วิชางานห้องสมุด
ห้องสมุด หมายถึง สถานที่รวบรวมสรรพวิทยาการต่าง ๆ ซึ่งได้
บันทึกในรู ปของหนังสื อวารสาร ต้นฉบับ ตัวเขียนหรื อ อุปกรณ์ โสต
ทัศน์วสดุ และมีการจัดอย่างเป็ นระเบียบ เพื่อบริ การแก่ผใช้ในอันจะ
         ั                                             ู้
ส่ งเสริ มการเรี ยนรู ้ และความจรรโลงใจ ตามความสนใจ และความ
                 ้่
ต้องการของผูอานแต่ละบุคคล
ความสาคัญของห้ องสมุด

1. ห้องสมุดเป็ นแหล่งรวบรวมข้อมูล ข่าวสาร ความรู ้ และวิชาการ
ต่างๆ
2. ห้องสมุดเป็ นแหล่งที่สามารถเลือกหาความรู ้ขอมูล ข่าวสาร ได้
                                               ้
อย่างหลากหลาย ตามความสนใจและความต้องการของตนเอง
3. ห้องสมุดช่วยให้เป็ นผูที่ทนสมัยทันต่อเหตุการณ์เนื่ องจากข้อมูล
                         ้ ั
ข่าวสาร ความรู ้ และวิชาการต่าง ๆ เกิดขึ้นใหม่ตลอดเวลา
4. ห้องสมุดช่วยให้เกิดความคิดริ เริ่ มสร้างสรรค์เกิดนิสัยรักการอ่าน
5. ห้องสมุดช่วยปลูกฝังให้เป็ นพลเมืองดีเป็ นนักประชาธิ ปไตย มี
จรรยาบรรณรู้จกปฏิบติตนตามกฎเกณฑ์ของสังคม
               ั      ั
ห้ องสมุดทุกประเภทมีวตถุประสงค์ ทั่วไป 5 ประการ
                     ั
1. เพื่อการศึกษา
       โดยการค้นคว้าหาความรู้จากห้องสมุดทาให้มีความรอบรู้
กว้างขวาง สามารถตัดสิ นปั ญหาต่าง ๆได้อย่างถูกต้อง และนาความรู ้ไป
ประยุกต์ใช้ให้เกิดประโยชน์ต่อตนเองและสังคมต่อไป
2. เพื่อความรู้
         ห้องสมุดเป็ นแหล่งรวบรวมความรู ้ ข้อมูล ข่าวสารที่ถูกต้อง
เหมาะสมทันสมัย ทันต่อเหตุการณ์
ซึ่ งเป็ นสิ่ งที่สาคัญ และจาเป็ นในการพัฒนาคุณภาพชีวิต
3. เพื่อการค้นคว้าวิจย  ั
       ห้องสมุดเป็ นสิ่ งจาเป็ นสาหรับความก้าวหน้าทางวิชาการก่อให้เกิด
ความรู ้ใหม่ๆ ที่สามารถนาไปประยุกต์ใช้ในการปฏิบติงาน หรื อใช้แก้ไข
                                                    ั
ปั ญหาต่าง ๆของสังคม ห้องสมุดเป็ นแหล่งข้อมูลสาคัญที่เป็ นพื้นฐานใน
การค้นคว้าวิจย ั
4. เพื่อความจรรโลงใจ หรื อความสุ ขทางใจ
       เป็ นแรงบันดาลใจในทางสร้างสรรค์ปรารถนาที่จะกระทาความดีที่
เป็ นประโยชน์ต่อตนเองและสังคม
5. เพื่อนันทนาการหรื อพักผ่อนหย่อนใจ
       ซึ่ งเป็ นสิ่ งจาเป็ นสาหรับชี วตมนุษย์ที่ ต้องการพักผ่อนสมอง
                                       ิ
ผ่อนคลายความตึงเครี ยด เกิดความเพลิดเพลินใจ สบายใจ วัสดุหองสมุด     ้
ที่มีเนื้ อหาสาระ ทั้งสารคดีและบันเทิงคดี
สามารถก่อให้เกิดนันทนาการได้
การแบ่ งประเภทของห้ องสมุดทีนิยมใช้ กนโดยทัวไป
                                      ่      ั   ่
                  แบ่ งได้ เป็ น 5 ประเภทคือ

       1. หอสมุดแห่ งชาติ หมายถึง ห้องสมุดที่จดตั้งขึ้นเพื่อเก็บรวบรวม
                                               ั
สิ่ งพิมพ์และวัสดุที่เป็ นสื่ อความรู ้ทุกชนิด
จัดให้ใช้ประโยชน์ในการค้นคว้าวิจย และเผยแพร่ สื่อและวัสดุเหล่านั้น
                                          ั
เช่น หอสมุดวชิ รญาณหอสมุดดารงราชานุภาพ หอสมุดเฉลิมพระเกียรติ
                               ่ ั
พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยูหวหอสมุดแห่ งชาติสาขาเชียงใหม่ เป็ นต้น
2. ห้ องสมุดประชาชน หมายถึง ห้องสมุดที่จดตั้งขึ้นเพื่อให้
                                                 ั
การศึกษาแก่ประชาชนทุกคนทาหน้าที่เป็ นศูนย์รวมวิชาการ ข้อมูล
ข่าวสาร ความรู ้ เพื่อให้ประชาชนในท้องถิ่นได้รับความรู ้ที่ทนสมัย
                                                            ั
ทันต่อเหตุการณ์และความเจริ ญก้าวหน้าในการประกอบอาชีพ
3. ห้ องสมุดวิทยาลัยและมหาวิทยาลัย หมายถึง ห้องสมุดที่จดตั้ง
                                                             ั
ขึ้นในสถาบันอุดมศึกษา เพื่อทาหน้าที่ส่งเสริ มสถาบันการศึกษาของตน
ให้ดาเนิ นการจัดการศึกษาและการวิจยไปสู่ จุดหมายปลายทางที่วางไว้
                                    ั
โดยการจัดบริ การทางวิชาการ ส่ งเสริ มการเรี ยนการสอนการศึกษา การ
ค้นคว้าวิจยในทุกสาขาวิชาของสถาบัน
            ั
การพัฒนาการทางด้านวิชาการต่าง ๆ
4. ห้ องสมุดโรงเรี ยน หมายถึงห้องสมุดที่จดตั้งขึ้นในโรงเรี ยน ทา
                                                  ั
หน้าที่ส่งเสริ มการเรี ยนการสอนตามหลักสู ตรให้มีประสิ ทธิ ภาพ
สร้างเสริ มนิสัยรักการอ่าน เกิดทักษะในการใช้วสดุสิ่งพิมพ์ และวัสดุ
                                                ั
การศึกษาอื่นๆ เพื่อเป็ นการปูพ้ืนฐานไปสู่ การใช้หองสมุด หรื อ
                                                    ้
แหล่งข้อมูลอื่น ๆ ต่อไปในอนาคต
5. ห้ องสมุดเฉพาะ หมายถึง ห้องสมุดที่จดตั้งขึ้นโดยหน่วยงาน
                                               ั
ทาหน้าที่เก็บรวบรวมวัสดุห้องสมุดในสาขาวิชาใดวิชาหนึ่งหรื อกลุ่ม
วิชาที่เกี่ยวข้องที่มีเนื้อหาทันสมัย
ทาหน้าที่เป็ นศูนย์เอกสาร หรื อศูนย์สารนิเทศ โดยเน้นการให้บริ การด้าน
สารนิ เทศแก่บุคลากรในหน่วยงานเป็ นสาคัญ
เช่น ห้องสมุดคณะต่างๆ ในมหาวิทยาลัยทุกแห่ง
บริการที่จัดในห้ องสมุด

1. บริ การให้อ่านและให้ยมโดยเสรี
                        ื
2. บริ การแนะนาวิธีการใช้ห้องสมุด
ด้วยการจัดปฐมนิ เทศนักเรี ยนทุกชั้นเพื่อให้รู้จกและเข้าถึงความมุ่งหมาย
                                               ั
และวิธีการใช้หองสมุด
                ้
3. บริ การตอบคาถามและช่วยค้นคว้า ในข้อสงสัยทุกเรื่ องตั้งแต่
คาถามเพื่อสนองความอยากรู ้ทวไปจนถึงคาถามทางวิชาการ
                              ั่
      4. บริ การจัดทารายชื่อหนังสื อ
เพื่อประกอบการอ่านและการศึกษาค้นคว้าทั้งแก่นกเรี ยนและครู
                                             ั
5. บริ การแนะแนวการอ่าน เพื่อให้นกเรี ยนอ่านเป็ น
                                         ั
คือ รู้จกลักษณะของหนังสื อ รู้จกเลือกหนังสื อใช้ประโยชน์ได้ตาม
        ั                      ั
ต้องการ
6. บริ การยืมระหว่างห้องสมุด ปั จจุบนสารสนเทศกระจายอยูตาม
                                           ั                      ่
ห้องสมุดต่าง ๆผูใช้บริ การที่ไม่อาจเดินทางไปใช้บริ การหนังสื อได้ จึง
                   ้
ได้มีการเชื่ อมโยงระหว่างห้องสมุดกับห้องสมุดที่จะให้ความร่ วมกันใน
การให้บริ การหนังสื อโดยการจัดทาฉบับสาเนา บริ การนี้เป็ นบริ การที่
อานวยความสะดวกต่อผูใช้ส่วนใหญ่จะมีให้บริ การในห้องสมุดที่มี
                         ้
ขนาดใหญ่มีผใช้บริ การจานวนมาก
               ู้
จัดทาโดย
นางสาวศิริภาวรรณ สาธร
  ป.บัณฑิต ร่ ุ น 16 หมู่4
  รหัส 5250186618147

วิชางานห้องสมุด

  • 1.
  • 2.
    ห้องสมุด หมายถึง สถานที่รวบรวมสรรพวิทยาการต่างๆ ซึ่งได้ บันทึกในรู ปของหนังสื อวารสาร ต้นฉบับ ตัวเขียนหรื อ อุปกรณ์ โสต ทัศน์วสดุ และมีการจัดอย่างเป็ นระเบียบ เพื่อบริ การแก่ผใช้ในอันจะ ั ู้ ส่ งเสริ มการเรี ยนรู ้ และความจรรโลงใจ ตามความสนใจ และความ ้่ ต้องการของผูอานแต่ละบุคคล
  • 3.
    ความสาคัญของห้ องสมุด 1. ห้องสมุดเป็นแหล่งรวบรวมข้อมูล ข่าวสาร ความรู ้ และวิชาการ ต่างๆ 2. ห้องสมุดเป็ นแหล่งที่สามารถเลือกหาความรู ้ขอมูล ข่าวสาร ได้ ้ อย่างหลากหลาย ตามความสนใจและความต้องการของตนเอง 3. ห้องสมุดช่วยให้เป็ นผูที่ทนสมัยทันต่อเหตุการณ์เนื่ องจากข้อมูล ้ ั ข่าวสาร ความรู ้ และวิชาการต่าง ๆ เกิดขึ้นใหม่ตลอดเวลา
  • 4.
    4. ห้องสมุดช่วยให้เกิดความคิดริ เริ่มสร้างสรรค์เกิดนิสัยรักการอ่าน 5. ห้องสมุดช่วยปลูกฝังให้เป็ นพลเมืองดีเป็ นนักประชาธิ ปไตย มี จรรยาบรรณรู้จกปฏิบติตนตามกฎเกณฑ์ของสังคม ั ั
  • 5.
    ห้ องสมุดทุกประเภทมีวตถุประสงค์ ทั่วไป5 ประการ ั 1. เพื่อการศึกษา โดยการค้นคว้าหาความรู้จากห้องสมุดทาให้มีความรอบรู้ กว้างขวาง สามารถตัดสิ นปั ญหาต่าง ๆได้อย่างถูกต้อง และนาความรู ้ไป ประยุกต์ใช้ให้เกิดประโยชน์ต่อตนเองและสังคมต่อไป
  • 6.
    2. เพื่อความรู้ ห้องสมุดเป็ นแหล่งรวบรวมความรู ้ ข้อมูล ข่าวสารที่ถูกต้อง เหมาะสมทันสมัย ทันต่อเหตุการณ์ ซึ่ งเป็ นสิ่ งที่สาคัญ และจาเป็ นในการพัฒนาคุณภาพชีวิต
  • 7.
    3. เพื่อการค้นคว้าวิจย ั ห้องสมุดเป็ นสิ่ งจาเป็ นสาหรับความก้าวหน้าทางวิชาการก่อให้เกิด ความรู ้ใหม่ๆ ที่สามารถนาไปประยุกต์ใช้ในการปฏิบติงาน หรื อใช้แก้ไข ั ปั ญหาต่าง ๆของสังคม ห้องสมุดเป็ นแหล่งข้อมูลสาคัญที่เป็ นพื้นฐานใน การค้นคว้าวิจย ั
  • 8.
    4. เพื่อความจรรโลงใจ หรือความสุ ขทางใจ เป็ นแรงบันดาลใจในทางสร้างสรรค์ปรารถนาที่จะกระทาความดีที่ เป็ นประโยชน์ต่อตนเองและสังคม
  • 9.
    5. เพื่อนันทนาการหรื อพักผ่อนหย่อนใจ ซึ่ งเป็ นสิ่ งจาเป็ นสาหรับชี วตมนุษย์ที่ ต้องการพักผ่อนสมอง ิ ผ่อนคลายความตึงเครี ยด เกิดความเพลิดเพลินใจ สบายใจ วัสดุหองสมุด ้ ที่มีเนื้ อหาสาระ ทั้งสารคดีและบันเทิงคดี สามารถก่อให้เกิดนันทนาการได้
  • 10.
    การแบ่ งประเภทของห้ องสมุดทีนิยมใช้กนโดยทัวไป ่ ั ่ แบ่ งได้ เป็ น 5 ประเภทคือ 1. หอสมุดแห่ งชาติ หมายถึง ห้องสมุดที่จดตั้งขึ้นเพื่อเก็บรวบรวม ั สิ่ งพิมพ์และวัสดุที่เป็ นสื่ อความรู ้ทุกชนิด จัดให้ใช้ประโยชน์ในการค้นคว้าวิจย และเผยแพร่ สื่อและวัสดุเหล่านั้น ั เช่น หอสมุดวชิ รญาณหอสมุดดารงราชานุภาพ หอสมุดเฉลิมพระเกียรติ ่ ั พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยูหวหอสมุดแห่ งชาติสาขาเชียงใหม่ เป็ นต้น
  • 11.
    2. ห้ องสมุดประชาชนหมายถึง ห้องสมุดที่จดตั้งขึ้นเพื่อให้ ั การศึกษาแก่ประชาชนทุกคนทาหน้าที่เป็ นศูนย์รวมวิชาการ ข้อมูล ข่าวสาร ความรู ้ เพื่อให้ประชาชนในท้องถิ่นได้รับความรู ้ที่ทนสมัย ั ทันต่อเหตุการณ์และความเจริ ญก้าวหน้าในการประกอบอาชีพ
  • 12.
    3. ห้ องสมุดวิทยาลัยและมหาวิทยาลัยหมายถึง ห้องสมุดที่จดตั้ง ั ขึ้นในสถาบันอุดมศึกษา เพื่อทาหน้าที่ส่งเสริ มสถาบันการศึกษาของตน ให้ดาเนิ นการจัดการศึกษาและการวิจยไปสู่ จุดหมายปลายทางที่วางไว้ ั โดยการจัดบริ การทางวิชาการ ส่ งเสริ มการเรี ยนการสอนการศึกษา การ ค้นคว้าวิจยในทุกสาขาวิชาของสถาบัน ั การพัฒนาการทางด้านวิชาการต่าง ๆ
  • 13.
    4. ห้ องสมุดโรงเรียน หมายถึงห้องสมุดที่จดตั้งขึ้นในโรงเรี ยน ทา ั หน้าที่ส่งเสริ มการเรี ยนการสอนตามหลักสู ตรให้มีประสิ ทธิ ภาพ สร้างเสริ มนิสัยรักการอ่าน เกิดทักษะในการใช้วสดุสิ่งพิมพ์ และวัสดุ ั การศึกษาอื่นๆ เพื่อเป็ นการปูพ้ืนฐานไปสู่ การใช้หองสมุด หรื อ ้ แหล่งข้อมูลอื่น ๆ ต่อไปในอนาคต
  • 14.
    5. ห้ องสมุดเฉพาะหมายถึง ห้องสมุดที่จดตั้งขึ้นโดยหน่วยงาน ั ทาหน้าที่เก็บรวบรวมวัสดุห้องสมุดในสาขาวิชาใดวิชาหนึ่งหรื อกลุ่ม วิชาที่เกี่ยวข้องที่มีเนื้อหาทันสมัย ทาหน้าที่เป็ นศูนย์เอกสาร หรื อศูนย์สารนิเทศ โดยเน้นการให้บริ การด้าน สารนิ เทศแก่บุคลากรในหน่วยงานเป็ นสาคัญ เช่น ห้องสมุดคณะต่างๆ ในมหาวิทยาลัยทุกแห่ง
  • 15.
    บริการที่จัดในห้ องสมุด 1. บริการให้อ่านและให้ยมโดยเสรี ื 2. บริ การแนะนาวิธีการใช้ห้องสมุด ด้วยการจัดปฐมนิ เทศนักเรี ยนทุกชั้นเพื่อให้รู้จกและเข้าถึงความมุ่งหมาย ั และวิธีการใช้หองสมุด ้
  • 16.
    3. บริ การตอบคาถามและช่วยค้นคว้าในข้อสงสัยทุกเรื่ องตั้งแต่ คาถามเพื่อสนองความอยากรู ้ทวไปจนถึงคาถามทางวิชาการ ั่ 4. บริ การจัดทารายชื่อหนังสื อ เพื่อประกอบการอ่านและการศึกษาค้นคว้าทั้งแก่นกเรี ยนและครู ั
  • 17.
    5. บริ การแนะแนวการอ่านเพื่อให้นกเรี ยนอ่านเป็ น ั คือ รู้จกลักษณะของหนังสื อ รู้จกเลือกหนังสื อใช้ประโยชน์ได้ตาม ั ั ต้องการ
  • 18.
    6. บริ การยืมระหว่างห้องสมุดปั จจุบนสารสนเทศกระจายอยูตาม ั ่ ห้องสมุดต่าง ๆผูใช้บริ การที่ไม่อาจเดินทางไปใช้บริ การหนังสื อได้ จึง ้ ได้มีการเชื่ อมโยงระหว่างห้องสมุดกับห้องสมุดที่จะให้ความร่ วมกันใน การให้บริ การหนังสื อโดยการจัดทาฉบับสาเนา บริ การนี้เป็ นบริ การที่ อานวยความสะดวกต่อผูใช้ส่วนใหญ่จะมีให้บริ การในห้องสมุดที่มี ้ ขนาดใหญ่มีผใช้บริ การจานวนมาก ู้
  • 19.
    จัดทาโดย นางสาวศิริภาวรรณ สาธร ป.บัณฑิต ร่ ุ น 16 หมู่4 รหัส 5250186618147