Γλώσσα Ε΄. 2. 2. ΄΄Πόλη και πολιτισμός - πόλη και διασκέδαση΄΄
1.
Επιμέλεια : ΧρήστοςΧαρμπής
http://e-taksh.blogspot.gr/
Γλώσσα Ε΄- Ενότητα 2 - Κεφάλαιo 2 :
΄΄ Πόλη και πολιτισμός - Πόλη και διασκέδαση ΄΄
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.1
2.
Πηγή: eva-edu
Πόλη καιπολιτισμός. Πόλη και διασκέδαση
Πολιτισμός είναι οι τέχνες,τα βιβλία,ο κινηματογράφος,τα μνημεία,τα μουσεία,ο
χορός, η μουσική και το θέατρο.Στη Θεσσαλονίκη συμβαίνουν πολλά
πολιτιστικά γεγονότα
Γράψε κάτι που είναι πολιτισμός..........................................................
μπαμπάς Κώστας
ενικός αριθμός πληθυντικος αριθμός
Αρσενικό θηλυκό ουδέτερο Αρσενικό θηλυκό ουδέτερο
Ο διεθνής Η διεθνής Το διεθνές Οι διεθνείς οι διεθνείς Τα διεθνή
Του διεθνούς Της διεθνούς Του διεθνούς Των διεθνών των διεθνώς Των διεθνών
Τον διεθνή Τη διεθνή Το διεθνές Τους διεθνείς Τις διεθνείς Τα διεθνή
- - - - - -
ενικός αριθμός πληθυντικος αριθμός
Αρσενικό θηλυκό ουδέτερο Αρσενικό θηλυκό ουδέτερο
Ο ευτυχής Η ευτυχής Το ευτυχές Οι ευτυχείς Οι ευτυχείς Τα ευτυχή
- - - - - -
Μάθε πως κλίνονται τα επίθετα σε –ης –ης –ες. Το
αρσενικό και το θηλυκό κλίνονται το ίδιο
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.2
2. Πόλη καιπολιτισμός:
Επίθετα σε -ης -ης -ες
Τα επίθετα αυτά είναι τριγενή και
δικατάληκτα ( Το αρσενικό και το
θηλυκό κλίνονται με τον ίδιο
τρόπο).
Γιώργος Παπαδόπουλος
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.7
Σύμφωνα με τοδιεθνής κλίνονται τα:
ευγενής, ασθενής, δημοφιλής, ακριβής, συνεχής,
επιεικής, επιμελής, ελώδης κ.ά.
Εξαίρεση αποτελούν τα συγγενής και ευγενής.
Προσοχή: Μερικοί ομιλητές σχηματίζουν τη γενική
ενικού του αρσενικού σε -η (π.χ του ακριβή) στον
καθημερινό λόγο.
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.10
Το πρώτο πράγμαπου πρέπει να θυμηθούμε είναι τι είναι τα επίθετα;
Α) Εκεί έμενε η μικρή Γεωργία με τη γιαγιά της
Β) Δύσκολα τα δυνατά άλογα σέρνουν το βαρύ αμάξι
Το επίθετο μικρή χαρακτηρίζει το πώς είναι το ουσιαστικό Γεωργία
Το επίθετο δυνατά χαρακτηρίζει το πώς είναι το ουσιαστικό άλογα
Το επίθετο βαρύ χαρακτηρίζει το πώς είναι το ουσιαστικό αμάξι
Ορισμός
Το επίθετο χαρακτηρίζει το ουσιαστικό, μας λέει ποια
ιδιότητα έχει. Τα επίθετα συνοδεύουν και προσδιορίζουν
πάντοτε τα ουσιαστικά
Επίθετα με κατάληξη σε -ηςΕπίθετα με κατάληξη σε -ης
Το πρώτο πράγμα που πρέπει να θυμηθούμε είναι τι είναι τα επίθετα;
Α) Εκεί έμενε η μικρή Γεωργία με τη γιαγιά της
Β) Δύσκολα τα δυνατά άλογα σέρνουν το βαρύ αμάξι
Το επίθετο μικρή χαρακτηρίζει το πώς είναι το ουσιαστικό Γεωργία
Το επίθετο δυνατά χαρακτηρίζει το πώς είναι το ουσιαστικό άλογα
Το επίθετο βαρύ χαρακτηρίζει το πώς είναι το ουσιαστικό αμάξι
Ορισμός
Το επίθετο χαρακτηρίζει το ουσιαστικό, μας λέει ποια
ιδιότητα έχει. Τα επίθετα συνοδεύουν και προσδιορίζουν
πάντοτε τα ουσιαστικά
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.12
13.
Τα επίθετα παίρνουντο γένος των ουσιαστικών που προσδιορίζουν.
Επομένως όπως και τα ουσιαστικά, τα επίθετα έχουν τρία γένη (αρσενικό,
θηλυκό και ουδέτερο) με ξεχωριστές καταλήξεις το καθένα
Ήταν ωραίος ο δρόμος, ωραία η πλατεία, ωραίο το άγαλμα
Έτσι δεν μπορούμε να πούμε «ήταν ωραία ο δρόμος», αφού το
ουσιαστικό έχει αρσενικό γένος. Άρα και το επίθετο θα πρέπει να έχει
αρσενικό γένος
Τα επίθετα παίρνουν τον αριθμό (ενικός ή πληθυντικός) των ουσιαστικών
που προσδιορίζουν.
Ήταν ωραίος ο δρόμος, ήταν ωραίοι οι δρόμοι
Έτσι δεν μπορούμε να πούμε «ήταν ωραίοι ο δρόμος», αφού το
ουσιαστικό βρίσκεται στον πληθυντικό αριθμό. Άρα και το επίθετο θα
πρέπει να είναι στον πληθυντικό αριθμό
Επίθετα με κατάληξη σε -ης
Τα επίθετα παίρνουν το γένος των ουσιαστικών που προσδιορίζουν.
Επομένως όπως και τα ουσιαστικά, τα επίθετα έχουν τρία γένη (αρσενικό,
θηλυκό και ουδέτερο) με ξεχωριστές καταλήξεις το καθένα
Ήταν ωραίος ο δρόμος, ωραία η πλατεία, ωραίο το άγαλμα
Τα επίθετα παίρνουν τον αριθμό (ενικός ή πληθυντικός) των ουσιαστικών
που προσδιορίζουν.
Ήταν ωραίος ο δρόμος, ήταν ωραίοι οι δρόμοι
Έτσι δεν μπορούμε να πούμε «ήταν ωραίοι ο δρόμος», αφού το ουσιαστικό
βρίσκεται στον πληθυντικό αριθμό. Άρα και το επίθετο θα πρέπει να είναι
στον πληθυντικό αριθμό
Επίθετα με κατάληξη σε -ης
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.13
14.
Τα επίθετα παίρνουντην πτώση (ονομαστική, γενική, αιτιατική) των
ουσιαστικών που προσδιορίζουν.
Για να θυμηθούμε τις πτώσεις:
Με την ονομαστική απαντούμε
στην ερώτηση ποιος;
Ποιος ήρθε; - Ο πατέρας
Ποιος έφτασε; - Το τρένο
Με την γενική απαντούμε στην
ερώτηση ποιου ή τίνος;
Ποιου είναι το καπέλο; - Του πατέρα
Ποιου είναι η μπάλα; - Των παιδιών
Με την αιτιατική απαντούμε
στην ερώτηση ποιον;
Ποιον είδες; - Τον πατέρα
Ποιον άκουσες; - Το τρένο
Επίθετα με κατάληξη σε -ης
Τα επίθετα παίρνουν την πτώση (ονομαστική, γενική, αιτιατική) των
ουσιαστικών που προσδιορίζουν.
Επίθετα με κατάληξη σε -ης
Για να θυμηθούμε τις πτώσεις:
Με την ονομαστική απαντούμε
στην ερώτηση ποιος;
Ποιος ήρθε; - Ο πατέρας
Ποιος έφτασε; - Το τρένο
Με την γενική απαντούμε στην
ερώτηση ποιου ή τίνος;
Ποιου είναι το καπέλο; - Του πατέρα
Ποιου είναι η μπάλα; - Των παιδιών
Με την αιτιατική απαντούμε
στην ερώτηση ποιον;
Ποιον είδες; - Τον πατέρα
Ποιον άκουσες; - Το τρένο
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.14
15.
Για να δούμετώρα πως κλίνονται τα επίθετα με κατάληξη σε -ης
1. Αν το ουσιαστικό που συνοδεύει το επίθετο είναι αρσενικό
Παράδειγμα: ο διεθνής επιθετικός
Πτώση Ενικός Αριθμός Πληθυντικός Αριθμός
Ονομαστική ο διεθνής επιθετικός οι διεθνείς επιθετικοί
Γενική του διεθνούς επιθετικού των διεθνών επιθετικών
Αιτιατική το διεθνή επιθετικό τους διεθνείς επιθετικούς
2. Αν το ουσιαστικό που συνοδεύει το επίθετο είναι θηλυκό
Παράδειγμα: η διεθνής έκθεση
Πτώση Ενικός Αριθμός Πληθυντικός Αριθμός
Ονομαστική η διεθνής έκθεση οι διεθνείς εκθέσεις
Γενική της διεθνούς έκθεσης των διεθνών εκθέσεων
Αιτιατική τη διεθνή έκθεση τις διεθνείς εκθέσεις
Επίθετα με κατάληξη σε -ης
Για να δούμε τώρα πως κλίνονται τα επίθετα με κατάληξη σε -ης
1. Αν το ουσιαστικό που συνοδεύει το επίθετο είναι αρσενικό
Παράδειγμα: ο διεθνής επιθετικός
Πτώση Ενικός Αριθμός Πληθυντικός Αριθμός
Ονομαστική ο διεθνής επιθετικός οι διεθνείς επιθετικοί
Γενική του διεθνούς επιθετικού των διεθνών επιθετικών
Αιτιατική το διεθνή επιθετικό τους διεθνείς επιθετικούς
2. Αν το ουσιαστικό που συνοδεύει το επίθετο είναι θηλυκό
Παράδειγμα: η διεθνής έκθεση
Πτώση Ενικός Αριθμός Πληθυντικός Αριθμός
Ονομαστική η διεθνής έκθεση οι διεθνείς εκθέσεις
Γενική της διεθνούς έκθεσης των διεθνών εκθέσεων
Αιτιατική τη διεθνή έκθεση τις διεθνείς εκθέσεις
Επίθετα με κατάληξη σε -ης
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.15
16.
3. Αν τοουσιαστικό που συνοδεύει το επίθετο είναι ουδέτερο
Παράδειγμα: το διεθνές αεροδρόμιο
Πτώση Ενικός Αριθμός Πληθυντικός Αριθμός
Ονομαστική το διεθνές αεροδρόμιο τα διεθνή αεροδρόμια
Γενική του διεθνούς αεροδρομίου των διεθνών αεροδρομίων
Αιτιατική το διεθνές αεροδρόμιο τα διεθνή αεροδρόμια
Τι παρατηρείτε;
Τα αρσενικά και τα θηλυκά επίθετα κλίνονται ακριβώς με τον ίδιο
τρόπο και επομένως έχουν ακριβώς τις ίδιες καταλήξεις
Επίθετα με κατάληξη σε -ης
3. Αν το ουσιαστικό που συνοδεύει το επίθετο είναι ουδέτερο
Παράδειγμα: το διεθνές αεροδρόμιο
Πτώση Ενικός Αριθμός Πληθυντικός Αριθμός
Ονομαστική το διεθνές αεροδρόμιο τα διεθνή αεροδρόμια
Γενική του διεθνούς αεροδρομίου των διεθνών αεροδρομίων
Αιτιατική το διεθνές αεροδρόμιο τα διεθνή αεροδρόμια
Τι παρατηρείτε;
Τα αρσενικά και τα θηλυκά επίθετα κλίνονται ακριβώς με τον ίδιο
τρόπο και επομένως έχουν ακριβώς τις ίδιες καταλήξεις
Επίθετα με κατάληξη σε -ης
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.16
17.
Για να συμπληρώνουμεσωστά τις καταλήξεις των επιθέτων θα πρέπει να
ακολουθούμε τα εξής βήματα:
1. Βρίσκουμε το ουσιαστικό που συνοδεύει το επίθετο μας
Παράδειγμα:
Θα επισκεφτώ το μεγάλο σπίτι
Χρειάζομαι απόλυτη ησυχία για να διαβάσω
2. Βρίσκουμε το γένος του ουσιαστικού που συνοδεύει το επίθετό μας
Παράδειγμα:
Θα επισκεφτώ το μεγάλο σπίτι ουδέτερο
Χρειάζομαι απόλυτη ησυχία για να διαβάσω θηλυκό
Επίθετα με κατάληξη σε -ης
Για να συμπληρώνουμε σωστά τις καταλήξεις των επιθέτων θα πρέπει να
ακολουθούμε τα εξής βήματα:
1. Βρίσκουμε το ουσιαστικό που συνοδεύει το επίθετο μας
Παράδειγμα:
Θα επισκεφτώ το μεγάλο σπίτι
Χρειάζομαι απόλυτη ησυχία για να διαβάσω
2. Βρίσκουμε το γένος του ουσιαστικού που συνοδεύει το επίθετό μας
Παράδειγμα:
Θα επισκεφτώ το μεγάλο σπίτι
Χρειάζομαι απόλυτη ησυχία για να διαβάσω
Επίθετα με κατάληξη σε -ης
ουδέτερο
θηλυκό
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.17
18.
3. Βρίσκουμε τοναριθμό του ουσιαστικού που συνοδεύει το επίθετο μας
Παράδειγμα:
Θα επισκεφτώ το μεγάλο σπίτι
4. Βρίσκουμε τη πτώση του ουσιαστικού που συνοδεύει το επίθετό μας
Παράδειγμα:
Αγαπούν το ευγενές παιδί
Αιτιατική πτώση
Η οικονομία της χώρας είναι ασταθής
Θα επισκεφτώ τα μεγάλο σπίτια
1 σπίτι, ενικός αριθμός
2 σπίτια, πληθυντικός αριθμός
Απαντά στην ερώτηση «Ποιον αγαπούν;»
Ονομαστική πτώσηΑπαντά στην ερώτηση «Ποια είναι ασταθής;»
Επίθετα με κατάληξη σε -ης
3. Βρίσκουμε τον αριθμό του ουσιαστικού που συνοδεύει το επίθετο μας
Παράδειγμα:
Θα επισκεφτώ το μεγάλο σπίτι
4. Βρίσκουμε τη πτώση του ουσιαστικού που συνοδεύει το επίθετό μας
Παράδειγμα:
Αγαπούν το ευγενές παιδί
Αιτιατική πτώση
Η οικονομία της χώρας είναι ασταθής
Θα επισκεφτώ τα μεγάλο σπίτια
σπίτι, ενικός αριθμός
σπίτια, πληθυντικός αριθμός
Απαντά στην ερώτηση «Ποιον αγαπούν;»
Ονομαστική πτώσηΑπαντά στην ερώτηση «Ποια είναι ασταθής;»
Επίθετα με κατάληξη σε -ης
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.18
19.
Επίθετα με κατάληξησε -ης
5. Αφού βρούμε το γένος, τον αριθμό και την πτώση του ουσιαστικού που
συνοδεύει το επίθετό μας διαλέγουμε τον κατάλληλο τύπο από τον πίνακα με
τις καταλήξεις των επιθέτων που τελειώνουν σε -ης
Πτώση Ενικός Αριθμός Πληθυντικός Αριθμός
Ονομαστική ο διεθνής επιθετικός οι διεθνείς επιθετικοί
Γενική του διεθνούς επιθετικού των διεθνών επιθετικών
Αιτιατική το διεθνή επιθετικό τους διεθνείς επιθετικούς
Πτώση Ενικός Αριθμός Πληθυντικός Αριθμός
Ονομαστική η διεθνής έκθεση οι διεθνείς εκθέσεις
Γενική της διεθνούς έκθεσης των διεθνών εκθέσεων
Αιτιατική τη διεθνή έκθεση τις διεθνείς εκθέσεις
Πτώση Ενικός Αριθμός Πληθυντικός Αριθμός
Ονομαστική το διεθνές αεροδρόμιο τα διεθνή αεροδρόμια
Γενική του διεθνούς αεροδρομίου των διεθνών αεροδρομίων
Αιτιατική το διεθνές αεροδρόμιο τα διεθνή αεροδρόμια
ΑΡΣΕΝΙΚΟΘΗΛΥΚΟΟΥΔΕΤΕΡΟ
Επίθετα με κατάληξη σε -ης
5. Αφού βρούμε το γένος, τον αριθμό και την πτώση του ουσιαστικού που
συνοδεύει το επίθετό μας διαλέγουμε τον κατάλληλο τύπο από τον πίνακα με
τις καταλήξεις των επιθέτων που τελειώνουν σε -ης
Πτώση Ενικός Αριθμός Πληθυντικός Αριθμός
Ονομαστική ο διεθνής επιθετικός οι διεθνείς επιθετικοί
Γενική του διεθνούς επιθετικού των διεθνών επιθετικών
Αιτιατική το διεθνή επιθετικό τους διεθνείς επιθετικούς
Πτώση Ενικός Αριθμός Πληθυντικός Αριθμός
Ονομαστική η διεθνής έκθεση οι διεθνείς εκθέσεις
Γενική της διεθνούς έκθεσης των διεθνών εκθέσεων
Αιτιατική τη διεθνή έκθεση τις διεθνείς εκθέσεις
Πτώση Ενικός Αριθμός Πληθυντικός Αριθμός
Ονομαστική το διεθνές αεροδρόμιο τα διεθνή αεροδρόμια
Γενική του διεθνούς αεροδρομίου των διεθνών αεροδρομίων
Αιτιατική το διεθνές αεροδρόμιο τα διεθνή αεροδρόμια
ΑΡΣΕΝΙΚΟΘΗΛΥΚΟΟΥΔΕΤΕΡΟ
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.19
20.
Επίθετα με κατάληξησε -ης
Ας πάρουμε για παράδειγμα την άσκηση 5 στη σελίδα 32 του βιβλίου μας:
Η συναυλία του ...................... (δημοφιλής) καλλιτέχνη αναβλήθηκε.
Ποιο είναι το ουσιαστικό στην πρόταση μας; καλλιτέχνη
Ποιο είναι το γένος του ουσιαστικού μας; Είναι αρσενικό ( ο καλλιτέχνης)
Ποιος είναι ο αριθμός του ουσιαστικού μας; Ενικός αριθμός
Ποια είναι η πτώση του ουσιαστικού μας;
Γενική (απαντά στην ερώτηση «ποιου η συναυλία αναβλήθηκε;»
Πτώση Ενικός Αριθμός Πληθυντικός Αριθμός
Ονομαστική ο διεθνής επιθετικός οι διεθνείς επιθετικοί
Γενική του διεθνούς επιθετικού των διεθνών επιθετικών
Αιτιατική το διεθνή επιθετικό τους διεθνείς επιθετικούς
ΑΡΣΕΝΙΚΟ Επίθετα με κατάληξη σε -ης
Ας πάρουμε για παράδειγμα την άσκηση 5 στη σελίδα 32 του βιβλίου μας:
Η συναυλία του ...................... (δημοφιλής) καλλιτέχνη αναβλήθηκε.
Ποιο είναι το ουσιαστικό στην πρόταση μας; καλλιτέχνη
Ποιο είναι το γένος του ουσιαστικού μας; Είναι αρσενικό ( ο καλλιτέχνης)
Ποιος είναι ο αριθμός του ουσιαστικού μας; Ενικός αριθμός
Ποια είναι η πτώση του ουσιαστικού μας;
Γενική απαντά στην ερώτηση «ποιου η συναυλία αναβλήθηκε;»
Πτώση Ενικός Αριθμός Πληθυντικός Αριθμός
Ονομαστική ο διεθνής επιθετικός οι διεθνείς επιθετικοί
Γενική του διεθνούς επιθετικού των διεθνών επιθετικών
Αιτιατική το διεθνή επιθετικό τους διεθνείς επιθετικούς
ΑΡΣΕΝΙΚΟ
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.20
21.
Επίθετα με κατάληξησε -ης
Ποιο είναι το ουσιαστικό στην πρόταση μας;
Ποιο είναι το γένος του ουσιαστικού μας;
Ποιος είναι ο αριθμός του ουσιαστικού μας;
Ποια είναι η πτώση του ουσιαστικού μας;
Πτώση Ενικός Αριθμός Πληθυντικός Αριθμός
Ονομαστική ο διεθνής επιθετικός οι διεθνείς επιθετικοί
Γενική του διεθνούς επιθετικού των διεθνών επιθετικών
Αιτιατική το διεθνή επιθετικό τους διεθνείς επιθετικούς
ΑΡΣΕΝΙΚΟ
ΘΗΛΥΚΟ
Πτώση Ενικός Αριθμός Πληθυντικός Αριθμός
Ονομαστική το διεθνές αεροδρόμιο τα διεθνή αεροδρόμια
Γενική του διεθνούς αεροδρομίου των διεθνών αεροδρομίων
Αιτιατική το διεθνές αεροδρόμιο τα διεθνή αεροδρόμια
ΟΥΔΕΤΕΡΟ Επίθετα με κατάληξη σε -ης
Ποιο είναι το ουσιαστικό στην πρόταση μας;
Ποιο είναι το γένος του ουσιαστικού μας;
Ποιος είναι ο αριθμός του ουσιαστικού μας;
Ποια είναι η πτώση του ουσιαστικού μας;
Πτώση Ενικός Αριθμός Πληθυντικός Αριθμός
Ονομαστική ο διεθνής επιθετικός οι διεθνείς επιθετικοί
Γενική του διεθνούς επιθετικού των διεθνών επιθετικών
Αιτιατική το διεθνή επιθετικό τους διεθνείς επιθετικούς
ΑΡΣΕΝΙΚΟ
ΘΗΛΥΚΟ
Πτώση Ενικός Αριθμός Πληθυντικός Αριθμός
Ονομαστική το διεθνές αεροδρόμιο τα διεθνή αεροδρόμια
Γενική του διεθνούς αεροδρομίου των διεθνών αεροδρομίων
Αιτιατική το διεθνές αεροδρόμιο τα διεθνή αεροδρόμια
ΟΥΔΕΤΕΡΟ
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.21
Τα επίθετα σε-ύς, -ιά, -ύ (όπως βαθύς, βαθιά,
βαθύ) αν και ακούγονται το ίδιο με τα
επίθετα σε -ής, -ιά, -ί (όπως σταχτής, σταχτιά,
σταχτί) , διαφέρουν στην ορθογραφία!
Τα πρώτα είναι αρχαίας προέλευσης ενώ τα
δεύτερα νεότερης και δηλώνουν συνήθως
χρώματα.
Παραδείγματα τέτοιων επιθέτων είναι:
βαθύς, ελαφρύς, μακρύς, βαρύς, παχύς, πλατύς,
φαρδύς, τραχύς, θρασύς
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.23
24.
ΕΝΙΚΟΣ ΑΡΙΘΜΟΣ
Ονομαστική οβαθύς η βαθιά το βαθύ
Γενική του βαθιού/ του βαθύ της βαθιάς του βαθιού/ του βαθύ
Αιτιατική το βαθύ τη βαθιά το βαθύ
Κλητική - βαθύ - βαθιά - βαθύ
ΠΛΗΘΥΝΤΙΚΟΣ ΑΡΙΘΜΟΣ
Ονομαστική οι βαθιοί οι βαθιές τα βαθιά
Γενική των βαθιών των βαθιών των βαθιών
Αιτιατική τους βαθιούς τις βαθιές τα βαθιά
Κλητική - βαθιοί - βαθιές - βαθιά
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.24
25.
Προσοχή: Πολλά επίθετααυτής της κατηγορίας
εμφανίζουν ιδιαιτερότητες ως προς τον
σχηματισμό τύπων.
Π.χ.: ο θρασύς-του θρασύ (όχι του θρασιού)
ο ταχύς-του ταχέος (σπανιότερα του ταχύ)
ο φαρδύς-του φαρδύ (όχι του φαρδέος)
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.25
26.
Δραστηριότητα
Ξαναγράφω τις παρακάτωπροτάσεις χρησιμοποιώντας
κατάλληλα επίθετα από το παραλληλόγραμμο, όπως στο
παράδειγμα.
Συνάντησαν έναν ποταμό. Συνάντησαν έναν πλατύ ποταμό.
1. Έφαγαν ένα γεύμα.
2. Θα ζωγραφίσω μια αγελάδα.
3. Κουβάλησε τις σακούλες.
4. Αγόρασε ένα πουκάμισο.
5. Θα κάνω ένα ταξίδι.
βαρύς, ελαφρύς, μακρύς, παχύς, πλατύς, φαρδύς
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.26
27.
ΑΣΚΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟΣΠΙΤΙ
Να παράγεις ένα γραπτό κείμενο στο Word του
Gmail όπου θα υπάρχουν κενά για να
συμπληρωθούν με επίθετα σε –ύς, -ιά, -ύ. Έπειτα
θα το στείλεις στο διπλανό-ή σου για να το
συμπληρώσει. Κάθε παιδί θα αξιολογηθεί ως
συντάκτης και ως λύτης.
Ως συντάκτης, καλείσαι να παράγεις ένα κείμενο
πλούσιο σε εικόνα με πολλά επίθετα,
επιρρήματα, μετοχές και ρήματα δράσης.
Ως λύτης, καλείσαι να βάλεις στη σωστή πτώση
και αριθμό το επίθετο που βρίσκεται στην
παρένθεση.
Μην ξεχάσεις να δώσεις προσοχή στην
ορθογραφία!
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.27
28.
Ενδεικτικό παράδειγμα:
Το σταχτίκουνελάκι τριγυρνούσε αμέριμνο
στο απέραντο δάσος με την πυκνή
βλάστηση, μέχρι που έπεσε_____(βαθύς)
σκοτάδι.
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.28
29.
Φτιάξε μια ιστορίαμε ένα φανταστικό ταξίδι και πρωταγωνιστή τον
Πινόκιο και εσένα, εικονογράφησέ την και παρουσίασέ τη στην τάξη. Τι
χρειάζεσαι για το φανταστικό ταξίδι; Κοίτα το συννεφάκι για να σου δώσει
μερικές ιδέες.
Πότε και πού έγινε,
ποιοι πήραν μέρος;
Σειρά των γεγονότων
(πώς έγιναν τα
πράγματα;)
Αιτίες (γιατί έγιναν;)
Συνέπειες (τι έγινε
μετά;)
Συναισθήματα και
σκέψεις.
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.29
ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΡΟΔΙΚΑΙ ΡΟΔΑΝΙ
ΕΝΟΤΗΤΑ:
1. Η γειτονιά της πόλης
2. Πόλη και πολιτισμός
Πόλη και διασκέδαση
3. Διαδρομές στην πόλη
Σελ. 23 40
Διάρκεια: 12 Χ 80
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.33
ΣΚΟΠΟΣ:
Η γνωριμία μετην ζωή στη πόλη και συγκεκριμένα
της Αθήνας και της Λευκωσίας τον παλιό καιρό και
σήμερα. Αναμένεται η αξιοποίηση του κειμένου
όπως και άλλων συνοδευτικών επιπρόσθετων
κειμένων έτσι ώστε να επιτευχθεί η απόκτηση των
κατάλληλων γνώσεων για την παλιά και τη σύγχρονη
Αθήνα και Λευκωσία με αποτέλεσμα οι μαθητές να
καταστούν ικανοί να αναλύουν, να διακρίνουν ,να
συγκρίνουν και να αντλούν πληροφορίες από
διάφορες πηγές( φυλλάδια, Η.Υ. εποπτικά μέσα κ.α.)
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.36
37.
Στόχοι:Γνωσιολογικοί-Συναισθηματικοί-Επικοινωνιακοί
Οι μαθητές:
•Να οικοδομήσουννέες γνώσεις στηριζόμενοι σε προηγούμενες. Συγκεκριμένα να
αναφέρουν τις πληροφορίες που γνωρίζουν – προυπάρχουσες γνώσεις – και να
εμπλουτίσουν τις γνώσεις τους με νέες πληροφορίες.
• Να χρησιμοποιήσουν τις αισθήσεις τους (όραση, ακοή, όσφρηση) για να αντιληφθούν
τις εικόνες που παρουσιάζει η συγγραφέας.(εικόνες οπτικές, ακουστικές, οσφρητικές)
•Να εντοπίσουν τα εκφραστικά μέσα που χρησιμοποιεί η συγγραφέας
•Να εντοπίσουν τα δομικά στοιχεία των κειμένων.
•Να αντλήσουν από το κείμενο τα μηνύματα που υπάρχουν και να επεκτείνουν τις
σκέψεις τους με τις πληροφορίες που θα αντλήσουν από το Power Point και τα
επιπρόσθετα κείμενα που θα τους δοθούν.
•Να γνωρίσουν τη λογοτεχνική περιγραφή και τον πληροφοριακό ιστορικό λόγο για
τις όψεις της ζωής στην πόλη στο παρελθόν και στο παρόν.
•Να ετοιμάσουν φωτογραφικό ρεπορτάζ για άρθρο εφημερίδας
•Να συγκρίνουν και να βρουν διαφορές και ομοιότητες της παλιάς και σύγχρονης
Αθήνας.
•Να εμπλουτίσουν το λεξιλόγιό τους και να παράξουν προφορικό και γραπτό λόγο
χρησιμοποιώντας λογοτεχνικές φράσεις, εξειδικευμένο λεξιλόγιο, συνεντεύξεις κ.ά.
•Να ευαισθητοποιηθούν για τα προβλήματα που αντιμετωπίζει μια σύγχρονη
μεγαλούπολη και να εισηγηθούν όπου είναι δυνατό τρόπους βελτίωσης τους.
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.37
38.
Η ΠΑΛΙΑ ΚΑΙΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΑΘΗΝΑ
ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ
•Εμπλουτισμός των γνώσεων των παιδιών με παρουσίαση στον ηλεκτρονικό
υπολογιστή Power Point με θέμα τη ζωή στην παλιά Αθήνα για άντληση
περισσότερων πληροφορίων και συμπλήρωση ιδεοθύελλας έτσι ώστε να
αποκτήσουν μία σφαιρική εικόνα για το θέμα.
•Σύγκριση της ζωής στην παλιά Αθήνα και γενικά μιας πόλης γύρω στη
δεκαετία του 1930 και της ζωής σε μια πόλη σήμερα. ( εντοπισμός των
διαφορών σε πολλούς τομείς, όπως είναι τα κτίρια, οι δρόμοι, οι σχέσεις των
ανθρώπων, η ζωή των παιδιών, το ντύσιμο, οι τρόποι διασκέδασης, το
εμπόριο κ.ά,)
•Συμπλήρωση πίνακα και επέκτασή του με επιπρόσθετες έννοιες για
καταγραφή των διαφορών της ζωής στην πόλη άλλοτε και τώρα.( Βλ. βιβλίο
σελ.25)
•Εντοπισμός των παραδοσιακών επαγγελμάτων που αναφέρονται στο κείμενο
( ψαράς, γαλατάς, παγοπώλης) και συζήτηση για άλλα παραδοσιακά
επαγγέλματα που έχουν εξαφανιστεί στις μέρες μας.
•Μελέτη διαδικτυακών άρθρων και εντοπισμός επιπρόσθετων πληροφοριών
για τη ζωή στην παλιά Αθήνα.
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.38
39.
•Ετοιμασία φωτογραφικού ρεπορτάζμε σχόλια για την παλιά Αθήνα.
•Τραγούδι με τίτλο ¨Όμορφη μου Αθήνα¨ Εικονογράφηση και παρουσίαση με λεζάντες
•Το Δρακοπαραμύθι, της Αγγελικής Βαρελλά ¨Με λογισμό και μ΄όνειρο¨. (Η σύγχρονη
Αθήνα και τα περιβαλλοντικά προβλήματα που παρουσιάζει)
•Ετοιμασία ερωτηματολογίου και συνέντευξη από ελλαδίτες γονείς μαθητών για τη ζωή στην
σύγχρονη Αθήνα.
•Εντοπισμός , συζήτηση και καταγραφή των προβλημάτων που αντιμετωπίζει μια
μεγαλούπολη σήμερα και εισηγήσεις για βελτίωσή τους.
•Φωτογραφικό ρεπορτάζ για τη σύγχρονη Αθήνα (περιοδικά , εφημερίδες)
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.39
40.
Η ΠΑΛΙΑ ΚΑΙΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΛΕΥΚΩΣΙΑ
ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ
•Παρουσίαση στον Η. Υ. , Ρ.Ρ. με θέμα ¨Η παλιά Λευκωσία¨
•Μελέτη άρθρων από κυπριακά περιοδικά και παρουσίαση της Λευκωσίας μέσα από τις
χρονικές περιόδους της Φραγκοκρατίας, Ενετοκρατίας, Οθωμανικής κυριαρχίας, η
Λευκωσία τον 19ο αιώνα.
•Καταγραφή των ιστορικών μνημείων της πρωτεύουσας, χώροι, κτίρια που θα θέλαμε
να επισκεφτούμε και να γνωρίσουμε από κοντά
•Περίπατος στην παλιά Λευκωσία με λεωφορείο και ξεναγό.
•Επεξεργασία με τη χρήση του Η. Υ. , των φωτογραφιών που βγάλαμε και ετοιμασία
παρουσίασης στο Ρ.Ρ. με πληροφορίες για την κάθε φωτογραφία
•Επιστολή στο Δήμαρχο Λευκωσίας που να περιλαμβάνει προβλήματα της
πρωτεύουσας που εντοπίσαμε στη ξενάγηση μας στην πόλη της Παλιάς Λευκωσίας και
εισηγήσεις για βελτίωση τους
•Δεν ξεχνώ και αγωνίζομαι: ¨Λευκωσία η μόνη μοιρασμένη πρωτεύουσα της Ευρώπης¨
•Συναισθήματα, σκέψεις και εισηγήσεις για την πράσινη γραμμή που μοιράζει τη
Λευκωσία
•Δημιουργία ποιήματος και εικονογράφηση του με θέμα τη Λευκωσία
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.40
41.
ΣΚΟΠΟΣ:
Η γνωριμία μετην έννοια του πολιτισμού και
συγκεκριμένα με την πολιτιστική ζωή μέσα σε μία
πόλη. Αναμένεται η αξιοποίηση των κειμένων όπως
και άλλων συνοδευτικών επιπρόσθετων κειμένων έτσι
ώστε να επιτευχθεί η απόκτηση των κατάλληλων
γνώσεων για τις εκδηλώσεις πολιτισμού με
αποτέλεσμα οι μαθητές να καταστούν ικανοί να
αναλύουν, να διακρίνουν ,να συγκρίνουν και να
αντλούν πληροφορίες από διάφορες πηγές( φυλλάδια,
Η.Υ. εποπτικά μέσα κ.α.)
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.41
42.
Στόχοι:Γνωσιολογικοί-Συναισθηματικοί-Επικοινωνιακοί
Οι μαθητές:
•Να οικοδομήσουννέες γνώσεις στηριζόμενοι σε προηγούμενες. Συγκεκριμένα να
αναφέρουν τις πληροφορίες που γνωρίζουν – προυπάρχουσες γνώσεις – και να
εμπλουτίσουν τις γνώσεις τους με νέες πληροφορίες.
• Να χρησιμοποιήσουν τις αισθήσεις τους (όραση, ακοή, όσφρηση) για να αντιληφθούν τις
εικόνες που παρουσιάζουν τα κείμενα (εικόνες οπτικές, ακουστικές, οσφρητικές)
•Να εντοπίσουν τα δομικά στοιχεία των κειμένων.
•Να αντλήσουν από τα κείμενα τις πληροφορίες που υπάρχουν και να επεκτείνουν τις
σκέψεις τους με τις πληροφορίες που θα αντλήσουν από επιπρόσθετα κείμενα που θα
τους δοθούν.
•Να μελετήσουν μια πολιτιστική αφίσα ή έντυπο και να είναι σε θέση να εντοπίζουν τις
βασικές πληροφορίες που αναφέρονται
•Να συγκρίνουν την πολιτιστική ζωή της Θεσσαλονίκης, της Αθήνας και της Λευκωσίας
και να αναφέρουν ομοιότητες και διαφορές
•Να γνωρίσουν χώρους πολιτιστικών εκδηλώσεων
•Να εντοπίσουν τους παράγοντες που εμπλέκονται στη δημιουργία μιας πολιτιστικής
εκδήλωσης
•Να εμπλουτίσουν το λεξιλόγιό τους και να παράξουν προφορικό και γραπτό λόγο
χρησιμοποιώντας εξειδικευμένο λεξιλόγιο
•Να αντιληφθούν τη σημασία των πολιτιστικών εκδηλώσεων για τη ζωή των ανθρώπων
και ειδικότερα των παιδιών
•Να εισηγηθούν δραστηριότητες με τις οποίες οι νέοι μπορούν να δημιουργήσουν
πολιτισμό
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.42
43.
Πόλη και πολιτισμός
ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ
•ΙδεοθύελλαΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ - ¨Παιχνίδια πολιτισμού¨
•Σύγκριση της πολιτιστικής ζωής στην παλιά Αθήνα και γενικά μιας πόλης γύρω στη
δεκαετία του 1930 και της πολιτιστικής ζωής σε μια πόλη σήμερα.
•Μελέτη ενός τρίπτυχου ενημερωτικού φυλλάδίου του Δήμου Λευκωσίας για τις
πολιτιστικές εκδηλώσεις του Οκτώβρη
•Καταγραφή των χώρων πολιτιστικών εκδηλώσεων που επισκεφτήκαμε και περιγραφή
των πολιτιστικών εκδηλώσεων που μπορούν να παρουσιαστούν εκεί.
•Μελέτη άρθρων από κυπριακή εφημερίδα με θέμα ¨Παράθυρο¨(θεματογραφία
πολιτισμού, πληροφορίες που παρουσιάζονται)
•Μελέτη άρθρων από ελληνική εφημερίδα για τις εκδηλώσεις πολιτισμού και σύγκριση
ανάμεσα στην πολιτιστική ζωή της Αθήνας, της Θεσσαλονίκης και της Λευκωσία
•Δημιουργία αφίσας που να παρουσιάζει μια πολιτιστική εκδήλωση στη Λευκωσία
•Δημιουργία ενημερωτικού φυλλαδίου για πολιτιστικές εκδηλώσεις στο Δήμο που ζούμε
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.43
44.
ΣΚΟΠΟΣ:
Η γνωριμία μεσυγκοινωνιακούς χάρτες και συγκεκριμένα με τις
διαδρομές μέσα στην πόλη της Αθήνας και της Λευκωσίας. Αναμένεται η
αξιοποίηση των κειμένων όπως και άλλων συνοδευτικών επιπρόσθετων
κειμένων έτσι ώστε να επιτευχθεί η απόκτηση των κατάλληλων γνώσεων
για την εκτέλεση οδηγιών για την κυκλοφορία με τα σύγχρονα μέσα
συγκοινωνίας. Επίσης οι μαθητές να καταστούν ικανοί να αναλύουν, να
διακρίνουν ,να συγκρίνουν και να αντλούν πληροφορίες από διάφορες
πηγές( φυλλάδια, Η.Υ. εποπτικά μέσα κ.α.)
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.44
45.
Στόχοι:Γνωσιολογικοί-Συναισθηματικοί-Επικοινωνιακοί
Οι μαθητές:
•Να οικοδομήσουννέες γνώσεις στηριζόμενοι σε προηγούμενες. Συγκεκριμένα να
αναφέρουν τις πληροφορίες που γνωρίζουν – προυπάρχουσες γνώσεις – και να
εμπλουτίσουν τις γνώσεις τους με νέες πληροφορίες.
• Να χρησιμοποιήσουν τις αισθήσεις τους (όραση, ακοή ) για να αντιληφθούν τις εικόνες
που παρουσιάζουν τα κείμενα (εικόνες οπτικές, ακουστικές)
•Να εντοπίσουν τα δομικά στοιχεία των κειμένων.
•Να αντλήσουν από τα κείμενα τις πληροφορίες που υπάρχουν και να επεκτείνουν τις
σκέψεις τους με τις πληροφορίες που θα αντλήσουν από επιπρόσθετα κείμενα που θα
τους δοθούν.
•Να μελετήσουν συγκοινωνιακούς χάρτες και να είναι σε θέση να εντοπίζουν τις βασικές
πληροφορίες που αναφέρονται
•Να συγκρίνουν τα μέσα μαζικής συγκοινωνίας της Αθήνας και της Λευκωσίας και να
αναφέρουν ομοιότητες και διαφορές
•Να γνωρίσουν το μετρό της Αθήνας και να αναφέρουν τα πλεονεκτήματα της χρήσης
του
•Να εντοπίσουν τους παράγοντες που εμπλέκονται στη κατασκευή ενός σύγχρονου τραμ
και να αναφέρουν πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα που υπάρχουν
•Να εμπλουτίσουν το λεξιλόγιό τους και να παράξουν προφορικό και γραπτό λόγο
χρησιμοποιώντας εξειδικευμένο λεξιλόγιο
•Να αντιληφθούν τη σημασία των σύγχρονων μέσων συγκοινωνίας για την προστασία
του περιβάλλοντος
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.45
46.
Διαδρομές στην πόλη
ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ
•Μελέτητου χάρτη με τα δρομολόγια των λεωφορείων Λευκωσίας
•Καταγραφή των περιοχών και των λεωφόρων από τις οποίες περνούν τα
λεωφορεία της Λευκωσίας
•Εντοπισμός της διαδρομής που ακολουθήσαμε για να φτάσουμε από το σχολείο μας
στην πόλη της παλιάς Λευκωσίας (επίσκεψη, ξενάγηση)
•Οδηγίες προς κάποιον που θέλει να μας επισκεφτεί στο σχολείο και ξεκινά από
μια συγκεκριμένη περιοχή της Λευκωσίας και θα χρησιμοποιήσει λεωφορείο για να
έρθει
•Εντοπισμός της αφετηρίας και του κεντρικού σταθμού και αναφορά στο σημείο
τερματισμού της κάθε διαδρομής
•Δημιουργία εντύπου με τις διαδρομές των λεωφορείων Λευκωσίας που να
περιλαμβάνει τους αριθμούς των λεωφορείων και τις περιοχές που καλύπτουν
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.46
47.
•Ετοιμασία ερωτηματολογίου μεθέμα τη διακίνηση με λεωφορεία των
μαθητών του σχολείου μας και των μελών των οικογενειών τους
•Αναζήτηση των λόγων της μη χρήσης των λεωφορείων και εισηγήσεις για
αναβάθμιση της υπηρεσίας αυτής
•Συνέντευξη από το διευθυντή των λεωφορείων Λευκωσίας για τη
λειτουργία της υπηρεσίας αυτής – Ετοιμασία ερωτηματολογίου
•Συζήτηση για τα μέσα μαζικής συγκοινωνίας στη Λευκωσία και την Αθήνα
•Εντοπισμός της αναγκαιότητας κατασκευής και δημιουργίας μέσων
μαζικής κυκλοφορίας για βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης μέσα στην
πόλη μας
•Παρουσίαση των προβλημάτων που υπάρχουν στη κατασκευή τέτοιων
έργων
•Ιστορική αναδρομή στα μεταφορικά μέσα στην Παλιά Αθήνα και την
Παλιά Λευκωσία
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.47
48.
Η ΖΩΗ
ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ
Οικολογία
Περιβαλλοντική
Αγωγή
Δενξεχνώ και
αγωνίζομαι
Γλώσσα Ιστορία
Γεωγραφία
Τέχνη
Σχεδιασμός και
Τεχνολογία
Μαθηματικά
Θρησκευτικά
Οικοκυρικά
Μουσική
Επιμέλεια: Χρήστος Χαρμπής http://e-taksh.blogspot.gr σελ.48