v¨n nghÖ, thÓ dôc thÓ thao: X· cã 10 th«n ®Òu
®¹t tiªu chuÈn th«n v¨n hãa 10/10 th«n cã nhµ v¨n hãa th«n lµ n¬i sinh
ho¹t cña céng ®ång d©n c, lµ n¬i héi häp triÓn khai c¸c chñ tr¬ng chÝnh
s¸ch cña §¶ng, ph¸p luËt cña nhµ níc, x· cã hÖ thèng ®µi truyÒn thanh,
c¸c th«n ®Òu cã ®éi v¨n nghÖ, ®éi bãng ®¸, ®éi bãng chuyÒn.
+ C«ng t¸c y tÕ:
X· §¹i Ph¸c cã mét c¬ së tr¹m y tÕ víi tæng sè 10 gêng bÖnh, c¬ së
vËt chÊt ®· ®îc ®Çu t x©y dùng khang trang víi quy m« 9 phßng trong
®ã cã 6 phßng kh¸m vµ ®iÒu trÞ 3 phßng truyÒn th«ng d©n sè KHHG§,
®éi ngò c¸n bé y tÕ x· cã 1 b¸c sü 4 c¸n bé y sü 10/10 th«n cã ®éi ngò y
tÕ th«n b¶n, ®éi ngò c¸n bé ®¸p øng ®îc cho nhu cÇu ch¨m sãc søc
kháe cho nh©n d©n, x· ®· ®îc c«ng nhËn x· ®¹t chuÈn quèc gia vÒ y tÕ
x· n¨m 2009.
* Nh÷ng khã kh¨n vµ thuËn lîi cña x· §¹i Ph¸c
+ ThuËn lîi:
24

25. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
X· §¹i Ph¸c cã diÖn tÝch ®Êt n«ng nghiÖp tËp trung c¸nh ®ång phï
hîp cho s¶n xuÊt c¬ giíi hãa, ®Êt cã ®é ph× cao thÝch hîp cho viÖc s¶n
xuÊt n«ng nghiÖp cã diÖn tÝch ®Êt mÇu soi b·i rÊt cã tiÒm n¨ng cho
ph¸t triÓn c©y ng«, diÖn tÝch ®Êt lóa lín rÊt cã ®iÒu kiÖn ph¸t triÓn c©y
ng« ®«ng trªn ®Êt 2 vô lóa.
Ngêi d©n cã kinh nghiÖm s¶n xuÊt ng« tõ l©u ®êi, cÇn cï trong lao
®éng s¶n xuÊt n«ng nghiÖp.
§¶ng, Nhµ níc vµ c¸c cÊp chÝnh quyÒn ®Þa ph¬ng rÊt quan t©m
®Õn sù ph¸t triÓn n«ng nghiÖp cña ®Þa ph¬ng.
Cã hÖ thèng kªnh m¬ng kiªn cè, chñ ®éng tíi tiªu cho 95% diÖn
tÝch ®Êt s¶n xuÊt lóa níc 2 vô cña x·. §©y lµ thuËn lîi c¬ b¶n ®Ó ¸p
dông c¸c biÖn ph¸p kü thuËt th©m canh t¨ng n¨ng suÊt c©y trång.
HÖ thèng ®êng giao th«ng ph¸t triÓn, t¹o ®iÒu kiÖn cho viÖc giao l-
u bu«n b¸n, vËn chuyÓn n«ng s¶n hµng ho¸.
Tr×nh ®é d©n trÝ vµ chÊt lîng cuéc sèng cña ngêi d©n ngµy cµng
®îc n©ng cao, nªn ngêi d©n häc hái ®îc nh÷ng tiÕn bé khoa häc kü
thuËt míi ¸p dông vµo s¶n xuÊt.
+ Khã kh¨n:
Mét sè hé d©n dïng gièng ng« cò trong s¶n xuÊt nªn n¨ng suÊt s¶n
lîng thÊp, cha ¸p dông tèt c¸c biÖn ph¸p khoa häc kü thuËt vao s¶n xuÊt .
Gi¸ c¶ vËt t ph©n bãn ngµy cµng t¨ng nhng gi¸ n«ng s¶n t¨ng kh«ng
®¸ng kÓ nªn ngêi n«ng d©n kh«ng gi¸m ®Çu t th©m canh, viÖc sö dông
ph©n bãn, thuèc b¶o vÖ thùc vËt cha hîp lý.
Tr×nh ®é d©n trÝ cña mét sè hé n«ng d©n cßn thÊp kh«ng ®ång
®Òu lªn cha m¹nh d¹n ¸p dông tiÕn bé khoa häc kü thuËt vµo s¶n xuÊt.
4.2. T×nh h×nh s¶n xuÊt n«ng nghiÖp cña X· §¹i Ph¸c
4.2.1. T×nh h×nh s¶n xuÊt chung
25

26. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
Trong nh÷ng n¨m qua s¶n xuÊt n«ng nghiÖp cña x· §¹i Ph¸c ®ang
tõng bíc ph¸t triÓn theo híng toµn diÖn, ®ang chuyÓn dÞch tõ nÒn s¶n
xuÊt l¹c hËu, n¨ng suÊt lao ®éng thÊp sang s¶n xuÊt hµng ho¸, võa
chuyªn canh võa kinh doanh tæng hîp, kÕt hîp víi th©m canh t¨ng vô, më
réng diÖn tÝch cã kh¶ n¨ng trång c¸c lo¹i c©y n«ng nghiÖp. §Æc biÖt lµ
trång c©y ng« vµ c¸c lo¹i c©y c«ng nghiÖp ng¾n ngµy, gi¶i quyÕt ®îc
c«ng ¨n viÖc lµm cho ngêi lao ®éng tõ chÝnh s¸ch khuyÕn khÝch ph¸t
triÓn n«ng nghiÖp vµ n«ng th«n. B»ng c¸c biÖn ph¸p gi¶i quyÕt tèt c«ng
t¸c giao ®Êt giao rõng, øng dông khoa häc kü thuËt vµo s¶n xuÊt ®Ó
n©ng cao n¨ng suÊt, s¶n lîng c©y trång c¸c lo¹i, t¨ng diÖn tÝch c©y chñ
lùc, th©m canh c©y lóa níc, ®¶m b¶o cÊy 100% diÖn tÝch lóa níc 2 vô.
Chó träng viÖc chuyÓn ®æi mïa vô: Lóa xu©n - Lóa mïa sím ®Ó më
réng diÖn tÝch c©y vô ®«ng trªn ®Êt 2 vô lóa. §Èy m¹nh c«ng t¸c chÕ
biÕn vµ b¶o qu¶n s¶n phÈm n«ng s¶n sau thu ho¹ch.
B¶ng 4.1. DiÖn tÝch gieo trång hµng n¨m cña x· §¹i Ph¸c
§¬n vÞ
tÝnh: ha
N¨m Lóa Ng« S¾n §Ëu- ®ç
2008 126 144,0 60 12,0
2009 129 161,0 65 15,3
2010 129 171,0 70 13,4
Sè liÖu cña c¸n bé thèng kª - x· §¹i Ph¸c n¨m 2011
Qua b¶ng tæng hîp trªn cho thÊy lóa vµ ng« lµ 2 c©y l¬ng thùc chñ
yÕu cña x· §¹i Ph¸c, diÖn tÝch c©y lóa ®îc tró träng tËp chung th©m
canh cßn c©y ng« cã tiÒm n¨ng ph¸t triÓn vµ më réng vÒ diÖn tÝch t¨ng
®Òu h»ng n¨m.
ë x· §¹i Ph¸c, s¾n còng lµ c©y trång ph¸t triÓn kh¸ m¹nh víi diÖn
tÝch hµng n¨m ®Òu t¨ng lý do ngêi d©n ®· ®Õn chu kú khai th¸c c©y l©m
nghiÖp song ®· tËn dông ®Êt trång chu kú míi v× vËy diÖn tÝch s¾n
lu©n ®îc duy tr× ph¸t triÓn.
26

27. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
Tuy nhiªn s¶n xuÊt n«ng nghiÖp cña x· vÉn cßn nh÷ng h¹n chÕ ch-
a kh¾c phôc ®îc nh ngêi d©n ®Þa ph¬ng ®· quen víi tËp qu¸n canh t¸c
l©u n¨m, liªn tôc vµ ®Çu t thÊp, dïng nhiÒu ph©n v« c¬ Ýt sö dông ph©n
h÷u c¬ cho nªn dÉn ®Õn ®Êt s¶n xuÊt bÞ c»n cçi b¹c mµu dÉn ®Õn
n¨ng suÊt vµ s¶n lîng c©y trång hµng n¨m cßn thÊp cha t¬ng xøng víi
tiÒm n¨ng cña ®Þa ph¬ng.
4.2.2. T×nh h×nh s¶n xuÊt ng« ë X· §¹i Ph¸c
Ng« lµ c©y l¬ng thùc vµ lµ c©y hµng ho¸ cña x· §¹i Ph¸c, ®· ®îc
nh©n d©n ®Þa ph¬ng ®a vµo trång tõ rÊt l©u ®êi, ®îc x¸c ®Þnh lµ c©y
trång cã gi¸ trÞ kinh tÕ cao ®Ó gi¶i quyÕt vÊn ®Ò l¬ng thùc vµ lµ nguån
nguyªn liÖu phôc cho nghµnh ch¨n nu«i ph¸t triÓn. Tuy vËy, n¨ng suÊt
ng« tríc n¨m 2000 cña x· vÉn cßn thÊp, ®êi sèng cña c¸c hé s¶n xuÊt
n«ng nghiÖp vÉn cßn khã kh¨n. Nguyªn nh©n chñ yÕu lµ do tËp qu¸n
canh t¸c l¹c hËu, ch¨m sãc kh«ng ®óng quy tr×nh kü thuËt, kh«ng ®Çu t
ph©n bãn, chñ yÕu trång gièng cò cña ®Þa ph¬ng. Tõ n¨m 2005 trë l¹i
®©y cïng víi sù ph¸t triÓn s¶n xuÊt ng« cña c¶ níc c©y ng« ë x· §¹i Ph¸c
®Æc biÖt ®îc chó träng vµ ph¸t triÓn nh viÖc ®a gièng míi, gièng ng« lai
vµo s¶n xuÊt, thay thÕ c¸c gièng ng« cò ®· bÞ tho¸i ho¸ mµ ®Þa ph¬ng
®ang sö dông, cã sù ®Çu t th©m canh, ¸p dông c¸c biÖn ph¸p khoa häc
kü thuËt vµo s¶n xuÊt nªn n¨ng suÊt ng« ®· vµ ®ang ngµy mét n©ng
cao. DiÖn tÝch trång ng« ®· ngµy cµng t¨ng trång vµo vô ®«ng trªn ®Êt
2 vô lóa n¨ng suÊt ng« ®«ng còng kh«ng ngõng t¨ng cao thu nhËp tõ
trång ng« còng ®îc ngêi d©n quan t©m vµ chÊp nhËn.
B¶ng 4.2. DiÖn tÝch, n¨ng suÊt, s¶n lîng ng« cña x· §¹i Ph¸c
N¨m DiÖn tÝch N¨ng suÊt S¶n lîng
(ha) (t¹/ ha) (tÊn)
2008 144,0 45 648,0
2009 161,0 48 772,8
2010 171,0 52 904,8
Sè liÖu cña c¸n bé qu¶n lý n«ng nghiÖp x· §¹i Ph¸c n¨m 2011
4.2.3. C¬ cÊu gièng ng« ®îc sö dông ë x· §¹i Ph¸c
27

28. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
Trong s¶n xuÊt gièng lµ kh©u quan träng quyÕt ®Þnh n¨ng suÊt
vµ chÊt lîng c©y trång. HiÖn nay ë x· §¹i Ph¸c c¬ cÊu gièng ng« ®îc ®a
vµo s¶n xuÊt gåm nhiÒu lo¹i, ®Æc biÖt lµ gièng ng« lai cã thêi gian sinh
trëng ng¾n, n¨ng suÊt cao. Ngoµi ra nh©n d©n trong x· vÉn cßn sö dông
gièng ng« ®Þa ph¬ng, tuy nh÷ng gièng ng« nµy cã n¨ng suÊt kh«ng cao
nhng l¹i cã kh¶ n¨ng chèng chÞu s©u bÖnh còng nh khÝ hËu thêi tiÕt
kh¾c nghiÖt vµ chÊt lîng ng« còng tèt so víi c¸c gièng ng« lai. Cßn
nh÷ng gièng ng« míi cã n¨ng suÊt cao, tuy mang l¹i lîi Ých cho ngêi trång
ng« nhng còng yªu cÇu tr×nh ®é th©m canh cao, ngêi d©n cha s¶n
xuÊt ®îc gièng ng« lai nµy mµ ph¶i phô thuéc vµo sù hç trî vµ cung cÊp
gièng cña nhµ níc. C¸c gièng ng« ®îc trång nhiÒu ë x· bao gåm c¸c lo¹i
gièng sau:
Gièng ng« C919: Lµ gièng ng« lai ®¬n. Gièng nµy cã thêi gian sinh
trëng (trång t¹i ®Þa ph¬ng) lµ 110 - 115 ngµy, l¸ ®øng d¹ng c©y gän,
chÞu h¹n vµ chèng ®æ tèt, Ýt nhiÔm s©u bÖnh, cho n¨ng suÊt 6 - 7
tÊn/ ha.
Gièng ng« nÕp MX4: Lµ gièng ng« lai kh«ng quy íc thÝch hîp trång
vµo vô §«ng, thêi gian sinh trëng ng¾n tõ 62 – 64 ngµy thu ¨n t¬i thu
ho¹ch kh« tõ 80 - 85 ngµy.
- Sinh trëng ph¸t triÓn kháe chiªu cao c©y trung b×nh lµ 186 cm
chiÒu cao ®ãng b¾p lµ 88 cm, chiÒu dµi b¾p tõ 14 – 15 cm, ®êng kÝnh
b¾p lµ 14,2 cm, n¨ng xuÊt bÝnh qu©n tõ 3,5 – 4,5 tÊn/ha.
- ChÊt lîng: ¨n t¬i th¬m ngon, ngät mÒn dÎo ¨n ngon, chÊt lîng tèt.
- Phï hîp gieo trång vµo vô ng« §«ng trªn ®Êt 2 vô lóa.
- MX4 thêng hay m¾c bÖnh ®èm v»n, gØ s¾t.
- Ýt ®æ, chÞu rÐt tèt,chÞu h¹n tèt cã tÝnh thÝch nghi réng.
28

29. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
B¶ng 4.3. C¬ cÊu gièng ng« cña x· §¹i Ph¸c
N¨m Vô Xu©n Vô HÌ thu Vô §«ng C¶ n¨m
Tªn gièng
DiÖn DiÖn DiÖn DiÖn
ng« Tû lÖ Tû lÖ Tû lÖ Tû lÖ
tÝch tÝch tÝch tich
% % % %
(ha) (ha) (ha) (ha)
Tæng sè 42 29,0 42 29,0 60 41,0 144 100
§Þa ph-
8 19,0 6 14,2 8 13,0 22 18,0
¬ng
2008 C 919 34 81,0 32 76,1 37 61,0 103 71,0
MX4 0 0 4 9,7 15 25,0 19 11,0
Tæng sè 42 26,0 46 28,5 73 45,5 161 100
§Þa ph-
6 14,2 5 10,8 4 5,4 15 9,3
¬ng
C 919 36 85,8 35 76,0 51 69,8 122 75,7
2009 MX 4 0 0 6 13,2 18 24,8 24 15,0
Tæng sè 42 24,5 48 28,0 81 47,5 171 100
§Þa ph-
6 14,2 5 10,4 7 8,6 18 10,5
¬ng
C 919 30 71,6 34 70,9 51 63,1 115 67,3
2010 MX 4 6 14,2 9 18,7 23 28,3 38 22,2
Sè liÖu cña c¸n bé phô tr¸ch n«ng nghiÖp x· §¹i Ph¸c n¨m 2011
4.2.4. ChÕ ®é canh t¸c ®èi víi c©y ng«
Ng« lµ c©y cã tÝnh thÝch øng cao, cã thÓ trång ®îc nhiÒu vïng
sinh th¸i, nhiÒu lo¹i ®Êt kh¸c nhau, cã kh¶ n¨ng chÞu h¹n nhê cã bé rÔ
ph¸t triÓn, tuy nhiªn ng« còng lµ c©y yªu cÇu tr×nh ®é th©m canh cao
do ®ã chÕ ®é ph©n bãn ®èi víi c©y ng« lµ yÕu tè rÊt quan träng. Trong
c¸c yÕu tè dinh dìng, ®¹m ®îc coi lµ yÕu tè ®a lîng quan träng bËc nhÊt,
lµ yÕu tè quyÕt ®Þnh phÇn lín n¨ng suÊt ng«. V× vËy trong c¸c biÖn
ph¸p kü thuËt nh»m t¨ng n¨ng suÊt ng« th× vÊn ®Ò th©m canh lµ yÕu tè
quan träng. Ngoµi ra cßn ph¶i thùc hiÖn tèt tÊt c¶ c¸c biÖn ph¸p kü thuËt
kh¸c. ViÖc trång ng« ë x· §¹i Ph¸c mÆc dï ®· ®îc chó träng, song vÉn
29

30. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
cßn nhiÒu h¹n chÕ nh c¸c biÖn ph¸p khoa häc thiÕt yÕu ®Æc biÖt lµ vÒ
gièng ng« lai míi n¨ng suÊt cao cã kh¶ n¨ng chèng chÞu c¸c bÖnh vÒ l¸,
chÞu h¹n cha ®îc ®a vµo s¶n xuÊt, c«ng t¸c cung cÊp gièng cha ®îc kÞp
thêi. HiÖn nay ngêi d©n trong x· ®· sö dông gièng míi t¬ng ®èi nhiÒu,
nhng viÖc ®Çu t ph©n bãn cha hîp lý, nhiÒu hé cßn mang nÆng tËp
qu¸n s¶n xuÊt cò. ë nh÷ng c¸nh ®ång cã ®Þa h×nh phøc t¹p ®åi dèc,
®Êt nghÌo dinh dìng, xa n¬i ë thêng bãn ph©n kh«ng ®Çy ®ñ. Qua ®iÒu
tra thùc tÕ t×nh h×nh sö dông ph©n bãn ë mét sè hé gia ®×nh chóng t«i
thu ®îc sè liÖu.
Theo quy tr×nh kü thuËt møc ®Çu t ph©n bãn cho 1 ha ng« víi c¸c
gièng kh¸c nhau th× møc ®Çu t còng kh¸c nhau.
Gièng ng« lai C 919 lµ:
+ Ph©n chuång: 10 - 15 tÊn/ ha (350 - 500 kg/ sµo).
+ §¹m Urª: 500 - 350 kg/ha (11 - 12 kg/ sµo).
+ Supe l©n: 400 - 500 kg (15 - 18 kg / sµo).
+ Kaly: 100 - 110 kg ( 3,5 - 4 kg/ sµo).
Nhng trong tùc tÕ ®iÒu tra ë mét sè hé gia ®×nh th× møc ®Çu t
ph©n bãn cßn thÊp, cha ®¶m b¶o vÒ sè lîng vµ cha c©n ®èi vÒ tû lÖ
ph©n bãn, v× vËy cha ph¸t huy ®îc tiÒm n¨ng n¨ng suÊt cña c©y ng«.
Do ®ã ®Ó ¸p dông khoa häc kü thuËt vµo s¶n xuÊt ë x· §¹i Ph¸c cÇn
ph¶i ®µo t¹o thªm c¸n bé kü thuËt ®Ó phæ biÕn thªm kiÕn thøc cho ngêi
d©n vÒ sö dông ph©n bãn ®Ó ®¶m b¶o võa sö dông võa båi dìng ®Êt.
KÕt qu¶ ®iÒu tra c¸c hé trong 3 khu ë ®Þa bµn x· §¹i Ph¸c cña
huyÖn V¨n Yªn cho thÊy, hÇu hÕt c¸c hé gia ®×nh ®Òu ®Çu t ph©n bãn
Ýt vµ bãn ph©n kh«ng c©n ®èi, nguyªn nh©n chÝnh lµ do sù hiÓu biÕt
cßn h¹n chÕ vµ do ®iÒu kiÖn kinh tÕ cßn khã kh¨n. V× vËy cÇn cã sù
thay ®æi c¸ch s¶n xuÊt vµ sù hç trî tõ phÝa Nhµ níc vÒ vèn vµ kü thuËt.
30

31. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
B¶ng 4.4: T×nh h×nh sö dông ph©n bãn cho ng« cña c¸c hé gia ®×nh
Lîng ph©n bãn
Kaly
DT NS P/C Urª Supe
Hé ®iÒu tra Gièng suphat
(ha) (t¹/ha) (tÊn/ha (kg/ha l©n
(kg/ha
) ) (kg/ha)
)
Th«n §¹i Thµnh
NguyÔn V¨n NK 54 0,3 36,5 1,2 47 70 12
Th¾ng §p 0,2 25,3 0,8 40,5 55 10
Hoµng Thanh C 919 0,2 39,0 0,7 30 50 8
Liªm §p 0,3 26,0 1,2 16 17 15
Th«n §¹i Th¾ng
NguyÔn ThÞ NK 54 0,2 40,3 2,0 40 18 20
H»ng C 919 0,1 42,0 1,8 25 17 18
§inh Quang §p 0,2 25,0 0,7 15 8 8
Lîi NK 54 0,2 38,0 1,8 40 20 18
Th«n T©n An
NK 54 0,2 39,0 0,6 12 7 11
SÇm V¨n §øc
§p 0,1 22,0 0,3 4,5 4 5
§Æng Quang NK 54 0,2 38,5 1,0 20 12 10
TuyÕn C919 0,1 40 0,8 12 9 6
+ Møc ®Çu t th©m canh ë x· §¹i Ph¸c cßn thÊp so víi quy tr×nh kü
thuËt.
+ HiÖu qu¶ cña viÖc ®Çu t th©m canh ®· ®îc chøng minh ë x· §¹i
Ph¸c: Nh÷ng hé nµo ®Çu t th©m canh cao th× n¨ng suÊt ng« còng t¨ng
lªn râ rÖt.
Mét yÕu tè n÷a ¶nh hëng kh«ng nhá ®Õn n¨ng suÊt cña c¸c lo¹i
c©y nãi chung vµ c©y ng« nãi riªng: §ã lµ biÖn ph¸p kü thuËt ch¨m sãc,
nhÊt lµ quy tr×nh bãn ph©n. V× mçi giai ®o¹n cña c©y ng« cÇn cè mét l-
îng dinh dìng nhÊt ®Þnh, viÖc cung cÊp c¸c nguyªn tè dinh dìng phï hîp
31

32. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
víi nhu cÇu dinh dìng cña c©y ng« trong tõng giai ®o¹n sinh trëng sÏ gãp
phÇn lµm t¨ng n¨ng suÊt cho c©y trång. HiÖn nay ë x· §¹i Ph¸c vÉn cßn
bãn ph©n theo ph¬ng ph¸p cæ truyÒn lµ bãn lãt toµn bé ph©n chuång,
cßn ph©n ®¹m, ph©n l©n, kaly bãn thóc mét lÇn khi c©y 7 - 8 l¸. Theo
quy tr×nh kü thuËt lµ bãn lãt toµn bé ph©n chuång vµ ph©n l©n, ph©n
®¹m bãn thóc 3 lÇn, lÇn 1 lóc ng« 3 - 5 l¸, lÇn 2 lóc ng« 7 - 9 l¸, lÇn 3 tríc
lóc trç 10 - 15 ngµy, mçi lÇn bãn 1/3 lîng ®¹m. Ph©n kaly bãn 2 lÇn vµo
giai ®o¹n 3 - 5 l¸, vµ 7 - 9 l¸, mçi lÇn bãn 1/2 lîng kaly.
4.2.5. T×nh h×nh s©u bÖnh h¹i ng« ë x· §¹i Ph¸c
Trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt ng«, s©u bÖnh lµ yÕu tè g©y tæn thÊt
nghiªm träng ®Õn n¨ng xuÊt s¶n lîng. V× vËy viÖc theo dâi vµ phßng trõ
s©u bÖnh lµ vÊn ®Ò cÇn thiÕt ®Ó gãp phÇn t¹o nªn n¨ng suÊt. Sù ph¸t
sinh cña s©u bÖnh phô thuéc vµo gièng, ®Êt ®ai, ®iÒu kiÖn thêi tiÕt vµ
sù « nhiÔm cña s¶n xuÊt c«ng nghiÖp - tiÓu thñ c«ng nghiÖp trong khu
vùc, c¬ cÊu c©y trßng vµ kü thuËt canh t¸c. Trong s¶n xuÊt ng« cña x·
§¹i Ph¸c s©u bÖnh xuÊt hiÖn g©y h¹i gåm nhiÒu chñng lo¹i, g©y h¹i
trong tõng ®iÒu kiÖn kh¸c nhau vµo mçi giai ®o¹n ph¸t triÓn cña c©y
ng« còng xuÊt hiÖn c¸c lo¹i s©u bÖnh kh¸c nhau. V× vËy trong kü thuËt
canh t¸c cÇn cã biÖn ph¸p phßng trõ mét c¸ch hîp lý vµ kÞp thêi ®Ó h¹n
chÕ nh÷ng tæn thÊt do s©u bÖnh g©y nªn, nh»m t¨ng hiÖu qu¶ kinh tÕ
vµ n¨ng suÊt c©y trång.
Trong qu¸ tr×nh ®iÒu tra chóng t«i thÊy ë x· §¹i Ph¸c thêng cã c¸c
lo¹i s©u, bÖnh nh ®èm l¸ lín, b¹ch t¹ng ë vô Xu©n, vô nµy nhiÖt ®é nãng
Èm thuËn lîi cho bÖnh ph¸t sinh, ph¸t triÓn, rÖp cê thêng cã ë vô Thu
§«ng.
+ BÖnh ®èm l¸ lín: Thêng xuÊt hiÖn vµo vô xu©n hÌ, v× thêi tiÕt vô
nµy cã ®é Èm kh¸ cao vµ nhiÖt ®é thÝch hîp cho sù ph¸t sinh ph¸t triÓn
cña bÖnh (26 - 300c). BÖnh xuÊt hiÖn vµo lóc c©y cßn nhá víi møc ®é
nhÑ nªn g©y h¹i kh«ng ®¸ng kÓ.
32

33. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
+ RÖp cê: Ph¸t sinh ph¸t triÓn rÊt m¹nh trong ®iÒu kiÖn kh«, ph¸
h¹i nhiÒu ë vô Thu ®«ng, chñ yÕu h¹i vµo giai ®o¹n ng« b¾t ®Çu ra hoa,
®iÒu kiÖn ngo¹i c¶nh lóc nµy rÊt thuËn lîi cho rÖp ph¸t triÓn.
+ Bªnh kh« v»n: Do nÊm g©y ra, g©y h¹i trong giai ®o¹n ng« trç cê,
phun r©u, khi cã ®é Èm cao rÊt thuËn lîi cho bÖnh ph¸t sinh ph¸t triÓn.
BiÖn ph¸p phßng trõ lµ huû bá hÕt tµn d cña thùc vËt ë mïa vô tríc, lu«n
canh ng« víi c¸c lo¹i c©y trång kh¸cvµ dïng thuèc ho¸ häc ®Ó phun.
+ BÖnh b¹ch t¹ng: XuÊt hiÖn ë thêi kú ng« tõ 3-5 l¸. BiÖn ph¸p
phßng trõ lµ cÇn ph¶i gieo trång ®óng thêi vô, nhæ nh÷ng c©y bÞ bÖnh
tËp trung l¹i phun x¨ng råi ®èt, hoÆc ®µo hè ch«n vµ r¾c v«i bét, møc
®é g©y thiÖt h¹i nhÑ chØ m¾c khi trång muén, kh«ng ®óng thêi vô.
Tõ n¨m 2005 ®Õn nay x· §¹i Ph¸c ®· cã ph¬ng híng nh»m ph¸t
triÓn s¶n xuÊt n«ng nghiÖp nh: §Çu t c¸c biÖn ph¸p kü thuËt canh t¸c,
th©m canh chuyÓn ®æi c¬ cÊu c©y trång, cung øng c¸c lo¹i gièng míi
cho nh©n d©n s¶n xuÊt. V× vËy c¸c gièng míi cã kh¶ n¨ng chèng chÞu
cao ®· ®îc ®a vµo s¶n xuÊt, s©u h¹i c©y trång ®îc ph¸t hiÖn sím vµ cã
biÖn ph¸p phßng trõ triÖt ®Ó ngay tõ ®Çu. Do vËy trong vßng 10 n¨m
qua ®· h¹n chÕ ®îc sù ph¸t sinh ph¸t triÓn thµnh dÞch ë c¸c vïng trång
ng«. HiÖn nay chØ cã chuét lµ loµi ph¸ ho¹i ng« g©y thiÖt h¹i lín nhÊt mµ
l¹i rÊt khã tiªu diÖt v× chuét sèng ë trong c¸c hang hèc, bôi rËm vµ sinh
s¶n rÊt nhanh, cÇn ph¶i híng dÉn cho bµ con c¸ch diÖt chuét vµ bÉy
chuét ®ång lo¹t tõng thêi ®iÓm nh»m h¹n chÕ ®îc tû lÖ g©y h¹i thÊp
nhÊt.
4.2.6. Phíng híng ph¸t triÓn s¶n xuÊt ng« ë x· §¹i Ph¸c
* §¸nh gi¸ chung:
Qua ®iÒu tra ®¸nh gi¸ thùc tr¹ng s¶n xuÊt ng« ë x· §¹i Ph¸c chóng
t«i rót ra mét sè nhËn xÐt sau:
- ThuËn lîi:
33

34. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
+ HuyÖn V¨n Yªn nãi chung vµ x· §¹i Ph¸c nãi riªng lµ vïng thÊp cã
nhiÒu u thÕ thuËn lîi ®îc thiªn nhiªn u ®·i nh ®Êt ®ai t¬ng ®èi b»ng
ph¼ng, ®Êt cã ®é ph× cao, rÊt thuËn lîi cho viÖc s¶n xuÊt n«ng nghiÖp
nãi chung vµ c©y ng« nãi riªng.
+ Cã lùc lîng lao ®éng n«ng nghiÖp rÊt dåi dµo, ngêi d©n ë ®©y
®· cã truyÒn thèng vµ kinh nghiÖm trång ng« tõ l©u ®êi.
+ §îc sù quan t©m cña c¸c cÊp c¸c ngµnh nh hç trî vÒ c¸c gièng
ng« lai míi cho n¨ng suÊt cao, ph©n bãn.
+ X· §¹i Ph¸c tõ khi cã cÇu ch¹y qua s«ng ®· thuËn lîi cho viÖc giao
dÞch ph©n bãn, mua b¸n s¶n phÈm còng nh viÖc ®a khoa häc kü thuËt
vµo s¶n xuÊt.
- Khã kh¨n:
Bªn c¹nh nh÷ng thuËn lîi trªn, viÖc s¶n xuÊt ng« cu¶ x· §¹i Ph¸c
còng cßn gÆp rÊt nhiÒu khã kh¨n nh:
+ §iÒu kiÖn thêi tiÕt khÝ hËu bÊt thuËn, mïa ®«ng thêng ®Õn sím
vµ kÐo dµi, lµm ¶nh hëng ®Õn thêi vô gieo trång vô §«ng vµ vô Xu©n.
+ TËp qu¸n canh t¸c ë nhiÒu hé gia ®×nh ë ®Þa ph¬ng cßn l¹c
hËu, tr×nh ®é d©n trÝ kh«ng ®ång ®Òu.... v× vËy nhËn thøc vµ tiÕp thu
khoa häc kü thuËt cßn h¹n chÕ.
+ §êi sèng nh©n d©n s¶n xuÊt ngµnh n«ng nghÖp cßn khã kh¨n,
kh«ng cã kh¶ n¨ng ®Çu t th©m canh cho nªn khi sö dông c¸c gièng ng«
lai cã tiÒm n¨ng n¨ng xuÊt cao vµo s¶n xuÊt th× hiÖu qu¶ kinh tÕ cßn
thÊp.
+ §éi ngò c¸n bé khuyÕn n«ng viªn c¬ së cha chuyªn s©u cßn häc
mét ngµnh vÒ híng dÉn mét ngµnh, ë c¸c th«n s¶n xuÊt cha cã c¸n bé
riªng ®îc ®µo t¹o vµ tËp huÊn thêng xuyªn vÒ c«ng t¸c chuyÓn giao
khoa häc kü thuËt cho nªn viÖc s¶n xuÊt ng« cha ®¹t hiÖu qu¶ kinh tÕ
cao.
* Ph¬ng híng:
34

35. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
C¨n cø vµo ®iÒu kiÖn tù nhiªn, trong ph¸t triÓn kinh tÕ vµ t×nh
h×nh s¶n xuÊt n«ng nghiÖp cña x·, phèi hîp víi c¸c cÊp c¸c ngµnh, phßng
NN&PTNT HuyÖn ®Ò ra mét sè ph¬ng híng s¶n xuÊt ng« cña x· trong
nh÷ng n¨m tíi nh sau:
+ Bè trÝ c¬ cÊu gièng hîp lý, c¸c gièng ng« lai n¨ng suÊt cao cÇn
®a vµo trång ë nh÷ng n¬i cã ®iÒu kiÖn th©m canh cao, ngoµi ra cã thÓ
nhËp mét sè gièng míi c¬ thêi gian sinh trëng ng¾n, cã thÓ trång 2 - 3
vô/n¨m ®Ó trång vµo thêi ®iÓm cã ngo¹i c¶nh thÝch hîp.
+ Víi gièng ng« ®Þa ph¬ng cã thêi gian sinh trëng dµi cÇn chän
gièng cã n¨ng suÊt cao phÈm chÊt tèt ®¸p øng nhu cÇu lµm l¬ng thùc cña
nh©n d©n ®Þa ph¬ng vµ lµ nguån nguyªn liÖu ®¸p øng cho c«ng nghiÖp
chÕ biÕn thøc ¨n gia sóc.
B¶ng 4.5. Ph¬ng híng ph¸t triÓn s¶n xuÊt ng« cña x· §¹i Ph¸c
trong nh÷ng n¨m tiÕp theo
DiÖn tÝch N¨ng suÊt S¶n lîng
STT Vô s¶n xuÊt
(ha) (t¹/ha) (tÊn)
1 Vô Xu©n 42 56,0 273,0
2 Vô HÌ thu 48 55,0 264,0
3 Vô §«ng 100 52,0 520,0
C¶ n¨m 190 54,3 1.031,7
* Gi¶i ph¸p:
§Ó thóc ®Èy s¶n xuÊt ng« cña x· trong nh÷ng n¨m tíi cÇn cã mét
sè gi¶i ph¸p sau:
35

36. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
+ T¨ng cêng c«ng t¸c tuyªn truyÒn s©u réng vÒ khoa häc kü thuËt
cho ngêi d©n, b»ng c¸ch më c¸c líp tËp huÊn khoa häc kü thuËt trång vµ
ch¨m sãc ng«, nhÊt lµ gièng ng« lai míi cã n¨ng suÊt cao.
+ TËn dông tiÒm n¨ng ®Êt ®ai s½n cã t¹i ®Þa ph¬ng, më réng
diÖn tÝch trång ng« vô §«ng Xu©n trªn diÖn tÝch ®Êt 2 vô lóa ®·
chuyÓn ®æi c¬ cÊu lóa xu©n muén - mïa sím, tËn dông diÖn tÝch lóa 1
vô ®Ó trång ng« vô HÌ Thu.
+ Cø c¸n bé khoa häc ®i ®µo t¹o chuyªn s©u vÒ kü thuËt s¶n xuÊt
n«ng – l©m nghiÖp t¨ng cêng c¸n bé cho c¸c th«n s¶n xuÊt ®Ó trùc tiÕp
chØ ®¹o s¶n xuÊt ngay t¹i hé n«ng d©n ®Ó cã hiÖu qu¶ tõng vô trªn c¸c
c¸nh ®ång. Tõ ®ã gióp cho ngêi s¶n xuÊt cã nhËn thøc ®óng vÒ ®a c¸c
gièng ng« míi vµo canh t¸c vµ øng dông kü thuËt vµo s¶n xuÊt ®· mang
l¹i lîi Ých cho ngêi d©n.
+ §éi ngò c¸n bé khuyÕn n«ng viªn c¬ së ph¶i ®îc tËp huÊn vÒ
phßng trõ dÞch h¹i tæng hîp, thêng xuyªn kiÓm tra ph¸t hiÖn s©u bÖnh
kÞp thêi ®Ó cã biÖn ph¸p híng dÉn c¸c hé n«ng d©n s¶n xuÊt cïng triÓn
khai phßng trõ cô thÓ.
PhÇn thø n¨m
kÕt luËn vµ ®Ò nghÞ
5.1. KÕt luËn
Qua ®iÒu tra t×nh h×nh s¶n xuÊt ng« cña x· §¹i Ph¸c, huyÖn V¨n
Yªn, chóng t«i cã mét sè kÕt luËn nh sau:
36

37. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
- X· §¹i Ph¸c, huyÖn V¨n Yªn cã tiÒm n¨ng ®Êt ®ai kh¸ dåi dµo nh-
ng cha ®îc sö dông mét c¸ch triÖt ®Ó, ®Æc biÖt lµ diÖn tÝch ®Êt cã
kh¶ n¨ng trång ng« ®«ng trªn ®Êt 2 vô lóa.
- Tr×nh ®é th©m canh cßn ë møc thÊp, kü thuËt s¶n xuÊt ng« cha
cao, nhiÒu n¬i cßn mang nÆng tËp qu¸n s¶n xuÊt cò. Tuy nhiªn vµi n¨m
gÇn ®©y s¶n xuÊt ng« ®· ®îc chó träng, nªn n¨ng suÊt ng« b×nh qu©n
cña toµn x· ®¹t 53 - 54 t¹/ha (n¨m 2010).
- S¶n xuÊt ng« vô Xu©n lµ vô chñ lùc, song vÉn cha tËn dông hÕt
diÖn tÝch hiÖn cã.
- C¸c gièng ng« lai míi cã n¨ng suÊt cao h¬n rÊt nhiÒu so víi c¸c
gièng ng« tríc ®©y ®· trång t¹i ®Þa ph¬ng.
5.2. §Ò nghÞ
- X· §¹i Ph¸c cÇn thùc hiÖn tèt c¸c chØ tiªu kinh tÕ - x· héi ®· ®Ò ra
®Õn n¨m 2010 - 2015 vµ ®Þnh híng ®Õn n¨m 2020.
- CÇn më c¸c líp tËp huÊn kü thuËt, híng dÉn trùc tiÕp cho bµ con
n«ng d©n cña x· vÒ quy tr×nh th©m canh c¸c gièng ng« lai míi.
- Cñng cè m¹ng líi khuyÕn n«ng viªn vÒ ph¬ng ph¸p trång ng« ®Ó
phæ biÕn kiÕn thøc vÒ khoa häc kü thuËt cho c¸c hé n«ng d©n ë ®Þa
ph¬ng.
- Hç trî cho c¸c hé n«ng d©n ®ang s¶n xuÊt n«ng nghiÖp trong x·
vÒ vèn ®Ó ph¸t triÓn s¶n xuÊt mét c¸ch cã hiÖu qu¶.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
I. Tiếng Việt
1. Báo cáo tình hình phát triển kinh tế - xã hội của UBND huyện Văn
Yên từ năm 2008 - 2010.
37

38. B¸o c¸o tèt nghiÖp §¹i häc - Ph¹m Anh Giang - Kho¸ häc 2007 - 2011
2. Báo cáo tổng kết của UBND xã Đại Phác từ năm 2008 - 2010.
3. Báo cáo của Phòng NN&PTNT huyện Văn Yên, tỉnh Yên Bái năm 2011
4. Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (2006), Hướng dẫn qui trình
thâm canh một số cây trồng, NXB Nông nghiệp, 2006.
5. Đường Hồng Dật (1996), Cây ngô và kỹ thuật thâm canh tăng năng
suất, NXB Lao động - xã hội.
6. Đường Hồng Dật (2006), Sâu bệnh hại ngô, cây lương thực trồng cạn
và biện pháp phòng trừ, NXB Lao động - xã hội.
7. Đường Hồng Dật (2008), Cây ngô, kỹ thuật tăng năng suất, NXB Lao
động - xã hội.
8. Phan Xuân Hào (2008), Một số giải pháp nâng cao năng suất và hiệu
quả sản xuất ngô ở Việt Nam, Viện Nghiên cứu Ngô Trung ương.
9. Nguyễn Đức Lương, Dương Văn Sơn, Lương Văn Hinh và cs (2004),
Giáo trình cây ngô, Nxb Nông nghiệp, Hà Nội.
10. Niên giám thống kê tỉnh Yên Bái năm 2010.
11. Niên giám thống kê của huyện Văn Yên năm 2010.
12. Quy hoạch sử dụng đất của huyện Văn Yên năm 2010.
13. Quy hoạch sử dụng đất của xã Đại Phác năm 2006-2010.
14. Trần Văn Minh (2004), Cây ngô, nghiên cứu và sản xuất, Nhà xuất bản
Nông nghiệp, Hà Nội.
15. Tổng cục thống kê. Niên giám thống kê 2010.
16. Ngô Xuân Tình (2009), Chọn lọc và lai tạo giống ngô, Nxb Nông
Nghiệp, Hà Nội.
2. Tiếng Anh
17. GMO. COMPASS.
18. FAOSTAT Database
19. FAOSTAT (2010), Crop productions, www.fao.faostat.org.
20. USDA Database
21. USDA (2010), World Agriculture Production, www.usda.gov.
38