Нийслэлийн төрийн болон төрийн бус өмчийн цэцэрлэгт сургуулийн өмнөх
боловсрол эзэмшүүлэх хувилбарт сургалтыг зохион байгуулахдаа
баримтлах чиглэл, зөвлөмж
2014-2015 оны хичээлийн жилд төрийн өмчийн 180, төрийн бус өмчийн 314 нийт
494 цэцэрлэгт 81483 хүүхэд хамрагдаж сургуулийн өмнөх боловсрол эзэмшиж байгаа
бөгөөд хамран сургалтын бохир жин өмнөх хичээлийн жилийнхээс 1.3, цэвэр жин 1.0
хувиар өссөн дүнтэй байна.
Үндсэн болон хувилбарт сургалтын хамрагдалтын хувийг сүүлийн 4 жилээр харьцуулан үзүүлбэл:
УБ төмөр замын 9 цэцэрлэгийг оруулж тооцсоноор:
2014-2015 оны хичээлийн жилд төрийн өмчийн 189, төрийн бус өмчийн 314 нийт
503 цэцэрлэгт 83575 хүүхэд хамрагдаж сургуулийн өмнөх боловсрол эзэмшиж байгаа
бөгөөд хамран сургалтын бохир жин өмнөх хичээлийн жилийнхээс 1.3, цэвэр жин 1.1
хувиар өссөн дүнтэй.
Бохир жин Цэвэр жин
Нийт Үндсэн Хувилбарт Нийт Үндсэн Хувилбарт
2011-2012 оны хичээлийн жил 67.1 64.8 2.3 66.5 64.4 2.1
2012-2013 оны хичээлийн жил 72.2 70.9 1.3 69.0 67.8 1.2
2013-2014 оны хичээлийн жил 77.1 76.1 1.0 73.5 72.6 0.9
2014-2015 оны хичээлийн жил 78.4 77.7 0.7 74.6 74.0 0.6
Хувилбарт сургалтын хамрагдалтын бохир болон цэвэр жин жилээс жилд буурсан
нь цэцэрлэгийн үндсэн бүлгийн хамрагдалттай уялдан барилга ашиглалтын хувь өссөнтэй
холбоотойгоос гадна сургалт явуулах байр, хүний нөөцийн хүрэлцээ хангамж, түүнчлэн
эцэг эх, асран хамгаалагчдын үндсэн бүлэгт хүүхдээ элсүүлэх эрэлттэй шууд хамааралтай
юм.
Нэг талаас сургуулийн өмнөх боловсролд тэгш хамруулах нийгмийн, нөгөө талаас
сурах, хөгжих, хамгаалуулах хүүхдийн эрхийг хүндэтгэх хэрэгцээнээс үүдэлтэйгээр 23000
орчим хүүхдийн боловсролын асуудлыг шийдэх нь зүйн хэрэг юм. Асуудлыг шийдэх нэг
гарцыг бид “Хувилбарт сургалт”-ыг зохион байгуулах гэж тодорхойлж байна.
Иймд “Сургуулийн өмнөх боловсрол эзэмшүүлэх хувилбарт сургалт”-ыг зохион
байгуулахдаа дараах чиглэлийг баримтална уу.
I. Захиргаа, санхүүгийн хэлтэст
Хувилбарт сургалтын төсөв, түүний зарцуулалтын талаар нэгж байгууллагад
мэдээлэл, зөвлөмжийг хүргүүлэх, зарцуулалтад хяналт тавьж ажиллах;
Бохир жин Цэвэр жин
Нийт Үндсэн Хувилбарт Нийт Үндсэн Хувилбарт
2011-2012 оны хичээлийн жил 67.1 64.8 2.3 66.5 64.4 2.1
2012-2013 оны хичээлийн жил 72.2 70.9 1.3 69.0 67.8 1.2
2013-2014 оны хичээлийн жил 75.2 74.3 0.9 71.7 70.7 1
2014-2015 оны хичээлийн жил 76.5 75.8 0.7 72.7 72.1 0.6
Бохир жин Цэвэр жин
Нийт Үндсэн Хувилбарт Нийт Үндсэн Хувилбарт
2011-2012 оны хичээлийн жил 67.1 64.8 2.3 66.5 64.4 2.1
2012-2013 оны хичээлийн жил 72.2 70.9 1.3 69.0 67.8 1.2
2013-2014 оны хичээлийн жил 75.2 74.3 0.9 71.7 70.7 1
2014-2015 оны хичээлийн жил 76.5 75.8 0.7 72.7 72.1 0.6
Боловсролын талаарх статистикийн мэдээллийн эмхэтгэлд хувилбарт
сургалтын төсвийн задаргааг хавсарган нийтэд суртачлах асуудлыг хамтран
шийдвэрлэх;
II. Сургалт, аргазүйн хэлтэст
Журамд заасны дагуу хувилбарт сургалтад ашиглах сургалтын хөтөлбөрт
үнэлгээ хийж сургалтад ашиглаж болох эсэх талаар зөвлөмжлөх;
“Сургуулийн өмнөх болон бага, дунд боловсролын байгууллагын
багш,ажилтны мэргэжил дээшлүүлэх журам”-ын /БШУ-ны Сайдын 2013 оны
А/287 дугаар тушаал/ хүрээнд хувилбарт сургалтыг зохион байгуулж буй
багш нарт зориулсан агуулга, арга зүйн модул сертификатын сургалтыг
зохион байгуулах;
III. Хяналт шинжилгээ, үнэлгээний хэлтэст
Хувилбарт сургалтад хамрагдах хүүхэд, багшийн зохистой харьцаа
хангагдаагүй мэдээллийг намрын статистик мэдээнд хүлээн авахгүй байх;
Боловсролын талаарх статистикийн мэдээллийн эмхэтгэлд хувилбарт
сургалтын төсвийн задаргааг хавсарган нийтэд сурталчлах асуудлыг
хамтран шийдвэрлэх;
Хувилбарт сургалтыг зохион байгуулж буй багш нарт зориулсан агуулга,
арга зүйн модул сертификатын сургалтыг САЗХ болон бусад мэргэжлийн
байгууллагуудтай хамтран зохион байгуулах;
IV. Дүүргийн боловсролын хэлтсүүдэд
Сургуульд элсэхийн өмнөх насны хүүхдийг цэцэрлэгийн үндсэн ба
хувилбарт сургалтаар боловсролд бүрэн хамруулахад онцгой анхаарах1
;
Тухайн орон нутагт байгаа 2016-2017 оны хичээлийн жилд сургуульд элсэх
насны нийт хүүхдийн судалгааг нарийвчлан гаргаж сургуулийн өмнөх
боловсролын үндсэн ба хувилбарт сургалтад хамруулах бэлтгэл ажлыг
хангах;
Нийслэлийн боловсролын газар, Дүүргийн төрийн сантай нягт уялдаатай
ажиллаж хувилбарт сургалтын төсвийг зориулалтаар нь зарцуулах,
цэцэрлэгүүдийг мэргэжил, аргазүйн удирдлагаар ханган ажиллах;
V. Төрийн болон төрийн бус өмчийн цэцэрлэгийн удирдлагуудад
Сургуульд элсэхийн өмнөх насны бүх хүүхдэд сургуулийн өмнөх
боловсролын үйлчилгээг хүргэж, сургуульд бэлтгэгдсэн байдлыг хангаж
ажиллах2
;
1
БШУ-ын Сайдын 2013.05.01. 1а
/2257 тоот албан даалгавар
2
Монгол улсын хууль Сургуулийн өмнөх боловсролын тухай 8.3
Хамран сургах тойргийнхоо цэцэрлэгт хамрагдаагүй хүүхдэд сургуулийн
өмнөх боловсрол эзэмшүүлэх хувилбарт сургалт зохион байгуулж, тэдний
эцэг эх, асран хамгаалагчид мэргэжлийн туслалцаа үзүүлэх;
Хамран сургах тойргийн хүүхдийг хувилбарт сургалтад хамруулах ажлыг
төлөвлөхдөө бодит судалгаанд үндэслэх, мэргэжил аргазүйн удирдлагаар
хангах, үр дүнг тооцон ажиллах;
Хөгжлийн бэрхшээлтэй болон зорилтот бүлгийн хүүхдийн сургуулийн өмнөх
боловсролд хамрагдалтын хувийг жил бүр ахиулах3
;
Тухайн жилийн цэцэрлэгийн төсөвт төсвийн хуулийн дагуу төлөвлөж
тусгасан хувилбарт сургалтын зардлыг зориулалтын дагуу ашиглаж үр дүнг
тооцон ажиллах4
;
Хувилбарт сургалтад хамрагдах хүүхэд, багшийн харьцааг баримталж
мэргэжил, аргазүйн удирдлагаар зохих түвшинд ханган ажиллах;
Нэг бүлэгт мэргэжлийн болон туслах багшийг бүтэн орон тоогоор
ажиллуулж хэвийн үйл ажиллагааг хангах, сургалтын үр дүнг дээшлүүлэх;
Хавсран ажиллаж байгаа багш нарын /арга зүйч, хөгжмийн багш/
хөдөлмөрийн гэрээнд нэмэлт өөрчлөлтийг хийж баталгаажуулах;
Хувилбарт сургалтад ашиглах сургалтын хөтөлбөрийг журамд5
заасны дагуу
мэргэжлийн байгууллагаар хянуулах;
Тодорхой шалтгаанаар хувилбарт сургалтыг зохион байгуулах боломжгүй
болсон тохиолдолд Нийслэлийн мэргэжлийн хяналтын газарт цаг тухайд нь
мэдэгдэж хүсэлт гарган асуудлыг шийдвэрлэж байх;
НИЙСЛЭЛИЙН БОЛОВСРОЛЫН ГАЗАР
ХЯНАЛТ-ШИНЖИЛГЭЭ, ҮНЭЛГЭЭНИЙ ХЭЛТЭС
3
НБГ-ын даргын 2014.09.11. 01 тоот албан даалгавар
4
Монгол улсын хууль Сургуулийн өмнөх боловсролын тухай 15.2.
5
БШУ-ын Сайдын 2012.11.20. А/131 тоот тушаалын хавсралт

Zuvlumj 2014

  • 1.
    Нийслэлийн төрийн болонтөрийн бус өмчийн цэцэрлэгт сургуулийн өмнөх боловсрол эзэмшүүлэх хувилбарт сургалтыг зохион байгуулахдаа баримтлах чиглэл, зөвлөмж 2014-2015 оны хичээлийн жилд төрийн өмчийн 180, төрийн бус өмчийн 314 нийт 494 цэцэрлэгт 81483 хүүхэд хамрагдаж сургуулийн өмнөх боловсрол эзэмшиж байгаа бөгөөд хамран сургалтын бохир жин өмнөх хичээлийн жилийнхээс 1.3, цэвэр жин 1.0 хувиар өссөн дүнтэй байна. Үндсэн болон хувилбарт сургалтын хамрагдалтын хувийг сүүлийн 4 жилээр харьцуулан үзүүлбэл: УБ төмөр замын 9 цэцэрлэгийг оруулж тооцсоноор: 2014-2015 оны хичээлийн жилд төрийн өмчийн 189, төрийн бус өмчийн 314 нийт 503 цэцэрлэгт 83575 хүүхэд хамрагдаж сургуулийн өмнөх боловсрол эзэмшиж байгаа бөгөөд хамран сургалтын бохир жин өмнөх хичээлийн жилийнхээс 1.3, цэвэр жин 1.1 хувиар өссөн дүнтэй. Бохир жин Цэвэр жин Нийт Үндсэн Хувилбарт Нийт Үндсэн Хувилбарт 2011-2012 оны хичээлийн жил 67.1 64.8 2.3 66.5 64.4 2.1 2012-2013 оны хичээлийн жил 72.2 70.9 1.3 69.0 67.8 1.2 2013-2014 оны хичээлийн жил 77.1 76.1 1.0 73.5 72.6 0.9 2014-2015 оны хичээлийн жил 78.4 77.7 0.7 74.6 74.0 0.6 Хувилбарт сургалтын хамрагдалтын бохир болон цэвэр жин жилээс жилд буурсан нь цэцэрлэгийн үндсэн бүлгийн хамрагдалттай уялдан барилга ашиглалтын хувь өссөнтэй холбоотойгоос гадна сургалт явуулах байр, хүний нөөцийн хүрэлцээ хангамж, түүнчлэн эцэг эх, асран хамгаалагчдын үндсэн бүлэгт хүүхдээ элсүүлэх эрэлттэй шууд хамааралтай юм. Нэг талаас сургуулийн өмнөх боловсролд тэгш хамруулах нийгмийн, нөгөө талаас сурах, хөгжих, хамгаалуулах хүүхдийн эрхийг хүндэтгэх хэрэгцээнээс үүдэлтэйгээр 23000 орчим хүүхдийн боловсролын асуудлыг шийдэх нь зүйн хэрэг юм. Асуудлыг шийдэх нэг гарцыг бид “Хувилбарт сургалт”-ыг зохион байгуулах гэж тодорхойлж байна. Иймд “Сургуулийн өмнөх боловсрол эзэмшүүлэх хувилбарт сургалт”-ыг зохион байгуулахдаа дараах чиглэлийг баримтална уу. I. Захиргаа, санхүүгийн хэлтэст Хувилбарт сургалтын төсөв, түүний зарцуулалтын талаар нэгж байгууллагад мэдээлэл, зөвлөмжийг хүргүүлэх, зарцуулалтад хяналт тавьж ажиллах; Бохир жин Цэвэр жин Нийт Үндсэн Хувилбарт Нийт Үндсэн Хувилбарт 2011-2012 оны хичээлийн жил 67.1 64.8 2.3 66.5 64.4 2.1 2012-2013 оны хичээлийн жил 72.2 70.9 1.3 69.0 67.8 1.2 2013-2014 оны хичээлийн жил 75.2 74.3 0.9 71.7 70.7 1 2014-2015 оны хичээлийн жил 76.5 75.8 0.7 72.7 72.1 0.6 Бохир жин Цэвэр жин Нийт Үндсэн Хувилбарт Нийт Үндсэн Хувилбарт 2011-2012 оны хичээлийн жил 67.1 64.8 2.3 66.5 64.4 2.1 2012-2013 оны хичээлийн жил 72.2 70.9 1.3 69.0 67.8 1.2 2013-2014 оны хичээлийн жил 75.2 74.3 0.9 71.7 70.7 1 2014-2015 оны хичээлийн жил 76.5 75.8 0.7 72.7 72.1 0.6
  • 2.
    Боловсролын талаарх статистикийнмэдээллийн эмхэтгэлд хувилбарт сургалтын төсвийн задаргааг хавсарган нийтэд суртачлах асуудлыг хамтран шийдвэрлэх; II. Сургалт, аргазүйн хэлтэст Журамд заасны дагуу хувилбарт сургалтад ашиглах сургалтын хөтөлбөрт үнэлгээ хийж сургалтад ашиглаж болох эсэх талаар зөвлөмжлөх; “Сургуулийн өмнөх болон бага, дунд боловсролын байгууллагын багш,ажилтны мэргэжил дээшлүүлэх журам”-ын /БШУ-ны Сайдын 2013 оны А/287 дугаар тушаал/ хүрээнд хувилбарт сургалтыг зохион байгуулж буй багш нарт зориулсан агуулга, арга зүйн модул сертификатын сургалтыг зохион байгуулах; III. Хяналт шинжилгээ, үнэлгээний хэлтэст Хувилбарт сургалтад хамрагдах хүүхэд, багшийн зохистой харьцаа хангагдаагүй мэдээллийг намрын статистик мэдээнд хүлээн авахгүй байх; Боловсролын талаарх статистикийн мэдээллийн эмхэтгэлд хувилбарт сургалтын төсвийн задаргааг хавсарган нийтэд сурталчлах асуудлыг хамтран шийдвэрлэх; Хувилбарт сургалтыг зохион байгуулж буй багш нарт зориулсан агуулга, арга зүйн модул сертификатын сургалтыг САЗХ болон бусад мэргэжлийн байгууллагуудтай хамтран зохион байгуулах; IV. Дүүргийн боловсролын хэлтсүүдэд Сургуульд элсэхийн өмнөх насны хүүхдийг цэцэрлэгийн үндсэн ба хувилбарт сургалтаар боловсролд бүрэн хамруулахад онцгой анхаарах1 ; Тухайн орон нутагт байгаа 2016-2017 оны хичээлийн жилд сургуульд элсэх насны нийт хүүхдийн судалгааг нарийвчлан гаргаж сургуулийн өмнөх боловсролын үндсэн ба хувилбарт сургалтад хамруулах бэлтгэл ажлыг хангах; Нийслэлийн боловсролын газар, Дүүргийн төрийн сантай нягт уялдаатай ажиллаж хувилбарт сургалтын төсвийг зориулалтаар нь зарцуулах, цэцэрлэгүүдийг мэргэжил, аргазүйн удирдлагаар ханган ажиллах; V. Төрийн болон төрийн бус өмчийн цэцэрлэгийн удирдлагуудад Сургуульд элсэхийн өмнөх насны бүх хүүхдэд сургуулийн өмнөх боловсролын үйлчилгээг хүргэж, сургуульд бэлтгэгдсэн байдлыг хангаж ажиллах2 ; 1 БШУ-ын Сайдын 2013.05.01. 1а /2257 тоот албан даалгавар 2 Монгол улсын хууль Сургуулийн өмнөх боловсролын тухай 8.3
  • 3.
    Хамран сургах тойргийнхооцэцэрлэгт хамрагдаагүй хүүхдэд сургуулийн өмнөх боловсрол эзэмшүүлэх хувилбарт сургалт зохион байгуулж, тэдний эцэг эх, асран хамгаалагчид мэргэжлийн туслалцаа үзүүлэх; Хамран сургах тойргийн хүүхдийг хувилбарт сургалтад хамруулах ажлыг төлөвлөхдөө бодит судалгаанд үндэслэх, мэргэжил аргазүйн удирдлагаар хангах, үр дүнг тооцон ажиллах; Хөгжлийн бэрхшээлтэй болон зорилтот бүлгийн хүүхдийн сургуулийн өмнөх боловсролд хамрагдалтын хувийг жил бүр ахиулах3 ; Тухайн жилийн цэцэрлэгийн төсөвт төсвийн хуулийн дагуу төлөвлөж тусгасан хувилбарт сургалтын зардлыг зориулалтын дагуу ашиглаж үр дүнг тооцон ажиллах4 ; Хувилбарт сургалтад хамрагдах хүүхэд, багшийн харьцааг баримталж мэргэжил, аргазүйн удирдлагаар зохих түвшинд ханган ажиллах; Нэг бүлэгт мэргэжлийн болон туслах багшийг бүтэн орон тоогоор ажиллуулж хэвийн үйл ажиллагааг хангах, сургалтын үр дүнг дээшлүүлэх; Хавсран ажиллаж байгаа багш нарын /арга зүйч, хөгжмийн багш/ хөдөлмөрийн гэрээнд нэмэлт өөрчлөлтийг хийж баталгаажуулах; Хувилбарт сургалтад ашиглах сургалтын хөтөлбөрийг журамд5 заасны дагуу мэргэжлийн байгууллагаар хянуулах; Тодорхой шалтгаанаар хувилбарт сургалтыг зохион байгуулах боломжгүй болсон тохиолдолд Нийслэлийн мэргэжлийн хяналтын газарт цаг тухайд нь мэдэгдэж хүсэлт гарган асуудлыг шийдвэрлэж байх; НИЙСЛЭЛИЙН БОЛОВСРОЛЫН ГАЗАР ХЯНАЛТ-ШИНЖИЛГЭЭ, ҮНЭЛГЭЭНИЙ ХЭЛТЭС 3 НБГ-ын даргын 2014.09.11. 01 тоот албан даалгавар 4 Монгол улсын хууль Сургуулийн өмнөх боловсролын тухай 15.2. 5 БШУ-ын Сайдын 2012.11.20. А/131 тоот тушаалын хавсралт