ΕΝΟΤΗΤΑ 1 
Η εποχή του Διαφωτισμού
ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ ΚΑΤΑ ΤΟ 17ο/18ο αι 
Θεαματική 
αύξηση 
πληθυσμού 
Αγροτική 
επανάσταση 
Πλεονάζον 
εργατικό 
δυναμικό 
Τριγωνικό 
εμπόριο 
Χρήση νέων 
μηχανών
ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ 
• ΑΝΕΡΧΟΜΕΝΗ ΔΥΝΑΜΗ 
• ΣΥΣΣΩΡΕΥΣΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ 
ΑΣΤΙΚΗ ΤΑΞΗ 
• ΑΜΥΝΤΙΚΗ ΣΤΑΣΗ 
• ΜΕΓΑΛΟΓΑΙΟΚΤΗΣΙΑ 
ΑΡΙΣΤΟΚΡΑΤΙΑ 
• ΚΑΚΕΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΔΙΑΒΙΩΣΗΣ 
• ΠΛΕΙΟΝΟΤΗΤΑ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ 
ΑΓΡΟΤΕΣ
ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ 
Μ.ΒΡΕΤΑΝΙΑ 
(ΠΑΡΑΧΩΡΗΣΗ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ 
ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΣΤΗΝ 
ΕΛΙΤ<ΕΝΔΟΞΗ 
ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ) 
ΕΥΡΩΠΗ(ΑΠΟΛΥΤΗ 
ΜΟΝΑΡΧΙΑ / ΚΥΡΙΑΡΧΙΑ 
ΒΑΣΙΛΙΑ)
ΕΠΙΣΤΗΜΗ Ι 
ΒΑΚΩΝ ΚΑΡΤΕΣΙΟΣ 
ΛΟΚ ΝΕΥΤΩΝΑΣ
ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΙΙ 
• Φράνσις Μπέικον: κάθε επιστημονική θέση 
πρέπει να επαληθεύεται με πείραμα. 
• Ρενέ Ντεκάρτ: η συστηματική αμφιβολία οδηγεί 
στην αληθινή γνώση. 
• Τζον Λοκ: Οι άνθρωποι έχουν απαραβίαστα 
φυσικά δικαιώματα. 
• Ισαάκ Νεύτων: νόμος της παγκόσμιας έλξης με τη 
βοήθεια της επαγωγικής μεθόδου από το ειδικό 
δηλαδή στο γενικό:- το σύμπαν λειτουργεί με 
βάση φυσικούς νόμους.
ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΣ:ΒΑΣΙΚΑ 
ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ 
ΑΠΟΡΡΙΨΗ 
ΑΥΘΕΝΤΙΑΣ 
ΚΡΙΤΙΚΗ 
ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΗΣ 
ΓΝΩΣΗΣ 
ΛΟΓΙΚΗ>ΕΡΜΗΝΕΙΑ 
ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ 
ΠΙΣΤΗ ΣΤΗ ΔΙΑΡΚΗ 
ΠΡΟΟΔΟ ΤΟΥ 
ΑΝΘΡΩΠΟΥ
ΧΩΡΟΣ 
1 
2 
3
ΕΚΠΡΟΣΩΠΟΙ 
Ντιντερό Βολταίρος 
Οι κυριότεροι 
εκπρόσωποι του 
Διαφωτισμού 
Ρουσώ Μοντεσκιέ
Διαφωτισμός και Πολιτική 
ΦΥΣΙΚΑ 
ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ 
ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ 
ΕΝΝΟΙΕΣ 
ΓΕΝΙΚΗ 
ΒΟΥΛΗΣΗ 
ΔΙΑΚΡΙΣΗ 
ΕΞΟΥΣΙΩΝ 
ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ 
ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ
ΦΥΣΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ (ΛΟΚ) 
ΖΩΗ 
ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑ 
ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ 
ΕΚΦΡΑΣΗΣ 
ΙΣΟΝΟΜΙΑ 
ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ 
ΣΚΕΨΗΣ
ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ
ΓΕΝΙΚΗ ΒΟΥΛΗΣΗ(ΡΟΥΣΩ) 
• Η συνισταμένη των ατομικών βουλήσεων 
• Συμμετοχή του λαού στη λήψη των 
αποφάσεων
ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΕΞΟΥΣΙΩΝ 
ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΗ • ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ 
ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗ • ΒΟΥΛΗ 
ΔΙΚΑΣΤΙΚΗ • ΔΙΚΑΣΤΕΣ
ΑΠΗΧΗΣΗ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΙΔΕΩΝ ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΥ(«ΠΕΦΩΤΙΣΜΕΝΗ 
ΜΟΝΑΡΧΙΑ») 
• Οι «Πεφωτισμένοι Μονάρχες» 
αυτοξεχώριζαν τους εαυτούς τους από 
τους «παραδοσιακούς» μονάρχες στον 
τρόπο διακυβέρνησης. Συγκεκριμένα 
υιοθετούσαν τις ιδέες του Διαφωτισμού 
και κυρίως έδιναν έμφαση στην Λογική με 
την οποία προσπαθούσαν να 
διακυβερνήσουν την χώρα τους. 
Υποστήριζαν την ανεξιθρησκεία, την 
ελευθερία του λόγου και του τύπου και 
την κατοχύρωση της ιδιωτικής 
περιουσίας. Οι περισσότεροι 
ασχολούνταν με τις τέχνες, την επιστήμη 
και την εκπαίδευση γενικά. 
• Παρόλα αυτά δεν προβήκανε σε ριζικές 
αλλαγές στον τρόπο διακυβέρνησης αφού 
θεωρούσαν τους εαυτούς τους μόνιμους 
κυβερνήτες, αφού είχαν λόγω καταγωγής 
κληρονομήσει το αξίωμα. Φυσικά ο 
καθένας υιοθέτησε διαφορετικές ιδέες 
του Διαφωτισμού και σε διαφορετικό 
βαθμό 
• (από το λήμμα της Βικιπαίδειας)
ΑΠΗΧΗΣΗ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΙΔΕΩΝ ΙΙ
ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΓΑΛΛΙΚΗ 
ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ
ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΙΑ 
Ντεϊσμός Κριτική 
στην 
καθολικη 
εκκλησία
ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 
• Η εκπαίδευση διασφαλίζει τη συνεχή πρόοδο 
του ανθρώπου 
• Η εκπαίδευση πρέπει να βασίζεται στην 
προσωπική αναζήτηση του εκπαιδευόμενου 
• Διερευνητική-ανακαλυπτική μάθηση 
• Όχι στην αυθεντία του δασκάλου
ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 
ΜΕΡΚΑΝΤΙΛΙΣΜΟΣ ΦΥΣΙΟΚΡΑΤΙΑ
ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΙΙ 
ΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΙΣΜΟΣ 
ΑΠΟΥΣΙΑ 
ΚΡΑΤΙΚΗΣ 
ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ 
ΑΤΟΜΙΚΗ 
ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑ 
ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ 
ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ
ΕΓΚΥΚΛΟΠΑΙΔΕΙΑ

H εποχή του Διαφωτισμού

  • 1.
    ΕΝΟΤΗΤΑ 1 Ηεποχή του Διαφωτισμού
  • 2.
    ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗΚΑΤΑ ΤΟ 17ο/18ο αι Θεαματική αύξηση πληθυσμού Αγροτική επανάσταση Πλεονάζον εργατικό δυναμικό Τριγωνικό εμπόριο Χρήση νέων μηχανών
  • 3.
    ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ •ΑΝΕΡΧΟΜΕΝΗ ΔΥΝΑΜΗ • ΣΥΣΣΩΡΕΥΣΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΑΣΤΙΚΗ ΤΑΞΗ • ΑΜΥΝΤΙΚΗ ΣΤΑΣΗ • ΜΕΓΑΛΟΓΑΙΟΚΤΗΣΙΑ ΑΡΙΣΤΟΚΡΑΤΙΑ • ΚΑΚΕΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΔΙΑΒΙΩΣΗΣ • ΠΛΕΙΟΝΟΤΗΤΑ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΑΓΡΟΤΕΣ
  • 4.
    ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ Μ.ΒΡΕΤΑΝΙΑ (ΠΑΡΑΧΩΡΗΣΗ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΙΤ<ΕΝΔΟΞΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ) ΕΥΡΩΠΗ(ΑΠΟΛΥΤΗ ΜΟΝΑΡΧΙΑ / ΚΥΡΙΑΡΧΙΑ ΒΑΣΙΛΙΑ)
  • 5.
    ΕΠΙΣΤΗΜΗ Ι ΒΑΚΩΝΚΑΡΤΕΣΙΟΣ ΛΟΚ ΝΕΥΤΩΝΑΣ
  • 6.
    ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΙΙ •Φράνσις Μπέικον: κάθε επιστημονική θέση πρέπει να επαληθεύεται με πείραμα. • Ρενέ Ντεκάρτ: η συστηματική αμφιβολία οδηγεί στην αληθινή γνώση. • Τζον Λοκ: Οι άνθρωποι έχουν απαραβίαστα φυσικά δικαιώματα. • Ισαάκ Νεύτων: νόμος της παγκόσμιας έλξης με τη βοήθεια της επαγωγικής μεθόδου από το ειδικό δηλαδή στο γενικό:- το σύμπαν λειτουργεί με βάση φυσικούς νόμους.
  • 7.
    ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΣ:ΒΑΣΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΑΠΟΡΡΙΨΗ ΑΥΘΕΝΤΙΑΣ ΚΡΙΤΙΚΗ ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΗΣ ΓΝΩΣΗΣ ΛΟΓΙΚΗ>ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ ΠΙΣΤΗ ΣΤΗ ΔΙΑΡΚΗ ΠΡΟΟΔΟ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ
  • 8.
  • 9.
    ΕΚΠΡΟΣΩΠΟΙ Ντιντερό Βολταίρος Οι κυριότεροι εκπρόσωποι του Διαφωτισμού Ρουσώ Μοντεσκιέ
  • 10.
    Διαφωτισμός και Πολιτική ΦΥΣΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΓΕΝΙΚΗ ΒΟΥΛΗΣΗ ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΕΞΟΥΣΙΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ
  • 11.
    ΦΥΣΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ (ΛΟΚ) ΖΩΗ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΕΚΦΡΑΣΗΣ ΙΣΟΝΟΜΙΑ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΣΚΕΨΗΣ
  • 12.
  • 13.
    ΓΕΝΙΚΗ ΒΟΥΛΗΣΗ(ΡΟΥΣΩ) •Η συνισταμένη των ατομικών βουλήσεων • Συμμετοχή του λαού στη λήψη των αποφάσεων
  • 14.
    ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΕΞΟΥΣΙΩΝ ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΗ• ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗ • ΒΟΥΛΗ ΔΙΚΑΣΤΙΚΗ • ΔΙΚΑΣΤΕΣ
  • 15.
    ΑΠΗΧΗΣΗ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΙΔΕΩΝΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΥ(«ΠΕΦΩΤΙΣΜΕΝΗ ΜΟΝΑΡΧΙΑ») • Οι «Πεφωτισμένοι Μονάρχες» αυτοξεχώριζαν τους εαυτούς τους από τους «παραδοσιακούς» μονάρχες στον τρόπο διακυβέρνησης. Συγκεκριμένα υιοθετούσαν τις ιδέες του Διαφωτισμού και κυρίως έδιναν έμφαση στην Λογική με την οποία προσπαθούσαν να διακυβερνήσουν την χώρα τους. Υποστήριζαν την ανεξιθρησκεία, την ελευθερία του λόγου και του τύπου και την κατοχύρωση της ιδιωτικής περιουσίας. Οι περισσότεροι ασχολούνταν με τις τέχνες, την επιστήμη και την εκπαίδευση γενικά. • Παρόλα αυτά δεν προβήκανε σε ριζικές αλλαγές στον τρόπο διακυβέρνησης αφού θεωρούσαν τους εαυτούς τους μόνιμους κυβερνήτες, αφού είχαν λόγω καταγωγής κληρονομήσει το αξίωμα. Φυσικά ο καθένας υιοθέτησε διαφορετικές ιδέες του Διαφωτισμού και σε διαφορετικό βαθμό • (από το λήμμα της Βικιπαίδειας)
  • 16.
  • 17.
  • 18.
    ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΙΑ Ντεϊσμός Κριτική στην καθολικη εκκλησία
  • 19.
    ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ • Η εκπαίδευση διασφαλίζει τη συνεχή πρόοδο του ανθρώπου • Η εκπαίδευση πρέπει να βασίζεται στην προσωπική αναζήτηση του εκπαιδευόμενου • Διερευνητική-ανακαλυπτική μάθηση • Όχι στην αυθεντία του δασκάλου
  • 20.
    ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΜΕΡΚΑΝΤΙΛΙΣΜΟΣ ΦΥΣΙΟΚΡΑΤΙΑ
  • 21.
    ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΙΙ ΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΙΣΜΟΣ ΑΠΟΥΣΙΑ ΚΡΑΤΙΚΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΑΤΟΜΙΚΗ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ
  • 22.