Proposamen
didaktikoa
Proportzionaltasuna

Matematika
DBHko 1.maila

Pilar Etxebarria
Leioako Berritzegunea
Edukiak
Eduki komunak:

●
●
●
●
●

Problemen ebaztea
Matematika ikerketa errazak
IKT-ren erabilpena
Elkarlana
Eguneroko matematika

175/2007 Dekretua,
EAEn Oinarrizko
Hezkuntzaren
curriculuma sortu
eta ezartzen duena

Edukiak:

●
●
●
●

Magnitude proportzionala
Proportzionalen egoera errealak identifikatzea
Proportzionaltasunarekin zerikusia duten problemak.
Ehunekoak, Ohiko ehunekoekin buruzko kalkuluak
Proposamen didaktikoa
● Edukiak egituratzen dituzten atazen bidez
antolatzea
● Arloen artean egin ditzakegun atazak
aukeratzea
● Ikasleek ikas-jarduerak koaderno digital
batean garatzea
● Elkarnari buruzko dinamikak erabiltzea
(taldea= 4 ikasle)
● Ebaluazio formatiboa eta ikas
autoerregulaziari buruzko ikas-jarduerak
tartekatzea
Atazak
Atazaren definizioa:

“Egoera problematikoa
irtenbideratzeko ikas-jardueren ibilbide bat, testuinguru batean
kokaturik, ekoipen nabarmena egiteko helburuari begira ”

Pausoak:
1. Gaia aukeratzea: proportzioak
2. Testuinguruak bilatzea: proportzioak lantzeko egoera
3.
4.

errealak
Egoera problematiko bat planteatzea, aplikatzeko azken
ekoizpen batekin
Ekoizpena burutzeko beharrezkoa den ikas-jardueren
sekuentzia garatzea
Proportzioak lantzeko ataza: maketa
Eguzki Sistemaren maketa eraikitzea
● Arloenartekotasuna: Natur Zientziak,
Teknologia eta Plastika
Rosa Mª Ros irakaslearen
proposamena : maqueta
del sistema solar
ikastetxeko korridorean
(gehiago bere liburuan)
Proportzioak lantzeko ataza:horma-irudia
Graffiti moduko konposizioa bat handitzea
ikastetxeko sarreran, post-it erabiliz
● Arloenartekotasuna: Plastika

Lucía Álvarez:
la proporción
Hasierako jarduera
"Gulliver-ren bidaiak"
liburuaren kapitulu bat
irakurri, azpimarratu eta
agertzen diren
proportzioei buruzko
eztabaida egitea

1. Taldeetan lantzen da
2.

irakurketa partekatuaren
bidez
Arbel digitalean lantzen da
Informazioaren bila
Ed@d proiektuaren ikas -unitateko
"Proportzioak" atala jarraitzen dute
1. Norberak irakurtzen du
2. Taldean ariketak komunean
lantzen dituzte, proportzioei
buruzko problemak
irtenbideratzeko metodoak
fitxategi batzuk betetzen
dituzten bitartean, "txuleta"
modukoak (Orientaziobaseak)
Baliabide digital gehiago
Klasean edo etxean egiteko simulazioak,
jolasak, ariketak edo problemak
●
●
●
●

●
●

Hiruko erregela Hiru.com
Ramón Iriondoren simulazioak
Jesús Gorroñoren ariketak
Mario irakaslearen ariketak
ARIKETA 1 / ARIKETA 2
Jose Ramon Cenigaonaindia
Santillana: 2, 3, 4, 7, 8
Orientazio-basea
EGOERA

LEHENENGOA

BIGARRENA

HIRUGARRENA

DATUAK KALKULATU AZALPENAK
BEHAR

KALKULOAK
Elkarren arteko problemak
● Irakasle talde bakoitzari
problemak banatzen dizkio
eta "Arkatzak erdigunera"
edo "1-2-4" dinamiken
bitartez soluzioa aurkitzea
eskatzen dio. Problema
idatziak, manipulatiboak edo
digitalak izan daitezke
● Problema bakoitza
orientazio-basean idazten da
Proportzioak: egoera
problematikoak
"Gulliver-ren bidaiak" liburura bueltatuz,
problema batzuk planteatzea
Yakov Perelman: "Problemas y experimentos
recreativos- capítulo 6"
Proportzioak: egoera
problematikoak
Zelulen irudien gainean, haien arteko
proportzioak kalkulatzea
Isabel Etayo: Prácticas con microscopios
virtuales
Proportzioak: egoera
problematikoak
Klase osorako errezeta baten
proportzioak kalkulatzea
Medidas y proporciones en la cocina
Proportzioak: egoera
problematikoak
Eskulan bat egitea
Eva Perdiguero: San Balentin egunerako
bihotza - (Bideoa)
Proportzioak: egoera
problematikoak
Hiriko eraikuntzak eta toki handien eskalak
kalkulatzea mapen bidez: Google Maps
Proportzioak: egoera
problematikoak

Esperimentu bat
garatzea simulazioa
erabiliz:
Hook-legea
Ataza garapena

● Ikasleek ikasitakoa
atazan aplikatzen dute
● Ikas-sekuentziarekin
bat garatu ahal dute
Ehunekoak lantzeko ataza
Zenbaki-gai bat harturik, diapositiben
aurkezpen batean islatzea urte batean
laburbilduz
Talde bakoitzak gai desberdina egiten du eta klasean
erakusten du
●
●
●

●
●
●

Bizitzaren eboluzioa
Gizaki eboluzioa
Lurraren historia de la
tierra (aro geologikoak)
Gizakiaren historia
Informatikaren historia
...
Hasierako jarduera
● Arbel digitalan
hurrengo aurkezpena
komentatzen da:
Si el mundo tuviese 100
personas

● Ataza bideo hauen
bidez planteatzen da:
El calendario cósmico
The Evolution of Life on Earth
Informazioaren bilaketa eta
problemak
Ikasleek aurreko modu berean lan egiten dute
1. Ed@d ikas-unitate birtualaren ehuneko zatiari ekiten diote
2.Problemak egiten dituzte dinamika kooperatiboak erabiliz
Baliabide gehiago:
●
Ehunekoak, Hiru.com
●
Jose Ramon Cenigaonaindia
●
Jesús Gorroñoren ariketak
●
Ramón Iriondoren ariketak
●
Mario irakaslearen ariketak: ARIKETA 3 / ARIKETA 4
Ehunekoak: egoera problematikoak
Prentsako berrietan okerrak aztertzea

●
●

●

Eustat: oker estatistikoak
Raúl Ibáñez -en
podcastak
Malaprensa bloga
Ehunekoak: egoera problematikoak
Euskalmet -en datuekin klimogramak
garatzea, tenperatura eta prezipitazioen
ehunekoak kalkulatuz
●

●
●

Educarex: cómo hacer un
climograma
Klimograma: Excell
Klimograma: Google
Drive
Ehunekoak: egoera problematikoak
Elikagai desberdinetako kaloriak
konparatzea eta gida txiki bat egitea 200
gramoko platerrekin
Guía visual de las 200 calorías
Ehunekoak: egoera problematikoak
Interneten dauden eskaintza berezietan
edo beherapenetan, produktu baten
prezioak konparazioak egitea (sakeleko
telefonoa, tablet-a...)
Problema ibiltariak
talde bakoitzak ehunekoekin zerikusirik
dagoen problema bat asmatzen du eta beste
talde bati e-mailez bidaltzen dio
Atazaren garapena
● Proposatutako atazan ikasitakoa aplikatzen
da
● Talde bakoitzak bere lana aurkezten du
Urrezko zenbakia lantzeko ataza:
¿urrezko pertsonai ospatsuak?
Proportzioak osotzeko,
ikasleek ataza txiki bat egin
dezakete urrezko zenbakia
aztertzen, Plastika arloarekin
batera
DBHko 1.mailan bakarrik
urrezko laukizuzena
erabiliko da
Hasierako jarduera: urrezko
zenbakia
Bideoa ikusi eta gero, eztabaida txiki bat egiten
da: Urrezko zenbakia eta proportzioa
Redes sobre el número áureo
Ikas-jarduera: urrezko laukizuzena
1. Taldean hurrengo ikas-jarduerak egiten dituzte (Gauss
proeiktua)
1.jarduera: Urrezko proportzioa
2. jarduera: Urrezko laukizuzena eraikitzea
2. Ikasle bakoitzak bere urrezko laukizuzena eraikitzen du
paperez
3. Hainbat objetuk urrezko proportzioa betetzen dutela
egiaztatzen dute: NAN, kredito-txartelak, logotipoak...
Ikerketa: urrezko pertsonai ospetsuak
1. Leonardo da Vinci-ren
"Vitrubioaren gizona"
famatuaren figuran
neurriak hartzen dira
Altuera osoa eta zilborratik
oinetarakoa konparatzen dira
urrezko proportzioak
egiaztaratzeko
Ikerketa: urrezko pertsonai
ospetsuak
2. Talde bakoitzak 4 pertsonai famatuen
irudiak biltzen ditu Interneten eta beren
urrezko proportzioak kalkulatzen ditu.
3. Emaitzak aztertzen dituzte
4. Talde guztien artean komunean
jartzen dituzte
●
●
●
●

Fikziozko pertsonaiak
Eskulturak
Pinturak
Egungo pertsonai ospatsuak
Ikerketa: urrezko pertsonai
ospetsuak
5. Hurrengo berria irakurri eta
gero...
¿Cómo sería una mujer con las
medidas de Barbie?
6. Ikasleek Superheroien
proportzio errealak kalkulatzen
dituzte:

●
●
●
●
●

Lara Croft
Spiderman
Thor
Amerika kapitaina
Lobezno

Lara Croft: 1,80
Spiderman: 1,75 cm
Lobezno: 1,74 cm
Thor : 1,82 cm
Amerika kapitaina: 1,93 cm
Atazaren garapena
Urrezko pertsonai ospetsuen
argazkien erakusketa egiten da
Mila esker

Faro

Proportzionaltasuna dbhko 1.maila