Djegiet II
Ndihma e pare
Hysni Dida
Reald 2020
Anamneza e djegies
• Qellimi : te percaktojme nese ka qene aksidentale ose jo…
• Konsidero djegie jo aksidentale
Djegie uniforme ne thellesi ne menyre simetrike ne trup
Djegie ne fytyre, regjionin genitoanal, ne shputat e kembes dhe pellembe
Djegie me cigare
Prania e shenjave te tjera te abuzimit fizik
Gjetje e shenjave radiologjike
Histori qe nuk perputhet me gjetjet fizike
Vonese e sjelljes ne spital (tek femijet kryesisht)
Femija qe akuzon prinderit, prinderit qe akuzojne femijet .
Sjellje te cuditshme, pyetje e mjekut kur do largohen nga spitali me insistim
Historia, Historia, Historia
•Histori e ndodhise qe nuk perputhet me plaget
• Pa Histori
• Nderrim i Historisepas cdo tregimi, ose histori e
ndryshme nga njerez te ndryshem
Klasifikimi i djegieve
Sipas shkakut
•Termike
•Elektrike
•Kimike
•Rrezatimi
•Inhalimi
Djegiet termike
Djegie te kontaktit Flaka Lengje te nxehta
Djegiet elektrike
• Ekspozimi aksidental me nje
objekt percues te elektricitetit
• Pajisje elektrike
• Tela te zhveshur
• Tela te percimit te energjise
• Nga rrufeja
Demtimi varet nga
• Intensiteti i rrymes
• Cilin ind pershruan rryma (voltazh i
larte/ulet)
• Gjerezia apo shtrirja e rruges se rrymes ne
trup
• AC/DC
• Zgjatja e kontaktit
• Indet me rezistence te ulet (nervat, enet e
gjakut, muskujt)
• Prodhimi i nxehtesise ne indet ku kalon
rryma
• * Lekura ka relativisht rezistence te larte
keshtu qe relativisht ruhet.
Djegiet elektrike
Djegiet me voltazh te ulet (<1000V)
• Djegie me energji te vogel=> demtim
minimal i indit subkutan
• Pika e hyrjes dhe daljes => djegie te
vogla te thella
• AC: tetani e muskujve, arrest kardiak
nga interferenca me ritmin kardiak
Djegiet me voltazh te larte (>1000V)
• Djegie nga harku elektrik
• Djegie nga nxehja e ajrit perreth
rrymes: djegie nga flaka
• Kontakt direkt: demtim madhor i
indit subkutan
Djegiet elektrike
Djegiet elektrike
• Manifestime
• Djegie te jashtme
• Djegie te brendshme
• Demtime
muskuloskeletike
• Demtime kardiovaskulare
• Demtime respiratore
• Demtime neurologjike
• Rrabdomiolize dhe
demtime renale
Djegiet elektrike
Djegiet kimike
Djegiet sipas thellesise
Djegiet sipas siperfaqes
Djegiet sipas siperfaqes
Djegie Minore, Mesatare, Severe
• Djegie minore
• Djegie e grades se
dyte tek adulti me pak
se 15% e TBSA
• Djegie e grades se
dyte tek femija <10%
e TBSA
• Djegie e grades se
trete me pak se 2% e
TBSA femije dhe
adult.
• Djegie Mesatare
• Djegie te grades se
dyte tek adulti 15-
25% e TBSA
• Djegie e grades se
dyte tek femijet 10-
20% e TBSA
• Djegie e grades se
trete tek adultet ose
femijet 2-10% e TBSA
 Djegie severe
• Djegie e shkalles se dyte > 25% tek adultet
• Djegie e shkalles se dyte >20% tek femijet
• Djegie e grades se trete >10% ne adulte ose
femije
• Djegie inhalatore
• Djegie elektrike
• Djegie +trauma (kokes, demtim
intraabdominal, fraktura)
• Djegie gjate shtatzanise
• Ko-Morbiditete si DM, perdorimi i KS,
supresioni imun.
• Djegie okulare, vesheve, fytyres, duarve,
shputave, kyceve madhore dhe gjenitaleve.
Efektet lokale te djegies
Efektet sistemike >30% e TBSA
PROGNOZA (Baux Score)
MOSHA NE VITE
+
% DJEGIES TBSA
< 80 MIRE
80-100 JETE KERCENUESE
>100 E KEQE
Vdekje
Mosha e
madhe
Trauma
inhalatore
Zmadhimi
i
siperfaqes
Infeksioni
Ndihma e pare djegiet
ABC
• ABC
Rruget e frymemarrjes
• Trauma nga inhalacioni
• Edema
Indikacione per intubim
Edeme orofaringeale
Stridor
Takipnea
Dispnea
Trashje e zerit
TBSA >40%
Frymemarrja
• Restriksion mekanik si pasoje e
eskoracionit te kraharorit
• Inhalim i CO dhe
karboksihemoglobina
• Tymi si irritues direkt
• 100% O2 i lageshtuar
Ndihma e pare Djegiet
• Qarkullimi
• Nese japim shume likide => edema
• Nese japim pak likide => perfusion i
ulet dhe hipoksi
Aq sa duhet : Formula PARKLAND
+ normen ditore te fluideve
Vleresimi i pulsit me i mire se vlersimi i
tensionit arterial.
• Duhet nisur dhenia e fluideve nese
TBSA
• >10% femije
• >20% adult
Kontrolli i dhimbjeve
• Duhen perdorur analgjezike te kombinuar per te ulu dozat e
narkotikeve.
• Kurre mos jep barna IM nese TBSA >10%
I vetmi bar IM qe lejohet eshte antitoksina tetanike
• Lorazapam : ul ankthin
Djegiet ndihma e pare II
Djegiet ndihma e pare II

Djegiet ndihma e pare II

  • 1.
    Djegiet II Ndihma epare Hysni Dida Reald 2020
  • 2.
    Anamneza e djegies •Qellimi : te percaktojme nese ka qene aksidentale ose jo… • Konsidero djegie jo aksidentale Djegie uniforme ne thellesi ne menyre simetrike ne trup Djegie ne fytyre, regjionin genitoanal, ne shputat e kembes dhe pellembe Djegie me cigare Prania e shenjave te tjera te abuzimit fizik Gjetje e shenjave radiologjike Histori qe nuk perputhet me gjetjet fizike Vonese e sjelljes ne spital (tek femijet kryesisht) Femija qe akuzon prinderit, prinderit qe akuzojne femijet . Sjellje te cuditshme, pyetje e mjekut kur do largohen nga spitali me insistim
  • 3.
    Historia, Historia, Historia •Historie ndodhise qe nuk perputhet me plaget • Pa Histori • Nderrim i Historisepas cdo tregimi, ose histori e ndryshme nga njerez te ndryshem
  • 5.
    Klasifikimi i djegieve Sipasshkakut •Termike •Elektrike •Kimike •Rrezatimi •Inhalimi
  • 6.
    Djegiet termike Djegie tekontaktit Flaka Lengje te nxehta
  • 7.
    Djegiet elektrike • Ekspozimiaksidental me nje objekt percues te elektricitetit • Pajisje elektrike • Tela te zhveshur • Tela te percimit te energjise • Nga rrufeja Demtimi varet nga • Intensiteti i rrymes • Cilin ind pershruan rryma (voltazh i larte/ulet) • Gjerezia apo shtrirja e rruges se rrymes ne trup • AC/DC • Zgjatja e kontaktit • Indet me rezistence te ulet (nervat, enet e gjakut, muskujt) • Prodhimi i nxehtesise ne indet ku kalon rryma • * Lekura ka relativisht rezistence te larte keshtu qe relativisht ruhet.
  • 8.
    Djegiet elektrike Djegiet mevoltazh te ulet (<1000V) • Djegie me energji te vogel=> demtim minimal i indit subkutan • Pika e hyrjes dhe daljes => djegie te vogla te thella • AC: tetani e muskujve, arrest kardiak nga interferenca me ritmin kardiak Djegiet me voltazh te larte (>1000V) • Djegie nga harku elektrik • Djegie nga nxehja e ajrit perreth rrymes: djegie nga flaka • Kontakt direkt: demtim madhor i indit subkutan
  • 9.
  • 10.
    Djegiet elektrike • Manifestime •Djegie te jashtme • Djegie te brendshme • Demtime muskuloskeletike • Demtime kardiovaskulare • Demtime respiratore • Demtime neurologjike • Rrabdomiolize dhe demtime renale
  • 11.
  • 12.
  • 13.
  • 15.
  • 16.
  • 18.
    Djegie Minore, Mesatare,Severe • Djegie minore • Djegie e grades se dyte tek adulti me pak se 15% e TBSA • Djegie e grades se dyte tek femija <10% e TBSA • Djegie e grades se trete me pak se 2% e TBSA femije dhe adult. • Djegie Mesatare • Djegie te grades se dyte tek adulti 15- 25% e TBSA • Djegie e grades se dyte tek femijet 10- 20% e TBSA • Djegie e grades se trete tek adultet ose femijet 2-10% e TBSA  Djegie severe • Djegie e shkalles se dyte > 25% tek adultet • Djegie e shkalles se dyte >20% tek femijet • Djegie e grades se trete >10% ne adulte ose femije • Djegie inhalatore • Djegie elektrike • Djegie +trauma (kokes, demtim intraabdominal, fraktura) • Djegie gjate shtatzanise • Ko-Morbiditete si DM, perdorimi i KS, supresioni imun. • Djegie okulare, vesheve, fytyres, duarve, shputave, kyceve madhore dhe gjenitaleve.
  • 19.
  • 20.
  • 21.
    PROGNOZA (Baux Score) MOSHANE VITE + % DJEGIES TBSA < 80 MIRE 80-100 JETE KERCENUESE >100 E KEQE
  • 22.
  • 23.
    Ndihma e paredjegiet ABC • ABC Rruget e frymemarrjes • Trauma nga inhalacioni • Edema Indikacione per intubim Edeme orofaringeale Stridor Takipnea Dispnea Trashje e zerit TBSA >40% Frymemarrja • Restriksion mekanik si pasoje e eskoracionit te kraharorit • Inhalim i CO dhe karboksihemoglobina • Tymi si irritues direkt • 100% O2 i lageshtuar
  • 24.
    Ndihma e pareDjegiet • Qarkullimi • Nese japim shume likide => edema • Nese japim pak likide => perfusion i ulet dhe hipoksi Aq sa duhet : Formula PARKLAND + normen ditore te fluideve Vleresimi i pulsit me i mire se vlersimi i tensionit arterial. • Duhet nisur dhenia e fluideve nese TBSA • >10% femije • >20% adult
  • 26.
    Kontrolli i dhimbjeve •Duhen perdorur analgjezike te kombinuar per te ulu dozat e narkotikeve. • Kurre mos jep barna IM nese TBSA >10% I vetmi bar IM qe lejohet eshte antitoksina tetanike • Lorazapam : ul ankthin