Download to read offline
More Related Content
Similar to Estatuliberalareneraikuntza2011 12
![Espainiako iruzkina[1 zutoia]](https://cdn.slidesharecdn.com/ss_thumbnails/espainiakoiruzkina1zutoia-111101130954-phpapp01-thumbnail.jpg?width=640&height=640&fit=bounds)
Estatuliberalareneraikuntza2011 12
- 1. ESTATU LIBERALAREN ERAIKUNTZA ANDREA DIAZ2A 2011-12 Teoria
- 2. 6. Unitatea6. Unitatea Estatuliberalaren irudiakEstatu liberalaren irudiak Josu CastroJosu Castro Jon GonzálezJon González 2.C 2010-112.C 2010-11
- 3.
- 4. Liberalismoa • Noiz • XVIII.mende bukaeran hasi bazen ere (Locke, Montesquieu, Rousseau), XIX eta XX.ean garatu zen. XX.aren bigarren zatian berriro azaldu zen, Neoliberalismo izenaz.
- 5. • Oinarriak • Burgesiaeta kapitalismo inguruan sortu zen. • Politikan • Herritarren ordezkaritza politikoarekin konstituzioak egitea eta aginte betearazlea, legegilea eta epaitzekoa kontrolatzea eta banatzea.
- 6. • Norbanakotasuna azkenmuturreraino errespetatu behar da. • Gizakiaren zenbait eskubide ukiezina da: jabego pribatua, adierazpen espresioa... • Geldiezina den garapen batean sinesten du. • Estatuak ez du parte hartu behar ekonomian. 1929ko krisiaren ondorioz puntu hau aldatu egin zuten eta Estatuak aktiboki hartu zuen parte.
- 7. • Arrazionalismoa: Elizarekikoharremanetan botere banaketa proposatzen du. • Ekonomian • Kapitalismoaren oinarriez teorizatzen du. Kapitalismoa ezartzeko Antzinako Erregimenaren traba sozial, ekonomiko eta politikoak kentzea beharrezkoa zen.
- 8. • Oinarriak • Norbanakoarenaskatasuna • Jabego pribatua • Produkzio eta merkatuaren gaineko iniziatiba eta kontrola • Adam Smith eta bere “lege naturala”. • Estatuak kanpo defentsaz, obra publikoaz edo produktiboak ez ziren sektoreaz bakarrik arduratuko ziren. Ez ekonomiaz.
- 9. • Gerora Smithenteoriak zuzenduak izango ziren eta, gainera, marxisten hausnarketak ekarriko zituen. Liberalismo ekonomikoa • Doktrina eta praktika honen arabera, ekonomia lege natural batzuen arabera dabil eta lege natural horiei eurena egiten utzi behar zaie. Lege naturalak honakoak ziren: gizabanakoaren eta enpresaren askatasuna, trukeak egiteko askatasuna, e.a.
- 10. • Liberalismo ekonomikoaestatuak ekonomian parte hartzearen aurka dago. • Adam Smithek eman zuen teoria eta XIX. mendean jarri zen praktikan, Britainia Handiko ekonomian batez ere; politika honek mesede egin zion indartsuena zen estatu horretako ekonomiari. • Gobernu progresista bi ezberdinak nekazaritzako lurren jabetza aldatu zuten.
- 11. 1.Erregeordeen garaia • FernandoVII.a hiltzean (1833), • Maria Kristina (1833-1840) eta Baldomero Espartero jenerala (1840-1843) izan ziren erregeordeak. • Helburu politiko nagusia Espainian Estatu liberalaren oinarriak ezartzea zen. • Gatazka zibila eta lehen karlistaldia sortu zen Euskal Herrian.
- 12. Fernando VII.a (1833an hil ) http://es.wikipedia.org/wiki/Archivo:Fernando_VII_-_Vicente_L %C3%B3pez.jpg
- 13. Maria Kristina (Erreginaordea, Isabel II.aren ama ) http://es. wikipedia. org/wiki/ Archivo:M ar %C3%ADa _Cristina_ de_Habsb urgo- Lorena.jpg
- 14.
- 15. Isabel II.a (Espainiako erregina, Fernando VII. eta MªKristinaren alaba ) http://es.wikipedia.org/wi ki/Archivo:Isabel_II_of_ Spain.jpg
- 16. • 1.1 MariaKristinaren erreginaordetza • Maria Kristina izan zen erreginaorde 1840arte. Karlistaldia eta liberalismoaren barruko ideologien zatiketa gertatu zen. • a.Errege Estatutuaren garaiko gobernu moderatua • Maria Kristinak gobernu kontserbadorea osatu zuen. • Presio handia egin zuten eta joera moderatuagoko kabinetea izendatu zuen. • Zeregin nagusia Errege Estatutua idaztea izan zen (1834).
- 17.
- 18. Francisco Martínez DeLa Rosa • http://es.wikipe dia.org/wiki/Ar chivo:Martinez Rosa-1-.jpg
- 19. • b.Progresisten goraldia(1835-36/36-37) • Liberal progresistek matxinadak sustatu zituzten. Lege iraultzaile batzuk ezarri zituen: jauntxoen erregimena ezereztea, hamarrenak desagertzea ... • c.Mendizabalen desamortizazioa (1835-1837) • Elizaren ondasunen desamortizazioa Mendizabalen gidaritzapean egin zen. • Desamortizazioa: estatuaren jabetza bihurtzea. Salmentari esker, handitu ziren Ogasunaren diru sarrerak. Nekazariak liberalismoaren aurka jarri ziren. • d.1837ko konstituzioa • Konstituzio progresista berria :nazioaren subiranotasunaren printzipio liberala finkatu zituen. Aginte banaketa zehaztu eta eskubide indibidualak aitortu zituen. Gizonezkoen sufragio zentsatarioa.
- 20. Juan Álvarez Mendizabal •http://es.wiki pedia.org/wiki /Archivo:Juan _Alvarez_Men dizabal.jpg
- 21. Francisco Javier Isturiz •http://es.wikipedi a.org/wiki/Archiv o:Francisco_Javie r_Ist %C3%BAriz.jpg
- 22. José María Calatrava •http://es.wikipedia. org/wiki/Archivo:Ca latrava.jpg
- 23. • e.Moderatuen itzulera •1837ko hauteskundeetan, moderatuek irabazi zuten. 1837ko Konstituzioak indarrean jarraitu zuen baina legei mugak jartzen saiatu ziren. • 1840an, udalen legea eman zuten. • 1839ko urrian legea eman zuten, bertan foruak mantentzen dira baina konstituzioari egokituta. Foru pasea deuseztatu. • 2.Esparteroren erregeordetza (1840-1843) • Progresistek, hirietan indarra egiten zuten erreformak indargabetzeko eta matxinada sortu zen. • Aginte autoritarioak oposizioa indartu. • Espartero jeneralak abdikatu zuen 1843ko urrian.
- 24. Ramón María Narváez •http://es.wikipedia.org /wiki/Archivo:Ramon_ Maria_Narvaez.jpg
- 25.
- 26. 2.lsabel II.aren erreginaldia •Isabel II.aren erreginaldian (1843-1868) finkatuta geratu zen Estatu liberala. • 2.1.Hamarraldi moderatua • Lehenengo hamar urtetan, moderatuak egon ziren agintean. • a. Gobernu moderatua sendotzea • 1845ko Konstituzio berria eman zen: • Subiranotasuna erregearen eta Gorteen esku zegoen. • Erregeari ahalmen gehiago • Boterearen arteko elkarlana • Gizonezkoen oso sufragio zentsatarioa, murrizketaren bidez.
- 27.
- 28.
- 29.
- 30. • Ogasunari, erreformasakona egin eta zuzeneko zerga ezarri zen . • Udalen Lege berri zentralista onartu zen. • Irakaskuntza zentralizatu zen eta euskaraz ikastea debekatu zen. • Konkordatua:Vatikanoak bere ondasun guztiak desamortizatzea onartu zuen. Estatuak bere gain hartu zuen apaizteria mantentzeko ardura eta elizak eskumenak berreskuratu zituen irakaskuntzan. • Prentsari zentsura ezarri, • Guardia Zibila sortu eta egitura militarra ezarri. NEURRI MODERATUAK
- 31. Juan Bravo Murillo •http://es.wikipedia.org/wiki/A rchivo:Juan_Bravo_Murillo.jpg
- 32.
- 33. • b.Moderatuen kontrakooposizioa • Gobernuaren jarrera errepresiboa ikusita, oposizioak indarkeriaren bideari ekin zion, Alderdi Demokrata sortuz. • Bigarren karlistaldia gertatu zen, bereziki Katalunian. Narvaezek iraultzaileak eta atzerakoiak, gogor zapaldu zituen.
- 34. • 2.2.Biurteko progresista •Matxinada antolatu zuen. Iraultza mugimenduekin ados zeuden progresistek, demokratek eta errepublikanoek. Zenbait hiritan Batzorde iraultzaileak eratu. • a. Gobernu progresistaren egonkortasunik eza • Erregimenaren aldaketak egiten hasi ziren: • Prentsa askatasunari mugak kendu. • Hauteskunde sistema jarri zuten indarrean berriz. • Gizonezko gehiagok izan zuten politikan parte hartzeko eskubidea. • Biurteko progresistan, Lehen langile grebak egon ziren.
- 35. Antonio Canovas del Castillo •http://eu.wikipedia.org/wiki/Fit xategi:Canovas2.jpg
- 36.
- 37. • b.Erreforma progresistak • 1856koKonstituzioa idatzi zuten, eta "non nata" izena jarri zioten. Oinarri hauek zituen: • Nazioaren subiranotasuna • Botere banaketa zorrotza • Kongresua eta Senatua hautatzeko sistema • Gizonezkoen sufragio zentsatarioari jarraitu • Erlijio batzuk praktikatzeko askatasuna. • Madoz Ogasun ministroak desamortizaziorako lege bat sustatu zuen. Lege hark ondasun zibilei eragin zien. • Finantza sistema zabaldu eta atzerriko kapitala erakarri. • Ogasunaren diru sarrerak handitzea eta industriaren garapena sustatzea bilatu. • Trenbidearen legea
- 38.
- 39. • 2.3 .Moderantismoarenitzulera • 1856 eta 1868 bitartean, 1845eko Konstituzioa ezarri zen indarrean. • 1858 eta 1863 artean, Batasun Liberala alderdi zentrista berriak kontrolatu zuen gobernua. • Moderatuek berreskuratu zuten agintea, eta politikan egongaiztasuna nagusitu zen. • Europan krisi ekonomikoak eragina izan zuen: egoera politiko eta sozial liskartsu gehiago. • Militarrek ospe handia hartu zuten. Gogor zapaldu zituzten erregimenaren kontrako gizarte protestak. • Progresistak, demokratak, errepublikazaleak eta Batasun Liberalekoak, Isabelen erregimena erorarazi nahi zuten. • Ostendeko Ituna sinatu
- 40. Ramón María Narváez •http://es.wikipedia.org /wiki/Archivo:Ramon_ Maria_Narvaez.jpg
- 41.
- 42.
- 43. 3.Seiurteko demokratikoa • 1868koLa Gloriosa izeneko iraultzarekin, liberalismo demokratikoa ezarri zen Espainian, eta 1874.urtera arte iraun zuen. • 3.1.1868ko iraultza • Iraultza hasi zen progresistak, demokratak, errepublikanoak eta unionistak matxinatu zirenean. • Isabel II.ak herrialdetik alde egin behar izan zuen.
- 44.
- 45.
- 46. • a. Gobernuiraultzailea • Behin-behineko gobernu iraultzaileak neurri batzuk bultzatu zituen: • Inprimatzeko, biltzeko, elkartzeko eta irakasteko askatasuna. • Gizonezkoentzako sufragio unibertsala ezarri. • Gorte Konstituziogileak bildu. • Hauteskundeetan progresistak, unionistak eta demokraten talde monarkikoa izan ziren garaile eta Konstituzio berria eman zuten 1869an. Oinarriak: • Monarkia demokratikoa. • Nazio subiranotasuna. • Gurtza askatasuna. • Gizonezkoen sufragio unibertsala. • Pezeta ezarri zen diru unitate gisa.
- 47. • b.Barne liskarrak •Errege aukeratu zuten, Amadeo Savoiakoa. • Gobernu iraultzaileek erreforma asko proposatu arren, ezinegon handia zegoen: • Errepublikanoek matxinadak antolatzen jarraitu zuten. Hitzarmen federala sinatu. Era berean, nekazari asko matxinatu ziren Espainiaren hegoaldean. • Matxinada hasi Kubako eta Puerto Ricoko kolonietan. • Karlistek arma bidezko eraso gehiago egin zituzten.
- 48.
- 49. • 3.2.Amadeo Savoiakoarenerregealdia (1871-1873) • Amadeo Savoiakoak tronua hartu zuen, ezin zion aurre egin erregimenaren kontrako oposizioaren indarrari. • Politikan gero eta zailtasun gehiago.
- 50. • 3.4.Lehen Errepublika(1873-1874) • Definizioa: Errepublika da Estatu burua hauteskundeen bidez hautatzen dena. • Erregeak abdikatu ondoren, Errepublika aldarrikatu zuten.
- 51.
- 52. • a.Errepublika federala •Kontserbadoreak, zentristak eta sozialistak zatitu ziren. • 1873an Konstituzio federalerako egitasmo bat aurkeztu zuten; subiranotasuna herriak zuela ziren. • Elizaren eta Estatuaren arteko zatiketa gertatu zen. • Deszentralizazioaren bidean, autonomia handia aitortzen zien probintziei. • Arazoak: • Errepublikazaleen arteko zatiketa. • Muturreko errepublikazaleak kantoi edo eskualde libre. • Langile anarkistak greba orokorrak egin zituzten. • Gerra Karlista zabaltzen ari zen. • Pi i Margallek dimisioa eman behar izan zuen 1873an.
- 53. Francisco Pi yMargall http://es.wikipedia.org/wiki/Francisco_Pi_y_ Margall
- 54. • b.Errepublika unitarioa •Fronte karlistaren aurrerapenari eta kantonalismoaren zabalkundeari aurre egiteko, errepresio gogorra erabili zuen. • Manuel Paviak estatu kolpea eman zuen. • Alfontso XII.aren alde jarri ziren gizarteko eta politikako sektore asko, apaizteria, armada eta kontserbadoreak. • 1874ko abenduan matxinatu egin ziren . • 1874an Espainiako errege izendatu zuten eta Errestaurazioaren garai historikoa hasi zen.
- 55.
- 56. Emilio Castelar Ripoll •http://es.wikipedi a.org/wiki/Archiv o:Emilio_Castelar _Ripoll_1901_Joa qu %C3%ADn_Soroll a_y_Bastida.jpg
- 57.
- 58.
- 59. Espainiako Alfonso XII.a •http://upload.wikimedia.org/w ikipedia/commons/6/63/Alfon soXII.png