Downloaded 27 times
Uploaded byChoengchai Rattanachai
เล่ม 2 อำเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย
เล่ม 2 อำเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย
เล่ม 2 อำเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย
- 1. 1 คาชี้แจง เอกสารประกอบการเรียน ชุด ประวัติศาสตร์ท้องถิ่นและสมัยอยุธยาถึง ธนบุรีกลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษา ปีที่ 5 มีทั้งหมด11เล่มดังต่อไปนี้ เล่มที่ 1 ตานานหมู่บ้านป่าคาตาบลแม่เงิน เล่มที่ 2 อาเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย เล่มที่ 3 แหล่งเรียนรู้ที่สาคัญของเชียงแสน เล่มที่ 4 โบราณสถานที่สาคัญของเชียงแสน เล่มที่ 5 สมเด็จพระรามาธิบดีที่ 1(พระเจ้าอู่ทอง) เล่มที่ 6 สมเด็จพระบรมไตรโลกนาถ เล่มที่ 7 สมเด็จพระนเรศวรมหาราช เล่มที่ 8 สมเด็จพระนารายณ์มหาราช เล่มที่ 9 ชาวบ้านบางระจัน เล่มที่ 10 พระยาพิชัยดาบหัก เล่มที่ 11 สมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช ในเอกสารประกอบการเรียนแต่ละเล่ม มีองค์ประกอบ คือ ปกนอก ปกใน คานา สารบัญ คาชี้แจง คาแนะนาการใช้เอกสารประกอบการเรียน มาตรฐานการเรียนรู้ ตัวชี้วัด จุดประสงค์การเรียนรู้ แบบทดสอบก่อนเรียน พร้อมเฉลยคาตอบ เนื้อเรื่องแต่ละเล่ม คาอธิบายศัพท์ แบบฝึกหัดประจาเล่ม พร้อมเฉลยคาตอบ แบบทดสอบหลังเรียนพร้อมเฉลยคาตอบและบรรณานุกรม เอกสารประกอบการเรียนแต่ละเล่มใช้เป็นสื่อการเรียนรู้ เล่มละ 1-2 ชั่วโมง ในแต่ละแผนการจัดการเรียนรู้ รวมเวลาเรียน 18 ชั่วโมงใน 11 เล่ม
- 2. 2 คาแนะนาการใช้เอกสารประกอบการเรียน 1. เอกสารประกอบการเรียน ชุดประวัติศาสตร์ท้องถิ่นและสมัยอยุธยา ถึงธนบุรี กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม สาระที่ 4 ประวัติศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 เล่มที่ 2 อาเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย เป็นเอกสารประกอบการเรียนที่จะทาให้นักเรียนเกิดความรู้ และตระหนักถึง ความสาคัญของ การเรียนรู้ประวัติศาสตร์ของท้องถิ่น วัฒนธรรม ประเพณี ของท้องถิ่น เกิดความ รักท้องถิ่น และภาคภูมิใจในท้องถิ่นของตนเอง และ รักความเป็นไทย เป็นคนดีของครอบครัวและสังคม ให้อยู่ร่วมกันอย่างปกติสุข 2. ให้นักเรียนปฏิบัติตามขั้นตอนในเอกสารประกอบการเรียน ชุดประวัติศาสตร์ท้องถิ่น และสมัยอยุธยาถึงธนบุรี ดังนี้ 2.1 ศึกษาคาชี้แจงการใช้สาระสาคัญ และจุดประสงค์การเรียนรู้ 2.2 ทาแบบทดสอบก่อนเรียนเพื่อวัดพื้นฐานความรู้ ความเข้าใจ ของ นักเรียนในเรื่องที่กาลังจะเรียนว่าอยู่ในเกณฑ์ใด 2.3 ศึกษาเนื้อหาสาระประจาเล่ม และทาแบบฝึกหัด 2.4 ทาแบบทดสอบหลังเรียน เพื่อวัดพื้นฐานความรู้ ความเข้าใจ ของนักเรียนว่าเพิ่มมากขึ้นกว่าก่อนเรียนหรือไม่ 2.5 นักเรียนปฏิบัติกิจกรรมด้วยความตั้งใจ มีความรับผิดชอบ มีความซื่อสัตย์ต่อตนเอง ไม่เปิดดูเฉลยก่อน เมื่อเกิดปัญหาให้สอบถาม ครูผู้สอน และหากทาคะแนน ไม่ผ่านเกณฑ์สามารถกลับมาทบทวนเนื้อหาสาระ และทา แบบฝึกหัดหรือแบบทดสอบใหม่จนผ่านเกณฑ์
- 3. 3 มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู้ มาตรฐาน ส 4.1: เข้าใจความหมาย ความสาคัญของเวลาและ ยุคสมัยทางประวัติศาสตร์ สามารถใช้วิธีการทางประวัติศาสตร์ มาวิเคราะห์เหตุการณ์ต่าง ๆ อย่างเป็นระบบ ตัวชี้วัด ส 4.1 ป. 5/1 สืบค้นความเป็นมาของท้องถิ่นโดยใช้หลักฐาน ที่หลากหลาย ส 4.1 ป. 5/2 รวบรวมข้อมูลจากแหล่งต่างๆ เพื่อตอบคาถาม ทางประวัติศาสตร์อย่างมีเหตุผล
- 4. 4 จุดประสงค์การเรียนรู้ สมรรถนะสาคัญของผู้เรียน ความสามารถในการแก้ปัญหา คุณลักษณะอันพึงประสงค์ มุ่งมั่นในการทางานและอยู่อย่างพอเพียง 1. บอกประวัติความเป็นมาของอาเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงรายได้ 2.บอกหลักฐานที่ใช้ศึกษาความเป็นมาของอาเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงรายได้ 3. ปฏิบัติตนในการมีส่วนร่วมอนุรักษ์โบราณสถานโบราณวัตถุ ได้อย่างเหมาะสม 4. เป็นผู้ที่มีความมุ่งมั่นในการทางานและอยู่อย่างพอเพียง
- 5. 5 http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/9/9b/%E0%B8%AD%E0%B8%99%E0%B8%B8 %E0%B8%AA%E0%B8%B2%E0%B8%A7%E0%B8%A3%E0%B8%B5%E0%B8%A2%E0%B9%8C%E0 %B8%9E%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B9%80%E0%B8%88%E0%B9%89%E0%B8%B2%E0%B8% AD%E0%B8%B9%E0%B9%88%E0%B8%97%E0%B8%AD%E0%B8%87342.jpg นักเรียนกาเครื่องหมาย ทับหน้าข้อที่ถูกต้องที่สุดเพียงข้อเดียว (ข้อละ 1คะแนน) 1. แม่น้าสายใดที่ไหลผ่านหลายประเทศและผ่านอาเภอเชียงแสน จังหวัด เชียงราย ก. แม่น้าคา ข. แม่น้ากก ค. แม่น้ารวก ง. แม่น้าโขง 2. แม่น้าสายใดเป็นเส้นกั้นพรมแดนระหว่างไทยและเมียนมาร์ ก. แม่น้าคา ข. แม่น้ากก ค. แม่น้ารวก ง. แม่น้าโขง 3. เราสามารถศึกษาประวัติของอาเภอเชียงแสนได้จากข้อใดมากที่สุด ก. ตานานและพงศาวดาร ข. ศิลาจารึกของพ่อขุนรามคาแหง ค. หนังสือประวัติศาสตร์ไทย ง. พิพิธภัณฑ์สถานแห่งชาติ แบบทดสอบก่อนเรียน เล่มที่ 2 อาเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย คาชี้แจง
- 6. 6 4. อาเภอเชียงแสนในอดีตเคยเป็นเมืองบริวารของเมืองใด ก. หริภุญชัย ข.นครพิงค์ ค. เขลางค์นคร ง. สวรรคโลก 5. กษัตริย์ผู้สร้างเมืองเชียงราย คือพระองค์ใด ก. พระเจ้าสิงหนวัติ ข. พระยางาเมือง ค. พระเจ้าพรหมมหาราช ง. พญามังรายมหาราช 6. กษัตริย์ผู้สร้างเมืองเชียงแสน จังหวัดเชียงราย คือ พระองค์ใด ก. พญาแสนภู ข. พญามังรายมหาราช ค. พญาไชยสงคราม ง. พระเจ้าคาฟู 7. ในสมัยล้านนาตอนต้น เมืองใดเป็นศูนย์กลางของอาณาจักรล้านนาและเป็น ศูนย์กลางของพระพุทธศาสนา ก. เชียงของ ข. เชียงแสน ค. เชียงใหม่ ง. ลาพูน
- 7. 7 8. ผู้ใดไม่เกี่ยวข้องกับการยกทัพไปตีเมืองเชียงแสนจนได้รับชัยชนะ ก. พระยายมราช ข.พระยากาวิละ ค. กรมหลวงเทพหริรักษ์ ง. พระยาไชยสงคราม 9. พื้นที่ที่เป็นชายแดนของไทย ลาวและเมียนมาร์มาบรรจบกันคือข้อใด ก. ท่าเรือเชียงของ ข. ท่าเรือเชียงแสน ค. สามเหลี่ยมทองคา ง. ทะเลสาบเชียงแสน 10.กิ่งอาเภอเชียงแสนยกฐานะเป็นอาเภอเชียงแสนของจังหวัดเชียงรายเมื่อใด ก. 10 มกราคม 2549 ข. 10 เมษายน 2500 ค. 10 มกราคม 2501 ง. 10 เมษายน 2501 เพื่อน ๆ ทาแบบทดสอบ ก่อนเรียนนะคะ
- 8. 8 ข้อ คาตอบ 1. ง 2.ค 3. ก 4. ข 5. ง 6. ก 7. ข 8. ง 9. ค 10. ง เฉลย แบบทดสอบก่อนเรียน เล่มที่ 2 อาเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย เพื่อน ๆ ตรวจคาตอบนะคะ
- 9. 9 ถิ่นอมตะ พระเชียงแสน แดนสามเหลี่ยม เยี่ยมน้าโขงจรรโลงศิลปะ อาเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย คาขวัญอาเภอเชียงแสน แผนที่จังหวัดเชียงราย
- 10. 10 อาเภอเชียงแสนตั้งอยู่ริมฝั่งแม่น้าโขงบริเวณชายแดนด้านทิศตะวันออก ของที่ราบลุ่มเชียงแสนซึ่งเป็นที่ราบลุ่มขนาดใหญ่ทางตอนบนของจังหวัดเชียงราย และทางฝั่งตะวันตกของแม่น้าโขง ปัจจุบันเชียงแสนตั้งอยู่ในเขตการปกครอง ของตาบลเวียง อาเภอเชียงแสนจังหวัดเชียงรายด้วยความเหมาะสมของตาแหน่ง ที่ตั้งเมือง ซึ่งเปรียบเสมือนจุดยุทธศาตร์ทางการปกครอง รวมถึงเป็นเมืองสาคัญ ทางการค้าระหว่างเมืองทางตอนบนอันได้แก่จีนและพม่าลงมาสู่พะเยา ตาก กรุงเทพฯ และหลวงพระบางจึงทาให้เมืองนี้เป็นพื้นที่สาคัญมาแต่สมัยโบราณ ตราบถึงปัจจุบัน และระยะทางจากอาเภอเชียงแสนถึงอาเภอเมืองเชียงราย จังหวัดเชียงราย ประมาณ 60 กิโลเมตรเศษ ทิศเหนือและทิศตะวันตกเฉียงเหนือ เป็นที่ดอนสลับกลุ่มภูเขาเตี้ยๆ ได้แก่ ดอยมด ดอยป่าแดง ดอยจอมกิตติ และกลุ่มดอยสะโง้ว ติดต่อกับเขต อาเภอแม่สาย และอาเภอท่าขี้เหล็ก จังหวัดเชียงตุงสาธารณรัฐสังคมนิยมแห่ง สหภาพเมียนมาร์ มีแม่น้ารวกเป็นเส้นกั้นพรมแดน ทิศใต้เป็นที่ราบลุ่ม มีบึงสลับกับกลุ่มภูเขาเตี้ยๆ เช่น กลุ่มดอยจัน ดอยหนองแสงแก้ว หนองบงกายและหนองล่มมีแม่น้าคาและแม่น้ากกไหลผ่าน ลงสู่ลาน้าโขงติดต่อกับเขตอาเภอแม่จัน ทิศตะวันออก ติดแม่น้าโขง เป็นเส้นกั้นเขตแดนกับสาธารณรัฐ ประชาธิปไตยประชาชนลาว ทิศตะวันตก เป็นที่ราบลุ่ม มีลาน้าเล็กๆ ที่เกิดจากเทือกเขาสูงทางด้านนี้ ไหลลงไปรวมกับแม่น้าคาซึ่งไหลผ่านตลอดแนวตัวเมืองติดต่อกับเขตอาเภอแม่จัน สภาพทั่วไปของอาเภอเชียงแสน สภาพภูมิศาสตร์ทั่วไป
- 11.
- 12. 12 โดยพญาแสนภูกษัตริย์เชียงใหม่แห่งราชวงศ์มังรายในราว พุทธศตวรรษที่ 19 ทั้งนี้ยังมีตัวแปรสาคัญในการศึกษาประวัติศาสตร์เชียงแสนคือ ตานานและ พงศาวดารที่กล่าวถึงกาเนิดและพัฒนาการของบ้านเมืองที่เคยเป็นศูนย์กลางชุมชน ในแอ่งที่ราบเชียงแสน นอกจากนั้นยังมีมิติทางประวัติศาสตร์ที่สัมพันธ์อย่างยิ่ง กับลักษณะภูมิศาสตร์และธรณีสัณฐาน เพื่อให้เห็นภาพรวมของพัฒนาการ จากหลักฐานทางโบราณคดีได้พิสูจน์ว่าเมืองเชียงแสนในเขตที่ราบลุ่ม แม่น้ากก ฝั่งตะวันตกของแม่น้าโขงมิใช่เมืองในตานาน จากเอกสารโบราณ หลายฉบับได้สะท้อนให้เห็นว่าเมืองเชียงแสนเป็นเมืองที่มีความสาคัญเมือง หนึ่งในล้านนาตั้งแต่พุทธศตวรรษที่ 19 ที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับความเปลี่ยนแปลง ทั้งทางการเมืองและเศรษฐกิจที่เกิดขึ้นในล้านนา จึงทาให้เชียงแสนมีสถานภาพ ที่แตกต่างกันไปแต่ละช่วงเวลา กล่าวคือเมืองเชียงแสนพุทธศตวรรษที่ 19-22 มีฐานะเป็นเมืองบริวารของเชียงใหม่ ภาพแสดงพิกัดเมืองเชียงแสนในเขตที่ราบลุ่มแม่น้ากก ฝั่งตะวันตกของแม่น้าโขง อ้างอิงจากรศ.อุษณีย์ธงไชย ภาควิชาประวัติศาสตร์ คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
- 13. 13 อาเภอเชียงแสน ตามสภาพของเมืองเก่า ประวัติความเป็นมาของเมือง เชียงแสนปรากฏอยู่ในเอกสารตานานหลายฉบับซึ่งเรื่องราวส่วนใหญ่จะมี ความคล้ายกัน โดยปรากฏเรื่องราวของชุมชนโบราณในเขตที่ราบลุ่มจังหวัด เชียงราย ในระยะก่อนสร้างเมืองเชียงแสน ซึ่งคาดว่าน่าจะเริ่มต้นเมื่อราวพุทธ ศตวรรษที่ 17 จากการที่พระเจ้าสิงหนวัติกุมารได้อพยพลงมาจากนครไทยเทศ ซึ่งอยู่ในทางตอนเหนือล่องมาตามแม่น้าโขงและมาตั้งบ้านเมืองขึ้น ชื่อว่า ประวัติความเป็นมา
- 14. 14 นาคพันธ์สิงหนวัตินคร หรือเมืองโยนกนาคพันธุ์ ในแผ่นดินของพระเจ้าสิงหน วัติกุมารนั้นได้มีการรวบรวมดินแดนให้เป็นปึกแผ่นได้รวมเอาชาวมิลักขุและ ปราบปรามพวกกลอมหรือขอมให้อยู่ใต้อานาจหลังจากนั้นก็ได้มีกษัตริย์หลาย พระองค์ครองเมืองโยนกนาคพันธุ์ สืบมาจนกระทั่งถึงรัชกาลของพระเจ้า มหาชัยชนะก็เกิดอาเพศ จนบ้านเมืองล่มสลายกลายเป็นหนองน้าต่อมาได้ ปรากฏเรื่องราวอีกช่วงหนึ่ง เป็นส่วนที่กล่าวถึงปู่เจ้าลาวจกหรือลาวจังกราชว่า ได้ลงมาจากยอดภูเขา และได้สถาปนาเป็นปฐมกษัตริย์ในราชวงศ์ลาวจังกราช ขึ้นปกครองแคว้นโยนกซึ่งก็คือบ้านเมืองในบริเวณที่ราบลุ่มจังหวัดเชียงราย ทุกวันนี้ สภาพของเมืองเก่า อาเภอเชียงแสน
- 15. 15 ต่อมาได้สร้างเมืองหิรัฐนครเงินยางและมีการขยายชุมชน ออกไป โดยรอบ ได้มีการสร้างเมืองเชียงรายเมืองเชียงของและขยายอาณาเขตออกไป อย่างกว้างขวางกษัตริย์ในราชวงค์ลาวจังกราชได้สืบราชสมบัติติดต่อกันมา หลายพระองค์ จนกระทั่งถึงรัชกาลของพระเจ้ามังรายจึงได้รวบรวมบ้านเมือง ในแคว้นโยนกจนเกิดเป็นปึกแผ่นทรงสร้างเมืองเชียงรายและเสด็จ ไปประทับ อยู่ที่เมืองเชียงราย ต่อมาทรงยกทัพไปตีแคว้นหริภูญไชยได้ และสถาปนา อาณาจักรล้านนาขึ้นพร้อมๆ กับการสร้างเมืองเชียงใหม่ขึ้นเป็นราชธานี ใน พ.ศ. 1839
- 16. 16 สาหรับเรื่องราวของเมืองเชียงแสนนั้น มีหลักฐานปรากฏอยู่ในเอกสาร อย่างชัดเจนว่า พระเจ้าแสนภูพระราชนัดดาของพระเจ้ามังราย ทรงสร้างเมือง ขึ้นบริเวณซากเมืองรอยเก่าริมฝั่งแม่น้าโขงเมื่อ พ.ศ. 1871และขนานนามว่าเมือง หิรัญนครชัยบุรีศรีช้างแสน ซึ่งก็เชื่อกันว่าเมืองรอยเก่านั้นก็คือเมือง หิรัญนคร เงินยางนั้นเอง หลังจากที่พระเจ้าแสนภูได้ขึ้นมาครองราชย์ในเมืองเชียงใหม่ แล้วต่อมาทรงย้ายมาอยู่ที่เมืองเชียงแสนตลอดพระชนม์ชีพ และกษัตริย์ล้านนา องค์ต่อมาคือพระเจ้าคาฟู ก็ประทับที่เมืองเชียงแสน สาเหตุ ที่พระเจ้าแสนภู สร้างเมืองและประทับอยู่เมืองเชียงแสนนั้น เพราะเป็นเหตุผลด้าน ยุทธศาสตร์ ในการป้ อกันข้าศึกที่มาทางด้านเหนือและเพื่อควบคุมหัวเมืองต่าง ๆ ของล้านนา ตอนบนไว้ให้อยู่ภายใต้พระราชอานาจ
- 17. 17 ด้วยเหตุนี้ในสมัยล้านนาตอนต้นศูนย์กลางของอาณาจักรและพระศาสนา จึงอยู่ที่เมืองเชียงแสน ดังนั้นจึงปรากฏมีร่องรอยโบราณสถานในสมัยล้านนา ตอนต้นอยู่ในเขตเมืองเชียงแสนค่อนข้างมาก อย่างไรก็ตามตอนปลายพุทธ ศตวรรษที่ 19 ในสมัยของพระเจ้าผายูกษัตริย์ราชวงค์มังราย ลาดับที่ 7 ได้กลับไปประทับที่เมืองเชียงใหม่ แต่เมืองเชียงแสนก็ยังมีความสาคัญ ในเขตล้านนาตอนเหนือตลอดมา สภาพบ้านเรือนเมืองเชียงแสนในอดีต ที่มา : http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons,2556. %B8%A7%E0%B8%A3%E0%B8%B5%E0%B8%A2%E0%B9% 8C%E0%B8%9E%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B9%80%E0 %B8%88%E0%B9%89%E0%B8%B2%E0%B8%AD%E0%B8% B9%E0%B9%88%E0%B8%97%E0%B8%AD%E0%B8%87342.jp
- 18. 18 ในช่วงเวลาที่ล้านนาตกอยู่ภายใต้การปกครองของพม่า ในพ.ศ. 2244 พม่าได้แบ่งแยกการปกครองล้านนาออกเป็น2 ส่วน เพื่อป้องกันกบฎส่วนแรก ได้แยกเมืองเชียงแสนออกจากอานาจของเมืองเชียงใหม่ให้เมืองเชียงแสนได้ขึ้น ตรงต่อกรุงอังวะ ถือเป็นประเทศราชมณฑลหนึ่งและอยู่ภายใต้อานาจของ ข้าราชการพม่าโดยตรง โดยให้เมืองต่าง ๆ เหล่านี้ คือ เมืองกาย เมืองไร เมืองเลน เมืองแหลว เมืองพยาก เมืองเชียงราย และเมืองหลวงภูคา เมืองแพร่ เมืองน่าน เมืองนครลาปาง เมืองฝาง เมืองสาด เมืองเชียงของ และเมืองเทิง ขึ้นอยู่กับ
- 19. 19 เมืองเชียงแสน ส่วนเมืองที่เหลือขึ้นอยู่กับเมืองเชียงใหม่ในช่วงเวลานี้ฐานะของ เมืองเชียงแสน ได้มีความสาคัญขึ้นอีกครั้งและได้เป็นฐานที่มั่นสาคัญของพม่า ในการควบคุมบ้านเมืองและดินแดนล้านนาพม่าควบคุมเมืองเชียงแสนไว้จน พ.ศ.2347 พระยากาวิละเจ้าผู้ครองนครเชียงใหม่กับกรมหลวงเทพหริรักษ์กับ พระยายมราชได้ยกทัพเข้าตีเมืองเชียงแสนได้สาเร็จ และได้กวาดต้อนผู้คน จานวน 22,000 ครอบครัว จัดแบ่งออกเป็น 2 กลุ่ม กลุ่มแรกให้ย้ายถิ่นฐานไปอยู่ ในเมืองต่าง ๆ ของล้านนา เช่น เชียงใหม่ นครลาปาง น่าน และเวียงจันทน์ อีกกลุ่มหนึ่งส่งไปยังกรุงเทพฯ
- 20. 20 สมัยนั้นพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราชได้โปรดเกล้าฯ ให้ราษฎรกลุ่มที่2นี้ไปตั้งบ้านเรือนอยู่ที่ตาบลเสาให้ จังหวัดสระบุรี และที่ตาบลคูบัว จังหวัดราชบุรีต่อจากนั้นเมืองเชียงแสนจึงกลายเป็นเมืองร้างจนกระทั่งรัชกาลที่ 5 พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวได้โปรดเกล้าฯให้เจ้าอินทวิไชย บุตรเจ้า บุญมา เจ้าผู้ปกครองเมืองลาพูน นาราษฎรชาวเมืองลาพูน และราษฎร ชาวเมืองเชียงใหม่จานวน ประมาณ 1,500 ครอบครัว ขึ้นไปตั้งถิ่นฐาน และฟื้นฟู เมืองเชียงแสนและได้พระราชทานบรรดาศักดิ์เป็นพระยาราชเดชดารง เป็น เจ้าเมืองเชียงแสน เมืองเชียงแสนจึงได้ฟื้นฟูนับตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา ประมาณ แผนที่อาเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย
- 21. 21 พ.ศ.2442 ได้มีการย้ายศูนย์การปกครอง ไปอยู่ที่ตาบลกาสา ซึ่งปัจจุบันคือ อาเภอแม่จัน ตั้งเป็นอาเภอขึ้นต่อจังหวัดเชียงราย ส่วนเมืองเชียงแสนยุบลงเป็น กิ่งอาเภอเชียงแสนหลวง และต่อมาได้เป็นอาเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย เมื่อ พ.ศ. 2500 มาจนทุกวันนี้ ประกอบด้วย 6 ตาบล 82 หมู่บ้าน ได้แก่ ตาบลเวียง ตาบลโยนก ตาบลป่าสัก ตาบลศรีดอนมูล ตาบลบ้านแซว และตาบลแม่เงิน
- 22. 22 ร่องรอยของอารยธรรมอันรุ่งเรืองปรากฏเป็น ซากโบราณสถาน คือ วัดต่างๆ ของเมืองเชียงแสนเก่าอยู่ในบริเวณตัวเมือง และนอกเมือง ซึ่งปัจจุบัน เป็นแหล่งท่องเที่ยว และท่าเรือขนส่งสินค้าที่สาคัญในภาคเหนือ นอกจากนี้ เชียงแสนมีพื้นที่เรียกว่าสามเหลี่ยมทองคา อันเป็นบริเวณที่บรรจบกันของ ชายแดนสามประเทศ คือ ไทย ลาว และพม่า
- 23. 23 กล่าวโดยสรุป คือ เมืองเชียงแสนเดิมตามประวัติศาสตร์กล่าวว่า เป็น อาณาจักรแรกของล้านนา และได้ร้างไป จนกระทั่งพระเจ้าแสนภูเป็นผู้บูรณะ เมื่อ พ.ศ. 1871มีเจ้าเมืองปกครองสืบเนื่องกันมาหลายพระองค์ จนถึง พ.ศ. 2442 พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 แห่ง กรุงรัตนโกสินทร์ จึง ได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้า ให้พระยาเดชดารงย้ายที่ทาการเมืองเชียงแสน มา ตั้งที่เมืองกาสา (อาเภอแม่จัน ในปัจจุบัน) ต่อมาทางราชการเห็นว่าที่ตั้งอาเภอ เชียงแสนตั้งติดกับแม่น้าจัน จึงได้เปลี่ยนชื่อจากอาเภอเชียงแสน “เป็นอาเภอแม่ จัน” เมื่อ พ.ศ. 2470 ยกฐานะเมืองเชียงแสนเดิมตั้งเป็น “กิ่งอาเภอเชียงแสน” และได้รับการพิจารณายกฐานะจากกิ่งอาเภอเป็น “อาเภอเชียงแสน” เมื่อวันที่ 10 เมษายน 2501 และนายอาเภอเชียงแสน คนปัจจุบัน
- 24. 24 ที่ คา อ่านว่าความหมาย 1. กบฏ กะ – บด การประทุษร้ายต่อทางอาณาจักร ความทรยศ 2. ตัวแปร ตัว – แปร สิ่งที่แปลเปลี่ยนค่าหรือเปลี่ยนแปลง ได้และความเปลี่ยนแปลงนี้มี ผลกระทบต่อสิ่งอื่นๆ ด้วย 3. ตานาน ตา – นาน เรื่องเล่าที่เกี่ยวเนื่องกับความเป็นมา ของกษัตริย์วีรบุรุษ บุคคลสาคัญ เหตุการณ์ สถานที่ รวมถึงประเพณี และความเชื่อต่างๆ 4. ทศวรรษ ทด-สะ-วัด รอบ 10 ปี 5. ธรณี ทอ-ระ-นี ดิน, พื้นดิน, แผ่นดิน 6. บรรจบ บัน-จบ พบกัน 7. บริวาร บอ-ริ-วาน คนผู้แวดล้อม, ผู้รับใช้, ผู้ติดตาม 8. บูรณะ บู-ระ-นะ ซ่อมแซมทาให้กลับคืนดีเหมือนเดิม 9. โบราณสถาน โบ-ราน-สะ-ถาน สิ่งก่อสร้างซึ่งเป็นของโบราณ มีอายุ เก่ากว่า 100 ปีขึ้นไป 10. ปฐมกษัตริย์ ปะ-ถม-กะ-สัด พระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกเป็น กษัตริย์ พระองค์แรกแห่งกรุงรัตนโกสินทร์ คาอธิบายศัพท์ เล่มที่ 2 อาเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย
- 25. 25 ที่ คา อ่านว่าความหมาย 11. ประเทศราช ประ-เทด-สะ-ราด เมืองที่มีเจ้าผู้ครองเมืองของตนเอง แต่ อยู่ภายใต้อานาจควบคุมดูแล และคุ้มครองของพระมหากษัตริย์ของ อีกประเทศหนึ่ง 12. พงศาวดาร พง-สา-วะ-ดาน เรื่องราว เหตุการณ์เกี่ยวกับ ประเทศชาติ หรือพระมหากษัตริย์ ผู้เป็นประมุขของประเทศชาตินั้น 13. พระราชนัดดา พระ-ราด-ชะ-นัด-ดา หลานชาย, หลานสาว 14. พุทธศตวรรษ พุด-ทะ-สัด-ตะ-วัด สมัยเมื่อพระพุทธเจ้ายังมีพระชนม์อยู่ ในรอบ 100 ปี 15. มณฑล มน-ทน เขตปกครองที่แบ่งออกเป็นส่วนใหญ่ๆ 16. มิติ มิ-ติ การวัด, ลักษณะของขนาดที่หมายถึง กว้าง ยาว หนา ลึก, เทียบคา 17. ยุทธศาสตร์ ยุด-ทะ-สาด ตาราของนักรบ, ตาราแสดงวิธีรบ 18. ราชธานี ราด-ชะ-ทา-นี เมืองหลวง 19. สถานภาพ สะ-ถาน-นะ-พาบ สิทธิหน้าที่ตามบทบาทของบุคคล 20. สถาปนา สะ-ถา-ปะ-นา ยกย่องโดยแต่งตั้งให้สูงขึ้น เช่น เลื่อน ยศหรือยกวัดราษฎร์ขึ้น เป็นวัดหลวง 21. สะท้อน สะ-ท้อน วกกลับ , ย้อนกลับ 22. สัณฐาน สัน-ถาน รูปทรง , ลักษณะ 23. อาเพศ อา-เพด เหตุที่เกิดขึ้นอย่างผิดปรกติวิสัย ถือว่าเป็นลางไม่ดี 24. อารยธรรม อา-ระ-ยะ-ทา ความสงบสุขของสังคมที่ตั้งอยู่บน รากฐานแห่งศีลธรรม และกฎหมาย
- 26. 26 แบบฝึกหัดที่ 1 เล่มที่ 2อาเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย กาเครื่องหมาย หน้าข้อความที่ถูกต้องและกาเครื่องหมาย หน้าข้อความที่เห็นว่าผิด (ข้อละ 1 คะแนน) 1. ผู้สร้างเมืองเชียงแสนยุคแรก คือพระเจ้าแสนภู 2. เมืองที่สร้างในยุคแรก ชื่อ เมืองนาคพันธุ์สิงหนวัติ 3. เมืองที่พระเจ้าสิงหนวัติกุมารครองอยู่ก่อนมาสร้างเมืองโยนกนาคพันธุ์ คือ นครไทยเทศ 4. เมืองโยนกนาคพันธุ์ล่มสลายกลายเป็นหนองน้าในสมัยของพระเจ้าคาฟู 5. ปฐมกษัตริย์แห่งนาคพันธุ์สิงหนวัตินครอยู่ในราชวงค์มังราย 6. ผู้รวบรวมแคว้นหริภุญชัยเข้ากับเมืองต่าง ๆ แล้วสถาปนา อาณาจักรล้านนาขึ้นคือพระเจ้ามังราย 7. พระราชนัดดาของพระเจ้ามังราย คือ พระเจ้าพรหม 8. ร่องรอยของความเจริญทางอารยธรรม คือ วัดในเมืองและนอกเมือง เชียงแสน 9. เมืองเชียงแสนลาปางน่านและเวียงจันทน์ คือ ส่วนหนึ่งของ อาณาจักรล้านนา 10. พระยาราชเดชดารงเดิมชื่อว่า เจ้าอินทวิไชยแห่งเมืองลาพูน คาชี้แจง
- 27. 27 เฉลย แบบฝึกหัดที่ 1 เล่มที่2 อาเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย กาเครื่องหมาย หน้าข้อความที่ถูกต้องและกาเครื่องหมาย หน้าข้อความที่เห็นว่าผิด (ข้อละ 1 คะแนน) 1. ผู้สร้างเมืองเชียงแสนยุคแรก คือพระเจ้าแสนภู (พระเจ้าสิงหนวัติ) 2. เมืองที่สร้างในยุคแรก ชื่อ เมืองนาคพันธุ์สิงหนวัติ 3. เมืองที่พระเจ้าสิงหนวัติกุมารครองอยู่ก่อนมาสร้างเมืองโยนกนาคพันธุ์ คือ นครไทยเทศ 4. เมืองโยนกนาคพันธุ์ล่มสลายกลายเป็นหนองน้าในสมัยของพระเจ้าคาฟู (พระเจ้ามหาชัยชนะ) 5. ปฐมกษัตริย์แห่งนาคพันธุ์สิงหนวัตินครอยู่ในราชวงค์มังราย (ราชวงศ์ลาวจังกราช) 6. ผู้รวบรวมแคว้นหริภุญชัยเข้ากับเมืองต่าง ๆ แล้วสถาปนา อาณาจักรล้านนาขึ้นคือพระเจ้ามังราย 7. พระราชนัดดาของพระเจ้ามังราย คือ พระเจ้าพรหม (พระเจ้าแสนภู) 8. ร่องรอยของความเจริญทางอารยธรรม คือ วัดในเมืองและนอกเมือง เชียงแสน 9. เมืองเชียงแสนลาปางน่านและเวียงจันทน์ คือส่วนหนึ่งของ อาณาจักรล้านนา 10. พระยาราชเดชดารงเดิมชื่อว่า เจ้าอินทวิไชยแห่งเมืองลาพูน คาชี้แจง
- 28. 28 แบบฝึกหัดที่ 2 เล่มที่ 2อาเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย ให้นักเรียนเขียนแผนผังความคิดเรื่องการปฏิบัติตนในการมีส่วนร่วม อนุรักษ์โบราณสถาน โบราณวัตถุของท้องถิ่น (10 คะแนน) (หรือคาตอบอยู่ในดุลยพินิจของครูผู้สอน) การปฏิบัติตนในการมี ส่วนร่วมอนุรักษ์ โบราณสถานและ โบราณวัตถุในท้องถิ่น ............................. ............................. ............................. ............................. ............................. ............................. ............................. ............................. ............. ไม่จับต้องโบราณวัตถุ ที่แสดงไว้ในวัดหรือ พิพิธภัณฑ์สถาน แห่งชาติ ................................... ................................... ................................... ................................... ................................... ................................... ................................... ......................................... ......................................... ......................................... ......................................... ......................................... ........................................ ไม่ขีดเขียนฝาผนัง ของวัด โบสถ์ ศาลาการเปรียญ ................................... ................................... ................................... ................................... ................................... ................................... ................................... ................................. ................................. ................................. ................................. ................................. ................................. ................................. ................ ช่วยกวาดบริเวณ ลานวัดให้สะอาด คาชี้แจง
- 29. 29 แนวการตอบ แบบฝึกหัดที่ 2 เล่มที่2 อาเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย ให้นักเรียนเขียนแผนผังความคิดเรื่องการปฏิบัติตนในการมีส่วนร่วม อนุรักษ์โบราณสถาน โบราณวัตถุของท้องถิ่น (10 คะแนน) (หรือคาตอบอยู่ในดุลยพินิจของครูผู้สอน) การปฏิบัติตนในการมี ส่วนร่วมอนุรักษ์ โบราณสถานและ โบราณวัตถุในท้องถิ่น ไม่ทิ้งขยะเรี่ยราด ในบริเวณ โบราณสถานต่างๆ ไม่จับต้องโบราณวัตถุ ที่แสดงไว้ในวัดหรือ พิพิธภัณฑ์สถาน แห่งชาติ ประชาสัมพันธ์แหล่ง ท่องเที่ยวในชุมชน ของอาเภอเชียงแสน แก่นักท่องเที่ยว ให้ความร่วมมือหรือ มีส่วนร่วมในการพัฒนา วัด เช่น การถางหญ้า การปลูกต้นไม้ ร่วมกับ ชุมชนในวันหยุดหรือมี เวลาว่าง ไม่ขีดเขียนฝาผนัง ของวัด โบสถ์ ศาลาการเปรียญ ไม่จับต้องโบราณวัตถุ ที่แสดงไว้ในวัดหรือ พิพิธภัณฑ์สถาน แห่งชาติ ไม่ขีดเขียนฝาผนัง ของวัด โบสถ์ ศาลาการเปรียญ ช่วยกวาดบริเวณ ลานวัดให้สะอาด คาชี้แจง
- 30. 30 นักเรียนกาเครื่องหมาย ทับหน้าข้อที่ถูกต้องที่สุดเพียงข้อเดียว (ข้อละ1 คะแนน) 1. กษัตริย์ผู้สร้างเมืองเชียงแสน จังหวัดเชียงราย คือ พระองค์ใด ก. พญาแสนภู ข. พญามังรายมหาราช ค. พญาไชยสงคราม ง. พระเจ้าคาฟู 2. ในสมัยล้านนาตอนต้น เมืองใดเป็นศูนย์กลางของอาณาจักรล้านนาและเป็น ศูนย์กลางของพระพุทธศาสนา ก. เชียงของ ข. เชียงแสน ค. เชียงใหม่ ง. ลาพูน 3. ผู้ใดไม่เกี่ยวข้องกับการยกทัพไปตีเมืองเชียงแสนจนได้รับชัยชนะ ก. พระยายมราช ข. พระยากาวิละ ค. กรมหลวงเทพหริรักษ์ ง. พระยาไชยสงคราม แบบทดสอบหลังเรียน เล่มที่ 2 อาเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย คาชี้แจง
- 31. 31 4. พื้นที่ที่เป็นชายแดนของไทย ลาวและเมียนมาร์มาบรรจบกันคือข้อใด ก.ท่าเรือเชียงของ ข. ท่าเรือเชียงแสน ค. สามเหลี่ยมทองคา ง. ทะเลสาบเชียงแสน 5. กิ่งอาเภอเชียงแสนยกฐานะเป็นอาเภอเชียงแสนของจังหวัดเชียงรายเมื่อใด ก. 10 มกราคม 2549 ข. 10 เมษายน 2500 ค. 10 มกราคม 2501 ง. 10 เมษายน 2501 6. แม่น้าสายใดที่ไหลผ่านหลายประเทศและผ่านอาเภอเชียงแสน จังหวัด เชียงราย ก. แม่น้าคา ข. แม่น้ากก ค. แม่น้ารวก ง. แม่น้าโขง 7. แม่น้าสายใดเป็นเส้นกั้นพรมแดนระหว่างไทยและเมียนมาร์ ก. แม่น้าคา ข. แม่น้ากก ค. แม่น้ารวก ง. แม่น้าโขง
- 32. 32 8. เราสามารถศึกษาประวัติของอาเภอเชียงแสนได้จากข้อใดมากที่สุด ก. ตานานและพงศาวดาร ข.ศิลาจารึกของพ่อขุนรามคาแหง ค. หนังสือประวัติศาสตร์ไทย ง. พิพิธภัณฑ์สถานแห่งชาติ 9. อาเภอเชียงแสนในอดีตเคยเป็นเมืองบริวารของเมืองใด ก. หริภุญชัย ข. นครพิงค์ ค. เขลางค์นคร ง. สวรรคโลก 10.กษัตริย์ผู้สร้างเมืองเชียงราย คือพระองค์ใด ก. พระเจ้าสิงหนวัติ ข. พระยางาเมือง ค. พระเจ้าพรหมมหาราช ง. พญามังรายมหาราช เพื่อน ๆ ทาแบบทดสอบ หลังเรียนนะคะ
- 33. 33 ข้อ คาตอบ 1. ก 2.ข 3. ง 4. ค 5. ง 6. ง 7. ค 8. ก 9. ข 10. ง เฉลย แบบทดสอบหลังเรียน เล่มที่ 2 อาเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย เพื่อน ๆ ตรวจคาตอบนะคะ
- 34. 34 ธีระ เงินสัจจา. องค์การบริหารส่วนตาบลแม่เงินอาเภอเชียงแสน จังหวัด เชียงราย. เชียงราย:ม.ป.พ,2555.(เอกสารอัดสาเนา) บดินทร์ กินาวงศ์. เอกสารการศึกษาประกอบวิชาหลักสูตรท้องถิ่น ประวัติศาสตร์เมืองเชียงราย –เชียงแสน. เชียงราย :สามัญศึกษา จังหวัดเชียงราย, 2546. โรงเรียนบ้านป่ าคาแม่เงินสามัคคี. (ออนไลน์)แหล่งที่มา:http://www.cpmschool. blogspot.com/p/blog-page.html?m=1,2552. วิษณุพงษ์ ยารวง. โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตาบลแม่เงิน อาเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย. เชียงราย:ม.ป.พ,2554.(เอกสารอัดสาเนา) สัมภาษณ์ ศรชัย ธรรมวงศ์. ผู้ใหญ่บ้านป่ าคา ตาบลแม่เงิน อาเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย. 16เมษายน2556. ________.พ.ต.ท.นิธิกร เดชบุญ.หัวหน้าสถานีตาบลภูธรตาบลบ้านแซว อาเภอ เชียงแสน จังหวัดเชียงราย. 10 พฤษภาคม 2556. สานักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ.หนังสือเรียน สาระการเรียนรู้พื้นฐานประวัติศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5. กรุงเทพมหานคร :คุรุสภา,2547. อาณาจักรโยนกเชียงแสน. (ออนไลน์). แหล่งที่มา: http://www.nookjung.com/travel/wpcontent/uploads/ 2009/08/n25.jpg. 2552. บรรณานุกรม